Αφού ξεκίνησε τον πόλεμο, αλλά προτού ο τρόπος με τον οποίο τον διεξήγαγε τον μετατρέψει σε φιάσκο, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) δήλωσε ότι στην επιστροφή από το Ιράν «θα αναλάβουμε τον έλεγχο της Κούβας σχεδόν αμέσως». Τώρα, ταπεινωμένος και αποπροσανατολισμένος, διψά για μια επιτυχία πριν από τις εκλογές του φθινοπώρου.
Η κομμουνιστική Κούβα, ένα φθαρμένο μουσείο του μαρξισμού, ανέκαθεν προσέλκυε τουρίστες της τυραννίας, αριστερούς προσκυνητές πρόθυμους να βιώσουν, έστω και για λίγο, τον εφαρμοσμένο σοσιαλισμό. Το μόνο καλό που παρήγαγε ποτέ το κακό της ήταν το "Against All Hope", το εξαίρετο απομνημόνευμα του 1986 του Αρμάντο Βαγιαδάρες για τα 22 χρόνια που πέρασε ως πολιτικός κρατούμενος. Οι ξυλοδαρμοί δεν ήταν ποτέ τυπικοί ή επιφανειακοί. Ήταν πάντοτε άγριοι και ευρηματικά σκληροί. Τον τάιζαν νερουλή σούπα ανακατεμένη με γυαλιά, ή με νεκρούς αρουραίους, ή με μισό έντερο αγελάδας, μαζί με το ορθό της, γεμάτο περιττώματα.
Πέρα από αυτούς τους προσκυνητές, κανείς δεν πιστεύει ότι το καθεστώς της Αβάνας διαθέτει έστω και ίχνος νομιμοποίησης. Τι πρέπει να γίνει;
Για δεκαετίες, η κομμουνιστική Κούβα, ένα επαιτικό έθνος ευαίσθητο ως προς την επαναστατική του αξιοπρέπεια, εξαρτιόταν από τις επιδοτήσεις της Σοβιετικής Ένωσης και αργότερα από το πετρέλαιο που λάμβανε μέσω ανταλλαγών με τη Βενεζουέλα. Σήμερα βιώνει διακοπές ηλεκτροδότησης που ορισμένες φορές διαρκούν 22 ώρες την ημέρα. Ορισμένες αεροπορικές εταιρείες έχουν σταματήσει να πετούν προς την Αβάνα επειδή τα καύσιμα για το ταξίδι της επιστροφής είναι δυσεύρετα. Ο τουρισμός έχει σχεδόν εξαφανιστεί. Το Economist αναφέρει ότι «οι συγκομιδές είναι ουσιαστικά ανύπαρκτες». Η Μέρι Αναστάσια Ο’Γκρέιντι της Wall Street Journal γράφει ότι «η παραγωγή από άλλοτε ακμάζοντες εξαγωγικούς κλάδους όπως η ζάχαρη, ο καπνός, ο καφές και τα φρούτα δεν επαρκεί πλέον ούτε για την εγχώρια αγορά».
Όπως και η Βόρεια Κορέα, μια ακόμη οικογενειακή επιχείρηση, το καθεστώς της Κούβας, στο οποίο ο αδελφός του Φιντέλ Κάστρο, ο 95χρονος Ραούλ, εξακολουθεί να διαδραματίζει ρόλο, έχει μία μόνο προτεραιότητα: την επιβίωσή του. Κατανοεί την απειλή που συνεπάγεται η παραχώρηση οποιασδήποτε ελευθερίας μέσα στις ρωγμές της τυραννίας. Εξ ου και ο φόβος του απέναντι στην ελεύθερη επιχειρηματικότητα, τον διαλύτη του σοσιαλισμού.
Ο Ραούλ Κάστρο (με τον οποίο ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα φωτογραφήθηκε κατά την πολιτική «προσέγγισης» με την Κούβα) δεν μπορεί να θεωρηθεί συνομιλητής, δεδομένου ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ορθώς τον έχουν κατηγορήσει για φόνο. Το 1996 διέταξε κουβανικά στρατιωτικά αεροσκάφη να καταρρίψουν δύο αμερικανικά πολιτικά αεροπλάνα πάνω από διεθνή ύδατα. Τα αεροσκάφη βοηθούσαν δραπέτες να διαφύγουν από το νησί-φυλακή.
