Οι ΗΠΑ και μια ομάδα περιφερειακών μεσολαβητών εξετάζουν το ενδεχόμενο να πραγματοποιηθούν ειρηνευτικές συνομιλίες υψηλού επιπέδου με το Ιράν ήδη ακόμη και την Πέμπτη, αλλά εξακολουθούν να περιμένουν απάντηση από την Τεχεράνη, όπως ανέφεραν στο Axios δύο πηγές που έχουν γνώση του ζητήματος.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιθυμεί να τερματίσει τον πόλεμο, αλλά ο έλεγχος που ασκεί το Ιράν στο Στενό του Ορμούζ περιπλέκει κάθε πιθανή στρατηγική εξόδου. Οι ΗΠΑ έχουν κοινοποιήσει στο Ισραήλ το σχέδιό των 15 σημείων για τον τερματισμό του πολέμου και ισχυρίζονται ότι το Ιράν έχει συμφωνήσει σε πολλά από τα βασικά σημεία. Δεν υπάρχουν όμως απτά στοιχεία για την ύπαρξη τέτοιας συμφωνίας, σημειώνει το Axios.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου φοβάται ότι ο Τραμπ ενδέχεται να συνάψει μια συμφωνία που θα απέχει πολύ από τους στόχους του Ισραήλ, θα περιλαμβάνει σημαντικές παραχωρήσεις και θα περιορίζει τη δυνατότητα του Ισραήλ να εξαπολύει επιθέσεις εναντίον του Ιράν, σύμφωνα με δύο ισραηλινές πηγές.
Μια τρίτη πηγή ανέφερε στο Axios ότι οι ισραηλινοί ηγέτες είναι επιφυλακτικοί ως προς το αν το Ιράν έχει πράγματι προσφέρει τις παραχωρήσεις που ισχυρίζονται οι ΗΠΑ.
Προς το παρόν, οι ιρανικές αρχές αρνούνται τον ισχυρισμό του Τραμπ για παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις, αν και έχουν επιβεβαιώσει ότι οι ΗΠΑ έχουν στείλει μηνύματα και προτάσεις.
Μπορείτε να δείτε ΕΔΩ όλες τις εξελίξεις για την κρίση στη Μέση Ανατολή
Το Πακιστάν, το οποίο έχει αναλάβει να μεταφέρει μηνύματα μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον σε συνεργασία με την Αίγυπτο και την Τουρκία, ανέφερε ότι «είναι έτοιμο» να φιλοξενήσει ειρηνευτικές συνομιλίες, εφόσον και οι δύο χώρες συμφωνήσουν. Ο Τραμπ δημοσίευσε το μήνυμα του Πακιστάν στο Truth Social, σε ένδειξη του ενδιαφέροντός του να πραγματοποιηθεί μια τέτοια σύνοδος κορυφής.
Αν τα σχέδια για τη σύνοδο οριστικοποιηθούν, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς πιθανότατα θα συμμετάσχει. «Δεν είναι όμως σαφές αν υπάρχει κάτι στο οποίο να συμμετάσχει. Όλοι προσπαθούν να καταλάβουν αν πρόκειται για πραγματικό γεγονός», ανέφερε πηγή που έχιε γνώση του ζητήματος.
Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η ιρανική κυβέρνηση βρίσκεται σε κατάσταση χάους και είναι αντιμέτωπη με προβλήματα εσωτερικής επικοινωνίας. Η αβέβαιη κατάσταση του νέου ανώτατου ηγέτη, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, εντείνει τη σύγχυση σχετικά με το ποιος έχει την εξουσία να λαμβάνει αποφάσεις.
Εν τω μεταξύ, ορισμένοι Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι ο Τραμπ προσπαθεί απλώς να ηρεμήσει τις αγορές και να κερδίσει χρόνο για τα στρατιωτικά του σχέδια, προβαίνοντας σε ψευδείς ισχυρισμούς για διπλωματική πρόοδο.
