Νέα εξοπλιστικά προγράμματα ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων και αύξηση της αμυντικής βιομηχανικής παραγωγής αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον επόμενο μήνα, σύμφωνα με πέντε διπλωμάτες της Συμμαχίας που επικαλείται το Politico.
Παρά τις πιέσεις που έχει ασκήσει ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, στους συμμάχους του ΝΑΤΟ, οι σύμμαχοι αναμένεται επίσης να επαναβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους στη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας του Άρθρου 5 στην κοινή διακήρυξη, ανέφεραν οι ίδιες πηγές και να επιμείνουν στον χαρακτηρισμό της Ρωσίας ως μακροπρόθεσμη απειλή.
Οι ηγέτες του ΝΑΤΟ, μεταξύ των οποίων και ο Τραμπ, θα συγκεντρωθούν στην τουρκική πρωτεύουσα στις 7-8 Ιουλίου, εν μέσω αμερικανικής κριτικής ότι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι δεν στήριξαν την Ουάσιγκτον στον πόλεμο με το Ιράν. Όπως και πέρυσι, η κοινή δήλωση θα είναι σύντομη, σύμφωνα με τους διπλωμάτες που περιέγραψαν στο Politico το περιεχόμενο του προσχεδίου.
Οι πρεσβευτές των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ διαπραγματεύονται αυτή την περίοδο τις λεπτομέρειες της διακήρυξης των ηγετών, η οποία μπορεί να τροποποιηθεί μέχρι και την τελευταία στιγμή. Στη συνέχεια, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων θα κληθούν να εγκρίνουν το τελικό κείμενο στην Άγκυρα. Το ακριβές ύψος των νέων εξοπλιστικών συμβολαίων δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, ενώ τουλάχιστον ορισμένες από τις συμφωνίες προμηθειών εκτιμάται ότι θα έχουν ήδη συναφθεί και θα ανακοινωθούν επισήμως στο πλαίσιο της συνόδου.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, επιδιώκει να επικεντρωθεί η σύνοδος κυρίως στην αύξηση της αμυντικής βιομηχανικής παραγωγής, καθώς αναζητά ένα θέμα που θα μπορεί να λειτουργήσει ως στοιχείο ενότητας και να αμβλύνει τις εσωτερικές διαφορές στη Συμμαχία.
Η έμφαση στην ενίσχυση της παραγωγής σε επίπεδο Συμμαχίας δείχνει τη δυσκολία της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας να στραφεί από την παραγωγή ακριβών οπλικών συστημάτων στην ταχεία μαζική παραγωγή. Παράλληλα, η εξαγγελία νέων αμυντικών συμφωνιών που θα ωφελήσουν και τις Ηνωμένες Πολιτείες θα επιτρέψει στον Ρούτε να προβάλει και το οικονομικό όφελος του ΝΑΤΟ, ένα επιχείρημα που βρίσκει απήχηση στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Την περασμένη εβδομάδα, ο Ρούτε δήλωσε ότι οι Ευρωπαίοι και ο Καναδάς αύξησαν τις αμυντικές τους δαπάνες κατά 139 δισ. δολάρια το περασμένο έτος σε σύγκριση με το 2024, μετά τη συμφωνία των συμμάχων να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους στο 3,5% του ΑΕΠ έως το 2035.
Στο προσχέδιο της διακήρυξης, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ δεσμεύονται επίσης να ενισχύσουν την Ουκρανία με στρατιωτική βοήθεια ύψους 70 δισ. ευρώ και να δεσμευτούν για τουλάχιστον το ίδιο ποσό και το επόμενο έτος, σύμφωνα με τους διπλωμάτες.
Μία από τις πηγές ανέφερε ότι η στήριξη προς την Ουκρανία είναι πιθανό να αποτελέσει το πιο αμφιλεγόμενο σημείο των διαπραγματεύσεων. Ωστόσο, συνολικά, οι συζητήσεις για το προσχέδιο της διακήρυξης «εξελίσσονται ομαλά».
Διατλαντικές τριβές
Η προσπάθεια της Ευρώπης για την ανάληψη μεγαλύτερης ευθύνης για την αποτροπή και την άμυνα της ηπείρου, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες στρέφουν την προσοχή τους σε άλλες στρατηγικές προτεραιότητες, αναμένεται επίσης να βρεθεί στο επίκεντρο της διακήρυξης.
Την περασμένη εβδομάδα, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, ανακοίνωσε εξάμηνη αξιολόγηση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη, με στόχο να ασκηθούν πιέσεις στους Ευρωπαίους συμμάχους για αύξηση των αμυντικών δαπανών τους. Η συγκεκριμένη αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε μόλις λίγες εβδομάδες αφότου η Ουάσιγκτον ενημέρωσε τους συμμάχους της ότι θα μειώσει άμεσα τα στρατιωτικά μέσα που διαθέτει για το ΝΑΤΟ για χρήση σε περίπτωση πολέμου, όπως αεροσκάφη, υποβρύχια και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Στο προσχέδιο της διακήρυξης, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι δεσμεύονται να αναλάβουν μεγαλύτερο ρόλο στην άμυνα της ευρωπαϊκής ηπείρου, με ιδιαίτερη έμφαση στις επενδύσεις σε συστήματα για πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς, συστήματα αεράμυνας και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, σύμφωνα με τους διπλωμάτες.
Οι πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς που μπορούν να πλήξουν στόχους του αντιπάλου πίσω από τη γραμμή του μετώπου έχουν εξελιχθεί σε σημείο τριβής μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης. Ενώ οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να αναπτύξουν αυτές τις δυνατότητες προκειμένου να ενισχύσουν την αποτροπή έναντι της Ρωσίας, η Ουάσιγκτον εμφανίζεται απρόθυμη να τους επιτρέψει να διαθέτουν τέτοιου είδους οπλικά συστήματα. Το Πεντάγωνο αρνήθηκε πρόσφατα να αποστείλει πυραύλους Tomahawk στη Γερμανία, εκτιμώντας ότι η Μόσχα θα μπορούσε να εκλάβει μια τέτοια κίνηση ως κλιμάκωση.
Οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ επιδιώκουν επίσης να αμβλύνουν μια ακόμη βασική πηγή έντασης μεταξύ Ευρώπης και Ουάσιγκτον: τον πόλεμο με το Ιράν. Παρότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συνάψει προκαταρκτική συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι ανησυχούν ότι εκκρεμή ζητήματα, όπως η επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, θα μπορούσαν να βρεθούν στο επίκεντρο της συνόδου της Άγκυρας.
Σε μια κίνηση που είναι πιθανό να εκληφθεί ως κλάδος ελαίας προς τον Ντόναλντ Τραμπ, παρά τις έντονες εσωτερικές διαφωνίες στους κόλπους της Συμμαχίας για τον πόλεμο, το προσχέδιο της διακήρυξης καλεί το Ιράν να διασφαλίσει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στη ζωτικής σημασίας εμπορική αρτηρία, σύμφωνα με διπλωμάτες του ΝΑΤΟ. Το κείμενο υπογραμμίζει επίσης ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο, πρόσθεσαν οι ίδιες πηγές.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
