Οι προσπάθειες για την εκτόξευση της ιστορικής αποστολής προς τη Σελήνη της NASA βρέθηκαν και πάλι σε αδιέξοδο, καθώς οι μηχανικοί αντιμετωπίζουν ένα νέο ζήτημα με τον πύραυλο που πρόκειται να μεταφέρει τέσσερις αστροναύτες σε μια πρωτοφανή πορεία.
Η υπηρεσία ανακοίνωσε το Σάββατο ότι εντόπισε πρόβλημα στη ροή ηλίου ενός αερίου που χρησιμοποιείται για την πίεση των δεξαμενών καυσίμου και τον καθαρισμό των γραμμών προώθησης, στο ανώτερο τμήμα του σεληνιακού πυραύλου Space Launch System (SLS). Πλέον, η διαστημική υπηρεσία πρέπει να αποσύρει τον πύραυλο από την εξέδρα εκτόξευσης και να τον επιστρέψει στο κοντινό Κτήριο Συναρμολόγησης Οχημάτων (Vehicle Assembly Building, VAB) για συντήρηση, μια κίνηση που ουσιαστικά αποκλείει το ενδεχόμενο εκτόξευσης τον Μάρτιο.
Η απόφαση αποτέλεσε αιφνίδια ανατροπή σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα, όταν αξιωματούχοι της υπηρεσίας, έπειτα από μια δοκιμή ανεφοδιασμού που ονομάζεται «πρόβα υγρής εκτόξευσης» (wet dress rehearsal), είχαν εκφράσει αισιοδοξία για πιθανή απογείωση στις 6 Μαρτίου. Οι επικεφαλής της NASA χαρακτήρισαν τη δοκιμή, δηλώνοντας ότι οι ελεγκτές εκτόξευσης φαίνεται να είχαν επιλύσει μια σειρά διαρροών υδρογόνου που εμφανίστηκαν σε προηγούμενη πρόβα στις αρχές Φεβρουαρίου.
Το πρόβλημα με το ήλιο προέκυψε απροσδόκητα, μετά την ολοκλήρωση της τελευταίας δοκιμής την Πέμπτη. Οι υπεύθυνοι εκτόξευσης δεν είναι ακόμη βέβαιοι για την αιτία, αν και ο διοικητής της NASA, Jared Isaacman, δήλωσε ότι σε κάθε περίπτωση το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπιστεί εκτός εξέδρας εκτόξευσης.
Η NASA στοχεύει πλέον σε εκτόξευση όχι νωρίτερα από τον Απρίλιο για την αποστολή με την ονομασία Artemis II.
«Η ταχεία έναρξη προετοιμασιών για την επιστροφή του πυραύλου και του διαστημοπλοίου στο VAB ενδέχεται να διατηρήσει το παράθυρο εκτόξευσης του Απριλίου, ανάλογα με τα αποτελέσματα της ανάλυσης δεδομένων, τις εργασίες επισκευής και την εξέλιξη του χρονοδιαγράμματος τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες», ανέφερε η υπηρεσία σε ανάρτηση τη Δευτέρα, 23 Φλεβάρη.
Η NASA είχε προηγουμένως προσδιορίσει ως πιθανές ημερομηνίες εκτόξευσης την 1η, 3η, 4η, 5η, 6η και 30ή Απριλίου, ενώ σε συνέντευξη Τύπου την περασμένη Παρασκευή, αξιωματούχοι δήλωσαν ότι εξετάζουν και ημερομηνίες τον Μάιο και τον Ιούνιο.
Όταν η αποστολή πραγματοποιηθεί, θα μεταφέρει τους αστροναύτες της NASA, Ριντ Γουάιζμαν, Βίκτορ Γκλόβερ και Κριστίνα Κοχ, καθώς και τον αστροναύτη της Καναδικής Διαστημικής Υπηρεσίας Τζέρεμι Χάνσεν, σε ένα δεκαήμερο ταξίδι γύρω από τη Σελήνη. Θα είναι η πρώτη φορά που άνθρωποι θα ταξιδέψουν στο βαθύ διάστημα μετά το τέλος του προγράμματος Apollo το 1972.
Ένα πρόβλημα υποχωρεί, ένα άλλο αναδύεται
Υπάρχουν πολλά ανοιχτά ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο είναι εφικτή μια εκτόξευση τον Απρίλιο.
