Του Βαγγέλη Δουράκη
«Κούρεμα» στις υπέρογκες χρεώσεις σε «κόκκινα δάνεια» του ν. Κατσέλη επιβάλλει με απόφασή του ο Άρειος Πάγος: Συγκεκριμένα, η Ολομέλεια του ανώτατου δικαστηρίου έκρινε ότι ο υπολογισμός των οφειλόμενων τόκων πρέπει να γίνεται επί της μηνιαίας δόσης –όπως ήθελαν οι δανειολήπτες – και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου του χρέους, θέση που προέβαλαν τράπεζες και τα funds. Η εν λόγω απόφαση δημοσιεύτηκε και αναμένεται πλέον το αναλυτικό σκεπτικό των δικαστών.
Με τη δημοσίευσή της η απόφαση αυτή του Αρείου Πάγου συνιστά πια οδηγό για τον υπολογισμό των τόκων όσων έχουν υπαχθεί στον αποκαλούμενο νόμο Κατσέλη.
Η συνολική αξία των δανείων που επηρεάζονται από την απόφαση υπολογίζεται πως ξεπερνά τα 12 δισ. ευρώ, με τον αριθμό των δανειοληπτών που «αγγίζει» να είναι περίπου 350.000.
Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται πάντως και υποθέσεις για τις οποίες δεν έχει ακόμη εκδοθεί οριστική απόφαση υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη.
Τι αλλάζει στα δάνεια μετά την απόφαση του Αρείου Πάγου
Όλα ξεκίνησαν από τη διάσταση απόψεων που υπήρξε όσον αφορά στην ερμηνεία του άρθρου 9, παρ. 2 του νόμου 3869/2010: Αυτός αφορά τον τρόπο εκτοκισμού των δόσεων των δανείων που έχουν μπει στη ρύθμιση προστασίας της κύριας κατοικίας (ν. Κατσέλη), ο οποίος ορίζει ότι οι μηνιαίες καταβολές είναι «έντοκες, χωρίς ανατοκισμό».
Από την πλευρά τους οι πιστωτές -τράπεζες και οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων (servicers)- «διάβασαν» διαφορετικά τον ορισμό αυτό του νόμου σε σχέση με εκείνο που εκτιμούσαν οι δανειολήπτες. Τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα θεωρούν ότι οι τόκοι κάθε μήνα θα πρέπει να υπολογίζονται επί του συνόλου του ρυθμισμένου δανείου.
Από την πλευρά τους οι δανειολήπτες εκτιμούσαν πως οι τόκοι υπολογίζονται μόνο επί της μηνιαίας δόσης η οποία καταβάλλεται, προσέγγιση βεβαίως που συνάδει με τη φιλοσοφία του νόμου για προστασία του δανειολήπτη.
Επί της ουσίας, η εν λόγω «διάσταση απόψεων» στην πράξη οδηγούσε σε τεράστια απόκλιση του ποσού των τόκων «φουσκώνοντας» υπέρμετρα τις δόσεις τις οποίες έπρεπε να καταβάλλουν οι δανειολήπτες, από τη στιγμή που Τράπεζες και servicers τους υπολόγιζαν σε ετήσια βάση.
Πρέπει ωστόσο να σημειωθεί πως στη διεθνή πρακτική ο εκτοκισμός δανείου έχει καθιερωθεί να γίνεται επί του συνόλου του κεφαλαίου και όχι επί της μηνιαίας δόσης, στοιχείο που προέβαλαν ως επιχείρημα παράγοντες από την πλευρά τραπεζών και servicers.
Εντούτοις το Δικαστήριο τάχθηκε υπέρ των δανειοληπτών καθώς το σκεπτικό τους είχε ως επίκεντρο τη φιλοσοφία του νόμου για ελάφρυνση του οφειλέτη.
