Ένας διευρυμένος κατάλογος πιθανών στρατιωτικών επιλογών κατά του Ιράν παρουσιάστηκε πρόσφατα στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, με στόχο να προκληθεί περαιτέρω ζημιά στις πυρηνικές και πυραυλικές εγκαταστάσεις της χώρας και να αποδυναμωθεί ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους των ΗΠΑ.
Οι επιλογές υπερβαίνουν τις προτάσεις που εξέταζε πριν από δύο εβδομάδες ως μέσο για την εκπλήρωση της υπόσχεσής του να σταματήσει η δολοφονία διαδηλωτών από τις δυνάμεις ασφαλείας της ιρανικής κυβέρνησης και τις συνδεδεμένες με αυτήν πολιτοφυλακές, ανέφεραν οι αξιωματούχοι, μιλώντας στους New York Times.
Το τρέχον σύνολο επιλογών περιλαμβάνει ακόμη και την πιθανότητα οι αμερικανικές δυνάμεις να πραγματοποιήσουν επιδρομές σε τοποθεσίες εντός του Ιράν, και αυτό έρχεται σε ένα διαφορετικό πλαίσιο, τώρα που οι διαδηλώσεις έχουν κατασταλεί βίαια, τουλάχιστον προς το παρόν.
Ο Τραμπ απαιτεί από το Ιράν να λάβει περαιτέρω μέτρα για να τερματίσει τις προσπάθειές του να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα και να σταματήσει να υποστηρίζει όσους στοχεύουν το Ισραήλ και αποσταθεροποιούν την κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Ο ίδιος και οι κορυφαίοι σύμβουλοί του εξετάζουν το ενδεχόμενο να υλοποιήσουν τις απειλές του για στρατιωτική δράση προκειμένου να επιτύχουν αυτούς τους στόχους και ενδεχομένως να επιφέρουν μια αλλαγή στην ιρανική κυβέρνηση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει ακόμη εγκρίνει στρατιωτική δράση ούτε έχει επιλέξει μεταξύ των επιλογών που του παρουσίασε το Πεντάγωνο, σύμφωνα με αξιωματούχους. Ο πρόεδρος παραμένει ανοιχτός σε μια διπλωματική λύση και ορισμένοι αξιωματούχοι αναγνώρισαν ότι η προειδοποίηση για στρατιωτική δράση είχε ως στόχο να ωθήσει τους Ιρανούς σε διαπραγματεύσεις. Τις τελευταίες ημέρες, ο πρόεδρος έχει εξετάσει το ενδεχόμενο της αλλαγής καθεστώτος ως μια βιώσιμη επιλογή.
«Ως αρχηγός του ισχυρότερου στρατού στον κόσμο, ο πρόεδρος Τραμπ έχει πολλές επιλογές στη διάθεσή του όσον αφορά το Ιράν», δήλωσε η Άννα Κέλι, εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου. «Ο πρόεδρος έχει δηλώσει ότι ελπίζει να μην χρειαστεί καμία ενέργεια, αλλά το ιρανικό καθεστώς πρέπει να συνάψει συμφωνία πριν να είναι πολύ αργά», σημείωσε.
Εν μέσω των διαδηλώσεων που έπληξαν το Ιράν πριν από μερικές εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ εξέτασε το ενδεχόμενο να επιτεθεί στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, καθώς και σε πιο συμβολικούς στόχους, όπως το αρχηγείο της πολιτοφυλακής που είναι υπεύθυνη για μεγάλο μέρος της καταστολής των διαδηλώσεων. Ο Τραμπ απέκλεισε τότε τη στρατιωτική δράση, αφού οι ιρανικές αρχές ανακοίνωσαν την ακύρωση εκατοντάδων προγραμματισμένων εκτελέσεων και πλήθος αραβικών χωρών ζήτησε από τον πρόεδρο να αναβάλει τυχόν επιθέσεις.
Παρόμοια προσέγγιση με τη Βενεζουέλα
Ο Τραμπ, σύμφωνα με αξιωματούχους, ακολουθεί μια παρόμοια προσέγγιση με το Ιράν όπως έκανε και με τη Βενεζουέλα, όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες συγκέντρωσαν δυνάμεις κοντά στις ακτές της χώρας για μήνες, ως μέρος μιας εκστρατείας πίεσης για την ανατροπή του Νικολάς Μαδούρο. Οι προσπάθειες να πείσουν τον Μαδούρο να εγκαταλείψει τη Βενεζουέλα απέτυχαν σε αυτή την περίπτωση, με αποτέλεσμα οι αμερικανικές δυνάμεις να επιτεθούν στη χώρα και να τον συλλάβουν.