Οι ΗΠΑ προετοιμάζουν επίσης σενάρια για ενδεχόμενη κλιμάκωση της σύγκρουσης. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Axios ότι το επιτελείο της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας του Στρατού Ξηράς έλαβε εντολή να αναπτυχθεί στη Μέση Ανατολή με μια ταξιαρχία πεζικού που αποτελείται από αρκετές χιλιάδες στρατιώτες, όπως ανέφερε πρώτα το Fox News.
Αυτό θα πρόσφερε στις ΗΠΑ μεγαλύτερο περιθώριο για πιθανές χερσαίες επιχειρήσεις.
Σημειώνεται ότι οι ΗΠΑ έχουν υποβάλει στο Ιράν μια πρόταση 15 σημείων για μια πιθανή συμφωνία με στόχο τον τερματισμό του πολέμου. Η πρόταση περιλαμβάνει πολλές από τις απαιτήσεις που έθεσαν οι ΗΠΑ κατά τον τελευταίο γύρο των συνομιλιών στη Γενεύη, σύμφωνα με πηγές από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Ο αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ ενημέρωσε τον Τραμπ ότι οι Ιρανοί συμφώνησαν σε διάφορα βασικά σημεία, μεταξύ των οποίων και η παράδοση των αποθεμάτων τους σε υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο, όπως ανέφερε αμερικανική πηγή στο Axios. Αυτό θα αποτελούσε σημαντική παραχώρηση, αλλά δεν είναι σαφές αν κάποιος αρμόδιος στην Τεχεράνη έχει πράγματι αποδεχτεί αυτή την απαίτηση.
«Ο Στιβ και ο Τζάρετ προσπάθησαν να δημιουργήσουν ένα αξιόπιστο δίαυλο διαπραγματεύσεων με το Ιράν, αλλά είναι πολύ νωρίς για να πούμε τι θα συμβεί και αν διαθέτουν ένα πραγματικό, βιώσιμο δίαυλο», ανέφερε η πηγή.
Οι ΗΠΑ παρέδωσαν επίσης το σχέδιο των 15 σημείων και στο Ισραήλ. Αν και το έγγραφο συνάδει με τις θέσεις του Ισραήλ, το Ισραήλ είναι εξαιρετικά επιφυλακτικό ως προς το αν το Ιράν θα αποδεχτεί όλες τις απαιτήσεις του Τραμπ, όπως δήλωσε ένας Ισραηλινός αξιωματούχος.
«Υπάρχει ανησυχία ότι ο Τραμπ θα αποφασίσει να συνάψει συμφωνία και να σταματήσει τον πόλεμο, ακόμη και αν ικανοποιηθούν μόνο ορισμένες από τις απαιτήσεις του, αναβάλλοντας τις υπόλοιπες για αργότερα χωρίς να υπάρχει σαφής λύση», ανέφερε μια δεύτερη ισραηλινή πηγή.
Οι ΗΠΑ ενημέρωσαν τους Ισραηλινούς ότι το Ιράν έχι συμφωνήσει να παραδώσει το απόθεμα των 450 κιλών εμπλουτισμένου κατά 60% ουρανίου, να αποδεχτεί ενισχυμένους ελέγχους και παρακολούθηση των πυρηνικών του εγκαταστάσεων από τον ΟΗΕ, να περιορίσει την εμβέλεια των βαλλιστικών πυραύλων του και να μειώσει τη στήριξη προς τους συμμάχους του, ανέφερε η πηγή.
Σύμφωνα με ισραηλινή πηγή, το έγγραφο απαιτεί την πλήρη παύση του εμπλουτισμού ουρανίου στο Ιράν. Η αμερικανική πλευρά ανέφερε ότι το Ιράν συμφώνησε να αναστείλει τον εμπλουτισμό, αλλά δεν είναι σαφές για πόσο χρονικό διάστημα.
Ωστόσο, δεν είναι επίσης σαφές ποιος φέρεται να ανέλαβε αυτές τις δεσμεύσεις εκ μέρους του Ιράν. Το ιρανικό καθεστώς έχει απορρίψει στο παρελθόν πολλές από αυτές τις αμερικανικές απαιτήσεις, ενώ οι ισραηλινές μυστικές υπηρεσίες εκτιμούν ότι εξακολουθεί να υπάρχει μεγάλο χάσμα μεταξύ των θέσεων των ΗΠΑ και του Ιράν.
