Από τους Diego Barnuevo, Market Analyst και Matthew Ryan, CFA, Head of Market Strategy της εταιρείας διεθνών πληρωμών Ebury
Οι ΗΠΑ θα πραγματοποιήσουν τις ενδιάμεσες εκλογές τους στις 3 Νοεμβρίου — ένα de facto δημοψήφισμα για την κυβέρνηση Τραμπ — έπειτα από δύο χρόνια που χαρακτηρίστηκαν από την ενίσχυση του εμπορικού προστατευτισμού, τις επιθέσεις κατά της ανεξαρτησίας της Federal Reserve και, από την άνοιξη, τον πόλεμο στο Ιράν.
Οι Ρεπουμπλικανοί αναμένεται να υποστούν σημαντικές εκλογικές απώλειες. Ένα ουσιαστικό μέρος της εκλογικής τους βάσης αντιτίθεται στον πόλεμο και δεν έχει λάβει ποτέ μια αρκετά πειστική αιτιολόγηση για αυτόν — ιδίως καθώς μία από τις βασικές προεκλογικές δεσμεύσεις του Τραμπ ήταν να κρατήσει τις ΗΠΑ μακριά από νέες συγκρούσεις. Οι οικονομικές συνέπειες έχουν επίσης λειτουργήσει εις βάρος του εν ενεργεία προέδρου και του κόμματός του, καθώς η άνοδος του πληθωρισμού και τα υψηλότερα επιτόκια επιδεινώνουν την κρίση του κόστους διαβίωσης. Σε αυτό το περιβάλλον, οι Δημοκρατικοί αναμένεται να καταγράψουν σημαντικά κέρδη.
Για τις αγορές, η σημαντικότερη συνέπεια των εκλογών θα αφορά τη δημοσιονομική πολιτική. Δεδομένων των ρευστοποιήσεων που έγιναν αθρόα στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα τους τελευταίους μήνες κι έχουν οδηγήσει τις αποδόσεις σε υψηλά πολλών δεκαετιών, αναμένουμε ότι οι ενδιάμεσες εκλογές και ο πιθανός αντίκτυπός τους στη δημοσιονομική πολιτική θα αποκτήσουν ακόμη μεγαλύτερη σημασία και θα εξεταστούν πιο αυστηρά από ό,τι συνήθως, αυξάνοντας τον κίνδυνο εντονότερης αντίδρασης των αγορών, μεταξύ άλλων και στις αγορές συναλλάγματος.
Κύρια σημεία
- Οι Ρεπουμπλικανοί αναμένεται να υποστούν σημαντικές εκλογικές απώλειες στις 3 Νοεμβρίου.
- Οι Δημοκρατικοί θεωρούνται φαβορί για να κερδίσουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων, ενώ η μάχη για τη Γερουσία αναμένεται πιο αμφίρροπη.
- Θεωρούμε πιθανότερη μια καθαρή επικράτηση των Δημοκρατικών, με πιθανότητα 60%, ενώ αποδίδουμε πιθανότητα 30% σε ένα διχασμένο Κογκρέσο.
- Δημοκρατική Βουλή και Ρεπουμπλικανική Γερουσία αποτελούν, κατά την άποψή μας, το πιο αρνητικό σενάριο για το δολάριο ΗΠΑ.
- Η διατήρηση του ελέγχου του Κογκρέσου από τους Ρεπουμπλικανούς αποτελεί τον ανοδικό ακραίο κίνδυνο για το δολάριο.
Ενδιάμεσες εκλογές: Πώς λειτουργεί η εκλογική διαδικασία
Όπως συνήθως, και οι 435 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων τίθενται σε εκλογή, μαζί με 33 από τις 100 έδρες της Γερουσίας. Δύο ακόμη έδρες στη Γερουσία διεκδικούνται επίσης: εκείνες που άφησαν κενές ο Marco Rubio στη Φλόριντα και ο JD Vance στο Οχάιο, οι οποίοι εντάχθηκαν και οι δύο στην κυβέρνηση Τραμπ στις αρχές του 2025. Τριάντα έξι πολιτείες εκλέγουν επίσης κυβερνήτες, ενώ στις περισσότερες θα διεξαχθούν ψηφοφορίες για πολιτειακά νομοθετικά σώματα και άλλα τοπικά αξιώματα.