Όσον αφορά το Ιράν, οι αξιωματούχοι παραμένουν σκεπτικοί ως προς το ενδεχόμενο η Τεχεράνη να αποδεχτεί τους όρους που έχουν θέσει οι Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτοί περιλαμβάνουν τον μόνιμο τερματισμό του εμπλουτισμού ουρανίου και την παράδοση όλων των υφιστάμενων αποθεμάτων πυρηνικών υλικών, ξεκινώντας από τα περισσότερα από 960 κιλά ουρανίου που έχουν εμπλουτιστεί σε επίπεδα κοντά σε αυτά που απαιτούνται για την κατασκευή ατομικής βόμβας. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος αυτού του υλικού παραμένει θαμμένο κάτω από τα ερείπια που προκάλεσαν οι επιθέσεις του Ιουνίου.
Οι απαιτήσεις όμως δεν σταματούν εκεί, αλλά περιλαμβάνουν και περιορισμούς στην εμβέλεια και τον αριθμό των βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν, καθώς και τον τερματισμό κάθε υποστήριξης προς ομάδες που ενεργούν ως πληρεξούσιοι στη Μέση Ανατολή, όπως η Χαμάς, η Χεζμπολάχ και οι Χούθι που δραστηριοποιούνται στην Υεμένη. Η αποδοχή των περιορισμών στους πυραύλους θα καθιστούσε ουσιαστικά αδύνατη την επίθεση του Ιράν κατά του Ισραήλ.
Ο Τραμπ προειδοποίησε το Ιράν την Τετάρτη, σε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι ο στρατός είναι έτοιμος να επιτεθεί ταχύτατα και βίαια, αν χρειαστεί.
«Ελπίζουμε ότι το Ιράν θα καθίσει στο τραπέζι γρήγορα και θα διαπραγματευτεί μια δίκαιη και ισότιμη συμφωνία -ΧΩΡΙΣ ΠΥΡΗΝΙΚΑ ΟΠΛΑ- που θα είναι καλή για όλα τα μέρη», έγραψε. «Ο χρόνος τελειώνει, είναι πραγματικά επείγον!».
Ωστόσο, ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ο Τραμπ και οι κορυφαίοι σύμβουλοί του έχουν πλήρη επίγνωση ότι οποιαδήποτε επιχείρηση στο Ιράν θα είναι πολύ πιο δύσκολη από ό,τι έκανε η Αμερική στη Βενεζουέλα. Η δυσκολία και ο κίνδυνος για τις αμερικανικές δυνάμεις θα ήταν πολύ μεγαλύτεροι, καθώς το Ιράν είναι ένας πολύ πιο ικανός αντίπαλος από τη Βενεζουέλα. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε την Τετάρτη ότι θεωρεί «ακόμα πιο περίπλοκο» να επιτευχθεί αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν από ό,τι στη Βενεζουέλα.
Για τον λόγο αυτό, ο Τραμπ εξακολουθεί να ζυγίζει τις διάφορες επιλογές, οι οποίες, σύμφωνα με αξιωματούχους, θα μπορούσαν να εφαρμοστούν όλες μαζί ή συνδυαστικά.
Αποστολή κομάντος
Μια από τις πιο επικίνδυνες επιλογές θα ήταν η μυστική αποστολή Αμερικανών κομάντος για να καταστρέψουν ή να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές σε τμήματα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
Ενώ ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι το πυρηνικό πρόγραμμα καταστράφηκε, η δική του στρατηγική εθνικής ασφάλειας, που δημοσιεύθηκε το φθινόπωρο, υιοθέτησε μια πιο μετριοπαθή άποψη, αναφέροντας ότι η επίθεση του Ιουνίου «υποβάθμισε σημαντικά το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν».
Ο Τραμπ έχει εκφράσει στο παρελθόν επιφυλάξεις σχετικά με την αποστολή αμερικανικών δυνάμεων σε ξένο έδαφος και έχει επανειλημμένα αναφερθεί στην αποτυχημένη επιχείρηση του προέδρου Τζίμι Κάρτερ το 1980 για τη διάσωση 52 Αμερικανών ομήρων που κρατούνταν στο Ιράν.