Η πολιτική βάση του Τραμπ περιλαμβάνει Κουβανοαμερικανούς, μεγάλη πλειονότητα των οποίων, σύμφωνα με δημοσκόπηση της Miami Herald, τάσσεται υπέρ στρατιωτικής επέμβασης και αντιτίθεται σε κάθε οικονομική προσέγγιση που θα διατηρούσε το καθεστώς. Ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέργκαμ, ένας ενήλικος μέσα στο υπουργικό συμβούλιο του Τραμπ, δηλώνει ότι η οικονομική πορεία της Κούβας «δεν θα αλλάξει όσο παραμένουν στην εξουσία οι άνθρωποι που την κυβερνούν σήμερα». Η Gaesa, ένας όμιλος που ελέγχεται από τον στρατό, ελέγχει το 70% της οικονομίας.
Η κουβανική οικονομία συρρικνώθηκε κατά 11% από το 2019 έως το 2024, ενώ περισσότεροι από ένα εκατομμύριο άνθρωποι, περίπου το 10% του πληθυσμού, εγκατέλειψαν τη χώρα μεταξύ 2022 και 2023. Η κυβέρνηση Τραμπ επιμένει ότι η εξαντλημένη Κούβα αποτελεί απειλή για την «εθνική ασφάλεια» των ΗΠΑ. Ο κουβανικός στρατός διαθέτει περίπου το ένα πέμπτο των άλλοτε 200.000 στρατιωτών του, ενώ η μικρή αεροπορία του είναι σε άθλια κατάσταση. Η Κούβα φέρεται να διαθέτει περισσότερα από 300 drones, αλλά τι χρησιμότητα έχουν; Και ασφαλώς οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν αρκετή επιρροή ώστε να πιέσουν την Αβάνα να τερματίσει τη χρήση του νησιού από τη Ρωσία και την Κίνα για την υποκλοπή αμερικανικών στρατιωτικών επικοινωνιών. Υπάρχει όμως αμερικανική υποχρέωση απέναντι σε αυτόν τον δύστυχο γείτονα;
Ο Τόμας Γκράντγκραϊντ, ο κακός χαρακτήρας (μέχρι να μετριάσει τον ψυχρό ωφελιμισμό του) στο έργο του Τσαρλς Ντίκενς «Δύσκολοι Καιροί», πιθανότατα πίστευε ότι «ο Καλός Σαμαρείτης ήταν κακός οικονομολόγος». Με άλλα λόγια, η φιλανθρωπία στρεβλώνει τα κίνητρα για αυτοδυναμία κ.τ.λ.. Ορισμένοι ηθικοί φιλόσοφοι, ωστόσο, αναρωτιούνται αν ένα κράτος που διαθέτει τη δύναμη να κάνει καλό έχει και την υποχρέωση να το κάνει.
Όλοι συμφωνούν, πάντως, ότι δεν υπάρχει υποχρέωση να γίνει κάτι που δεν μπορεί να γίνει. Και τι μπορεί να γίνει για ένα έθνος που πλέον είναι μόνο καθεστώς και δεν διαθέτει ουσιαστική κοινωνία πολιτών;
Τον Μάρτιο, ένα πλήθος λεηλάτησε τα γραφεία του Κομμουνιστικού Κόμματος στην κεντρική Κούβα. Αυτή η σπίθα εξέγερσης ήταν ασυνήθιστη και παροδική. Ο ολοκληρωτισμός έχει πάντοτε έναν θεμελιώδη στόχο, τον οποίο στην Κούβα έχει επιτύχει. Ο πληθυσμός αποτελείται από σκόνη επιφυλακτικών ατόμων, που παρασύρονται εύκολα από τον άνεμο. Η ικανότητά τους για συνεργασία για πολιτική δράση έχει ατροφήσει. Μια ομαλή δημοκρατική μετάβαση είναι χίμαιρα.
Τον Ιανουάριο, ο Τραμπ δήλωσε: «Η Κούβα είναι έτοιμη να καταρρεύσει». Και να καταρρεύσει προς τι; Έχει άραγε σκεφτεί σε βάθος την υπόσχεσή του να «φροντίσει» την Κούβα μέσω μιας «φιλικής κατάληψης» κατά τη διάρκεια «μιας μικρής σύντομης στάσης»;
Προτού απομακρυνθεί βιαστικά από την απαίτησή του για την «άνευ όρων παράδοση» του Ιράν, δήλωσε εύθυμα για την Κούβα: Ένα αμερικανικό αεροπλανοφόρο θα «σταματήσει περίπου 100 γιάρδες από την ακτή και εκείνοι θα πουν: “Σας ευχαριστούμε πολύ. Παραδινόμαστε.”»
Τι κωμικός τύπος. Ο δικός μας Μέτερνιχ από το Μανχάταν δεν φαίνεται να πτοείται από το γνωμικό ότι αν θέλεις να κάνεις τον Θεό να γελάσει, πες του τα σχέδιά σου.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
