Περισσότεροι από 18.000 άνθρωποι έχουν συλληφθεί σε μόλις δυόμισι εβδομάδες στο Ιράν, καθώς οι αντικαθεστωτικές διαδηλώσεις κλιμακώνονται χωρίς οργανωμένη ηγεσία στο εσωτερικό της χώρας, την ώρα που ο εξόριστος Ρεζά Παχλαβί επιχειρεί να εμφανιστεί ως εναλλακτική πολιτική λύση από το εξωτερικό.
Ο εξόριστος γιος του τελευταίου σάχη του Ιράν επιχειρεί να εμφανιστεί ως αξιόπιστη μορφή της αντιπολίτευσης, καλώντας τους Ιρανούς να βγουν στους δρόμους. Ο Ρεζά Παχλαβί, που ζει στις Ηνωμένες Πολιτείες, θεωρείται από ειδικούς μια προσωπικότητα που διχάζει τους Ιρανούς και, όπως επισημαίνουν, δεν έχει αποσαφηνίσει πώς θα κυβερνούσε το Ιράν σε περίπτωση που αναλάμβανε την εξουσία.
Πώς λειτουργεί το πολιτικό σύστημα του Ιράν
Το Ιράν διαθέτει ένα διττό πολιτικό σύστημα, εξηγεί η Μαριάμ Αλεμζαντέχ, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιστορίας και Πολιτικής του Ιράν στο University of Oxford, μιλώντας στο CNN.
Το εκλογικό σκέλος του συστήματος, που περιλαμβάνει την προεδρία και το κοινοβούλιο, «μοιάζει σε κάποιο βαθμό με τις δυτικές δημοκρατίες», σημειώνει, ωστόσο «επιτηρείται και χειραγωγείται από το μη εκλεγμένο σκέλος», το οποίο αποτελείται από το γραφείο του ανώτατου ηγέτη και θεσμούς που βρίσκονται υπό τον άμεσο έλεγχό του.
Το μη εκλεγμένο μέρος «περιορίζει αυστηρά το ποιοι μπορούν να θέσουν υποψηφιότητα για θέσεις ουσιαστικής εξουσίας και έχει πλήρη ελευθερία να παρεμβαίνει στις αποφάσεις και τις ενέργειες των εκλεγμένων οργάνων», τονίζει.
Μια ακόμη, «λιγότερο γνωστή επιπλοκή» του ιρανικού πολιτικού συστήματος είναι, σύμφωνα με την ίδια, «ο έντονος βαθμός ατυπίας που διαπερνά την πολιτική και, κυρίως, την οικονομική δομή της χώρας».
Η ad hoc, μη επαγγελματική και αδιαφανής λήψη αποφάσεων αποτελεί χαρακτηριστικό των θεσμών εξουσίας από την επανάσταση του 1979, γεγονός που καθιστά «δύσκολη την κατανόηση των ισορροπιών και την πρόβλεψη των κινήσεων της ηγεσίας».
Η αντιπολίτευση στο εσωτερικό
Όσον αφορά την εσωτερική αντιπολίτευση, η ιρανική κυβέρνηση «έχει καταστείλει ενεργά και αποτελεσματικά κάθε προσπάθεια οργανωμένης αντιπολίτευσης στο εσωτερικό της χώρας τις τελευταίες δεκαετίες», συλλαμβάνοντας και φιμώνοντας όποια ηγετική μορφή αναδύεται, σημειώνει η Αλεμζαντέχ.
«Ακόμη και μη πολιτικές ΜΚΟ, συνδικάτα, φοιτητικές ομάδες και οτιδήποτε θα μπορούσε να θυμίζει οργάνωση “από τα κάτω” έχουν διαλυθεί. Ως αποτέλεσμα, δεν μπορεί να υπάρξει ούτε ηγεσία ούτε δομημένη βάση, και οι διαδηλώσεις εξαρτώνται από αυθόρμητες ατομικές ή συλλογικές αποφάσεις των διαδηλωτών», προσθέτει.
Παρότι ο Ρεζά Παχλαβί έχει αναδειχθεί ως πιθανός ηγέτης της αντιπολίτευσης, το εύρος της απήχησής του παραμένει αντικείμενο έντονης συζήτησης. «Αν και ο Παχλαβί είναι ο πιο προβεβλημένος, ο βαθμός προετοιμασίας του για πραγματική διακυβέρνηση είναι εξαιρετικά αμφίβολος», σημειώνει.
Σε περίπτωση κατάρρευσης του σημερινού καθεστώτος, «δεν είναι σαφές πώς σκοπεύει να διαχειριστεί τα κατάλοιπα της Ισλαμικής Δημοκρατίας, όπως τον εκτεταμένο μηχανισμό ασφάλειας και αστυνομίας, το πλέγμα διαφθοράς από ωφελημένους του συστήματος, αλλά και τους υπαρκτούς, έστω περιορισμένους, υποστηρικτές του καθεστώτος», καταλήγει.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
