ΑΠΟΨΕΙΣ


Ο Ερντογάν και η νέα ταυτότητα της Τουρκίας

Ο Ερντογάν αμφισβητεί τις διεθνείς συνθήκες, την ελληνική κυριαρχία στο Αιγαίο, ενώ ταυτόχρονα ορθώνει το ανάστημά του στις ΗΠΑ και στη Δύση και προσεγγίζει τη Ρωσία.

Χρησιμοποιείστε τα πλήκτρα ← → για να πλοηγηθείτε
 
 
 
Η ελληνική κοινή γνώμη, εθισμένη στη συνήθη επιθετικότητα της Τουρκίας βλέπει τις προκλητικές ενέργειές της ως μια νέα αναζωπύρωση των απειλών. Ο Ερντογάν αμφισβητεί τις διεθνείς συνθήκες, την ελληνική κυριαρχία στο Αιγαίο, ενώ ταυτόχρονα ορθώνει το ανάστημά του στις ΗΠΑ και στη Δύση και προσεγγίζει τη Ρωσία. 

Χωρίς να παραβλέπουμε την υπαρκτή απειλή, πρέπει να ομολογήσουμε ότι η προσπάθεια του Ερντογάν για επιστροφή στις οθωμανικές – ισλαμικές ρίζες παραπέμπει αλλού. Στην κατακρήμνιση της κεμαλικής φυσιογνωμίας της χώρας και στην αντικατάστασή της από μια νέα “ερντογανική”. Ο Τούρκος πρόεδρος φιλοδοξεί να μετατραπεί σε νέο εθνικό ηγέτη εκτοπίζοντας τον Κεμάλ Ατατούρκ. Ο Κεμάλ, προκειμένου να δημιουργήσει μια εκσυγχρονισμένη, ευρωπαϊκή Τουρκία συγκρούστηκε με το οθωμανικό και ισλαμικό κατεστημένο της χώρας και κατάφερε να επιβάλλει τις εκσυγχρονιστικές του μεταρρυθμίσεις. Βέβαια, για την επιτυχία του εγχειρήματός του είχαν δημιουργηθεί οι κατάλληλες προϋποθέσεις. Είχε αναπτυχθεί το κίνημα των Νεοτούρκων, το οποίο επεδίωκε μεταρρυθμίσεις και μάλιστα είχε μεγάλη απήχηση στις ανώτερες τάξεις της οθωμανικής κοινωνίας. Επιπλέον, οι συνεχείς στρατιωτικές ήττες και ο ακρωτηριασμός της αυτοκρατορίας έπεισαν πολλούς για την αναγκαιότητα των μεταρρυθμίσεων.

Σε αυτό το μοτίβο κινείται και ο Ερντογάν. Η επικράτηση και η ανάδειξή του στην κεντρική πολιτική σκηνή της χώρας αποδεικνύει ότι για τη συντριπτική πλειοψηφία των Τούρκων οι κεμαλικές μεταρρυθμίσεις ήταν επιφανειακές, ενώ στη ψυχή τους ζει το Ισλάμ και το οθωμανικό παρελθόν. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι αισθάνονταν περιθωριοποιημένοι από την επικράτηση μιας δυτικότροπης ελίτ και επιδιώκουν να ακουστεί η φωνή τους. Αυτά τα κελεύσματα αντιλήφθηκε και ο Ερντογάν και κατάφερε να αναδειχθεί σε κυρίαρχο της τουρκικής πολιτικής σκηνής.

Για να είμαστε όμως αντικειμενικοί, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι για διάφορους λόγους, το κεμαλικό καθεστώς είχε επιτρέψει την είσοδο του Ισλάμ στην πολιτική ζωή της χώρας. Η διενέργεια εκλογών από τον Ισμέτ Ινονού στα τέλη της δεκαετίας του '40 και η λαϊκιστική προσέγγιση των μαζών από τον Αντνάν Μεντερές τη δεκαετία του '50 έδωσαν πλήθος προνομίων στις θρησκευτικές κοινότητες και επανακαθόρισαν τη θέση του Ισλάμ στην τουρκική κοινωνία. Και όλα αυτά για την προσέλκυση των ψηφοφόρων. Από τη δεκαετία του '70 και μετά, παρατηρείται μια ενίσχυση του θρησκευτικού ρεύματος, με τις ευλογίες ακόμη και δικτατορικών κυβερνήσεων, ως αντίβαρο απέναντι στη διείσδυση του κομμουνισμού στη χώρα. Όλα αυτά είχαν ως συνέπεια την επικράτηση, έστω και βραχυχρόνια, του Νετσμεντίν Ερμπακάν και την ανάδειξη του πολιτικού Ισλάμ στην Τουρκία. Αυτός ήταν ο δρόμος τον οποίον βρήκε ο Ερντογάν και κατάφερε να επιβληθεί. Και φυσικά σε αυτό βοήθησαν και οι υποσχέσεις προς τους περιθωριοποιημένους συμπατριώτες του για μια καλύτερη ζωή.

Τελικά, το μεγάλο ερώτημα είναι αν ο Ερντογάν επιδιώκει μια Τουρκία προσκολλημένη στο ισλαμικό και οθωμανικό της παρελθόν. Η απάντηση είναι αρνητική και αυτό φαίνεται από τις προσπάθειες για εκβιομηχάνιση, για ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας και για ανάδειξη ενός πλήθους τομέων που ήταν απαξιωμένοι κατά την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. 

