Ο Εμανουέλ Μακρόν έφτασε σήμερα Τρίτη 29/9 στη Μαδρίτη για διήμερη κρατική επίσκεψη, με τη Γαλλία και την Ισπανία να επιχειρούν να δώσουν νέο πολιτικό βάθος στις ήδη στενές διμερείς σχέσεις τους και να ενισχύσουν τον συντονισμό τους σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η επίσκεψη του Γάλλου προέδρου πραγματοποιείται στην τελική ευθεία της δεύτερης θητείας του, καθώς οι γαλλικές προεδρικές εκλογές του 2027 πλησιάζουν, και είναι η πρώτη επίσημη επίσκεψη Γάλλου προέδρου στην Ισπανία από το 2009. Η ισπανική κυβέρνηση και το Ελιζέ έχουν περιγράψει το ταξίδι ως ευκαιρία περαιτέρω ενίσχυσης της διμερούς σχέσης, ενώ η ισπανική πλευρά χαρακτηρίζει τη Γαλλία τον σημαντικότερο εμπορικό εταίρο της χώρας.
Ο Μακρόν και η σύζυγός του, Μπριζίτ Μακρόν, έγιναν δεκτοί με πλήρεις στρατιωτικές τιμές από τον βασιλιά Φελίπε ΣΤ΄ και τη βασίλισσα Λετίθια στο Βασιλικό Ανάκτορο της Μαδρίτης, παρουσία του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ. Ακολούθησε γεύμα στο Παλάτι της Θαρθουέλα, ενώ το βράδυ το βασιλικό ζεύγος παραθέτει επίσημο δείπνο προς τιμήν του Γάλλου προέδρου.
Η δεύτερη ημέρα της επίσκεψης, ωστόσο, είναι αυτή που αναμένεται να έχει το μεγαλύτερο πολιτικό και οικονομικό ενδιαφέρον.
Μακρόν – Σάντσεθ: η ευρωπαϊκή ατζέντα και η «στρατηγική κυριαρχία»
Ο Μακρόν θα συναντηθεί την Τετάρτη με τον Πέδρο Σάντσεθ στη Μονκλόα, όπου οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν τις ευρωπαϊκές και διεθνείς εξελίξεις, μεταξύ άλλων την Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή. Στη συνέχεια θα παραχωρήσουν κοινή συνέντευξη Τύπου.
Παρίσι και Μαδρίτη έχουν τα τελευταία χρόνια συγκλίνει σε μια σειρά ζητημάτων που αφορούν την ενίσχυση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας, την άμυνα και την ανάγκη ενίσχυσης της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης.
Το γαλλικό υπουργείο Εξωτερικών περιγράφει τη διμερή σχέση ως ιδιαίτερα στενή, υπογραμμίζοντας τη συνεργασία σε ενέργεια και μεταφορές, αλλά και τη σύγκλιση των δύο χωρών σε ζητήματα όπως η ευρωπαϊκή άμυνα, η περιβαλλοντική πολιτική, η κοινωνική Ευρώπη, η οικονομική και νομισματική ένωση και η ενίσχυση της ευρωπαϊκής κυριαρχίας.
Η συνεργασία έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία και στον τομέα της άμυνας και του διαστήματος. Οι υπουργοί Άμυνας των δύο χωρών έχουν επαναβεβαιώσει τη συνεργασία τους στην ευρωπαϊκή αμυντική και διαστημική πολιτική, ενώ η Μαδρίτη συμμετέχει στην ευρωπαϊκή πρωτοβουλία IRIS² για ασφαλείς δορυφορικές επικοινωνίες.
Η Συνθήκη Φιλίας που παρέμενε μπλοκαρισμένη
Το πιο συγκεκριμένο πολιτικό στοίχημα της επίσκεψης, πάντως, είναι η τύχη της γαλλοϊσπανικής Συνθήκης Φιλίας και Συνεργασίας που υπέγραψαν Μακρόν και Σάντσεθ στη Βαρκελώνη τον Ιανουάριο του 2023.
Η συμφωνία σχεδιάστηκε ώστε να θεσμοθετήσει και να αναβαθμίσει τη συνεργασία των δύο χωρών σε μια σειρά τομέων, από την άμυνα, την ενέργεια και τη μετανάστευση έως την οικονομία και τη νεολαία.
