της Μύριαμ Κιάσσου
Αν και η Ελλάδα δεν θεωρείται χώρα ταυτόσημη με τη βιομηχανία των αρωμάτων, φιλοξενεί έναν ξεχωριστό κόμβο δημιουργίας, όπου επιστήμη, φύση και τέχνη ενώνονται μέσα σε μια παράδοση σχεδόν 80 ετών.
Αυτή η παράδοση ξεκινά από τη ΒΙΟΡΥΛ Α.Ε. — μία ιστορική και καινοτόμο ελληνική εταιρεία στον χώρο των αρωμάτων, των αιθέριων ελαίων και των υψηλής αξίας πρώτων υλών.
Ιδρύθηκε το 1946 από τον Δρ. Αλέξανδρο Σταυρόπουλο ως εργαστήριο μελετών φυσικών προϊόντων και αιθέριων ελαίων, και μέσα στις δεκαετίες εξελίχθηκε σε σύγχρονη χημική βιομηχανία με δραστηριότητες στην παραγωγή βιομηχανικών αρωμάτων-αρτυμάτων, fine chemicals και προϊόντων φυτικής θρέψης και προστασίας.
Το skai.gr συνομίλησε με την κα Βάσω Ψαθά, Master Perfumer και Διευθύντρια του Τμήματος Δημιουργίας Αρωμάτων της ΒΙΟΡΥΛ για τα «μυστικά» της παραγωγής αρωμάτων, σχετικά με την πορεία και τους μελλοντικούς στόχους της εταιρείας, καθώς και τη διαδρομή της στον χώρο της δημιουργίας αρωμάτων.
Παγκόσμια παρουσία και νέες τάσεις
Η Vioryl, στο σήμερα, εξάγει σε πάνω από 40 χώρες στην Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή, τη Νοτιοανατολική Ασία και την Αφρική.
Η εξωστρέφεια αυτή ενισχύεται από στρατηγικές συνεργασίες και την επένδυση σε έρευνα και τεχνολογία, επιτρέποντάς της να προσφέρει καινοτόμα αρώματα, αρτύματα, φυτοπροστατευτικά, fine chemicals και προϊόντα φροντίδας σκαφών, προσαρμοσμένα στις ανάγκες των διεθνών αγορών.
Η προσαρμογή στις προτιμήσεις του καταναλωτή είναι βασική:
«Κάθε περιοχή στον πλανήτη έχει μοναδικές πολιτισμικές, εθνολογικές, κλιματολογικές και πολλές φορές θρησκευτικές ιδιαιτερότητες. Όλες αυτές λαμβάνονται υπ'όψιν στη δημιουργία ενός αρώματος», τονίζει η κα Ψαθά.
«Οι προτιμήσεις του Έλληνα καταναλωτή είναι ότι και της υπόλοιπης Ευρώπης. Οι δημιουργίες μας όμως έχουν τα προσόντα να ταξιδέψουν – σαν τα καράβια μας- σε πολλές μακρινές αγορές!», παρατηρεί επιβεβαιώνοντας πως οι κυρίαρχες τάσεις στη βιομηχανία των αρωμάτων αλλάζουν ριζικά.
«Η βιομηχανία των αρωμάτων αλλάζει — γίνεται πιο συναισθηματική, πιο εμπειρική και πιο προσωπική», επισημαίνει.
Οι καταναλωτές αναζητούν μια ιστορία και μια εμπειρία.
Αυτό οδηγεί τη στρατηγική της ΒΙΟΡΥΛ στο να επενδύει σε φυσικές πρώτες ύλες, πιο τολμηρές συνθέσεις και άνοιγμα σε unisex και wellness αρώματα.
Για την κα Ψαθά, ένα εμπορικά επιτυχημένο άρωμα βασίζεται στην ικανότητα του να «μιλάει» σε μεγάλα κοινωνικά σύνολα, λαμβάνοντας υπόψη πολιτισμικούς, κοινωνικούς και ιστορικούς παράγοντες, καθώς και τις τάσεις της εποχής.
Σήμερα, οι τάσεις κινούνται προς γλυκές gourmand νότες, ώριμα φλοράλ, φρουτώδη με βάθος, ambery νότες ενώ η βιωσιμότητα, η εξατομίκευση μέσω τεχνολογίας, τα wellness χαρακτηριστικά και η αυξημένη ένταση/διάρκεια στις φόρμουλες καθορίζουν τη νέα εποχή.
«Το άρωμα είναι η πιο άυλη μορφή ταυτότητας — και εμείς καλούμαστε να την αποτυπώσουμε με ειλικρίνεια», επισημαίνει.
Το μεγάλο επιχειρηματικό στοίχημα
Σήμερα, το μεγαλύτερο επιχειρηματικό στοίχημα της Vioryl, είναι η ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της. Η ελληνική αγορά αρωματοποιίας, με τα αρώματα να αποτελούν πάνω από 10% της βιομηχανίας καλλυντικών που ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ, παρουσιάζει σταθερή ανάπτυξη. Το περιθώριο περαιτέρω ανάπτυξης είναι σημαντικό, κυρίως μέσω της αξιοποίησης ελληνικών φυσικών πρώτων υλών, της ενίσχυσης της εξωστρέφειας και της καινοτομίας.
