Σημαντικές πολιτικές εξελίξεις στο Ηνωμένο Βασίλειο προμηνύει η άνετη νίκη που πέτυχε ο Άντι Μπέρναμ στις αναπληρωματικές εκλογές στο Μέικερφιλντ, καθώς ανοίγει πλέον ο δρόμος στον δημοφιλή δήμαρχο του Μείζονος Μάντσεστερ να αμφισβητήσει τον πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ και να διεκδικήσει την ηγεσία του κυβερνώντος Εργατικού Κόμματος και της χώρας.
Η αναπληρωματική εκλογή της Πέμπτης προκηρύχθηκε με μοναδικό σκοπό να προσφέρει στον Μπέρναμ έναν δρόμο προς την Ντάουνινγκ Στριτ. Ο δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ θεωρείται άλλωστε ευρέως ο καταλληλότερος πολιτικός των Εργατικών για να εκτοπίσει τον βαλλόμενο πρωθυπουργό.
Τις πρώτες πρωινές ώρες της Παρασκευής, με καταμετρημένες όλες τις ψήφους, το ρίσκο αυτό απέδωσε, όπως σημειώνει το CNN.
Ο Μπέρναμ εξασφάλισε το 55% των ψήφων, κερδίζοντας με σημαντική διαφορά τον Ρόμπερτ Κένιον, του δεξιού λαϊκιστικού κόμματος Reform UK, ο οποίος ήρθε δεύτερος με 35%.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου εισέρχεται πλέον σε μια νέα περίοδο αβεβαιότητας, καθώς ο Μπέρναμ σχεδιάζει την επόμενη κίνησή του.
«Όλοι γνωρίζουν ότι η πολιτική δεν λειτουργεί. Όλοι αισθάνονται ότι η χώρα δεν βρίσκεται εκεί όπου θα έπρεπε. Η αποψινή βραδιά θα μπορούσε να είναι το σημείο καμπής», δήλωσε ο Μπέρναμ μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, προσθέτοντας ότι εγείρεται μια «ευκαιρία να οικοδομήσουμε μια νέα πολιτική, βασισμένη στην ενότητα και την ελπίδα, απομακρυνόμενοι από τον δρόμο που μας οδηγεί σε μια διχασμένη, σκοτεινή πολιτική, σαν αυτή που βλέπουμε στις Ηνωμένες Πολιτείες».
«Το αποτέλεσμα αυτό θα οδηγήσει σε μια χώρα που λειτουργεί δίκαια για κάθε τόπο και για κάθε άνθρωπο», πρόσθεσε.
Ο Μπέρναμ, πρώην υπουργός που έχει διατελέσει δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ σχεδόν επί μία δεκαετία, επανέρχεται τώρα στο κοινοβούλιο σε μια κομβική στιγμή για το κόμμα του.
Σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά τη σαρωτική νίκη του 2024, η οποία ανέδειξε την πρώτη κυβέρνηση των Εργατικών στο Ηνωμένο Βασίλειο ύστερα από 14 χρόνια, το κεντροαριστερό κόμμα των Εργατικών υπό τον Κιρ Στάρμερ έχει δει τη δημοτικότητά του να καταγράφει απότομη πτώση. Η πτώση κορυφώθηκε με τις συντριπτικές απώλειες που υπέστησαν οι Εργατικοί στις τοπικές και περιφερειακές στις αρχές Μαΐου, όπου το Reform UK κατέγραψε τεράστια άνοδο.
Η ήττα αυτή πυροδότησε τη δυσαρέσκεια των βουλευτών των Εργατικών, με ολοένα και περισσότερους να ζητούν έκτοτε από τον Στάρμερ να παραιτηθεί. Καθώς όμως ο Μπέρναμ δεν μπορούσε να θέσει υποψηφιότητα για την ηγεσία του κόμματος και άρα για την πρωθυπουργία -δεδομένου ότι στη Βρετανία κάτι τέτοιο μπορεί να κάνει μόνο εν ενεργεία βουλευτής- κανείς δεν ήταν πρόθυμος ή σε θέσει να αμφισβητήσει επίσημα τον Στάρμερ.
Ο ηγέτης του κόμματος που διαθέτει την πλειοψηφία στο κοινοβούλιο προσκαλείται αυτομάτως από τον μονάρχη να σχηματίσει κυβέρνηση, επομένως δεν θα χρειαζόταν να προκηρύξει γενικές εκλογές.
Στις 14 Μαΐου, ο βουλευτής των Εργατικών στο Μέικερφιλντ, Τζος Σάιμονς, ανακοίνωσε ότι θα αποσυρθεί «ώστε ο Άντι Μπέρναμ να μπορέσει να επιστρέψει στον τόπο του, να αγωνιστεί για να επανέλθει στο κοινοβούλιο και, εφόσον εκλεγεί, να προωθήσει την αλλαγή για την οποία φωνάζει η χώρα μας».
Η ισχυρή Εθνική Εκτελεστική Επιτροπή των Εργατικών, η οποία είχε μπλοκάρει προηγούμενη προσπάθεια του Μπέρναμ να θέσει υποψηφιότητα για το κοινοβούλιο, του έδωσε το πράσινο φως να κατέβει υποψήφιος.
Έτσι, επί πέντε εβδομάδες, η εκλογική περιφέρεια του Μέικερφιλντ, ένα σύνολο μικρών πόλεων πρώην ανθρακωρύχων στα περίχωρα του Μάντσεστερ, στη βορειοδυτική Αγγλία, μετατράπηκε σε ρυθμιστή των εξελίξεων για ολόκληρο το έθνος.