Μια άλλη επιλογή θα ήταν μια σειρά επιθέσεων εναντίον στόχων που θα προκαλούσαν τέτοια αναταραχή, ώστε να δημιουργηθούν οι συνθήκες να απομακρυνθεί από την εξουσία ο 86χρονος ανώτατος ηγέτης, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Το Ισραήλ πιέζει για μια τρίτη επιλογή. Θέλει οι Ηνωμένες Πολιτείες να ενωθούν μαζί του για να ξαναχτυπήσουν το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν, το οποίο, σύμφωνα με αξιωματούχους των μυστικών υπηρεσιών, το Ιράν έχει σε μεγάλο βαθμό δημιουργήσει εκ νέου, από τότε που το Ισραήλ κατέστρεψε το πρόγραμμα στον 12ήμερο πόλεμο τον περασμένο Ιούνιο, ανέφεραν οι αξιωματούχοι.
Ο υποναύαρχος Αλί Σαμκάνι, επικεφαλής ενός νεοσύστατου οργάνου που εποπτεύει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Ιράν, δήλωσε την Τετάρτη ότι οποιαδήποτε επίθεση από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα θεωρηθεί πράξη πολέμου και ότι το Ιράν θα απαντήσει και θα στοχεύσει το Τελ Αβίβ.
Για το λόγο αυτό, οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι είναι βαθιά ανήσυχοι για το πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν, το οποίο μπορεί να φτάσει σε πολιτικούς και στρατιωτικούς στόχους σε ολόκληρο το Ισραήλ.
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου συναντήθηκαν με τον υποστράτηγο Σλόμι Μπίντερ, επικεφαλής της ισραηλινής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών, ο οποίος ενημέρωσε την κυβέρνηση σχετικά με πληροφορίες που αφορούν το Ιράν. Ο υπουργός Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας, πρίγκιπας Χαλίντ μπιν Σαλμάν, επισκέπτεται επίσης την Ουάσινγκτον αυτή την εβδομάδα για να συναντηθεί με ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης Τραμπ.
Αμερικανοί αξιωματούχοι τόνισαν ότι αυτές και άλλες επιλογές εξακολουθούν να συζητιούνται μεταξύ των στενών συνεργατών του Τραμπ, αλλά δεν έχει επιτευχθεί ακόμη συναίνεση σχετικά με το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης.
Υπάρχουν επίσης σοβαρά ερωτήματα σχετικά με το ποια νομική εξουσία θα χρησιμοποιήσουν οι Ηνωμένες Πολιτείες για να επιτεθούν στο Ιράν, ελλείψει οποιασδήποτε έγκρισης από το Κογκρέσο.
Σε απάντηση, η κυβέρνηση Τραμπ θα επικαλεστεί πιθανότατα ως νομική δικαιολογία την εκτεταμένη υποστήριξη του Ιράν προς την τρομοκρατία, όπως έκανε όταν ο Τραμπ διέταξε επίθεση με drone εναντίον του διοικητή της δύναμης Quds του Ιράν, υποστράτηγου Qassim Suleimani, τον Ιανουάριο του 2020.
Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν ποτέ χαρακτηρίσει άμεσα τον Χαμενεΐ ως τρομοκράτη, έχουν κατονομάσει το Ιράν ως ένα κράτος που υποστηρίζει την τρομοκρατία.
Δεν είναι σαφές εάν ο Λευκός Οίκος έχει ζητήσει νομική γνωμοδότηση για τις επιλογές εναντίον του Ιράν, αλλά ο στρατός συνεχίζει να ενισχύει την παρουσία του στην περιοχή σε περίπτωση που ο Τραμπ εγκρίνει την ανάληψη στρατιωτικής δράσης.
Το αεροπλανοφόρο Abraham Lincoln, οπλισμένο με αεροσκάφη F/A-18 και μαχητικά αεροσκάφη F-35, βρίσκεται σε απόσταση βολής από ιρανικούς στόχους, σύμφωνα με δηλώσεις αξιωματούχων του Ναυτικού αυτή την εβδομάδα. Το αεροπλανοφόρο συνοδεύεται από τρία αντιτορπιλικά.
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη στείλει δώδεκα επιπλέον αεροσκάφη F-15E στην περιοχή για να ενισχύσουν τον αριθμό των αεροσκαφών κρούσης. Επίσης, το Πεντάγωνο έχει αποστείλει περισσότερα αμυντικά συστήματα Patriot και THAAD στην περιοχή για να προστατεύσει τις αμερικανικές δυνάμεις που σταθμεύουν εκεί από τυχόν αντίποινα με πυραύλους μικρού και μεσαίου βεληνεκούς.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.