Ένα από τα επιχειρήματα υπέρ της συγχώνευσης της SpaceX με την Tesla είναι ότι ο διαρκώς απασχολημένος Ίλον Μασκ θα μπορούσε να συμμετέχει σε μία μόνο τηλεδιάσκεψη για τα οικονομικά αποτελέσματα ανά τρίμηνο, αντί για δύο. Δεν είναι, ασφαλώς, καθοριστικό επιχείρημα, αλλά η ιδέα ότι προτεραιότητα έχουν οι προσωπικές προτιμήσεις του είναι αρκετά ενδεικτική. Οι συζητήσεις για τη συνένωση της Space Exploration Technologies Corp. με την Tesla Inc. επισκίασαν τις τηλεδιασκέψεις για τα τριμηνιαία αποτελέσματα και των δύο εταιρειών αυτή την εβδομάδα. Τα αποτελέσματα, ωστόσο, ανέδειξαν πόσο παράξενη θα ήταν μια τέτοια συγχώνευση.
Ο Μασκ επιβεβαίωσε κατά την τηλεδιάσκεψη της SpaceX την Τρίτη ότι οι δύο εταιρείες έχουν συγκροτήσει ειδικές επιτροπές για να εξετάσουν το ενδεχόμενο. Επισήμανε ότι οι συγκρούσεις συμφερόντων που απορρέουν από τον ρόλο του ως διευθύνοντος συμβούλου και μεγαλομετόχου και στις δύο εταιρείες δεν του επιτρέπουν να συμμετάσχει στις συζητήσεις, ενώ παράλληλα δήλωσε ότι προσωπικά τάσσεται υπέρ μιας συμφωνίας. Και όχι μία, αλλά τρεις φορές, εξέφρασε τον ενθουσιασμό του, ο οποίος εντεινόταν καθώς περιέγραφε τις δυνατότητες συνεργασίας στο πλαίσιο της «μοναδικότητας της υπερνοημοσύνης». Μπορεί κανείς σχεδόν να φανταστεί τα μέλη των ανεξάρτητων επιτροπών να τον ακούν και να ανταλλάσσουν ειρωνικά χαμόγελα μπροστά στην ενθουσιώδη επιχειρηματολογία του Μασκ, προτού παραμερίσουν με κάθε επισημότητα όλα αυτά και επικεντρωθούν αποκλειστικά στο συμφέρον όλων των μετόχων που δεν είναι τρισεκατομμυριούχοι.
Όσον αφορά τα οικονομικά αποτελέσματα, η SpaceX επισκίασε πλήρως την Tesla. Η εταιρεία πυραύλων ξεπέρασε κατά πολύ τις σχετικά σταθερές προβλέψεις για τα κέρδη, ενώ η Tesla κατάφερε οριακά να υπερβεί τις εκτιμήσεις των αναλυτών, οι οποίες υποχωρούσαν καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Τα πρώτα θετικά καθαρά κέρδη της SpaceX σε τριμηνιαία βάση, ύψους 4,4 δισ. δολαρίων, ήταν σημαντικά υψηλότερα από τα συνολικά κέρδη της Tesla κατά τα τέσσερα τελευταία τρίμηνα.
Αρκεί να πούμε ότι ο κατασκευαστής ηλεκτρικών οχημάτων μοιάζει κάπως κακόμοιρος σε σύγκριση με τον διαστημικό συγγενή του, παρότι αποτιμάται σε ένα εξωφρενικό επίπεδο, ίσο με 187 φορές τα εκτιμώμενα μελλοντικά κέρδη του. Και οι δύο εταιρείες έχουν στραφεί προς τους πιο περιζήτητους τομείς της αγοράς, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα ρομπότ και τα τσιπ. Ωστόσο, η δυναμική των προσδοκιών έχει μετατοπιστεί αισθητά υπέρ της SpaceX, κυρίως επειδή διαθέτει έναν πολύ μεγαλύτερο τομέα τεχνητής νοημοσύνης, για τον οποίο δημοσιοποιεί σαφή οικονομικά στοιχεία, καθώς και μια κερδοφόρα δραστηριότητα συνδεσιμότητας.
Η Tesla, στο μεταξύ, δεν μπορεί να ξεφύγει από το γεγονός ότι η βασική της δραστηριότητα, δηλαδή η κατασκευή και η πώληση αυτοκινήτων, έχει πάψει εδώ και καιρό να αναπτύσσεται. Παρά τον θόρυβο γύρω από την πρόσφατη εκδήλωση παρουσίασης του ιπτάμενου Roadster, το όχημα προορίζεται να πουλήσει ακόμη λιγότερα αυτοκίνητα από το Cybertruck, το οποίο δεν υπήρξε ποτέ ιδιαίτερα δημοφιλές. Κατά την τηλεδιάσκεψη της Tesla, ο Μασκ παρουσίασε μια νέα πρόβλεψη για πωλήσεις 5 εκατομμυρίων οχημάτων ετησίως έως το 2030, έναντι των 1,8 εκατομμυρίων που αναμένονται φέτος. Ας μην ξεχνάμε, όμως, ότι μέχρι πριν από λίγο καιρό η Tesla έθετε ως στόχο τα 20 εκατομμύρια οχήματα έως το 2030. Οι ισχυρισμοί ότι τα ρομποταξί της έχουν ήδη διανύσει σχεδόν δύο εκατομμύρια μίλια αυτόνομης οδήγησης χωρίς επίβλεψη ωχριούν μπροστά στις επιδόσεις της ανταγωνίστριας Waymo LLC, η οποία διανύει σε μία εβδομάδα περισσότερα από τα διπλάσια μίλια.