Πολιτικοί από όλη τη χώρα, μαζί με δημοσιογράφους από όλο τον κόσμο, κατέφθασαν για να δουν πώς οι περίπου 75.000 εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι θα αποφάσιζαν το πολιτικό μέλλον 70 εκατομμυρίων Βρετανών πολιτών.
Ο δεξιός αντίπαλος του Μπέρναμ
Ο Μπέρναμ συμμετείχε σε μια επίπονη προεκλογική εκστρατεία η οποία γρήγορα εξελίχθηκε σε μονομαχία δύο κομμάτων: των Εργατικών με το Reform UΚ και όχι με τους Συντηρητικούς που αποτελούν την αξιωματική αντιπολίτευση στο κοινοβούλιο.
Βασικός του αντίπαλος ήταν ο Ρόμπερτ Κένιον, ένας 41χρονος υδραυλικός και υποψήφιος του Reform UK, ο οποίος εστίασε στην οικονομική δυσαρέσκεια και τις ανησυχίες για τη μετανάστευση του συντριπτικά λευκού πληθυσμού του Μέικερφιλντ, κατηγορώντας επανειλημμένως τον Μπέρναμ ότι χρησιμοποιεί την περιφέρεια ως «σκαλοπάτι».
Στην επινίκια ομιλία του, ο Μπέρναμ δήλωσε ότι το Μέικερφιλντ «δεν θα είναι ποτέ για μένα σκαλοπάτι, αλλά αντίθετα θα είναι το σημείο αναφοράς μου», το οποίο θα αποτελέσει ένα «τεστ στην καρδιά της βρετανικής πολιτικής» για να «διασφαλιστεί ότι οι τόποι που το Ουεστμίνστερ έχει παραμελήσει θα λάβουν πλέον δικαιοσύνη».
Ανάλογη ήταν εξάλλου η προσέγγιση του Μπέρναμ από την αρχή, προκειμένου να αποφύγει να φανεί ότι θεωρεί αυτονόητη τη νίκη σε μια αναμέτρηση που προκηρύχθηκε ειδικά για εκείνον. Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατεία εστίασε όσο το δυνατόν λιγότερο στις δικές του φιλοδοξίες για την ηγεσία και ακόμη λιγότερο στο ίδιο του το κόμμα. Παρότι ήταν πρώην βουλευτής και είχε διεκδικήσει δύο φορές στο παρελθόν, χωρίς επιτυχία, την ηγεσία του Εργατικού Κόμματος, επιδίωξε να παρουσιάσει τον εαυτό του ως αντάρτη εκ των έσω.
«Ο Άντι Μπέρναμ κατάφερε να μην αφήσει την εθνική εικόνα και τις εθνικές του φιλοδοξίες να κυριαρχήσουν στις αναπληρωματικές εκλογές εκεί», δήλωσε ο Πάτρικ Ίνγκλις, επικεφαλής εκλογικών και πολιτικών και κοινωνικών δεδομένων στη δημοσκοπική εταιρεία YouGov. Αντίθετα, η «οπτική του αουτσάιντερ» απέναντι στην κεντρική κυβέρνηση και την κομματική πολιτική του έδωσε πλεονέκτημα σε μια έδρα στην οποία το Reform UK «θα έπρεπε οπωσδήποτε να κάνει περίπατο» σε γενικές εκλογές, πρόσθεσε ο Ίνγκλις.
Η αποβιομηχάνιση, συμπεριλαμβανομένου του κλεισίματος των ανθρακωρυχείων της περιοχής τη δεκαετία του 1980, έχει δημιουργήσει οικονομικές ανισότητες σε ολόκληρη την περιφέρεια. Αυτές έχουν πλέον επιδεινωθεί με την κρίση κόστους ζωής στο Ηνωμένο Βασίλειο και με τους αυξανόμενους φόβους για τη μετανάστευση, δημιουργώντας ένα διχασμένο και ασταθές πολιτικό κλίμα στο Μέικερφιλντ, μια περιοχή που ψηφίζει Εργατικούς για περισσότερο από έναν αιώνα.
Η στήριξη προς το Reform UK στην περιοχή έχει εκτιναχθεί. Το 2016, το 65% του εκλογικού σώματος του Μέικερφιλντ ψήφισε υπέρ της αποχώρησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μια εκστρατεία της οποίας ηγήθηκε ο ηγέτης του Reform UK, Νάιτζελ Φάρατζ - σε εθνικό επίπεδο, η πλειοψηφία υπέρ της αποχώρησης ήταν 51,8%.
Στις γενικές εκλογές του 2024, ο ίδιος υποψήφιος του Reform UK, ο Ρόμπερτ Κένιον, κέρδισε το 32% των ψήφων, ενώ τον περασμένο μήνα το κόμμα του Φάρατζ, του οποίου οι πολιτικές περιλαμβάνουν σχέδιο για κράτηση και απέλαση όλων των παράτυπων μεταναστών και ισόβια απαγόρευση εισόδου τους στο Ηνωμένο Βασίλειο, σάρωσε σχεδόν όλες τις διαθέσιμες έδρες στις τοπικές εκλογές της περιφέρειας. Δεν εξελέγη ούτε ένας σύμβουλος των Εργατικών.
Τις ανησυχίες αυτές φαίνεται να έχει λάβει σοβαρά υπόψη του ο Μπέρναμ, ο οποίος στην ομιλία για τη νίκη του δήλωσε ότι «όταν αυτή η περιφέρεια πήγε στις κάλπες τον Μάιο, εξέπεμψε μια δυνατή κραυγή για αλλαγή. Σε αυτή την εκστρατεία, αρχίσαμε να απαντάμε σε αυτή την κραυγή, αλλά λέω στο ίδιο μου το κόμμα: αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία για αλλαγή».
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.