Η Eurovision επιμένει εδώ και δεκαετίες ότι δεν είναι πολιτικός θεσμός. Στην πράξη, όμως, η πολιτική ήταν πάντα παρούσα στον ευρωπαϊκό διαγωνισμό τραγουδιού: στις συμμαχίες των βαθμών, στα βλέμματα ανάμεσα στις χώρες, στις νίκες που απέκτησαν συμβολικό βάρος πολύ πέρα από τη μουσική. Φέτος, όμως, στη Βιέννη, η πολιτική δεν λειτουργεί απλώς ως υπόγειο σχόλιο. Απειλεί να επισκιάσει ολόκληρη τη διοργάνωση.
Ο 70ός Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision διεξάγεται στην αυστριακή πρωτεύουσα, με τον μεγάλο τελικό προγραμματισμένο για το Σάββατο 16 Μαΐου. Στη φετινή διοργάνωση συμμετέχουν 35 χώρες, ο χαμηλότερος αριθμός των τελευταίων ετών, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση επιχειρεί να κρατήσει όρθια την εικόνα μιας γιορτής «ενωμένης από τη μουσική».
Το μεγάλο «αγκάθι» είναι η συμμετοχή του Ισραήλ. Πέντε χώρες -η Ιρλανδία, η Ισπανία, η Σλοβενία, η Ολλανδία και η Ισλανδία- έχουν επιλέξει να μποϊκοτάρουν τη φετινή διοργάνωση, αντιδρώντας στην παρουσία του Ισραήλ εν μέσω του πολέμου στη Γάζα. Πρόκειται για τη σοβαρότερη κρίση στην ιστορία του θεσμού, όχι μόνο λόγω του αριθμού των χωρών που αποσύρθηκαν, αλλά και επειδή για πρώτη φορά το ίδιο το μοντέλο της Eurovision μοιάζει να δοκιμάζεται τόσο έντονα.
Η ατμόσφαιρα στη Βιέννη, σύμφωνα με φανατικούς φίλους του θεσμού, δεν θυμίζει τις συνηθισμένες χρονιές της υπερβολής και της χαράς. Εισιτήρια για τον τελικό παρέμεναν διαθέσιμα λίγες ημέρες πριν από τη μεγάλη βραδιά, κάτι ασυνήθιστο για τη Eurovision, ενώ η παρουσία ταξιδιωτών-θαυμαστών από χώρες του μποϊκοτάζ εμφανίζεται αισθητά μειωμένη. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι η αντίδραση δεν περιορίζεται στα κρατικά κανάλια, αλλά έχει περάσει και σε ένα μέρος του κοινού.
Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση προσπάθησε να περιορίσει τη ζημιά με αλλαγές στους κανόνες ψηφοφορίας. Για τη διοργάνωση του 2026, ο μέγιστος αριθμός ψήφων ανά τρόπο πληρωμής μειώθηκε από 20 σε 10, ενώ οι επαγγελματικές επιτροπές επέστρεψαν στους ημιτελικούς, σε μια προσπάθεια να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη και η διαφάνεια. Η αλλαγή ήρθε μετά τις έντονες συζητήσεις για οργανωμένες καμπάνιες υπέρ συμμετοχών, με φόντο κυρίως την ισραηλινή παρουσία των προηγούμενων ετών.
Λίγες ημέρες πριν από τον τελικό, η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση παρενέβη και για βίντεο της ισραηλινής αποστολής, στα οποία εμφανιζόταν προτροπή προς τους τηλεθεατές να ψηφίσουν δέκα φορές υπέρ του Ισραήλ. Ο διευθυντής της Eurovision, Μάρτιν Γκριν, ανέφερε ότι η ισραηλινή αντιπροσωπεία κλήθηκε να τα αποσύρει, καθώς μια τέτοια άμεση προτροπή δεν συνάδει με το πνεύμα των κανόνων του διαγωνισμού.
Την ίδια ώρα, στις χώρες που μποϊκοτάρουν τη διοργάνωση, τα κανάλια αναζητούν εναλλακτικό πρόγραμμα. Η ιρλανδική δημόσια τηλεόραση RTÉ θα προβάλει επεισόδιο της κωμικής σειράς «Father Ted» με θέμα τη Eurovision, ενώ στη Σλοβενία το πρόγραμμα θα κινηθεί γύρω από ντοκιμαντέρ και ταινίες για την Παλαιστίνη, υπό τον τίτλο «Voices of Palestine». Στην Ισπανία προγραμματίζεται μουσικό πρόγραμμα με τον Ραφαέλ, ενώ η Ολλανδία και η Ισλανδία, παρότι δεν στέλνουν διαγωνιζόμενους, διατηρούν διαφορετική στάση ως προς τη μετάδοση.
