Η Τζόρτζια Μελόνι θα μπορούσε απλώς να διαψεύσει τον ισχυρισμό του Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) ότι τον παρακάλεσε να φωτογραφηθούν μαζί - και να αφήσει το θέμα εκεί. Αντί γι’ αυτό, επέλεξε να περάσει στην αντεπίθεση.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός δημοσίευσε την Παρασκευή βίντεο στο X, στο οποίο εμφανίζεται να αντιδρά απέναντι στον Τραμπ, συνδέοντας το επεισόδιο με τον τρόπο με τον οποίο, όπως άφησε να εννοηθεί, ο Αμερικανός πρόεδρος αντιμετωπίζει τους συμμάχους των ΗΠΑ.
«Μπορώ μόνο να πω ότι είναι κρίμα που δεν δείχνει την ίδια αποφασιστικότητα απέναντι στους εχθρούς της Δύσης, στους εχθρούς των Ηνωμένων Πολιτειών, απέναντι σε ηγεσίες με τις οποίες, αντίθετα, εμφανίζεται πολύ πιο διαλλακτικός», ανέφερε η Μελόνι.
Η παρέμβασή της δεν ήταν μια συνηθισμένη διπλωματική ενόχληση. Ήταν μια σφοδρή δημόσια αιχμή - και μάλιστα από μια δεξιά ηγέτιδα την οποία αρκετοί έχουν κατά καιρούς συγκρίνει πολιτικά με τον ίδιο τον Τραμπ.
Η Μελόνι, ωστόσο, δεν είναι μόνη. Ένας αυξανόμενος αριθμός ξένων ηγετών δείχνει λιγότερο διατεθειμένος να ανεχθεί δημόσιες προσβολές, αιφνιδιασμούς και μονομερείς κινήσεις από την Ουάσινγκτον. Ο Τραμπ εξακολουθεί να επιδεικνύει ισχύ στη διεθνή σκηνή, όμως η συσσώρευση κρίσεων, οι προκλήσεις του και η φθίνουσα πολιτική του ισχύς φαίνεται να έχουν αλλάξει τους υπολογισμούς αρκετών συμμάχων.
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ιταλίδα πρωθυπουργός παίρνει αποστάσεις από τον Τραμπ. Τον Απρίλιο είχε χαρακτηρίσει «απαράδεκτες» τις επικρίσεις του κατά του Πάπα Λέοντα ΙΔ΄, παρότι μόλις έναν μήνα νωρίτερα ο Αμερικανός πρόεδρος την είχε αποκαλέσει «εξαιρετική ηγέτιδα» και «φίλη».
Η νέα της αντίδραση, όμως, δείχνει κάτι ευρύτερο: ακόμη και ηγέτες που ιδεολογικά βρίσκονται κοντά στον Τραμπ δεν εμφανίζονται πλέον πρόθυμοι να απορροφούν αδιαμαρτύρητα τις επιθέσεις του.
Παρόμοια στάση έχει υιοθετήσει και ο Εμανουέλ Μακρόν. Ο Γάλλος πρόεδρος, ο οποίος πρόσφατα παρέθεσε πολυτελές δείπνο στον Τραμπ στις Βερσαλλίες, στο τέλος της συνόδου της G7, είχε απαντήσει με οξύτητα σε προσωπικό σχόλιο του Αμερικανού προέδρου για τη σύζυγό του, Μπριζίτ Μακρόν.
Ο Τραμπ είχε αναφερθεί σε βίντεο που έδειχνε τη Μπριζίτ Μακρόν να φαίνεται πως σπρώχνει τον σύζυγό της στο πρόσωπο, σχολιάζοντας ότι του «φέρεται εξαιρετικά άσχημα» και ότι ο Μακρόν «ακόμη αναρρώνει από το δεξί στο σαγόνι».
Ο Γάλλος πρόεδρος απάντησε ότι τα σχόλια αυτά «δεν ήταν κομψά και δεν ήταν στο ύψος των περιστάσεων».
Το Ιράν …σημείο καμπής
Η δυσαρέσκεια απέναντι στον Τραμπ έχει ενταθεί ιδιαίτερα λόγω του πολέμου με το Ιράν. Ο Μακρόν, σε δηλώσεις με σαφή αποδέκτη τον Αμερικανό πρόεδρο, τόνισε ότι ο πόλεμος «δεν είναι σόου» και τον κάλεσε να είναι πιο προσεκτικός στις δημόσιες τοποθετήσεις του.
«Όταν θέλεις να είσαι σοβαρός, δεν λες κάθε μέρα το αντίθετο από αυτό που είπες την προηγούμενη», είπε χαρακτηριστικά.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς είχε αφήσει να εννοηθεί ότι η Τεχεράνη καθυστερούσε και εξέθετε την Ουάσινγκτον στις αποτυχημένες ειρηνευτικές συνομιλίες.
«Να αφήνουν τους Αμερικανούς να ταξιδεύουν στο Ισλαμαμπάντ, μόνο και μόνο για να τους στείλουν πίσω χωρίς κανένα αποτέλεσμα», ανέφερε στα τέλη Απριλίου, προσθέτοντας: «Ένα ολόκληρο έθνος ταπεινώνεται από την ιρανική ηγεσία, ιδίως από αυτούς τους λεγόμενους Φρουρούς της Επανάστασης».