Υπάρχουν άραγε και άλλα ζητήματα που κρύβονται στα δεδομένα και δεν έχουν ακόμη εντοπιστεί; Πόσος χρόνος θα χρειαστεί για να εντοπιστεί και να επιλυθεί το πρόβλημα με το ήλιο; Και θα επιδεινώσει η μεταφορά του πυραύλου τα γνωστά προβλήματα διαρροών υδρογόνου;
Αξιωματούχοι της NASA φάνηκαν την Παρασκευή να πιστεύουν ότι είχαν πλέον υπό έλεγχο τις διαρροές υδρογόνου του πυραύλου SLS, ένα χρόνιο πρόβλημα που ταλανίζει το πρόγραμμα Artemis ήδη από τις προεκτοξευτικές δοκιμές της μη επανδρωμένης αποστολής Artemis I το 2022. Επειδή το υδρογόνο είναι το ελαφρύτερο στοιχείο στο σύμπαν, τείνει να διαφεύγει από οποιοδήποτε σύστημα το περιέχει. Μετά τις διαρροές που παρουσιάστηκαν στην πρώτη πρόβα στις αρχές Φεβρουαρίου, η NASA αντικατέστησε δύο στεγανοποιητικά γύρω από τις γραμμές προώθησης, σε μια προσπάθεια καλύτερης συγκράτησης του καυσίμου.
Οι προσπάθειες αυτές φάνηκε να αποδίδουν κατά τη δεύτερη πρόβα την Πέμπτη.
Ωστόσο, η NASA δήλωσε ότι, παρότι το πρόβλημα του υδρογόνου είχε επιλυθεί, δεν ήταν σαφές γιατί παρατηρήθηκε απρόσμενη υγρασία κοντά στα νέα στεγανοποιητικά.
«Από πού προήλθε, δεν είμαι απολύτως βέβαιη», δήλωσε η διευθύντρια εκτόξευσης του προγράμματος Artemis, Τσάρλι Μπλάκγουελ-Τόμπσον. Και πρόσθεσε ότι οι διαρροές υδρογόνου παραμένουν σε κάποιο βαθμό αίνιγμα.
Στη συνέχεια, το πρόβλημα με το ήλιο έφερε ξανά τις ομάδες αποστολής στην αρχή. Το αέριο δεν έρεε προς το ανώτερο τμήμα του πυραύλου και κανείς δεν γνώριζε τον λόγο.
Το ήλιο διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο: παραμένει σε αέρια μορφή ακόμη και στις υπερβολικά χαμηλές θερμοκρασίες των προωθητικών υγρών, υγρού υδρογόνου και υγρού οξυγόνου, και είναι αδρανές, πράγμα που σημαίνει ότι δεν προκαλεί επικίνδυνες χημικές αντιδράσεις.
Το πρόβλημα υποχρέωσε τους μηχανικούς να χρησιμοποιήσουν «εφεδρική μέθοδο» για τη διατήρηση του πυραύλου σε ασφαλή κατάσταση, καθώς το ήλιο συμβάλλει στον καθαρισμό των εκρηκτικών κρυογενικών καυσίμων. Μέχρι τη Δευτέρα, η NASA δεν είχε ανακοινώσει την αιτία της διακοπής ροής.
Ένας δύσβατος δρόμος προς την εκτόξευση
Ο διοικητής της NASA, Τζάρεντ Άιζακμαν, ανέφερε σε ανάρτησή του ότι πιθανά αίτια του προβλήματος θα μπορούσαν να είναι ένα ελαττωματικό φίλτρο μεταξύ του επίγειου εξοπλισμού και του πυραύλου, μια βαλβίδα που δυσλειτουργεί ή ένα ζήτημα σε «ταχυσύνδεσμο αποσύνδεσης» (quick disconnect umbilical), δηλαδή σε γραμμή που αποσπάται γρήγορα κατά την απογείωση. Παρόμοια προβλήματα είχαν παρουσιαστεί και πριν από την αποστολή Artemis I το 2022.
Ωστόσο, η επιστροφή του πυραύλου στο VAB εγείρει νέα ερωτήματα σχετικά με το πώς θα επηρεαστεί το υλικό κατά τη διαδρομή περίπου 13 χιλιομέτρων με το ειδικό ερπυστριοφόρο όχημα μεταφοράς.
Ακόμη και μετά την επίλυση του ζητήματος με το ήλιο, η NASA ενδέχεται να χρειαστεί να πραγματοποιήσει νέα πρόβα υγρής εκτόξευσης.
Αν προκύψουν επιπλέον προβλήματα, ενδέχεται να χαθούν και τα παράθυρα εκτόξευσης του Απριλίου. Μια καθυστέρηση μηνών δεν θα ήταν πρωτοφανής: πριν από την εκτόξευση της Artemis I το 2022, ο πύραυλος SLS αποσύρθηκε τρεις φορές από την εξέδρα και τελικά εκτοξεύθηκε περίπου οκτώ μήνες μετά την αρχική του μεταφορά.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
