Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει μακρά ιστορία ως σκεπτικιστής απέναντι στο ΝΑΤΟ. Σε συνέντευξή του το 2016 στους New York Times, είχε πει πως δεν νιώθει υποχρεωμένος να υπερασπιστεί τους συμμάχους του ΝΑΤΟ αν δεχτούν επίθεση από τη Ρωσία: «Έχουμε πολλά μέλη του ΝΑΤΟ που δεν πληρώνουν τους λογαριασμούς τους» Κατά το πρώτο του ταξίδι στην Ευρώπη ως πρόεδρος, το 2017, σόκαρε τους ίδιους του τους συμβούλους αλλά και τους Ευρωπαίους συμμάχους του, αρνούμενος να επιβεβαιώσει την αμοιβαία δέσμευση αμυντικής συνδρομής του Άρθρου 5 του ΝΑΤΟ. Δεν είναι λοιπόν περίεργο που πέρσι, ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Τραμπ, Τζον Μπόλτον, είπε ότι οι πιθανότητες να αποχωρήσει ο Τραμπ από το ΝΑΤΟ σε περίπτωση επανεκλογής του ήταν πολύ υψηλές.
Μία από τις λίγες ευχάριστες εκπλήξεις της δεύτερης θητείας Τραμπ είναι ότι αυτό δεν συνέβη. Αντί να αποχωρήσει από το ΝΑΤΟ, ο Τραμπ ακούγεται πιο ενθουσιώδης από ποτέ. Είπε σε δημοσιογράφους τον Ιούνιο ότι έφυγε από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Ολλανδία πεπεισμένος «ότι αυτοί οι άνθρωποι αγαπούν πραγματικά τις χώρες τους», ότι το ΝΑΤΟ «δεν είναι αρπαχτή» και ότι «είμαστε εδώ για να τους βοηθήσουμε να προστατεύσουν τη χώρα τους» Το τεράστιο αναστεναγμό ανακούφισης μπορούσε κανείς να τον ακούσει από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, με επικεφαλής τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, κέρδισαν τον Τραμπ με έναν συνδυασμό χρηματοδότησης και κολακείας. Οι Ευρωπαίοι υπέκυψαν στην απαίτηση του Τραμπ να δαπανούν το 5% του ΑΕΠ τους για την άμυνα έως το 2035, ποσοστό υψηλότερο από εκείνο των Ηνωμένων Πολιτειών. Μόνο το 3,5% προορίζεται για οπλικά συστήματα και στρατούς και το υπόλοιπο 1,5% για σημαντικές υποδομές, όπως βελτίωση γεφυρών και δρόμων, και άλλες αμυντικές ανάγκες. Όμως αυτή η δέσμευση φάνηκε να ικανοποιεί τον Τραμπ, συνοδευόμενη από γενναίες δόσεις χαϊδέματος του εγώ του.
Προφανώς ο Τραμπ λάτρεψε που τον αποκάλεσε «μπαμπά» ο Ρούτε και ανάρτησε το δουλοπρεπές μήνυμά του: «Ντόναλντ … Θα καταφέρεις κάτι που κανένας Αμερικανός πρόεδρος εδώ και δεκαετίες δεν μπόρεσε να πετύχει», έγραψε ο Ρούτε. «Η Ευρώπη θα πληρώσει ΜΕΓΑΛΑ, όπως πρέπει, και θα είναι δική σου νίκη».
Με την καλύτερη διατλαντική σχέση που είχε εδραιωθεί, οι Ευρωπαίοι ηγέτες έσπευσαν στον Λευκό Οίκο τον Αύγουστο, μετά τη καταστροφική σύνοδο κορυφής Πούτιν-Τραμπ στην Αλάσκα, για να αποτρέψουν τον Αμερικανό πρόεδρο από πρόωρες παραχωρήσεις στη Ρωσία. Πιο πρόσφατα, ο Τραμπ έχει υιοθετήσει ακόμη πιο σκληρή αντιρωσική ρητορική. Μετά από ρωσικές παραβιάσεις του πολωνικού και εσθονικού εναέριου χώρου, τον ρώτησαν στις 21 Σεπτεμβρίου αν θα έσπευδε σε βοήθεια των συμμάχων του ΝΑΤΟ σε περίπτωση επίθεσης. «Ναι, θα το έκανα», απάντησε. Την Τρίτη, σε ερώτηση αν το ΝΑΤΟ πρέπει να καταρρίψει ρωσικά αεροσκάφη στον εναέριο χώρο του, ο Τραμπ απάντησε καταφατικά.
Μετά και τη συνάντηση με τον πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στα Ηνωμένα Έθνη την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ ακούστηκε σαν αναγεννημένος υπέρμαχος της Ουκρανίας. Τον Φεβρουάριο είχε πει στον Ζελένσκι ότι η Ουκρανία πρέπει να κάνει μεγάλες παραχωρήσεις στη Ρωσία γιατί «δεν έχετε τα χαρτιά τώρα». Την περασμένη εβδομάδα, μετά τη συνάντησή τους, ο Τραμπ έγραψε στο Truth Social: «Πιστεύω ότι η Ουκρανία, με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βρίσκεται σε θέση να πολεμήσει και να ΚΕΡΔΙΣΕΙ πίσω όλη την Ουκρανία στην αρχική της μορφή.» Ακόμα και πολλοί Ουκρανοί δεν το θεωρούν ρεαλιστικό σύντομα, αλλά είναι χαρούμενοι που ακούν τον Τραμπ να τους στηρίζει και να αποκαλεί τη Ρωσία «χάρτινο τίγρη».
