Οι Χούθι της Υεμένης, που υποστηρίζονται από το Ιράν, ανακοίνωσαν τη Δευτέρα, 8 Ιουνίου, ότι θα απαγορεύσουν τη διέλευση πλοίων που συνδέονται με το Ισραήλ μέσω της Ερυθράς Θάλασσας, μετά την ανανέωση των ισραηλινών στρατιωτικών επιθέσεων κατά του Ιράν. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τις ανησυχίες για τις παγκόσμιες θαλάσσιες μεταφορές και την ενεργειακή ασφάλεια.
Το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν, μετά τις επιθέσεις του Ισραήλ και των ΗΠΑ στις 28 Φεβρουαρίου, έχει διαταράξει το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών πετρελαίου και άλλων ενεργειακών προϊόντων από τον Περσικό Κόλπο, προκαλώντας άνοδο των τιμών και σοβαρούς κραδασμούς στις αγορές.
Η Σαουδική Αραβία έχει αντιδράσει εκτρέποντας πάνω από το 70% των συνήθων ημερήσιων εξαγωγών αργού πετρελαίου προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, προσφέροντας μια σημαντική «βαλβίδα εκτόνωσης» για την παγκόσμια αγορά.
Ωστόσο, μια παρατεταμένη διαταραχή από τους Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα, είτε μέσω επιθέσεων σε πλοία είτε σε λιμενικές εγκαταστάσεις, θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα. Σε αντίθεση με το 2023, όταν τα πετρελαϊκά φορτία απλώς άλλαζαν διαδρομή για να αποφύγουν την περιοχή, σήμερα μεγάλο μέρος τους φορτώνεται απευθείας σε λιμάνια της Ερυθράς Θάλασσας.
Πηγή των Χούθι δήλωσε στο Reuters ότι η απαγόρευση των ισραηλινών πλοίων αποτελεί «πρώτο βήμα» και ότι, εάν η κλιμάκωση συνεχιστεί, η οργάνωση θα μπορούσε να στοχεύσει όλα τα πλοία που κατευθύνονται προς το Ισραήλ.
Ποιοι είναι οι Χούθι;
Οι Χούθι εμφανίστηκαν ως πολιτικό, στρατιωτικό και θρησκευτικό κίνημα στη βόρεια Υεμένη τη δεκαετία του 1990, διεξάγοντας ανταρτοπόλεμο εναντίον της κυβέρνησης της χώρας.
Ανήκουν στο ζαϊδικό δόγμα του σιιτικού Ισλάμ και, μετά την Αραβική Άνοιξη του 2011, ενίσχυσαν τους δεσμούς τους με το Ιράν. Το 2014 κατέλαβαν την πρωτεύουσα Σαναά, ανατρέποντας ουσιαστικά το σχέδιο πολιτικής μετάβασης που υποστήριζαν τα κράτη του Κόλπου.
Λίγους μήνες αργότερα, η Σαουδική Αραβία και οι σύμμαχοί της ξεκίνησαν στρατιωτική επέμβαση με στόχο την επαναφορά της αναγνωρισμένης κυβέρνησης και την αποδυνάμωση των Χούθι, τους οποίους θεωρούσαν ιρανικό πληρεξούσιο.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου, οι Χούθι πραγματοποίησαν επιθέσεις με πυραύλους και drones σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και άλλες κρίσιμες υποδομές στη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Είναι οι Χούθι «πληρεξούσιοι» του Ιράν;
Το Ιράν προβάλλει τους Χούθι ως μέρος του λεγόμενου «Άξονα της Αντίστασης», στον οποίο περιλαμβάνονται επίσης η Χεζμπολάχ στον Λίβανο και σιιτικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ.
Ωστόσο, η σχέση τους με την Τεχεράνη θεωρείται πιο σύνθετη. Οι Χούθι δεν αναγνωρίζουν τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν ως ύψιστη θρησκευτική αυθεντία, όπως συμβαίνει με τη Χεζμπολάχ και ορισμένες ιρακινές οργανώσεις.
Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι το Ιράν εξοπλίζει, χρηματοδοτεί και εκπαιδεύει τους Χούθι με τη βοήθεια της Χεζμπολάχ. Οι ίδιοι οι Χούθι απορρίπτουν τον χαρακτηρισμό του «ιρανικού πληρεξουσίου» και δηλώνουν ότι αναπτύσσουν μόνοι τους τα οπλικά τους συστήματα.
Τι συνέβη όταν επιτέθηκαν ξανά σε πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα;
Μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 και τον πόλεμο που ακολούθησε στη Γάζα, οι Χούθι ξεκίνησαν επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ αλλά και της διεθνούς ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, δηλώνοντας ότι ενεργούν σε ένδειξη αλληλεγγύης προς τους Παλαιστινίους.
Οι επιθέσεις προκάλεσαν σοβαρές αναταράξεις στο παγκόσμιο εμπόριο. Μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες απέφευγαν τη διέλευση από την περιοχή και επέλεγαν τον πολύ μεγαλύτερο και ακριβότερο περίπλου της Αφρικής μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας.
Παρά τις επανειλημμένες αμερικανικές και συμμαχικές επιχειρήσεις για την προστασία της ναυσιπλοΐας, οι επιθέσεις συνεχίστηκαν για μήνες και σταμάτησαν ουσιαστικά μόνο μετά την επίτευξη εκεχειρίας στη Γάζα.
Ποια είναι η στάση τους στον τρέχοντα πόλεμο Ιράν–Ισραήλ;
Σε αντίθεση με τη Χεζμπολάχ και τις φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές του Ιράκ, οι Χούθι έχουν μέχρι στιγμής διατηρήσει σχετικά περιορισμένη στρατιωτική δραστηριότητα.
Ο ηγέτης τους, Αμπντούλ Μαλίκ αλ-Χούθι, είχε δηλώσει στις 5 Μαρτίου ότι «τα δάχτυλά μας βρίσκονται στη σκανδάλη και είμαστε έτοιμοι να δράσουμε ανά πάσα στιγμή, εφόσον οι εξελίξεις το απαιτήσουν».
Ιρανοί στρατιωτικοί διοικητές έχουν επανειλημμένα προειδοποιήσει ότι οι Χούθι θα μπορούσαν να εμπλακούν ενεργότερα, ακόμη και να αποκλείσουν την Ερυθρά Θάλασσα. Ωστόσο, μέχρι πρόσφατα η συμμετοχή τους περιοριζόταν σε λίγες επιθέσεις με πυραύλους και drones εναντίον του Ισραήλ.
Οι λόγοι αυτής της σχετικής αυτοσυγκράτησης παραμένουν ασαφείς. Ενδεχομένως οι Χούθι και το Ιράν να χρησιμοποιούν την απειλή διακοπής ενός ακόμη κρίσιμου ενεργειακού διαδρόμου ως μέσο αποτροπής περαιτέρω κλιμάκωσης από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ. Παράλληλα, η οργάνωση ίσως επιδιώκει να αποφύγει την επιδείνωση των σχέσεών της με τη Σαουδική Αραβία και την αναζωπύρωση του πολέμου στην Υεμένη.
Πηγή: skai.grΔιαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.