Η κα Ψαθά επιβεβαιώνει πως η αρωματοποιία είναι κλάδος υψηλής προστιθέμενης αξίας. Αυτή η αξία δεν προέρχεται μόνο από την παραγωγή, αλλά από τη δημιουργία εμπειρίας, ταυτότητας και συναισθηματικής σύνδεσης με τον καταναλωτή. Η αξία μπορεί να διευρυνθεί μέσω βιώσιμων πρώτων υλών, εξατομίκευσης και αξιοποίησης τοπικών στοιχείων που προσδίδουν αυθεντικότητα.
«Η αυξανόμενη ζήτηση για premium και βιώσιμα προϊόντα, τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς, δημιουργεί ευκαιρίες για διαφοροποίηση και ενίσχυση της προστιθέμενης αξίας», τονίζει χαρακτηριστικά.
Ταυτόχρονα, πολιτεία μπορεί και στηρίζει την εγχώρια αρωματοποιία με επιχορηγήσεις για έρευνα/καινοτομία, δράσεις για βιώσιμη καλλιέργεια αρωματικών φυτών και ενίσχυση της εξωστρέφειας μέσω διεθνών εκθέσεων.
Αν και η διεκδίκηση θέσης στη διεθνή αγορά είναι πρόκληση λόγω του έντονου ανταγωνισμού, η Vioryl ξεχωρίζει μέσω των μεγάλων ερευνητικών δυνατοτήτων, των συνεργασιών με διεθνή ινστιτούτα και της τεχνολογικής αναβάθμισης. Η ευελιξία και η ταχύτητα ανταπόκρισης είναι τα καθοριστικά πλεονεκτήματα στην παγκόσμια αγορά, η οποία αναμένεται να ξεπεράσει τα 61 δισ. δολάρια έως το 2033, με την Ευρώπη να παραμένει ο μεγαλύτερος περιφερειακός παίκτης.
Νέες καινοτομίες
«Η ενσωμάτωση καινοτόμων τεχνολογιών στη ΒΙΟΡΥΛ, έχει ουσιαστικά αλλάξει τον τρόπο που δουλεύουμε», παρατηρεί εν προκειμένω, εξηγώντας πως η αυτοματοποίηση στη σύνθεση και παραγωγή αρωμάτων, η χρήση προηγμένων αναλυτικών εργαλείων και η επένδυση σε φυσικά συστατικά υψηλής προστιθέμενης αξίας έχουν ενισχύσει την ακρίβεια, την ταχύτητα και τη δημιουργική ευελιξία.
«Αυτές οι εξελίξεις μας επιτρέπουν να ανταποκρινόμαστε πιο αποτελεσματικά στις απαιτήσεις της αγοράς, χωρίς να περιορίζουμε την αισθητική ποιότητα των συνθέσεων», αναφέρει συνοψίζοντας πως η εταιρεία επενδύει δυναμικά στην έρευνα νέων αρωματικών μορίων και φυσικών συστατικών, αξιοποιώντας βιοτεχνολογία και βιώσιμες πρώτες ύλες.
Στο κρίσιμο ερώτημα για τη σχέση φυσικών και συνθετικών πρώτων υλών, η κα Ψαθά είναι σαφής: Tα αιθέρια έλαια και τα φυσικά προϊόντα αποτελούν τον «αναντικατάστατο κορμό» κάθε αρωματικής δημιουργίας.
Ωστόσο, αναγνωρίζει πως οι σύνθετες αρωματικές ύλες, έχουν προσφέρει πολλές ενδιαφέρουσες οσμές και, κυρίως σταθερότητα έναντι κλιματολογικών, πολιτικών ή μεταφορικών παραγόντων που επηρεάζουν τα φυσικά υλικά.
Επιπλέον, τα συνθετικά υποκαθιστούν ζωικά υλικά των οποίων η χρήση έχει απαγορευτεί.
«Δεν υπάρχει γενικός κανόνας στην αναλογία χρήσης φυσικών-συνθετικών πρώτων υλών - κάθε δημιουργία είναι μοναδική», καταλήγει.
Ελληνική Υπογραφή
Φυσικά, το ελληνικό στοιχείο, παραμένει ισχυρό στο DNA της Vioryl.
Η εταιρεία συνεργάζεται σταθερά με Έλληνες παραγωγούς για υψηλής ποιότητας αρωματικές ύλες, όπως το πορτοκαλέλαιο, η λεβάντα, το ροδέλαιο Κοζάνης, η ρίγανη, το θυμάρι και το μπλε χαμομήλι. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στο μαστιχέλαιο Χίου, το οποίο, ως μοναδικό στον κόσμο, προσδίδει έναν ξεχωριστό χαρακτήρα στα αρώματα όπου συμμετέχει.