Οι κάλπες θα αρχίσουν να κλείνουν στις 18:00 ώρα Ανατολικής Ακτής στις 3 Νοεμβρίου, με τις περισσότερες πολιτείες να ολοκληρώνουν την ψηφοφορία μεταξύ 19:00 και 21:00 και τις πολιτείες της Δυτικής Ακτής περίπου στις 23:00. Τα ειδησεογραφικά δίκτυα συνήθως ανακηρύσσουν νικητές το βράδυ των εκλογών και προβλέπουν ποιο κόμμα θα ελέγχει τη Βουλή και τη Γερουσία τις πρώτες πρωινές ώρες της επόμενης ημέρας. Τα επίσημα αποτελέσματα σε ορισμένες πολιτείες ενδέχεται να χρειαστούν περισσότερο χρόνο, ανάλογα με τη διαφορά των υποψηφίων και τον όγκο της επιστολικής ψήφου, αν και εξακολουθούμε να αναμένουμε μια πρώτη σαφή εικόνα του αποτελέσματος κατά τις ώρες που είναι ανοιχτές οι αγορές διαπραγμάτευσης στην Ασία, την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου.
Η σημερινή εικόνα: Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις
Με τα σημερινά δεδομένα, οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν και τα δύο σώματα του Κογκρέσου, μετά την καθαρή επικράτησή τους στις προεδρικές εκλογές του 2024. Διαθέτουν 217 έδρες στη Βουλή των Αντιπροσώπων — συμπεριλαμβανομένου ενός ανεξάρτητου που συντάσσεται με το κόμμα — έναντι 212 των Δημοκρατικών. Στη Γερουσία, οι Ρεπουμπλικανοί κατέχουν 53 από τις 100 έδρες, επομένως οι Δημοκρατικοί χρειάζονται καθαρό κέρδος τεσσάρων εδρών για να αποκτήσουν τον έλεγχο, καθώς σε περίπτωση ισοπαλίας 50-50 η καθοριστική ψήφος θα ανήκει στον Αντιπρόεδρο Vance.
Οι Δημοκρατικοί έχουν σαφές προβάδισμα στις δημοσκοπήσεις και στα μοντέλα προβλέψεων. Το ευρέως παρακολουθούμενο μοντέλο του Nate Silver καταγράφει αυτή τη στιγμή προβάδισμα σχεδόν 10 μονάδων για τους Δημοκρατικούς στη γενική πρόθεση ψήφου, ενώ η καθαρή δημοτικότητα του Προέδρου Τραμπ έχει υποχωρήσει στο -22, κοντά στα ιστορικά χαμηλά. Οι αγορές προβλέψεων κινούνται στην ίδια κατεύθυνση: το Polymarket δίνει ποσοστό 93% στην πιθανότητα να αλλάξει χέρια η Βουλή και το Kalshi 90%. Οι Δημοκρατικοί έχουν επίσης προβάδισμα στη μάχη για τη Γερουσία, με πιθανότητα 64% στο Polymarket και 62% στο Kalshi, αν και το πλεονέκτημά τους δεν είναι αρκετά ισχυρό ώστε να αποκλείεται ένα διχασμένο Κογκρέσο.
Παρακάτω παρουσιάζουμε το playbook της Ebury για τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026 και τις επιπτώσεις των τεσσάρων πιθανών εκλογικών αποτελεσμάτων.
Τέσσερα σενάρια για το δολάριο
Μέχρι στιγμής δεν βλέπουμε ουσιαστικές ενδείξεις προεκλογικής νευρικότητας στις αγορές. Η τεκμαρτή μεταβλητότητα ενός μήνα στο EUR/USD αυξήθηκε στα τέλη Σεπτεμβρίου, αλλά θεωρούμε ότι αυτό αποτελεί ευρύτερη κίνηση που σχετίζεται με τις εξελίξεις στις αγορές κρατικών ομολόγων και όχι με ειδικούς πολιτικούς φόβους. Τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα έχουν, βέβαια, δεχθεί έντονες ρευστοποιήσεις τις τελευταίες εβδομάδες, αλλά και πάλι εκτιμούμε ότι αυτό οφείλεται κυρίως στις ανησυχίες για τον πληθωρισμό. Την ίδια στιγμή, ο S&P 500 έχει καταγράψει νέα ιστορικά υψηλά αυτόν τον μήνα, φαινομενικά αγνοώντας την πολιτική και γεωπολιτική αβεβαιότητα.