Η επικύρωσή της, όμως, καθυστέρησε στην Ισπανία μετά τις αντιρρήσεις της δεξιάς αντιπολίτευσης. Το ισπανικό Κοινοβούλιο είχε εγκρίνει τη Συνθήκη τον Ιούνιο, όμως το θέμα παραπέμφθηκε στο Συνταγματικό Δικαστήριο έπειτα από πρωτοβουλία του ισπανικού δεξιού Λαϊκού Κόμματος στο οποίο προσχώρησε και το Vox.
Το επίμαχο σημείο αφορά διάταξη σύμφωνα με την οποία υπουργός της μιας χώρας θα μπορούσε να προσκαλείται σε συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου της άλλης τουλάχιστον μία φορά ανά τρίμηνο, εκ περιτροπής. Η αντιπολίτευση υποστήριξε ότι η διάταξη δημιουργούσε συνταγματικό ζήτημα.
Το Συνταγματικό Δικαστήριο άνοιξε τον δρόμο
Μόλις μία εβδομάδα πριν από την άφιξη του Μακρόν στη Μαδρίτη, το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ισπανίας αποφάσισε ομόφωνα ότι η Συνθήκη δεν αντίκειται στο ισπανικό Σύνταγμα.
Οι 12 δικαστές έκριναν ότι το επίμαχο άρθρο είναι συνταγματικά συμβατό, λαμβάνοντας υπόψη και την ανταλλαγή επιστολών μεταξύ των δύο κυβερνήσεων που διευκρινίζει ότι η συμμετοχή των υπουργών δεν σημαίνει συμμετοχή στο ίδιο το ισπανικό ή γαλλικό Υπουργικό Συμβούλιο, αλλά πραγματοποιείται σε χωριστές συναντήσεις στο περιθώριο των συνεδριάσεων.
Η κυβέρνηση Σάντσεθ ζήτησε στη συνέχεια από τη Γερουσία να προχωρήσει κατά προτεραιότητα στην επικύρωση της Συνθήκης, επιδιώκοντας να ολοκληρωθεί η διαδικασία ενώ ο Μακρόν βρίσκεται στη Μαδρίτη.
Έτσι, η επίσκεψη αποκτά και έναν σαφή θεσμικό συμβολισμό: η Μαδρίτη θέλει να κλείσει μια εκκρεμότητα που κρατά από το 2023 και το Παρίσι θέλει να δει τη συμφωνία να περνά από το τελευταίο κοινοβουλευτικό στάδιο.
Από την οικονομία στην ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία
Η οικονομική διάσταση της επίσκεψης είναι εξίσου σημαντική.
Την Τετάρτη ο Μακρόν και ο Φελίπε ΣΤ΄ θα προεδρεύσουν του ισπανογαλλικού Φόρουμ Εμπορίου και Επενδύσεων, στο οποίο συμμετέχουν επιχειρήσεις των δύο χωρών.
Σύμφωνα με το ισπανικό ICEX, το φόρουμ έχει ως στόχο την αύξηση των εμπορικών και επενδυτικών ροών και την ανάπτυξη νέων επιχειρηματικών συνεργασιών. Στην ατζέντα βρίσκονται η στρατηγική αυτονομία, η βιομηχανική και τεχνολογική κυριαρχία, η καινοτομία, η ενεργειακή και ψηφιακή μετάβαση και ο μετασχηματισμός της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα θα έχουν οι τομείς της άμυνας και των τεχνολογιών διττής χρήσης, της αεροδιαστημικής, της ενέργειας, των ανανεώσιμων πηγών, της τεχνητής νοημοσύνης, των ημιαγωγών, της κυβερνοασφάλειας και της προηγμένης βιομηχανίας.
Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Γαλλία και Ισπανία επιδιώκουν να ενισχύσουν την ευρωπαϊκή παραγωγική βάση σε μια περίοδο κατά την οποία η συζήτηση για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία έχει συνδεθεί πλέον άμεσα με την άμυνα, την ενέργεια και τις κρίσιμες τεχνολογίες.
Η ενέργεια και το παλιό γαλλοϊσπανικό αγκάθι
Παρά την ευρεία πολιτική σύγκλιση, δεν απουσιάζουν οι διαφωνίες.