Το πλαίσιο αυτό θυμίζει μια προηγούμενη συγχώνευση στην αυτοκρατορία του Μασκ: την εξαγορά της SolarCity Corp. από την Tesla το 2016. Τότε, η Tesla απορρόφησε μια προβληματική εταιρεία οικιακών φωτοβολταϊκών συστημάτων, της οποίας πρόεδρος ήταν ο ίδιος ο Μασκ. Η Tesla δεν βρίσκεται σε τόσο δεινή θέση όσο βρισκόταν τότε η SolarCity, αλλά οι δυσκολίες που αντιμετωπίζει την καθιστούν μια ευπρόσδεκτη εξαγορά για τη SpaceX.
Οι αποτιμήσεις τόσο της Tesla όσο και της SpaceX βασίζονται σε εξαιρετικά αισιόδοξα οράματα ανάπτυξης. Η αποτίμηση της Tesla στηρίζεται ακόμη περισσότερο σε τέτοιες προσδοκίες, δεδομένης της αναντιστοιχίας ανάμεσα στις τεράστιες αποτιμήσεις που αποδίδουν οι αναλυτές σε δραστηριότητες όπως τα ρομποταξί και στην έλλειψη προόδου της εταιρείας σε σχέση με τους μεγαλεπήβολους ισχυρισμούς της. Η συνένωση της Tesla με τη SpaceX πιθανότατα θα διευκόλυνε τη χρηματοδότηση των τεράστιων επενδύσεων σε υποδομές που σχεδιάζουν οι δύο εταιρείες. Το πρόσθετο όφελος, ωστόσο, θα ήταν ότι οι δυσκολίες της αυτοκινητοβιομηχανίας θα απορροφούνταν μέσα σε ένα μεγαλύτερο και ευρύτερο αφήγημα.
Μπορούμε να αναμένουμε μεγαλόστομες εξαγγελίες για συνέργειες, όταν και εφόσον ανακοινωθεί μια συμφωνία. Η βασική αναδιάρθρωση, ωστόσο, αφορά τον προσωπικό πίνακα συμμετοχών και ελέγχου του Μασκ. Η εδραίωση του ελέγχου του πάνω στην επιχειρηματική του αυτοκρατορία αποτελεί από μόνη της όλη την αιτιολόγηση που χρειάζεται ο Μασκ. Ο αυστηρός έλεγχος που ασκεί στη SpaceX, με περίπου 85% των δικαιωμάτων ψήφου μέσω μιας ειδικής κατηγορίας μετοχών, την καθιστά το ιδανικό όχημα. Αν η SpaceX χρησιμοποιούσε μετοχές της για να εξαγοράσει την Tesla με πριμ 30%, αποτιμώντας τη δεύτερη στα 502 δολάρια ανά μετοχή, το ποσοστό των δικαιωμάτων ψήφου του Μασκ στη νέα εταιρεία, μετά τη συγχώνευση, θα μειωνόταν μόλις στο 74%, σύμφωνα με τους δικούς μου υπολογισμούς.
Ο Μασκ σημείωσε ότι η εξασφάλιση της έγκρισης από περισσότερους από τους μισούς μετόχους της Tesla θα μπορούσε να αποτελέσει «υψηλό εμπόδιο». Μια τιμή προσφοράς που θα έθετε νέο ιστορικό υψηλό θα βοηθούσε προς αυτή την κατεύθυνση. Ακόμη και με μικρότερο πριμ, οι μέτοχοι θα μπορούσαν εύκολα να πειστούν, δεδομένων των σημερινών δυσκολιών της Tesla και της δυνητικής αξίας που θα μπορούσε να αποκτήσει η εταιρεία σε βάθος χρόνου. Βεβαίως, θα αποκτούσαν μετοχές σε μια επένδυση με υψηλή συγκέντρωση κινδύνου στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, ο οποίος μοιάζει ολοένα και περισσότερο με φούσκα, ενώ θα είχαν ελάχιστη δυνατότητα να επηρεάσουν τη διοίκηση. Αλλά πόσο διαφορετική είναι πραγματικά η σημερινή τους κατάσταση;
Οι σοβαρότερες αντιρρήσεις ίσως προέρχονταν από τους υφιστάμενους μετόχους της SpaceX. Σε αυτή την τιμή, οι μέτοχοι της Tesla θα κατέληγαν να κατέχουν σχεδόν το 50% της νέας εταιρείας, σχεδόν όσο και οι αντίστοιχοι μέτοχοι της SpaceX, παρότι η Tesla συνεισφέρει πολύ λιγότερα, σχεδόν σε κάθε μέτρο σύγκρισης.
Από την άλλη, οποιεσδήποτε τέτοιες αντιρρήσεις θα είχαν ελάχιστη πρακτική σημασία, δεδομένου ότι οι συνήθεις μέτοχοι της SpaceX διαθέτουν μόλις περίπου το 11% των δικαιωμάτων ψήφου. Επιπλέον, επένδυσαν στην εταιρεία γνωρίζοντας πολύ καλά ότι αυτός ο συγκεκριμένος πύραυλος έχει έναν και μοναδικό πιλότο. Ο Μασκ χαρακτήρισε τις συζητήσεις των ειδικών επιτροπών χωρίς τη συμμετοχή του ως ένα «παράξενο καμπούκι» (odd kabuki). Ίσως αυτή να είναι μία από εκείνες τις περιπτώσεις στις οποίες αξίζει να τον πάρουμε κυριολεκτικά στα λόγια του.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