Παρακάτω αναλύουμε τα τέσσερα πιθανά αποτελέσματα των εκλογών, την πιθανότητα που αποδίδουμε σε καθένα, τις επιπτώσεις στη δημοσιονομική πολιτική και την εκτίμησή μας για τον αντίκτυπό τους στο δολάριο ΗΠΑ.
α) Καθαρή επικράτηση των Δημοκρατικών
Βουλή: Δημοκρατικοί
Γερουσία: Δημοκρατικοί
Πιθανότητα Ebury: 60%
Επίδραση στο δολάριο ΗΠΑ: Ήπια αρνητική
Θεωρούμε ότι μια καθαρή επικράτηση των Δημοκρατικών θα ήταν ουδέτερη έως ελαφρώς θετική για τις δημοσιονομικές προοπτικές. Το Κογκρέσο θα μπορούσε να περιορίσει την επεκτατική ατζέντα του Τραμπ και, μαζί με αυτήν, το έλλειμμα. Οι διαπραγματεύσεις θα περιορίζονταν στα απολύτως αναγκαία νομοθετήματα, όπως ο προϋπολογισμός και το όριο χρέους, το οποίο αναμένεται να φτάσει σε κρίσιμο σημείο κάποια στιγμή μέσα στο 2027. Η αύξηση ή η αναστολή του ορίου απαιτεί την έγκριση του Κογκρέσου και μια παρατεταμένη διαπραγμάτευση θα μπορούσε να προκαλέσει ανησυχία στους επενδυτές.
Μια καθαρή επικράτηση των Δημοκρατικών δεν θα σήμαινε, ωστόσο, ότι το κόμμα θα καθόριζε τη δημοσιονομική πολιτική για το υπόλοιπο της προεδρικής θητείας, καθώς ο πρόεδρος διατηρεί το δικαίωμα βέτο και οι Δημοκρατικοί είναι απίθανο να εξασφαλίσουν την πλειοψηφία δύο τρίτων στη Γερουσία που απαιτείται για να το παρακάμψουν.
Εάν οι Δημοκρατικοί κερδίσουν τη Γερουσία, θα μπορούσαν επίσης να καθυστερήσουν ή να απορρίψουν τους διορισμούς του Τραμπ στο Διοικητικό Συμβούλιο της Federal Reserve, το επταμελές όργανο που καθορίζει τη νομισματική πολιτική μαζί με τους προέδρους των περιφερειακών τραπεζών της Fed. Κάθε διορισμός πρέπει να εγκρίνεται από τη Γερουσία, επομένως οι Δημοκρατικοί θα μπορούσαν να διατηρήσουν ορισμένες θέσεις κενές ή να παρατείνουν την παραμονή υφιστάμενων μελών, περιορίζοντας τη δυνατότητα του προέδρου να τοποθετήσει αξιωματούχους που ευθυγραμμίζονται περισσότερο με τις δικές του προτιμήσεις για τη νομισματική πολιτική, δηλαδή χαμηλότερο επιτόκιο της Fed. Θεωρητικά αυτό είναι θετικό για το δολάριο, αν και στην πράξη η επίδραση μπορεί να είναι περιορισμένη, καθώς αναμένεται να ανοίξουν λίγες θέσεις πριν από το τέλος της θητείας.
Θα αναμέναμε μια ήπια αρνητική αντίδραση του δολαρίου σε μια πλήρη επικράτηση των Δημοκρατικών. Ένα Κογκρέσο που δεν θα ήταν πρόθυμο να εγκρίνει πρόσθετες δαπάνες ή νέες φορολογικές μειώσεις θα περιόριζε τις δημοσιονομικές ανησυχίες και, σε έναν βαθμό, τις ρευστοποιήσεις στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα. Οι χαμηλότερες αποδόσεις θα μπορούσαν επίσης να περιορίσουν το επιτοκιακό πλεονέκτημα που έχει στηρίξει το δολάριο, ενώ η ηρεμία στις αγορές ομολόγων θα μπορούσε να μειώσει τις ροές προς ασφαλή καταφύγια που επίσης ενίσχυσαν το αμερικανικό νόμισμα τους τελευταίους μήνες.