Ένα από τα ζητήματα που έχουν προκαλέσει τριβές είναι οι ενεργειακές διασυνδέσεις των δύο χωρών και ο τρόπος με τον οποίο η Ιβηρική χερσόνησος θα συνδεθεί αποτελεσματικότερα με την ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά. Ισπανία, Πορτογαλία και Γαλλία έχουν συμφωνήσει να επιταχύνουν τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις μέσω των Πυρηναίων, με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η ευρύτερη ενεργειακή συζήτηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω της διεθνούς κρίσης και των προβλημάτων στις ενεργειακές ροές. Η Γαλλία επιδιώκει παράλληλα μεγαλύτερη ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια και διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού, ενώ η Ισπανία δίνει ιδιαίτερο βάρος στις ανανεώσιμες πηγές και στη δυνατότητα της Ιβηρικής να λειτουργήσει ως πύλη ενέργειας για την υπόλοιπη Ευρώπη.
Κοινή γραμμή για τα social media και τους ανηλίκους
Ένα ακόμη θέμα που θα βρεθεί στην ατζέντα είναι η προστασία των ανηλίκων από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο Μακρόν θα συναντηθεί με φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Κομπλουτένσε της Μαδρίτης για να συζητήσει τη σχέση δημοκρατίας, νεολαίας και social media. Το Παρίσι έχει θέσει ως στόχο την απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών, ενώ ο Σάντσεθ έχει ταχθεί υπέρ αντίστοιχου μέτρου για τους κάτω των 16.
Ο Μακρόν έχει συνδέσει το ζήτημα όχι μόνο με την προστασία των παιδιών αλλά και με την ποιότητα της δημοκρατίας, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται κοινή προσέγγιση για την ηλικιακή επαλήθευση και την προστασία των ανηλίκων από τις πλατφόρμες.
Το θέμα εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια του Γάλλου προέδρου να θέσει τη ρύθμιση των ψηφιακών πλατφορμών και της τεχνητής νοημοσύνης στην ευρωπαϊκή πολιτική ατζέντα.
Η συγκυρία για τον Σάντσεθ
Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια πιο δύσκολη εσωτερική συγκυρία για τον Πέδρο Σάντσεθ.
Η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με την ένταση γύρω από το μεταναστευτικό μετά τη μαζική άφιξη μεταναστών στη Θέουτα τον Ιούλιο. Το ζήτημα έχει αναζωπυρώσει τη σύγκρουση της σοσιαλιστικής κυβέρνησης με το Λαϊκό Κόμμα και το Vox, ιδιαίτερα για τη διαχείριση των ασυνόδευτων ανηλίκων που μεταφέρθηκαν από τη Θέουτα σε άλλες ισπανικές περιφέρειες.
Η γαλλική πλευρά είχε εκφράσει στήριξη προς την Ισπανία κατά τη διάρκεια της κρίσης στη Θέουτα, γεγονός που εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια Παρισιού και Μαδρίτης να διατηρήσουν κοινό βηματισμό σε ευρωπαϊκά ζητήματα, παρά τις επιμέρους διαφωνίες.
Η συγκυρία αυτή προσδίδει πρόσθετο πολιτικό βάρος στη συνάντηση Μακρόν-Σάντσεθ, καθώς οι δύο ηγέτες καλούνται να εμφανίσουν μια κοινή ευρωπαϊκή γραμμή σε ζητήματα που ξεπερνούν τις διμερείς σχέσεις.
Μια σχέση που επιχειρεί να αποκτήσει μεγαλύτερο στρατηγικό βάθος
Η γαλλοϊσπανική προσέγγιση δεν ξεκίνησε τώρα. Η Συνθήκη της Βαρκελώνης του 2023 σχεδιάστηκε ακριβώς για να μεταφέρει σε πιο θεσμικό επίπεδο μια σχέση που είχε ήδη αναπτυχθεί οικονομικά, πολιτικά και σε επίπεδο ασφάλειας.
Η Γαλλία είχε ήδη δημιουργήσει αντίστοιχα πλαίσια στρατηγικής συνεργασίας με τη Γερμανία και την Ιταλία, ενώ η Ισπανία έχει υπογράψει ανάλογες συμφωνίες με την Πορτογαλία και το Μαρόκο.
Τώρα, μετά την απόφαση του ισπανικού Συνταγματικού Δικαστηρίου, η Μαδρίτη έχει μπροστά της το τελευταίο βήμα για την πλήρη ενεργοποίηση της συμφωνίας.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
