Κοντά σε συμφωνία ή ένα βήμα πριν τη ρήξη; Το παζλ ΗΠΑ–Ιράν με εμπλοκή Κατάρ, Κίνας και περιφερειακών δυνάμεων

Το τοπίο χαρακτηρίζεται από έντονη αντίφαση: Από τη μία πλευρά διαρροές για κατ’ αρχήν συμφωνίες και από την άλλη βαθιές διαφωνίες και σκληρές δηλώσεις

Τραμπ - Ιράν

Οι εξελίξεις γύρω από τις διαπραγματεύσεις ΗΠΑΙράν διαμορφώνουν ένα ρευστό και αντιφατικό σκηνικό, καθώς οι διπλωματικές κινήσεις, οι διαρροές για προσχέδια συμφωνίας και οι σκληρές δηλώσεις για πιθανή κλιμάκωση κινούνται παράλληλα.

Σύμφωνα με το Al Jazeera, με διαμεσολάβηση του Κατάρ έχει επιτευχθεί κατ’ αρχήν συμφωνία για το ζήτημα των παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων, εξέλιξη που, αν επιβεβαιωθεί, θεωρείται ότι θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για συνολική συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Παράλληλα, το Al Arabiya μετέδωσε ότι στο υπό διαμόρφωση σχέδιο προβλέπεται η αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ εντός 30 ημερών από μια πιθανή συμφωνία, με στόχο την επαναφορά της ναυσιπλοΐας σε προπολεμικά επίπεδα.

Ωστόσο, την ίδια στιγμή, το κλίμα παραμένει εξαιρετικά εύθραυστο. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η πρόοδος των συνομιλιών έχει επιβραδυνθεί λόγω διαφωνιών σε κρίσιμα ζητήματα, όπως το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και το εύρος της οικονομικής ελάφρυνσης προς την Τεχεράνη. Παρότι είχαν υπάρξει προσδοκίες για άμεση συμφωνία, η αμερικανική πλευρά εμφανίζεται να απορρίπτει κάθε βιαστική λύση που δεν καλύπτει τις βασικές της απαιτήσεις.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι θέσεις των δύο πλευρών παραμένουν σκληρές. Οι ΗΠΑ, σύμφωνα με τη Washington Post, ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται να προχωρήσουν σε άρση κυρώσεων πριν υπάρξει συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα και πιθανή παράδοση εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν. Ο Ντόναλντ Τραμπ, από την πλευρά του, επιμένει ότι «δεν θα υπάρξει καμία ελάφρυνση πριν την υπογραφή συμφωνίας», υπογραμμίζοντας τη στάση μέγιστης πίεσης.

Παράλληλα, ο ένοικος του Λευκού Οίκου απαίτησε από χώρες της Μέσης Ανατολής και άλλες μουσουλμανικές χώρες να υπογράψουν τις Συμφωνίες του Αβραάμ μετά από μια ενδεχόμενη συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, ενώ ταυτόχρονα προειδοποίησε ότι σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεων οι στρατιωτικές επιχειρήσεις θα επιστρέψουν «πιο μεγάλες και πιο ισχυρές από ποτέ». «Ζητώ υποχρεωτικά από όλες τις χώρες να υπογράψουν άμεσα τις Συμφωνίες του Αβραάμ και, αν το Ιράν υπογράψει τη συμφωνία του μαζί μου ως προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, θα ήταν τιμή μας να αποτελέσει και αυτό μέρος αυτής της απαράμιλλης παγκόσμιας συμμαχίας», ανέφερε ο Τραμπ σε εκτενή ανάρτησή του στο Truth Social.

Αντίστοιχα, το Ιράν εμφανίζεται να θέτει τις δικές του κόκκινες γραμμές. Δημοσιεύματα αναφέρουν ότι ζητά μεταφορά των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου στην Κίνα και εγγυήσεις από το Πεκίνο, ενώ προηγούμενες προτάσεις για αποστολή ουρανίου στο εξωτερικό έχουν διαψευστεί ή απορριφθεί από ιρανικές πηγές. Η Τεχεράνη διαμηνύει παράλληλα ότι «δεν θα υπάρξει ούτε παράδοση ούτε υποχώρηση», κρατώντας σκληρή στάση στις διαπραγματεύσεις.

Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με ισραηλινά μέσα, το Ιράν ανασυγκροτεί ταχύτατα το πυραυλικό του οπλοστάσιο, ενώ παράλληλα συνεχίζονται οι εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή, με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου να δηλώνει ότι το Ισραήλ θα εντείνει τα πλήγματα κατά της Χεζμπολάχ στον Λίβανο. Παράλληλα, αναφορές για τραυματισμό του Ανώτατου ηγέτη του Ιράν Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, αν και χαρακτηρίζονται «επιφανειακές», δείχνουν πόσο ρευστή είναι η κατάσταση εντός του Ιράν.

Σε διπλωματικό επίπεδο, πάντως, υπάρχουν και ενδείξεις διεθνούς κινητικότητας. Το Πακιστάν και η Κίνα εμφανίζονται να διαδραματίζουν ρόλο διαμεσολαβητή, με εκτιμήσεις ότι μια συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν ενδέχεται και να βρίσκεται κοντά, αν και αυτό παραμένει αβέβαιο.

Συνολικά, το τοπίο χαρακτηρίζεται από έντονη αντίφαση: από τη μία πλευρά διαρροές για κατ’ αρχήν συμφωνίες, χάρτες αποκλιμάκωσης και άνοιγμα του Ορμούζ, και από την άλλη βαθιές διαφωνίες και σκληρές δηλώσεις. Η εικόνα δείχνει μια διαπραγμάτευση που βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι, όπου μια πιθανή συμφωνία παραμένει εφικτή, αλλά καθόλου δεδομένη.

Πηγή: skai.gr
10 0 Bookmark