Συνεπώς σημαίνει αυτό ότι ο Τραμπ είναι ολοκληρωτικά με το ΝΑΤΟ και την Ουκρανία; Δύσκολο. Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών απέχει πολύ από το να αποτελεί πρότυπο συνέπειας και τα λόγια του απλώς δεν ταιριάζουν με τις πράξεις του.
Ο Τραμπ υπόσχεται ότι θα σταθεί στο πλευρό του ΝΑΤΟ, αλλά το Υπουργείο Άμυνας του κόβει κάθε χρηματοδότηση για βοήθεια ασφαλείας στις ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένων των πολιορκημένων βαλτικών δημοκρατιών. Ο Τραμπ επικρίνει τον Πούτιν, αλλά δεν έχει επιβάλει καμία νέα κύρωση στη Ρωσία, αφήνοντας να περνούν η μία προθεσμία μετά την άλλη. Μάλιστα, εξαίρεσε τη Ρωσία από τους ανταποδοτικούς δασμούς που επέβαλε σχεδόν σε κάθε άλλη χώρα στον κόσμο.
Η δικαιολογία για το ότι δεν επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία
Επισημαίνει ότι ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες εξακολουθούν να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Είναι αλήθεια, αλλά η Ευρώπη έχει μειώσει τις εισαγωγές ρωσικής ενέργειας κατά 89% από το 2022 και σχεδιάζει να τις εξαλείψει εντελώς έως το 2028. Τρεις από τους μεγαλύτερους εναπομείναντες αγοραστές, η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τουρκία, κυβερνώνται από συμμάχους του Τραμπ. Γιατί να αφήσει τρεις από τους πιο «φιλοπουτινικούς» ηγέτες της Ευρώπης να εμποδίζουν τις ΗΠΑ να πιέσουν το Κρεμλίνο; Όπως πολλά απ’ όσα λέει ο Τραμπ, δεν βγάζει νόημα.
Επιπλέον, ο Τραμπ δεν ζητά από το Κογκρέσο νέα βοήθεια ασφαλείας για την Ουκρανία, ενώ η Ρωσία εντείνει τις επιθέσεις με drones και πυραύλους σε ουκρανικές πόλεις. Το μόνο που είναι πρόθυμος να κάνει είναι να πουλήσει όπλα στους Ευρωπαίους για να τα μεταβιβάσουν εκείνοι στην Ουκρανία, ξεκαθαρίζοντας ότι βλέπει τον πόλεμο στην Ουκρανία, τον οποίο έχει κατηγορήσει πολλές φορές τον Ζελένσκι ότι ξεκίνησε, ως πρόβλημα άλλων. (Λέγεται τώρα ότι εξετάζει την πώληση πυραύλων Tomahawk, ικανών να πλήξουν βαθιά στη Ρωσία, στην Ουκρανία.) Κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στη Βρετανία, είπε ότι ο Πούτιν «με απογοήτευσε» αλλά πρόσθεσε, «δεν επηρεάζει τις Ηνωμένες Πολιτείες» Σίγουρα δεν επηρεάζει την πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ.
Σημειώστε ότι, ενώ ο Τραμπ λέει πως είναι ανοιχτός στο να καταρρίψει το ΝΑΤΟ ρωσικά drones ή αεροσκάφη στον εναέριο χώρο του, δεν προσφέρει αμερικανικά αεροσκάφη γι’ αυτή την αποστολή. Όταν ρωσικά drones παραβίασαν τον πολωνικό εναέριο χώρο, βρήκε δικαιολογίες για τη Ρωσία. Σημειώστε επίσης ότι, ενώ τώρα ισχυρίζεται πως η Ουκρανία μπορεί να κερδίσει πίσω όλα τα εδάφη της, δεν προσφέρεται να βοηθήσει. Το τέλος της ανάρτησής του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ήταν δυσοίωνο: «Εύχομαι και στις δύο Χώρες τα καλύτερα,» έγραψε, αναφερόμενος στην Ουκρανία και τη Ρωσία. «Θα συνεχίσουμε να προμηθεύουμε όπλα στο ΝΑΤΟ για να κάνει το ΝΑΤΟ ό,τι θέλει μ’ αυτά. Καλή τύχη σε όλους!».
Ο Τραμπ μοιάζει να αναφέρεται στο ΝΑΤΟ σαν σε κάποιον ξένο οργανισμό με τον οποίο δεν έχει σχέση. Όπως έγραψε την περασμένη εβδομάδα σε δήλωσή του ο πρώην επικεφαλής της Γερουσίας, Μιτς Μακόνελ (Ρ-Κεντάκι): «Ο κόσμος παρακολουθεί για να δει αν η κυβέρνηση Τραμπ θα μετατρέψει τη ρητορική της σε πράξη.» Μέχρι στιγμής, δεν το έχει κάνει. Και, παρά τα σκληρά λόγια του Τραμπ, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι αυτό πρόκειται να αλλάξει.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