Ακόμη και στα ανώτατα κλιμάκια της κυβέρνησης Τραμπ, ελάχιστοι γνωρίζουν τι ακριβώς συμβαίνει όσον αφορά τις επαφές με το Ιράν.
Μια πηγή ανέφερε ότι ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ επικοινωνούσαν απευθείας με τον Τραμπ, ενώ ελάχιστοι άλλοι γνώριζαν το θέμα.
Οι Ισραηλινοί συγκέντρωσαν τις τελευταίες ημέρες πληροφορίες που δείχνουν ότι «κάτι ετοιμαζόταν» μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, αλλά τίποτα πιο συγκεκριμένο από αυτό, ανέφεραν οι δύο Ισραηλινοί αξιωματούχοι.
Ο Βανς ενημέρωσε τον Νετανιάχου με περισσότερες λεπτομέρειες τη Δευτέρα, περίπου την ίδια ώρα που ο Τραμπ άρχισε να μιλάει δημόσια για την προσέγγιση του Ιράν.
Μια ισραηλινή πηγή και μια δεύτερη πηγή που είναι ενήμερη για τις διπλωματικές εξελίξεις ανέφεραν ότι οι ΗΠΑ περιμένουν την απόφαση των Ιρανών - πιθανώς του ίδιου του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ - σχετικά με το αν θα πραγματοποιηθούν συνομιλίες αυτή την εβδομάδα.
Δεν είναι σαφές αν οι δύο πλευρές θα εκπροσωπηθούν από τον Βανς και τον Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, τον οποίο ο Λευκός Οίκος θεωρεί ως τον πιθανό μεσολαβητή.
Μία από τις χώρες που μεσολαβούν πρότεινε μια προσωρινή κατάπαυση του πυρός ώστε να καταστεί εφικτή η διεξαγωγή διαπραγματεύσεων, αλλά η κυβέρνηση Τραμπ προτιμά προς το παρόν να διαπραγματεύεται εν μέσω των εχθροπραξιών, προκειμένου να διατηρήσει τη διαπραγματευτική της ισχύ, σύμφωνα με δύο Ισραηλινούς αξιωματούχους.
Αμερικανοί και Ισραηλινοί αξιωματούχοι σχεδιάζουν να συνεχίσουν τον πόλεμο για άλλες δύο έως τρεις εβδομάδες, ανεξάρτητα από το αν θα πραγματοποιηθούν συνομιλίες, σύμφωνα με το Axios.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λεβίτ, δήλωσε σε ανακοίνωσή της: «Ενώ ο πρόεδρος Τραμπ και οι διαπραγματευτές του διερευνούν αυτή τη νέα διπλωματική δυνατότητα, η επιχείρηση «Epic Fury» συνεχίζεται με αμείωτο ρυθμό με στόχο την επίτευξη των στρατιωτικών στόχων που έχουν τεθεί από τον Ανώτατο Διοικητή και το Πεντάγωνο».
Ένας αξιωματούχος του Λευκού Οίκου χαρακτήρισε την κατάσταση ως «ρευστή», καθώς ο Τραμπ θέλει να δει αν μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία, αλλά «αν όχι, θα ξαναρχίσουμε να τους βομβαρδίζουμε».
Σημειώνεται ότι ο Τραμπ ανέστειλε τις προγραμματισμένες επιθέσεις εναντίον ιρανικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά μόνο μέχρι την Παρασκευή.
- Η Ασία «κλονίζεται» από το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ - Πώς επηρεάζονται οι κάτοικοι κάθε χώρας
- Η στιγμή που το Ιράν χτυπά με βαλλιστικό πύραυλο την πόλη Σαφέντ, στο Ισραήλ - Δείτε βίντεο
- Ο Τραμπ στέλνει την 82η Αερομεταφερόμενη Μεραρχία στη Μέση Ανατολή - Σενάρια για χερσαία επιχείρηση σύντομα στο Ιράν
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
