Όταν κάποια μου είπε πρόσφατα ότι η αγαπημένη της χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης είναι για οικονομικές συμβουλές, τρόμαξα. Είμαι οικονομολόγος με ειδίκευση στη συνταξιοδότηση, και η πρώτη μου αντίδραση ήταν σχεδόν προσωπική: τώρα καταλαβαίνω πώς νιώθουν οι γιατροί όταν οι άνθρωποι χρησιμοποιούν AI για ιατρικές ερωτήσεις.
Της Allison Schrager, αρθρογράφου του Bloomberg
Μετά γύρισα σπίτι και το δοκίμασα μόνη μου. Δεν ήταν τόσο κακό, έδινε σαφείς και ευχάριστες εξηγήσεις της κλασικής θεωρίας για αποταμίευση και επενδύσεις. Ήταν σαν ένας μέτριος χρηματοοικονομικός σύμβουλος, αλλά χωρίς την προσωπική επαφή. Αυτό πιθανότατα είναι καλύτερο από το τίποτα, και μάλλον θα γίνεται όλο και πιο συνηθισμένο καθώς όλο και περισσότερες χρηματιστηριακές εταιρείες προσφέρουν AI συμβούλους σε πελάτες με μικρότερα χαρτοφυλάκια.
Ωστόσο, υπάρχουν σοβαρές αδυναμίες. Και δεδομένου ότι οι περισσότεροι Αμερικανοί αδυνατούν να απαντήσουν ακόμη και σε βασικές ερωτήσεις για τις χρηματοπιστωτικές αγορές, μόνο περίπου οι μισοί πιστεύουν ότι είναι ασφαλέστερο να κατέχεις πολλές μετοχές αντί για λίγες, ίσως αξίζει να δώσουμε μια σύντομη εισαγωγή. Τα βασικά της οικονομίας εξακολουθούν να εξηγούν σχεδόν τα πάντα, αλλά ίσως χρειάζεται πιο ξεκάθαρη γλώσσα.
Ένα πρόβλημα που παρατήρησα με το chatbot που χρησιμοποίησα ήταν ότι συχνά έδινε λάθος αιτιολόγηση πίσω από τις συμβουλές του. Τις περισσότερες φορές αυτό δεν είναι πρόβλημα, γιατί οι περισσότεροι άνθρωποι απλώς θέλουν να τους πουν τι να κάνουν. Όμως η λανθασμένη λογική αποκαλύπτει τα όρια ενός AI συμβούλου όταν προκύψει κάτι ασυνήθιστο στην προσωπική ή οικονομική ζωή, κάτι που αργά ή γρήγορα συμβαίνει.
Δεν λείπουν οι συμβουλές για επενδύσεις συνταξιοδότησης, ενώ ο αριθμός και τα είδη των επενδυτικών προϊόντων συνεχώς αυξάνονται. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει λιγότερη διαφάνεια και κατανόηση. Ορίστε λοιπόν ένας μικρός οδηγός για το πώς να αποταμιεύετε και να επενδύετε στη νέα αυτή εποχή, ειδικά αν χρησιμοποιείτε AI ως οικονομικό σας σύμβουλο.
Να γνωρίζετε πού επενδύετε
Είναι ένα αμοιβαίο κεφάλαιο με μετοχές που ακολουθούν την αγορά; Ένα δημοτικό ομολογιακό fund; Εμπορεύματα (που προσωπικά δεν προτιμώ);
Είναι σημαντικό να μην εμπιστεύεστε τυφλά ένα επενδυτικό προϊόν χωρίς να ξέρετε τι ακριβώς περιέχει και, αφού το μάθετε, να βεβαιωθείτε ότι όλα τα περιουσιακά στοιχεία έχουν πραγματική αγοραία αξία. Δεν χρειάζεται να παρακολουθείτε καθημερινά τις τιμές ούτε να γνωρίζετε κάθε τίτλο που κατέχετε, αλλά πρέπει να ξέρετε τι είδους επενδύσεις έχετε. Όπως πρέπει να ξέρετε από πού προέρχεται το φαγητό σας, έτσι πρέπει να ξέρετε και τι περιέχει το χαρτοφυλάκιό σας.
Διασπορά κινδύνου (diversification)
Το μέλλον είναι αβέβαιο: η AI μπορεί να μεταμορφώσει την οικονομία και να φέρει πρωτοφανή ανάπτυξη ή μπορεί απλώς να αποδειχθεί μια μέτρια εξέλιξη. Οι κυβερνήσεις δανείζονται όλο και περισσότερα χρήματα, ενώ οι πληθυσμοί συρρικνώνονται.
Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει το μέλλον ή να «χρονομετρήσει» σωστά την αγορά. Γι’ αυτό, το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να επενδύετε σε πολλές διαφορετικές μετοχές, ιδανικά και από διαφορετικές χώρες.
Μην επενδύετε σε «περίεργα» πράγματα αν δεν είστε έτοιμοι να χάσετε τα χρήματά σας
Η «διασπορά» δεν σημαίνει να αγοράζετε τα πάντα. Επενδύστε σε περιουσιακά στοιχεία που έχουν κάποια λογική βάση, για παράδειγμα, σε εταιρείες που αναμένεται να έχουν μελλοντικά κέρδη. Αυτού του είδους οι επενδύσεις είναι θετικού αθροίσματος: όταν η οικονομία αναπτύσσεται, οι επενδύσεις αποδίδουν.
Πιο εξωτικά περιουσιακά στοιχεία, όπως τα κρυπτονομίσματα ή οι αγορές στοιχημάτων, είναι μηδενικού αθροίσματος: για κάθε κερδισμένο, υπάρχει ένας χαμένος, και οι πιθανότητες λένε ότι μάλλον θα είστε εσείς. Μπορεί να είναι διασκεδαστικά, αλλά περισσότερο μοιάζουν με ψυχαγωγία παρά με επένδυση.
Προτιμήστε χαμηλές χρεώσεις
Τα καλά νέα είναι ότι μπορείτε να ακολουθήσετε τους παραπάνω κανόνες χωρίς να πληρώνετε πολλά χρήματα. Στην πραγματικότητα, όσο λιγότερα πληρώνετε σε προμήθειες, τόσο πιο πιθανό είναι να επενδύετε σε απλά και διαφοροποιημένα προϊόντα.
Αποφύγετε οτιδήποτε υπόσχεται υψηλές αποδόσεις με χαμηλό ρίσκο, γιατί οι επενδυτικές εταιρείες μπορούν να το πετύχουν μόνο με δύο τρόπους: είτε χρεώνοντας υπερβολικές αμοιβές που τελικά μειώνουν τις αποδόσεις, είτε αναλαμβάνοντας κρυφούς κινδύνους που εμφανίζονται τη χειρότερη στιγμή.
Ο χρόνος συνήθως βοηθά, αλλά όχι πάντα
Όταν χρησιμοποιούσα την AI ως σύμβουλο, μου είπε ότι «ο χρόνος προστατεύει από τη μεταβλητότητα» και ότι «οι μετοχές είναι ασταθείς βραχυπρόθεσμα αλλά αξιόπιστες μακροπρόθεσμα». Αυτό είναι λάθος. Περισσότερος χρόνος στις αγορές σημαίνει και περισσότερο ρίσκο, γι’ αυτό άλλωστε τα μακροπρόθεσμα ασφαλιστικά συμβόλαια κοστίζουν περισσότερο. Είναι αλήθεια ότι οι αγορές συχνά ανακάμπτουν μετά από πτώσεις, αλλά μπορούν επίσης να περάσουν δεκαετίες χαμηλών αποδόσεων (όπως συνέβη στην Ιαπωνία).
Είναι, ίσως, σωστό να επενδύει κανείς περισσότερο σε μετοχές όταν είναι νέος, αλλά αυτό συμβαίνει επειδή τότε το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου του βρίσκεται στα μελλοντικά του εισοδήματα, όχι επειδή ο χρόνος κάνει τις επενδύσεις λιγότερο επικίνδυνες.
Η διαχείριση προσωπικών οικονομικών είναι πιο δύσκολη απ’ όσο φαίνεται
Υπάρχουν πολλές συμβουλές εκεί έξω που είναι απολύτως σωστές τις περισσότερες φορές, ακόμη και όταν προέρχονται από AI. Όμως πάντα θα υπάρχουν καταστάσεις, όπως η απώλεια εργασίας σε περίοδο πτώσης των αγορών, που απαιτούν πιο εξατομικευμένη καθοδήγηση.
Το βασικό που πρέπει να θυμάστε, ανεξάρτητα από την οικονομική σας κατάσταση, την ηλικία σας ή τα σχέδιά σας για τη σύνταξη, είναι ότι δεν υπάρχει υψηλότερη απόδοση χωρίς υψηλότερο κίνδυνο.
Όποιος σας λέει το αντίθετο, είτε είναι άνθρωπος είτε AI, προσπαθεί να σας πουλήσει κάτι.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