Η Διεθνής Αμνηστία έχει ασκήσει σκληρή κριτική στην Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση, κατηγορώντας την ότι δεν απέκλεισε το Ισραήλ όπως είχε γίνει με τη Ρωσία μετά την εισβολή στην Ουκρανία. Από την πλευρά του, το Ισραήλ απορρίπτει τις κατηγορίες περί γενοκτονίας στη Γάζα, ενώ υποστηρικτές της συμμετοχής του τονίζουν ότι ο διαγωνισμός δεν πρέπει να μετατρέπεται σε μηχανισμό αποκλεισμού καλλιτεχνών λόγω κυβερνητικών αποφάσεων.
Και όμως, παρά την ένταση, η μουσική προσπαθεί να επιβιώσει. Η φετινή Eurovision εξακολουθεί να έχει όλα εκείνα τα στοιχεία που την έκαναν μοναδική: υπερβολικά σκηνικά, φωτιές, μπαλάντες, ηλεκτροπόπ, περίεργα κοστούμια και τραγούδια που μοιάζουν να έρχονται από εντελώς διαφορετικούς κόσμους. Η Φινλανδία θεωρείται ένα από τα φαβορί με το «Liekinheitin», μια συμμετοχή που συνδυάζει ποπ, ροκ, κλασικά στοιχεία και έντονη σκηνική ενέργεια. Η Ελλάδα, με τον Ακύλα και το «Ferto», εμφανίζεται επίσης ανάμεσα στις συμμετοχές που έχουν προκαλέσει συζήτηση.
Στον τελικό βρίσκεται και η Κύπρος, με την Αντιγόνη Μπάξτον, η οποία προκρίθηκε από τον δεύτερο ημιτελικό, ενώ ανάμεσα στις συμμετοχές που ξεχώρισαν είναι και η Αυστραλία. Ο τελικός της Βιέννης θα έχει 25 χώρες, καθώς στις προκρίσεις των ημιτελικών προστίθενται η διοργανώτρια Αυστρία και οι τέσσερις μεγάλες χώρες που προκρίνονται απευθείας.
Η Eurovision του 2026 μοιάζει, τελικά, με καθρέφτη της Ευρώπης: λαμπερή στην επιφάνεια, βαθιά διχασμένη από κάτω. Για κάποιους παραμένει το μεγάλο φεστιβάλ της διαφορετικότητας, της queer κουλτούρας, της υπερβολής και της μουσικής συνάντησης. Για άλλους, η φετινή διοργάνωση είναι μια υπενθύμιση ότι κανένας μεγάλος πολιτιστικός θεσμός δεν μπορεί να σταθεί έξω από την εποχή του.
Η φετινή Eurovision δύσκολα θα μείνει στη μνήμη μόνο για το τραγούδι που θα κερδίσει. Θα μείνει ως η χρονιά που η γιορτή δοκιμάστηκε από την πραγματικότητα και που η Ευρώπη κλήθηκε να αποφασίσει αν μπορεί ακόμη να τραγουδά μαζί, όταν διαφωνεί τόσο βαθιά.
Αναλυτικά η σειρά εμφάνισης των χωρών στον τελικό:
- Δανία: Søren Torpegaard Lund, «Før Vi Går Hjem»
- Γερμανία: Sarah Engels, «Fire»
- Ισραήλ: Noam Bettan, «Michelle»
- Βέλγιο: ESSYLA, «Dancing on the Ice»
- Αλβανία: Alis, «Nân»
- Ελλάδα: Akylas, «Ferto»
- Ουκρανία: LELÉKA, «Ridnym»
- Αυστραλία: Delta Goodrem, «Eclipse»
- Σερβία: LAVINA, «Kraj Mene»
- Μάλτα: AIDAN, «Bella»
- Τσεχία: Daniel Zizka, «CROSSROADS»
- Βουλγαρία: DARA, «Bangaranga»
- Κροατία: LELEK, «Andromeda»
- Ηνωμένο Βασίλειο: LOOK MUM NO COMPUTER, «Eins, Zwei, Drei»
- Γαλλία: Monroe, «Regarde !»
- Μολδαβία: Satoshi, «Viva, Moldova!»
- Φινλανδία: Linda Lampenius x Pete Parkkonen, «Liekinheitin»
- Πολωνία: ALICJA, «Pray»
- Λιθουανία: Lion Ceccah, «Sólo Quiero Más»
- Σουηδία: FELICIA, «My System»
- Κύπρος: Antigoni, «JALLA»
- Ιταλία: Sal Da Vinci, «Per Sempre Sì»
- Νορβηγία: JONAS LOVV, «YA YA YA»
- Ρουμανία: Alexandra Căpitănescu, «Choke Me»
- Αυστρία: COSMÓ, «Tanzschein»
Ο τελικός αρχίζει στις 22:00 ώρα Ελλάδας και θα μεταδοθεί ζωντανά από την ΕΡΤ1, σε σχολιασμό της Μαρίας Κοζάκου και του Γιώργου Καπουτζίδη.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
