Του Νικόλα Μπάρδη
Στον Νέσσωνα Λάρισας, περίπου 16 χιλιόμετρα από το κέντρο της πόλης, βρίσκουμε ένα οικολογικό χωριό – κτήμα, που διαθέτει φυσικές κατασκευές, παθητικά ενεργειακά συστήματα, βιώσιμες τεχνολογίες, σωστή διαχείριση του νερού, καλλιέργειες, καθώς και μία συσπειρωμένη ανθρώπινη δομή που υποστηρίζει όλες αυτές τις εγκαταστάσεις. Πρόκειται για έναν μοναδικό χώρο στην ελληνική επικράτεια, που προσπαθεί μέσα από τη λειτουργία του να προωθήσει έναν πιο οικολογικό τρόπο ζωής.
Σπίτια από πηλό
Στο χώρο του αγροκτήματος συναντούμε επτά συνολικά κτίρια και αρκετές κατασκευές, κάποιες χρηστικές και κάποιες άλλες που έγιναν καθαρά για εκπαιδευτικούς λόγους ή για πειραματισμό. Το πρώτο σπίτι στη φάρμα χτίστηκε πριν από 25 χρόνια, το 2000, με τη μέθοδο του στοιβαχτού πηλού (cob). Τώρα, πλέον, χρησιμοποιείται για εκπαιδευτικούς λόγους σε προγράμματα οικοτουρισμού. Το δεύτερο σπίτι χτίστηκε αρκετά χρόνια αργότερα, με τη βοήθεια φίλων και παιδιών του δημοτικού σχολείου με τη μέθοδο του αχυροπηλού, που πλέον χρησιμοποιείται για να στεγάσει τους διαχειριστές του αγροκτήματος. Το κελάρι του σπιτιού είναι προϊόν εκσκαφής χώματος για την τοιχοποιία.
Το τρίτο κατά σειρά σπίτι χτίστηκε το 2010, επίσης με αχυροπηλό, αποκλειστικά τη βοήθεια εθελοντών και με σκοπό τη μόνιμη διαμονή των μελών της ομάδας. Προς το παρόν χρησιμοποιείται για φιλοξενία και οικοτουρισμό. Το τέταρτο ανεγέρθη το 2016 σαν πρόταση για τη στέγαση ευπαθών ομάδων πληθυσμού. Ο σκελετός του είναι ξύλινος και είναι υπενδεδυμένο με κουρέλια βουτηγμένα στον ασβέστη, ενώ το κόστος του είναι μόλις 300 ευρώ. Ακολούθησαν δύο υπέργειοι γεωδαιτικοί θόλοι και ένα υπόσκαφο που κατασκευάστηκαν στη διάρκεια ενός εργαστηρίου. Αυτές οι κατασκευές έχουν ένα κοινό: έχουν δημιουργηθεί με το χώμα της περιοχής και δεν επιβαρύνουν το περιβάλλον.
Συστήματα ενέργειας
Εκτός, όμως, από αυτές τις πράσινες κατασκευές, το αγρόκτημα διαθέτει ένα ενιαίο και αυτόνομο σύστημα ενέργειας, που τροφοδοτείται από ένα σύστημα ηλιακών πάνελ. Επιπλέον, οι λάμπες που βρίσκονται στο κτήμα είναι εντελώς αυτόνομες, με ξεχωριστά πάνελ η κάθε μία.
Ο σχεδιασμός των κτιρίων που βλέπουμε σήμερα στη φάρμα βασίζεται στις αρχές της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής, αξιοποιώντας με παθητικό τρόπο το φως του ήλιου. Τα μεγάλα ανοίγματα βρίσκονται προς το νότο, βάζοντας μέσα στο σπίτι το φως του ήλιου. Το φως με τη σειρά του προσπίπτει στους τοίχους και στα πατώματα στη διάρκεια της μέρας, κρατώντας τα ζεστά στη διάρκεια της νύχτας. Μπαίνοντας μέσα σ’ αυτά τα οικοδομήματα νιώθεις αισθητά τη διαφορά της θερμοκρασίας, ειδικά τους ζεστούς καλοκαιρινούς μήνες που ο υδράργυρος έξω φτάνει μέχρι και τους 40 βαθμούς κελσίου.
Πέραν των ενεργειακών συστημάτων, το κτήμα διαθέτει και διάφορες τεχνολογικές λύσεις που προσφέρουν ποιότητα ζωής, χωρίς όμως να βλάπτουν το περιβάλλον. Το θερμοκήπιο, το οποίο είναι κατασκευασμένο από ανακυκλωμένα υλικά και κουφώματα, δίνει τη δυνατότητα στους καλλιεργητές να αυξήσουν την πιθανότητα επιτυχίας των σπόρων τους μέσω της δημιουργίας σπορόφυτων. Ακόμη, τους επιτρέπει να επεκτείνουν την καλλιεργητική περίοδο και μέσα στον Χειμώνα.
Διαχείριση υδάτινων πόρων
Αναμφίβολα, ένα από τα κυριότερα ζητήματα για την αυτάρκεια του κτήματος είναι η διαχείριση του νερού, και γι’ αυτό έχει υπάρξει σχεδιασμός και πρόβλεψη. Το νερό που πέφτει στις οροφές των σπιτιών συλλέγεται σε βαρέλια, και χρησιμοποιείται για το πότισμα ή για άλλες χρήσεις, όπου χρειάζεται απιονισμένο νερό. Επιπλέον, το κτήμα διαθέτει και ένα φράγμα ομίχλης, με τη μορφή ενός λιόπανου, όπου η ομίχλη σταματά, υγροποιείται και οδηγείται σε ένα λούκι. Τα δε γκρίζα νερά, αυτά δηλαδή που προέρχονται από τον νεροχύτη, τον νιπτήρα, το μπάνιο κτλ., περνούν από διαδοχικά φίλτρα καθαρισμού, μέχρι να φτάσουν να μπορούν να ξαναχρησιμοποιηθούν. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, το νερό καταλήγει σε δυο μεγάλες δεξαμενές απ' τις οποίες ποτίζεται ο λαχανόκηπος και το δάσος.
Το επιπλέον νερό καταλήγει σε μια λίμνη στο κέντρο του χωραφιού, όπου νούφαρα, οξυγονωτές και κουνουπόψαρα διατηρούν το νερό καθαρό και διαυγές. Η λίμνη λειτουργεί ως ρυθμιστής του μικροκλίματος, μειώνοντας σημαντικά τη θερμοκρασία του αέρα στην περιοχή, αλλά και ως ξενώνας άγριας ζωής, φιλοξενώντας έντομα, πουλιά και αμφίβια που έρχονται εκεί για να φωλιάσουν. Αυτό αυξάνει τη βιοποικιλότητα του οικοσυστήματος στο κτήμα και κατά συνέπεια την ανθεκτικότητά του στη διάρκεια του χρόνου. Πρόκειται, λοιπόν, για ένα σπάνιο οικολογικό project που έχει να μας διδάξει πάρα πολλά, ειδικά στην εποχή μας, όπου η κλιματική αλλαγή δείχνει το σκληρό της πρόσωπο σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας. Αλήθεια, εσείς πόσο οικολογικά ζείτε;
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
