Ιρανικές κουρδικές δυνάμεις, που εδρεύουν στο Ιράκ, προετοιμάζουν ένοπλες μονάδες οι οποίες θα μπορούσαν να σταλούν στο Ιράν, ενδεχομένως με την υποστήριξη των ΗΠΑ, σε μια κίνηση που θα ανοίξει ένα νέο μέτωπο εναντίον της ιρανικής κυβέρνησης.
Αν και ο Λευκός Οίκος έχει αρνηθεί ότι συμφώνησε σε οποιοδήποτε σχέδιο για κουρδική εξέγερση στο Ιράν, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν μακρά ιστορία συνεργασίας με κουρδικές πολιτοφυλακές σε όλη την περιοχή.
Ταυτόχρονα, έχουν και τη φήμη ότι τις εγκαταλείπουν: Μετά τον Πόλεμο του Κόλπου το 1991, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενθάρρυναν μια κουρδική εξέγερση στο Ιράκ και στη συνέχεια παρέμειναν αδρανείς καθώς ο ιρακινός στρατός σφάγιαζε τις κουρδικές δυνάμεις, όπως σημειώνουν οι New York Times.
Ποιοι είναι οι Κούρδοι
Οι Κούρδοι αποτελούν μια εθνοτική ομάδα περίπου 40 εκατομμυρίων ανθρώπων, διασκορπισμένων κυρίως σε τέσσερις χώρες: Το Ιράν, το Ιράκ, τη Συρία και την Τουρκία. Εδώ και δεκαετίες επιδιώκουν είτε τη δημιουργία δικού τους κράτους είτε μεγαλύτερη αυτονομία και συχνά θεωρούνται η μεγαλύτερη συνεχόμενη εθνοτική ομάδα στον κόσμο χωρίς ανεξάρτητο κράτος.
Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, οι παγκόσμιες δυνάμεις υποσχέθηκαν στους Κούρδους σε όλη τη Μέση Ανατολή τη δημιουργία δικού τους κράτους, αλλά αυτό δεν έγινε ποτέ.
Πολλοί Κούρδοι αποδίδουν την εξέλιξη αυτή στη Συμφωνία Σάικς-Πικό του 1916, μια μυστική συμφωνία μεταξύ της Βρετανίας και της Γαλλίας που διαμόρφωσε τα σύνορα της Μέσης Ανατολής και που τους διαίρεσε μεταξύ κρατών που κατά περιόδους υπήρξαν εχθρικά απέναντί τους.
Έκτοτε, οι Κούρδοι έχουν αντιμετωπίσει σε διάφορες διακρίσεις, όπως απαγορεύσεις στη χρήση της γλώσσας τους, στον εορτασμό της πολιτιστικής τους ταυτότητας ή ακόμη και στη χορήγηση υπηκοότητας.
Οι πρακτικές αυτές ενίσχυσαν τα αιτήματα για μεγαλύτερη κουρδική αυτονομία. Σε ορισμένες χώρες εμφανίστηκαν ένοπλες οργανώσεις, όπως το Εργατικό Κόμμα Κουρδιστάν, το οποίο χαρακτηρίζεται τρομοκρατική οργάνωση από την Τουρκία, τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες.
Πόσο μεγάλη είναι η κουρδική μειονότητα στο Ιράν;
Οι Κούρδοι αποτελούν περίπου το 10% του πληθυσμού του Ιράν και συγκεντρώνονται κυρίως στο βορειοδυτικό τμήμα της χώρας, κατά μήκος των συνόρων με το Ιράκ. Κατά καιρούς έχουν βρεθεί στην πρώτη γραμμή των κινητοποιήσεων διαμαρτυρίας κατά της θεοκρατικής κυβέρνησης του Ιράν.
Το 2022, η 22χρονη Ιρανή κουρδικής καταγωγής Μάχσα Αμίνι πέθανε μετά τη σύλληψή της από την «αστυνομία ηθών», κατηγορούμενη για παραβίαση των αυστηρών κανόνων ενδυμασίας για τις γυναίκες. Ο θάνατός της πυροδότησε ένα πανεθνικό κύμα διαδηλώσεων, που επικεντρώθηκε στα δικαιώματα και τις ελευθερίες των γυναικών στο Ιράν, αλλά ανέδειξε και τα μακροχρόνια παράπονα της κουρδικής μειονότητας.
Σε κάποια στιγμή των κινητοποιήσεων, Κούρδοι διαδηλωτές κατέλαβαν την πόλη Οσναβιέχ, στην κουρδική περιοχή του Ιράν, αν και σύντομα ανακαταλήφθηκε από κυβερνητικές δυνάμεις.
«Δεν αφορά μόνο τη μαντίλα», είχε δηλώσει τότε η Χάνα Γιαζντανπάνα, εκπρόσωπος του Κόμματος Ελευθερίας του Κουρδιστάν, μιας ιρανικής παραστρατιωτικής οργάνωσης με έδρα στο Ιράκ. «Οι Κούρδοι θέλουν ελευθερία».
Ορισμένες ένοπλες κουρδικές οργανώσεις του Ιράν έχουν βάσεις στο Ιρακινό Κουρδιστάν, μια περιοχή στο βόρειο Ιράκ που αποσχίστηκε από τον έλεγχο της κεντρικής κυβέρνησης το 1992 με την υποστήριξη των ΗΠΑ. Η περιοχή αναγνωρίζεται ως ημιαυτόνομη από τα Ηνωμένα Έθνη και τις Ηνωμένες Πολιτείες, μεταξύ άλλων.
Θα εμπλακούν οι Κούρδοι στις συγκρούσεις στο Ιράν;
Κουρδικές πολιτοφυλακές έχουν διασχίσει στο παρελθόν σύνορα για να στηρίξουν η μία την άλλη, κυρίως κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου της Συρίας. Κούρδοι από την Τουρκία, το Ιράκ και το Ιράν ενώθηκαν τότε για να πολεμήσουν εκεί, στο πλευρό μειονοτικών δυνάμεων της Συρίας. Ωστόσο, παραμένει ασαφές σε ποιο βαθμό μια ένοπλη εξέγερση στην κουρδική περιοχή του Ιράν θα μπορούσε να κινητοποιήσει και άλλους Κούρδους σε ολόκληρη την περιοχή.
Για περισσότερο από μία δεκαετία, κουρδικές δυνάμεις αποτέλεσαν τους στενότερους συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών στη Συρία, πολεμώντας εναντίον του ISIS, φυλάσσοντας αμερικανικές βάσεις και λειτουργώντας τα κέντρα κράτησης και τις φυλακές όπου κρατούνταν δεκάδες χιλιάδες μαχητές του ISIS και συγγενείς τους.
Ωστόσο, αυτή η συμμαχία έχει αρχίσει να αποδυναμώνεται, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν υποστηρίξει τη νέα κυβέρνηση της Συρίας υπό τον πρόεδρο Αχμέντ αλ-Σαράα.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.