Ο Ταγίπ Ερντογάν θέλει να δημιουργήσει μια Τουρκία με μια ιδιαίτερη φυσιογνωμία, τελείως διαφορετική από την ευρωπαϊκή που προσπαθούσαν να της προσδώσουν οι κεμαλιστές. Θέλει την Τουρκία περιφερειακή δύναμη στην Ανατολική Μεσόγειο και στη Μέση Ανατολή και ηγετική δύναμη μεταξύ των μουσουλμανικών λαών. Και γνωρίζει πως η υιοθέτηση δυτικών θεσμών αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα σε αυτή την προσπάθεια. 

Επιπλέον, η προσκόλληση στη θρησκεία και στο οθωμανικό παρελθόν του δίνει νομιμοποίηση από εκατομμύρια ψηφοφόρους που δεν μπόρεσαν να αποδεχτούν ότι αποτελούν κομμάτι της Ευρώπης. Και αυτό του δίνει δύναμη να ηγείται ως σύγχρονος σουλτάνος και να ασκεί δικτατορικές εξουσίες.

Θα καταφέρει τελικά ο Ερντογάν να δημιουργήσει την Τουρκία που επιθυμεί και να αναδειχθεί σε νέο Κεμάλ; Αυτό δεν μπορούμε να το προβλέψουμε, καθώς τα εμπόδια είναι πολλά. Τα εσωτερικά προβλήματα της χώρας, η άσχημη κατάσταση της οικονομίας, αλλά και οι εξωτερικές πιέσεις αποτελούν σοβαρούς ανασταλτικούς παράγοντες. Το κυριότερο όμως είναι ότι φοβούμενος την υπονόμευση της εξουσίας του, απέφυγε να δημιουργήσει τις ηγετικές φυσιογνωμίες που θα τον διαδεχθούν. Και αυτό πιθανόν σημαίνει ότι οι προσπάθειές του θα είναι πεπερασμένες.

Ο Φώτης Καρύδας είναι δημοσιογράφος και υποψήφιος Βουλευτής στον Βόρειο Τομέα της Β' Αθηνών (Β1)

Social Media και Εκλογές: 7 μαθήματα
Ίσως να ήταν ωφέλιμο, στη μικρή ανάπαυλα που διανύουμε να καταγράψουμε μερικά χρήσιμα μαθήματα για τα μέσα...
14.06.2019, 11:15
Σε όποιο γήπεδο αγωνιζόμαστε, ιδανικά και αξίες μας κάνουν νικητές
Ενωμένοι στον αγώνα για την Ελλάδα μπορούμε να πετύχουμε πολλά. Και σε αυτό κάλεσμα που δεν εξαιρεί και δεν...
11.06.2019, 12:02
Γιατί κέρδισε η Νέα Δημοκρατία στις εκλογές
Η Νέα Δημοκρατία κατήγαγε νίκη αποστομωτική στις ευρωεκλογές και στις αυτοδιοικητικές εκλογές. Γεγονός...
04.06.2019, 19:31
Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν είναι με τους πολλούς αλλά με τους ποινικούς
Μια σειρά από εγκληματίες περιμένουν με αγωνία ο ΣΥΡΙΖΑ να ψηφίσει έως την πτώση της κυβέρνησης τις αλλαγές...
04.06.2019, 17:19
Ένα ακόμα εσωκομματικό πραξικόπημα!
Μερικές παρατηρήσεις για την απόφαση της κ. Φώφης Γεννηματά να βάλει πρώτο στο ψηφοδέλτιο της Επικρατείας...
02.06.2019, 18:42
Να έχουμε και μια γυναίκα ομιλήτρια... να «ομορφύνει η εικόνα»!
Ας μην αναρωτιόμαστε λοιπόν για τα μικρά ποσοστά των γυναικών στην πολιτική (βλ. Ευρωπαϊκής Στατιστικής...
31.05.2019, 10:57
Η ήττα του ΣΥΡΙΖΑ και η λήθη των ψηφοφόρων
Μετά την υπογραφή του τρίτου μνημονίου, ο ΣΥΡΙΖΑ που ξέραμε, ως ένα μωσαϊκό διαφορετικών αριστερών απόψεων...
30.05.2019, 22:14
Φταίει η επικοινωνία;
Η καμπάνια του Συριζα ήταν καλή με την εξαίρεση αυτή. Αλλά δε μπορούσε να προσφέρει πολλά πράγματα. Μετά από...
30.05.2019, 12:01
Το Κίνημα Αλλαγής μπροστά στις εθνικές εκλογές
Η αξία στην πολιτική ορίζεται από την συνέπεια, την ηθική και την αισθητική που διέπει τον λόγο κάθε...
29.05.2019, 19:07
Εκτός από την οικονομία υπάρχει και η τσίπα...
Από τις εκλογές της Κυριακής υπάρχουν δύο στοιχεία που θέλω να κρατήσω ως συμπεράσματα για προβληματισμό
29.05.2019, 13:41

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8  Επόμενη

Σχόλια Αναγνωστών
Αποστολή Παραπόνων
Παρακαλούμε να είστε ευγενικοί και να σέβεστε τους συνομιλητές σας. Αποφύγετε τις ύβρεις και τους χαρακτηρισμούς. Προστατέψτε τα προσωπικά σας δεδομένα. Αν κρίνετε ότι το περιεχόμενο της ιστοσελίδας είναι παράνομο ή προσβάλει οποιοδήποτε δικαίωμα σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας. Θα απαντήσουμε στο αίτημα σας το συντομότερο δυνατόν.