Το ιρανικό καθεστώς φαίνεται πως δεν είναι αρκετά απασχολημένο. Παρότι βρίσκεται αντιμέτωπο με πολεμικές συγκρούσεις στην περιοχή του, εξακολουθεί να επιδιώκει την εξαγωγή της τρομοκρατίας στο εξωτερικό. Χαρακτηριστική είναι η πρόσφατη αποσφράγιση κατηγορητηρίου από το αμερικανικό Υπουργείο Δικαιοσύνης εναντίον του Μοχάμαντ Μπάκερ Σαάντ Νταούντ Αλ-Σαάντι. Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, ο 32χρονος διοικητής της Κατάεμπ Χεζμπολάχ ευθύνεται για σειρά σχεδίων και επιθέσεων στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, που ανέλαβε η οργάνωση Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiya (HAYI), η οποία φέρεται να λειτουργεί ως βιτρίνα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν. Ο Αλ-Σαάντι συνελήφθη στην Τουρκία ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, κατευθυνόταν προς τη Μόσχα και δήλωσε αθώος ενώπιον του δικαστηρίου την περασμένη εβδομάδα.
Η σύλληψή του και η αύξηση των επιθέσεων που αποδίδονται στη HAYI αναδεικνύουν ότι η Δύση εξακολουθεί να αποτελεί χώρο όπου αυταρχικά κράτη διεξάγουν σκιώδεις πολέμους. Η Ρωσία εφαρμόζει παρόμοιες τακτικές εδώ και χρόνια, στρατολογώντας χαμηλόβαθμους συνεργάτες μέσω «δουλειών» που προσφέρονται σε εφαρμογές όπως το Telegram. Σύμφωνα με αναφορές, οι ρωσικές μυστικές υπηρεσίες έχουν στρατολογήσει περισσότερους από 800 Ουκρανούς για ενέργειες όπως εμπρησμούς, σαμποτάζ υποδομών και κατασκοπεία. Παρόμοιες επιχειρήσεις έχουν εντοπιστεί στη Βρετανία, την Πολωνία, τη Γερμανία και τις χώρες της Βαλτικής.
Η Τεχεράνη ακολουθεί αντίστοιχη προσέγγιση, αντιγράφοντας τη ρωσική μέθοδο του «υβριδικού πολέμου» και χρησιμοποιώντας αναλώσιμους πράκτορες, ακόμη και ανηλίκους, για στοχευμένες ενέργειες αντιποίνων σε δυτικές χώρες. Η HAYI, η οργάνωση που φέρεται να συνδέεται με τον Αλ-Σαάντι, εμφανίστηκε τον Μάρτιο, λίγες ημέρες μετά την κλιμάκωση των αμερικανοϊσραηλινών ενεργειών κατά του ιρανικού καθεστώτος. Έκτοτε έχει αναλάβει την ευθύνη για τουλάχιστον 18 επιθέσεις στην Ευρώπη, με στόχους συναγωγές, εβραϊκά σχολεία, ασθενοφόρα και κοινοτικά κέντρα. Παράλληλα, η οργάνωση και οι υποστηρικτές της διαδίδουν άμεσα βίντεο των επιθέσεων σε φιλοϊρανικά δίκτυα, πολλαπλασιάζοντας τον ψυχολογικό αντίκτυπο.