Ακόμη πιο αιχμηρός ήταν ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, ο οποίος στις πρώτες ημέρες της σύγκρουσης χαρακτήρισε τον πόλεμο «απερίσκεπτο και παράνομο». Όπως είχε δηλώσει, η Ισπανία «δεν θα γίνει συνένοχη σε κάτι που είναι κακό για τον κόσμο απλώς από φόβο αντιποίνων από κάποιον».
Ακόμη και όταν άρχισε να διαμορφώνεται εκεχειρία, ο Σάντσεθ απέφυγε τους πανηγυρισμούς. «Η κυβέρνηση της Ισπανίας δεν θα χειροκροτήσει εκείνους που βάζουν φωτιά στον κόσμο μόνο και μόνο επειδή εμφανίζονται με έναν κουβά», δήλωσε.
Η Γροιλανδία και ο εμπορικός πόλεμος
Η δυσφορία των συμμάχων, πάντως, δεν ξεκίνησε με το Ιράν. Είχε αρχίσει να διαμορφώνεται ήδη από την αρχή του έτους, όταν αρκετοί ηγέτες αντέδρασαν δημόσια στους υπαινιγμούς του Τραμπ περί ανάληψης του ελέγχου της Γροιλανδίας, ενός ημιαυτόνομου εδάφους που ανήκει στη Δανία, σύμμαχο των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ.
Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνι, η χώρα του οποίου έχει επίσης βρεθεί στο στόχαστρο δηλώσεων του Τραμπ, χάραξε στο Νταβός μια γραμμή σταδιακής αποσύνδεσης από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αναφερόμενος στους εμπορικούς πολέμους του Τραμπ, κατήγγειλε τη χρήση της «οικονομικής ολοκλήρωσης ως όπλου», των «δασμών ως μοχλού πίεσης» και των «εφοδιαστικών αλυσίδων ως ευαλωτοτήτων προς εκμετάλλευση».
«Οι μεσαίες δυνάμεις πρέπει να δράσουν από κοινού, διότι αν δεν είμαστε στο τραπέζι, είμαστε στο μενού», ανέφερε.
Λίγες ημέρες αργότερα, ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ χαρακτήρισε «προσβλητικά και ειλικρινά αποκρουστικά» τα σχόλια του Τραμπ, σύμφωνα με τα οποία τα στρατεύματα του ΝΑΤΟ στο Αφγανιστάν είχαν αποφύγει να πολεμήσουν στην πρώτη γραμμή. Στην πραγματικότητα, περισσότεροι από 1.000 στρατιώτες του ΝΑΤΟ σκοτώθηκαν στον πόλεμο.
Την επόμενη ημέρα, ο Τραμπ ανασκεύασε, επαινώντας τα βρετανικά στρατεύματα και τις θυσίες τους.
«Έχω βαρεθεί»
Μέχρι τον Απρίλιο, ο Στάρμερ είχε σκληρύνει ακόμη περισσότερο τη ρητορική του. Διαμαρτυρήθηκε ότι οι λογαριασμοί ενέργειας των Βρετανών αυξομειώνονται άγρια «εξαιτίας των ενεργειών του Πούτιν ή του Τραμπ ανά τον κόσμο», ενώ επέκρινε και την απειλή του Αμερικανού προέδρου να καταστρέψει έναν «ολόκληρο πολιτισμό» στο Ιράν. «Έχω βαρεθεί», είπε.
Η φράση αυτή θα μπορούσε να συνοψίζει το νέο κλίμα που διαμορφώνεται μεταξύ σημαντικών συμμάχων των ΗΠΑ. Για χρόνια, η εύκολη επιλογή απέναντι στον Τραμπ ήταν η προσαρμογή: να αποφεύγεται η ανοιχτή σύγκρουση, να μη διαταράσσονται οι ισορροπίες και να ελπίζουν οι σύμμαχοι ότι η κρίση θα περάσει.
Όμως αυτή η τακτική έχει και κόστος. Κάθε υποχώρηση κινδυνεύει να ενθαρρύνει νέες πιέσεις, νέες προσβολές και νέες μονομερείς κινήσεις από την Ουάσινγκτον.
Ο εμπορικός πόλεμος δεν αποτέλεσε, τουλάχιστον αρχικά, κόκκινη γραμμή για πολλούς Ευρωπαίους και συμμάχους των ΗΠΑ. Όμως η Γροιλανδία, οι επιθέσεις σε συμμάχους, ο πόλεμος με το Ιράν και οι οικονομικές συνέπειες της αμερικανικής πολιτικής φαίνεται πως αγγίζουν πλέον πιο ευαίσθητα όρια.
Η δημόσια επίπληξη της Μελόνι δεν είναι ένα μεμονωμένο επεισόδιο. Είναι ακόμη ένα σημάδι ότι οι σύμμαχοι του Τραμπ δεν θέλουν πλέον απλώς να προσαρμόζονται σε εκείνον. Αρχίζουν να του απαντούν.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.