Όταν ο Ασιμί Γκοϊτά, ηγέτης της στρατιωτικής χούντας του Μάλι, συναντήθηκε με τον Ρώσο πρόεδρο, Βλαντίμιρ Πούτιν, το περασμένο καλοκαίρι στο Κρεμλίνο, η εικόνα αυτή συμβόλιζε την κυριαρχική επιρροή της Μόσχας στη χώρα, εις βάρος της Δύσης. Την ώρα που οι δύο άνδρες συνομιλούσαν, περίπου 3.500 μίλια νοτιότερα, 2.000 Ρώσοι στρατιώτες στήριζαν το καθεστώς στη μεσόγεια αυτή χώρα της ερήμου, στο πλαίσιο της ευρύτερης προσπάθειας της Μόσχας να ενισχύσει την επιρροή της στην περιοχή του Σαχέλ.
Τις τελευταίες ημέρες, ωστόσο, ένα κύμα συντονισμένων και αιφνιδιαστικών επιθέσεων από τζιχαντιστές μαχητές και μια αυτονομιστική ομάδα, ανέδειξε τα όρια της ρωσικής εμβέλειας και στρατιωτικής ισχύος στο φτωχό αυτό κράτος της Δυτικής Αφρικής. Το σαββατοκύριακο, αντάρτες εξαπέλυσαν μία από τις πιο αποτελεσματικές επιθέσεις των τελευταίων ετών κατά των αρχών που υποστηρίζονται από τη Ρωσία. Οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν μέχρι τη Δευτέρα, με την πλήρη εικόνα να παραμένει ασαφής.
Οι αντάρτες έχουν ήδη πετύχει τουλάχιστον μία σημαντική νίκη. Το Africa Corps της Ρωσίας, διάδοχο σχήμα της ομάδας Wagner, ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι αποχώρησε από το Κιντάλ, μια στρατηγικής σημασίας πόλη στο βόρειο τμήμα της χώρας. «Η κρίση αυτή επηρεάζει σαφώς την αξιοπιστία των ρωσικών παρεμβάσεων στην περιοχή», δήλωσε ο Ιμπραχίμ Γιαχάγια Ιμπραχίμ από το think tank International Crisis Group.
Οι ανατολικοί γείτονες του Μάλι, η Μπουρκίνα Φάσο και ο Νίγηρας, απέλασαν γαλλικές και αμερικανικές δυνάμεις μετά από πραξικοπήματα το 2022 και το 2023 αντίστοιχα. Στη συνέχεια στράφηκαν επίσης προς τη Μόσχα, με τις τρεις χώρες να σχηματίζουν ένα φιλορωσικό μπλοκ στην καρδιά του Σαχέλ. Ωστόσο, στο Μάλι η ρωσική παρουσία είναι βαθύτερη από οπουδήποτε αλλού.
«Τώρα θα τεθούν ερωτήματα για το αν οι Ρώσοι μπορούν να προσφέρουν τη λύση που αναζητούν αφρικανικά κράτη που αντιμετωπίζουν εξεγέρσεις», είπε ο Ιμπραχίμ. Το Africa Corps αναγνώρισε απώλειες, αναφέροντας ότι απομάκρυνε τραυματίες και βαρύ εξοπλισμό.
Στρατιωτικοί μπλόγκερ που συνδέονται με το ρωσικό υπουργείο Άμυνας υποστήριξαν επίσης ότι ρωσικό ελικόπτερο καταρρίφθηκε κοντά στην πόλη Γκάο, σκοτώνοντας όσους επέβαιναν. Οι απώλειες φτάνουν και στα υψηλότερα επίπεδα της κυβέρνησης του Μάλι.
Η χούντα επιβεβαίωσε αργά την Κυριακή ότι ο υπουργός Άμυνας Σαντιό Καμαρά, βασικός αρχιτέκτονας της συνεργασίας με τη Ρωσία, πέθανε από τραύματα που υπέστη σε επίθεση αυτοκτονίας στην κατοικία του.
Όταν ο στρατός του Μάλι κατέλαβε την εξουσία το 2021, ο Καμαρά ήταν η κινητήρια δύναμη πίσω από τη γρήγορη αλλαγή συμμαχιών της χώρας, σύμφωνα με τον Ιμπραχίμ.
Η χούντα έκοψε τους δεσμούς με τη Γαλλία - η οποία διατηρούσε στρατεύματα στη χώρα από την επέμβαση του 2013 κατά των Τουαρέγκ και ισλαμιστών μαχητών - και στράφηκε στη Ρωσία ως κύριο πολιτικό και στρατιωτικό σύμμαχο.
Έκτοτε, η Μόσχα επιχείρησε να αναπαράγει στο Μάλι ένα μοντέλο που έχει εφαρμόσει και αλλού στην Αφρική, προσφέροντας ασφάλεια και πολιτική στήριξη με αντάλλαγμα πρόσβαση σε πλούσιους φυσικούς πόρους.
Αρχικά, η χούντα συνεργάστηκε με την ομάδα Wagner, το διαβόητο παραστρατιωτικό δίκτυο που υποστηριζόταν από τη Ρωσία και διοικούνταν από τον εκλιπόντα Γεβγκένι Πριγκόζιν. Περίπου 1.000 μισθοφόροι έφτασαν στα τέλη του 2021 και συνέβαλαν σε μια σειρά στρατιωτικών επιτυχιών.
Το Africa Corps αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα ήδη από το καλοκαίρι του 2024, όταν έως και 50 Ρώσοι στρατιώτες σκοτώθηκαν σε ενέδρα ανταρτών — το πιο θανατηφόρο περιστατικό για τη Ρωσία στην ήπειρο.
«Το Africa Corps δεν είναι ούτε κατά διάνοια τόσο αποτελεσματικό όσο ο προκάτοχός του», δήλωσε ο Μαράτ Γκαμπιντουλίν, πρώην διοικητής της Wagner.
«Το ηθικό είναι χαμηλό, οι διοικητές συχνά δεν είναι επαρκώς καταρτισμένοι και οι στρατιώτες είναι ανεπαρκώς εκπαιδευμένοι.»
Η απώλεια του Κιντάλ αποτελεί πλέον μια απότομη ανατροπή για τη ρωσική παρουσία στο Μάλι. «Η απώλεια του Κιντάλ, αφού είχε ανακαταληφθεί, είναι ένα σημαντικό συμβολικό πλήγμα για τους Ρώσους», δήλωσε ο Ιμπραχίμ.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι χωρίς τη ρωσική υποστήριξη, οι απώλειες της χούντας θα ήταν πιθανότατα πολύ μεγαλύτερες. «Θα ήταν πολύ πιο καταστροφικό για το στρατιωτικό καθεστώς αν οι Ρώσοι δεν βρίσκονταν στις μεγάλες πόλεις», είπε.
Η Μόσχα έχει μέχρι στιγμής κρατήσει προσεκτική στάση. Το υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε μια σύντομη ανακοίνωση καταδίκης των επιθέσεων, χωρίς να δώσει πολλές λεπτομέρειες για τον ρόλο της Ρωσίας στις συγκρούσεις. Κρατικά μέσα και φιλοκρεμλινικά κανάλια στο Telegram, πάντως, έσπευσαν να τονίσουν τη συμμετοχή της Μόσχας, αποδίδοντας στις ρωσικές δυνάμεις τη συγκράτηση των ανταρτών.
Η εφημερίδα Kommersant έγραψε: «Σε μεγάλο βαθμό χάρη στους μαχητές του Africa Corps των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων που βρίσκονται στο Μάλι, οι περισσότερες επιθέσεις αποκρούστηκαν.»
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
