«Μάχη» για τον προϋπολογισμό της ΕΕ θα δώσουν σήμερα οι ηγετών των κρατών μελών, καθώς η πρώτη συζήτηση για το πού θα πάνε τα λεφτά της περιόδου 2028-2034, αλλά και για το από πού θα προέλθουν, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις τόσο από τις χώρες που συνεισφέρουν περισσότερα χρήματα όσο και από εκείνες που είναι αποδέκτες κονδυλίων.
Ο προϋπολογισμός της ΕΕ είναι ο τρόπος με τον οποίο χρηματοδοτούνται όλες οι πολιτικές της Ένωσης: από τη στήριξη των αγροτών και τη μείωση των ανισοτήτων στο βιοτικό επίπεδο μεταξύ των 27 κρατών - μελών, έως την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών και τα προγράμματα ανταλλαγής φοιτητών.
Σύμφωνα με την πρόταση της Κομισιόν, ο προϋπολογισμός για την περίοδο 2028-2034 θα πρέπει να ανέρχεται στα 2 τρισεκατομμύρια ευρώ.
Οι πλουσιότερες χώρες της ΕΕ καταβάλλουν περισσότερα στον προϋπολογισμό από όσα λαμβάνουν, ενώ οι φτωχότερες λαμβάνουν περισσότερα χρήματα από όσα συνεισφέρουν. Κάθε επτά χρόνια, οι δύο αυτές ομάδες συγκρούονται έντονα προκειμένου να καταλήξουν σε μια ομόφωνη απόφαση που απαιτείται για την έγκριση του προϋπολογισμού.
Η πρώτη συμβιβαστική πρόταση, η οποία προετοιμάστηκε την περασμένη εβδομάδα από την κυπριακή προεδρία της ΕΕ, μείωσε την πρόταση της Επιτροπής κατά 2%, κάτι που για ορισμένες χώρες ήταν ανεπαρκές και για άλλες υπερβολικό.
Η πρόταση της κυπριακής προεδρίας προέβλεπε επίσης περισσότερα κονδύλια για τους αγρότες και τις πολιτικές συνοχής εις βάρος της χρηματοδότησης της έρευνας, της καινοτομίας και άλλων τομέων, γεγονός που προκάλεσε την αντίδραση χωρών που επιδιώκουν να ανταγωνιστούν τις βιομηχανίες της Κίνα και των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η Ολλανδία, ως καθαρός «αιμοδότης» στον προϋπολογισμό, εξέφρασε δυσαρέσκεια για «υπερβολική έμφαση» στη γεωργία και την πολιτική συνοχής, τομείς που θεωρούνται παραδοσιακές δαπάνες, αντί για τις νέες προκλήσεις της άμυνας και του εκσυγχρονισμού.
Η Ισπανία είχε διαφορετική άποψη, υποστηρίζοντας ότι ο προϋπολογισμός είναι πολύ μικρός και ότι οι δαπάνες για τους αγρότες και τη συνοχή θα πρέπει να προσαρμοστούν προς τα πάνω, ώστε να καλύπτουν τον πληθωρισμό.
Δεν υπάρχει χρόνος
Νομικά, οι κυβερνήσεις της ΕΕ πρέπει να συμφωνήσουν για τον προϋπολογισμό 2028-2034 μέχρι το τέλος του 2027. Ωστόσο, επειδή μέσα στον 2027 έχουν εκλογές μια σειρά από χώρες - Γαλλία, Ιταλία, Πολωνία, Ισπανία, Ελλάδα, Εσθονία, Φινλανδία και Σλοβακία - θα πρέπει να επιτευχθεί συμφωνία μέχρι το τέλος του 2026, ώστε να μην καταστεί όμηρος των προεκλογικών εκστρατειών.
Για να μειωθούν οι εισφορές χωρών που πληρώνουν περισσότερα και για να διατηρηθούν οι δαπάνες που επιθυμούν οι χώρες που λαμβάνουν περισσότερα κονδύλια, οι ηγέτες της ΕΕ θα πρέπει να συμφωνήσουν σε νέες πηγές εσόδων, οι οποίες δεν θα προέρχονται άμεσα από τα εθνικά ταμεία.
Μεταξύ των προτεινόμενων επιλογών - που απορρίπτονται από ορισμένες χώρες και υποστηρίζονται από άλλες - είναι μέρος των εσόδων που αποκτούν οι κυβερνήσεις της ΕΕ από την πώληση αδειών εκπομπών CO₂ σε εταιρείες, καθώς και ένα ποσοστό από τον φόρο σε προϊόντα που εισάγονται στην ΕΕ και έχουν παραχθεί σε χώρες όπου οι περιβαλλοντικές πολιτικές είναι λιγότερο αυστηρές από εκείνες της ΕΕ.
Άλλες επιλογές εσόδων περιλαμβάνουν έναν φόρο στα μη συλλεγόμενα ηλεκτρονικά απόβλητα, ένα ποσοστό από τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης καπνού και μια ετήσια κατ’ αποκοπή εισφορά από μεγάλες εταιρείες που δραστηριοποιούνται και πραγματοποιούν πωλήσεις στην ΕΕ.
Περαιτέρω προτάσεις περιλαμβάνουν φόρο στην υπερβολική περιουσία, στις ψηφιακές υπηρεσίες, στα διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια και στα κεφαλαιακά κέρδη από κρυπτοπεριουσιακά στοιχεία.
Αν και οι ηγέτες είναι απίθανο να λάβουν αποφάσεις την Παρασκευή σχετικά με το ποιες νέες πηγές εσόδων επιθυμούν να παραχωρήσουν στην ΕΕ, θα εκφράσουν τις προτιμήσεις τους ώστε η επερχόμενη ιρλανδική προεδρία της ΕΕ να μπορέσει να προετοιμάσει μια νέα συμβιβαστική πρόταση για τον Οκτώβριο.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.