Βιωσιμότητα
Η δέσμευση της ΒΙΟΡΥΛ στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος είναι εμφανής. Εφαρμόζει δράσεις που περιλαμβάνουν τη χρήση φυσικών πρώτων υλών, την ανάπτυξη βιώσιμων φυτοπροστατευτικών προϊόντων και τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό.
Για την κα Ψαθά, η βιωσιμότητα είναι αδιαμφισβήτητα επένδυση και όχι κόστος. Η ενσωμάτωση βιώσιμων πρώτων υλών και διαδικασιών μειώνει μακροπρόθεσμα την εξάρτηση από μη ανανεώσιμους πόρους και βελτιώνει την ενεργειακή αποδοτικότητα. Το σημαντικότερο; Προσφέρει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, καθώς οι καταναλωτές αναζητούν προϊόντα με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα και διαφάνεια στη σύνθεση.
Οταν η τέχνη συναντά την επιστήμη
Όσον αφορά την προσωπική της διαδρομή στον χώρο του αρώματος, η κα Ψαθά αναφέρει ότι η καριέρα της ξεκίνησε ύστερα από μια τυχαία, αλλά καθοριστική, συνάντηση με το αντικείμενο. Με πτυχίο Χημείας και μεταπτυχιακό στην υπολογιστική φυσικοχημεία, εντάχθηκε στο τμήμα R&D της εταιρείας, όπου συνδύασε τη χημεία με την ανάπτυξη αρωμάτων. Εδώ και 15 χρόνια, ηγείται της δημιουργικής ομάδας που συνθέτει νέες μυρωδιές και καθοδηγεί τη στρατηγική καινοτομίας της εταιρείας στα αρώματα.
Ο ρόλος ενός αρωματοποιού σε ένα βιομηχανικό περιβάλλον είναι, όπως εξηγεί πολυδιάστατος: Συνθέτει νέες δημιουργίες που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των πελατών, προτείνει νέες ιδέες με βάση τις τάσεις της αγοράς και συμμετέχει ενεργά στην εξέλιξη του προϊόντος από την πρώτη ιδέα έως το τελικό άρωμα.
Η ανάπτυξη ενός αρώματος ξεκινά πάντα από έναν στόχο, είτε πρόκειται για μια έμπνευση που προέρχεται από το υποσυνείδητο είτε από τον οσφρητικό στόχο.
Ακολουθούν δοκιμές και έλεγχοι σταθερότητας, διάρκειας, χρώματος, συμμόρφωσης με κανονισμούς, διαθεσιμότητας πρώτων υλών και κοστολογίου. Η διαδικασία περιλαμβάνει πολυάριθμες εργαστηριακές δοκιμές, με μια μεγάλη γκάμα φυσικών και συνθετικών υλικών σε διάφορες αναλογίες.
Η δημιουργία ενός αρώματος απαιτεί τόσο επιστήμη όσο και τέχνη.
Η και Βάσω Ψαθά τονίζει ότι η χημεία και η τέχνη λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία: η έμπνευση κάθε βήματος επιβεβαιώνεται από τις φυσικοχημικές ιδιότητες των συστατικών. Η ισορροπία μεταξύ δημιουργικότητας και εμπορικών απαιτήσεων είναι κρίσιμη.
Θα έλεγε κανείς πως ο αρωματοποιός είναι σαν ζωγράφος, με την οσφρητική παλέτα να αντικατοπτρίζει διαφορετικές κατηγορίες μυρωδιών και την εμπειρία να μετατρέπει τις ανάγκες της αγοράς σε ένα ολοκληρωμένο προϊόν.
Χρόνος, το βασικό συστατικό της εξέλιξης (και) στην αρωματοποιΐα
Σε κάθε περίπτωση, η όσφρηση και η τεχνική κατάρτιση ενός αρωματοποιού εξελίσσονται με τα χρόνια.
Πιο συγκεκριμένα, η αίσθηση της όσφρησης συνδέεται με τον υποθάλαμο, όπου αποθηκεύονται αναμνήσεις και συναισθήματα, και η εμπειρία επιτρέπει τη δημιουργία μιας νοητής βιβλιοθήκης με πάνω από 2.000 μυρωδιές.
Παράλληλα, η τεχνολογική πρόοδος, όπως η φασματοσκοπία μάζας, η αέρια χρωματογραφία, η ψηφιακή αρχειοθέτηση και η τεχνητή νοημοσύνη, ενισχύει τη δημιουργικότητα, προσφέροντας ακρίβεια, ευελιξία και ταχύτερη ανάπτυξη συνθέσεων.
Όλα αυτά την ώρα που η αναπαραγωγή και ανάπτυξη πρώτων υλών συνοδεύεται από προκλήσεις όπως η σταθερότητα- διαθεσιμότητα φυσικών συστατικών, η συμμόρφωση με διεθνείς κανονισμούς και η ακρίβεια στη σύνθεση, απαιτώντας βαθιά τεχνογνωσία και συνεχή έρευνα.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