Πολλές από αυτές τις επιθέσεις έχουν σαφώς αντισημιτικό χαρακτήρα και αποσκοπούν στον εκφοβισμό των εβραϊκών κοινοτήτων. Ωστόσο, ο στόχος φαίνεται να είναι ευρύτερος. Η τρομοκρατία, που συχνά εκτελείται από μουσουλμάνους μετανάστες, ενισχύει τον φόβο στους Εβραίους, την καχυποψία απέναντι στους μουσουλμάνους και τη δυσπιστία στο ευρύτερο κοινωνικό σύνολο. Με τον τρόπο αυτό βαθαίνουν οι κοινωνικές διαιρέσεις και αποσταθεροποιούνται οι ευρωπαϊκές κοινωνίες. Πρόκειται για μια μη συμβατική μορφή τρομοκρατίας, την οποία η Ευρώπη μέχρι στιγμής αντιμετωπίζει με σχετική επιείκεια.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η υπόθεση τριών Σέρβων πολιτών, οι οποίοι καταδικάστηκαν τον Δεκέμβριο του 2025 στο Σμεντέρεβο για κατασκοπεία και υποκίνηση φυλετικού και θρησκευτικού μίσους. Σύμφωνα με τα στοιχεία της δίκης, είχαν τοποθετήσει κεφάλια χοίρων έξω από εννέα τεμένη στο Παρίσι, έριξαν πράσινη μπογιά σε εβραϊκούς χώρους και γέμισαν τη γαλλική πρωτεύουσα με αυτοκόλλητα σχετικά με τις σφαγές Αρμενίων από τους Οθωμανούς. Τα δικαστικά έγγραφα αποκάλυψαν ότι οι ενέργειες αυτές είχαν οργανωθεί και χρηματοδοτηθεί από τις ρωσικές μυστικές υπηρεσίες, με στόχο την όξυνση των θρησκευτικών και εθνοτικών εντάσεων στη Γαλλία. Παρ’ όλα αυτά, οι ποινές που επιβλήθηκαν ήταν από έξι έως δεκαοκτώ μήνες κατ’ οίκον περιορισμού με ηλεκτρονική επιτήρηση.
Η στρατηγική πίσω από τέτοιες επιθέσεις βασίζεται στην εκμετάλλευση των αδυναμιών μιας κοινωνίας. Μόλις ένας πράκτορας ανάψει το φιτίλι, η ίδια η χώρα - στόχος μπορεί να τροφοδοτήσει την κρίση. Δεν είναι τυχαίο ότι η Europol προειδοποίησε φέτος για αυτού του είδους τις απειλές, επισημαίνοντας πως η πολιτική πόλωση, ο αντισημιτισμός και τα ζητήματα ενσωμάτωσης μεταναστών αποτελούν ευάλωτα σημεία προς εκμετάλλευση.
Οι λεγόμενες «υβριδικές απειλές» – ένας πιο ήπιος όρος από την τρομοκρατία – θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με την ίδια σοβαρότητα που αντιμετωπίστηκε ο τζιχαντισμός κατά την κορύφωση του Ισλαμικού Κράτους. Αυτό σημαίνει εκστρατείες ενημέρωσης για τις κοινότητες που κινδυνεύουν να γίνουν στόχος στρατολόγησης, ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ υπηρεσιών πληροφοριών και αστυνομικών αρχών, καθώς και περισσότερους πόρους για τη διάλυση δικτύων και φυσικών ή ψηφιακών κόμβων που συντονίζουν τέτοιες επιχειρήσεις.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν αυτές τις εξελίξεις για να ενισχύσουν τη δική τους άμυνα απέναντι σε παρόμοιες απειλές. Σύμφωνα με τις κατηγορίες, ο Αλ-Σαάντι είχε επιχειρήσει να συντονίσει επιθέσεις εναντίον γνωστής συναγωγής στη Νέα Υόρκη και εβραϊκών κοινοτικών κέντρων στο Λος Άντζελες και το Σκότσντεϊλ της Αριζόνα. Παράλληλα, οι ΗΠΑ μπορούν να ενισχύσουν τη συνεργασία τους με συμμάχους ώστε να αποτρέψουν μελλοντικά σχέδια παρόμοια με αυτά που αποδίδονται στον ίδιο.
Εξίσου σημαντικό είναι τα κράτη που υποστηρίζουν τέτοιες επιχειρήσεις να γνωρίζουν ότι θα υπάρξουν συνέπειες. Κυβερνοεπιχειρήσεις που αποκαλύπτουν δίκτυα στρατολόγησης, αποκλεισμός καναλιών προπαγάνδας όπως αυτά της HAYI και νέες κυρώσεις κατά των κρατών που χρηματοδοτούν τέτοιες δράσεις θα μπορούσαν να αποτελέσουν αποτελεσματικά αντίμετρα.
Η σύλληψη του Αλ-Σαάντι ίσως περιορίσει προσωρινά τη δράση της HAYI. Ωστόσο, οι δυτικές πρωτεύουσες δεν θα πρέπει να θεωρήσουν ότι η απειλή εξαλείφθηκε. Η Τεχεράνη γνωρίζει πόσο αποτελεσματική είναι η χρήση αναλώσιμων πρακτόρων και οι επιθέσεις είναι πιθανό να συνεχιστούν έως ότου η Δύση αναπτύξει μια πιο αποτελεσματική στρατηγική αντιμετώπισης.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.