Από τη μετατροπή των σκέψεων σε λέξεις μέχρι τη δυνατότητα σε παράλυτους να περπατούν, ο τομέας της νευροτεχνολογίας σημειώνει αθόρυβη πρόοδο, δημιουργώντας ελπίδες για ιατρικές ανακαλύψεις αλλά και βαθιές ηθικές ανησυχίες.
Η εξέλιξη είναι τόσο μεγάλη που ορισμένοι επιστήμονες πιστεύουν ότι η νευροτεχνολογία θα μπορούσε να καταλήξει τόσο επαναστατική όσο η, πολύ πιο διαφημισμένη, άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης (AI).
'We're already living in science fiction': The neurotech revolution.
— AFP News Agency (@AFP) November 12, 2025
From translating thoughts into words to allowing paralysed people to walk, the field of neurotechnology has been quietly surging ahead, raising hopes of medical breakthroughs -- and profound ethical concerns… pic.twitter.com/OVbtY2KucG
Τον Ιούνιο, Καλιφορνέζοι επιστήμονες ανέπτυξαν ότι ένα εμφύτευμα εγκεφάλου (μικροτσιπ) που θα μπορούσε να μεταφράσει τις σκέψεις ενός άνδρα με νευροεκφυλιστική ασθένεια ALS σε λέξεις σχεδόν αμέσως, σε μόλις ένα τεσσαρακοστό του δευτερολέπτου.
Εν τω μεταξύ, Ελβετοί ερευνητές εμφύτευσαν ηλεκτρόδια στον νωτιαίο μυελό παράλυτων ασθενών, επιτρέποντας τους να ανακτήσουν σημαντικό έλεγχο του σώματός τους -συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας να περπατήσουν ξανά.
«Οι άνθρωποι δεν συνειδητοποιούν πόσο πολύ ζούμε ήδη στην επιστημονική φαντασία», δήλωσε στο AFP η ερευνήτρια του King's College London, Anne Vanhoestenberghe, η οποία ηγείται ενός εργαστηρίου που αναπτύσσει ηλεκτρονικές συσκευές που εμφυτεύονται στο νευρικό σύστημα ενός ατόμου - στον εγκέφαλο και στον νωτιαίο μυελό.
Αυτά τα πρωτοποριακά πειράματα απέχουν ακόμη πολύ από το να αποκαταστήσουν πλήρως την ικανότητα των ασθενών που έχουν χάσει την ικανότητα να μιλάνε ή να περπατούν. «Μένει επίσης να δούμε πώς μια τέτοια τεχνολογία, μερικές από τις οποίες απαιτούν επεμβατική χειρουργική επέμβαση στον εγκέφαλο, θα μπορούσε να διατεθεί σε άτομα που έχουν ανάγκη σε όλο τον κόσμο» δήλωσε η ερευνήτρια
Ωστόσο, αν και αυτές οι ηλεκτρονικές συσκευές γίνονται όλο και πιο αποτελεσματικές με αξιοσημείωτο ρυθμό «το ευρύ κοινό δεν γνωρίζει τι υπάρχει ήδη εκεί έξω και αλλάζει ζωές», είπε η Vanhoestenberghe.
Οι ηθικές ανησυχίες και η μέρα που «θα είναι πια αργά»
Η εταιρεία που έχει λάβει τη μεγαλύτερη δημοσιότητα είναι η Neuralink του δισεκατομμυριούχου Έλον Μασκ, η οποία αναφέρει ότι έχει πλέον εμφυτεύσει το μικρότσιπ της σε 12 άτομα.
Εδώ και μήνες, η Neuralink αναζητά ασθενείς με τετραπληγία λόγω ALS ή τραυματισμό του νωτιαίου μυελού στις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και τον Καναδά για να τους εμφυτεύσει πειραματικά ένα εγκεφαλικό μικροτσίπ, με το οποίο θα ελέγχουν εξωτερικές συσκευές, όπως υπολογιστές, μέσω της σκέψης τους.
Ο Μασκ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι θέλει η Neuralink να επιτρέψει στους ανθρώπους να επιτύχουν «συμβίωση» με την Τεχνητή Νοημοσύνη.Ωστόσο, οι ειδικοί παραμένουν επιφυλακτικοί σχετικά με τα επιτεύγματα της εταιρίας του.
Πολλοί ανησυχούν για τις ηθικές επιπτώσεις της νευροτεχνολογίας - ιδιαίτερα επειδή ορισμένες εταιρείες κοιτάζουν πολύ πέρα από τις εφαρμογές υγειονομικής περίθαλψης, ελπίζοντας αντ' αυτού να χρησιμοποιήσουν υπολογιστές για να βελτιώσουν τις γνωστικές μας ικανότητες.
«Το Neuralink είναι προς το παρόν απλώς ένα ψέμα, με πολλή δημοσιότητα», δήλωσε στο AFP ο Herve Chneiweiss, νευρολόγος και ειδικός σε θέματα δεοντολογίας στον γαλλικό ερευνητικό οργανισμό INSERM.
Ωστόσο, «την ημέρα που θα καταφέρουν να παράγουν εμπορικά προϊόντα μαζικά – και αυτή η ημέρα δε θα αργήσει - θα είναι πολύ αργά για να ανησυχούμε πια» τόνισε.
«Οι εσώτερες σκέψεις απειλούνται»
Σε αυτό το πλαίσιο, η UNESCO, οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών για την επιστήμη και τον πολιτισμό, ενέκρινε πρόσφατα συστάσεις για το πώς τα έθνη μπορούν να «ρυθμίσουν» τη νευροτεχνολογία, οι οποίες πρόκειται να τεθούν σε ισχύ την Τετάρτη, χωρίς να είναι νομικά δεσμευτικές
Οι συγγραφείς της μελέτης υιοθέτησαν έναν ευρύ ορισμό της νευροτεχνολογίας, περιλαμβάνοντας ακόμα και συσκευές που είναι ήδη ευρέως διαθέσιμες, όπως έξυπνα ρολόγια και ακουστικά, που ναι μεν δεν αλληλεπιδρούν άμεσα με τον εγκέφαλο, αλλά μετρούν δείκτες που παρέχουν μια ιδέα για την ψυχική κατάσταση του χρήστη.
«Σήμερα, ο κύριος κίνδυνος είναι η παραβίαση της ιδιωτικής ζωής: οι πιο ενδόμυχες σκέψεις μας απειλούνται», δήλωσε ο Chneiweiss.
Για παράδειγμα, ο επιστήμονας ανέφερε ότι αν τα δεδομένα της νευροτεχνολογίας μπορούσαν «να πέσουν στα χέρια του προϊσταμένου σας», αυτός θα μπορούσε στη συνέχεια να αποφασίσει ότι δεν αφιερώνετε αρκετό χρόνο την εργασία σας (και να σας απολύσει).
Μπροστά σε έναν τέτοιο κίνδυνο, κάποιοι έχουν ήδη αρχίσει να παίρνουν μέτρα.
Στα τέλη του περασμένου έτους, η πολιτεία της Καλιφόρνια (παγκόσμιο κέντρο νευροτεχνολογικής έρευνας) ψήφισε νόμο που προστατεύει τα δεδομένα εγκεφάλου των καταναλωτών.
Επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λογοθέτη
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