Αναλυτικά παραδείγματα για το «κέρδος» των δανειοληπτών
Ας δούμε όμως τι αλλάζει μέσα από παραδείγματα:
Ένα δάνειο 100.000 ευρώ, με αποπληρωμή στα 20 χρόνια και επιτόκιο 4,5%, στην περίπτωση που επιβληθεί τόκος επί του συνόλου κεφαλαίου η δόση διαμορφώνεται περίπου στα 616 ευρώ τον μήνα. Αν ο τόκος υπολογιστεί επί της μηνιαίας δόσης, η μηνιαία καταβολή περιορίζεται σχεδόν κατά 200 ευρώ με τη δόση του δανείου να πέφτει στην περιοχή των 417 ευρώ τον μήνα.
Συγκεκριμένα, παραδείγματα Εκτοκισμού (Ετήσιο επιτόκιο ~4,5% - 5%)
Οφειλή 50.000 ευρώ (20 έτη):
Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 308 ευρώ.
Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 209 ευρώ.
Διαφορά: 99 ευρώ λιγότερα ανά μήνα
Οφειλή 100.000 ευρώ (20 έτη):
Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 616 ευρώ.
Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 417 ευρώ.
Διαφορά: 199 ευρώ λιγότερα ανά μήνα.
Οφειλή 72.000 ευρώ (20 έτη, επιτόκιο 3,5%):
Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 510 ευρώ.
Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 300,88 ευρώ.
Διαφορά: 209,12 ευρώ λιγότερα ανά μήνα.
Οφειλή 144.000 € (20 έτη, επιτόκιο 3,5%):
Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 1.020 ευρώ.
Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 601,75 ευρώ.
Διαφορά: 418,25 ευρώ λιγότερα ανά μήνα.
Τι ισχύει με την αναδρομικότητα της απόφασης
Εν αναμονή της δημοσίευσης του αναλυτικού σκεπτικού, ένα κρίσιμο στοιχείο που πρέπει να ξεκαθαρίσει είναι η αναδρομική ισχύς της απόφασης. Εάν υπάρξει αναδρομικότητα επανυπολογίζονται τα χρέη και κατά συνέπεια είτε επιστρέφονται χρήματα ή συμψηφίζονται με το υπόλοιπο δανείου.
Οι τελευταίες πληροφορίες ανέφεραν πως εφόσον υπάρξει αναδρομική ισχύς της απόφασης αυτή θα αφορά μόνον τα δάνεια του νόμου Κατσέλη που έχουν σταθερό επιτόκιο. Το τι θα ισχύσει τελικά αναμένεται να ξεκαθαρίσει μέσα στις επόμενες ώρες.
Σε κάθε περίπτωση, από την πλευρά τους οι ενδιαφερόμενοι οφειλέτες πιθανότατα -μετά και τη δημοσίευση της απόφασης- θα πρέπει να προχωρήσουν σε μια σειρά από νομικές ενέργειες και να καταθέσουν αίτηση ερμηνείας της απόφασης που ρύθμισε το δάνειο, ώστε να γίνει ορθός υπολογισμός επιτοκίου και «κούρεμα» μηνιαίων επιβαρύνσεων.
Η απόφαση του Αρείου Πάγου θεωρείται κρίσιμη, καθώς ενοποιεί την πρακτική των δικαστηρίων, επηρεάζει τη διάσωση κύριας κατοικίας και καθορίζει τη βιωσιμότητα των δόσεων.
Πηγή: skai.gr- Οριακά καλύπτει τις δαπάνες του ο Αθηναίος που αμείβεται με τον μέσο μισθό - Η Αθήνα 3η ακριβότερη πρωτεύουσα της Ευρώπης
- Η «τράπεζα μαμάς και μπαμπά» δεν κλείνει ποτέ: Το 42% των Αμερικανών είναι οικονομικά εξαρτημένο από τους γονείς του
- Με πτώση 0,52% έκλεισε το Χρηματιστήριο - Στα 240,48 εκατ. ευρώ ο τζίρος
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.