Θα μπορούσε μια επικράτηση των Δημοκρατικών να αντιστρέψει πλήρως την πορεία των αποδόσεων τους επόμενους μήνες; Πιθανότατα όχι, όσο ο πόλεμος στο Ιράν συνεχίζεται, καθώς έχει προσθέσει ένα πληθωριστικό ασφάλιστρο κινδύνου σε ολόκληρη την καμπύλη αποδόσεων, ενώ οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό παραμένουν αυξημένες και η έκδοση εταιρικών ομολόγων για τη χρηματοδότηση επενδύσεων στην Τεχνητή Νοημοσύνη αυξάνει την προσφορά. Σε κάθε περίπτωση, αναμένουμε ότι η όποια κίνηση του δολαρίου σε αυτό το σενάριο θα είναι περιορισμένη, καθώς το αποτέλεσμα έχει ήδη σε μεγάλο βαθμό προεξοφληθεί από τις αγορές. Η πραγματική δημοσιονομική δοκιμασία για ένα Δημοκρατικό Κογκρέσο απέναντι σε Ρεπουμπλικανό πρόεδρο (δηλαδή οι διαπραγματεύσεις για το όριο χρέους) δεν αναμένεται πριν από το 2027.
β) Οι Δημοκρατικοί κερδίζουν τη Βουλή, αλλά όχι τη Γερουσία
Βουλή: Δημοκρατικοί
Γερουσία: Ρεπουμπλικανοί
Πιθανότητα Ebury: 30%
Επίδραση στο δολάριο ΗΠΑ: Αρνητική
Θεωρούμε ότι οι επιπτώσεις αυτού του σεναρίου στη δημοσιονομική πολιτική είναι σε γενικές γραμμές παρόμοιες με εκείνες μιας καθαρής επικράτησης των Δημοκρατικών. Το Κογκρέσο θα περιοριζόταν και πάλι στην έγκριση των απολύτως αναγκαίων νομοθετημάτων, όπως το όριο χρέους ή ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός, με τον τελευταίο να μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε shutdown της ομοσπονδιακής κυβέρνησης εάν δεν υπάρξει συμφωνία. Αυτό θα μπορούσε να προκαλέσει κάποια ανησυχία στις αγορές και μια προσωρινή επιβράδυνση της αμερικανικής οικονομίας, εάν το shutdown παρατεινόταν.
Σε αυτό το σενάριο θα αναμέναμε πιο αρνητική αντίδραση του δολαρίου από ό,τι στο σενάριο α), εν μέρει επειδή δεν έχει προεξοφληθεί πλήρως. Μια Ρεπουμπλικανική Γερουσία θα διευκόλυνε επίσης τον Τραμπ να εγκρίνει διορισμούς στη Fed. Ο διορισμός μελών περισσότερο ευθυγραμμισμένων με την προτίμησή του για χαμηλότερο επιτόκιο της Fed θα μπορούσε τόσο να περιορίσει τις προσδοκίες για υψηλότερα επιτόκια στις ΗΠΑ όσο και να ενισχύσει τις ανησυχίες για την ανεξαρτησία της Fed.
γ) Οι Ρεπουμπλικανοί διατηρούν τον πλήρη έλεγχο του Κογκρέσου
Βουλή: Ρεπουμπλικανοί
Γερουσία: Ρεπουμπλικανοί
Πιθανότητα Ebury: 9%
Επίδραση στο δολάριο ΗΠΑ: Θετική
Μια απρόσμενη πλήρης επικράτηση των Ρεπουμπλικανών, η οποία θα διατηρούσε το status quo στο Κογκρέσο, αποτελεί τον πραγματικό ακραίο κίνδυνο για τις αγορές. Πιθανότατα θα σήμαινε περισσότερες κρατικές δαπάνες, πιθανές φορολογικές μειώσεις, μεγαλύτερα ελλείμματα και υψηλότερα επιτόκια από τη Fed, παρά τη δυνατότητα του Τραμπ να εγκρίνει έναν νέο διορισμό στο FOMC.
Μια τέτοια δημοσιονομική τόνωση θα μπορούσε να ενισχύσει την ανάπτυξη σε μια περίοδο κατά την οποία η αμερικανική οικονομία είναι ήδη ισχυρή, χάρη στις αυξημένες επενδύσεις που σχετίζονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη και την ανθεκτική αγορά εργασίας. Με τον πληθωρισμό ήδη πάνω από τον στόχο, υπάρχει κίνδυνος οι πρόσθετες πιέσεις από την πλευρά της ζήτησης να προστεθούν στο σοκ από την πλευρά της προσφοράς που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στο Ιράν, εδραιώνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις και αυξάνοντας τις προσδοκίες για τα επιτόκια της Fed. Αν και η μεσοπρόθεσμη πορεία του δολαρίου θα εξαρτηθεί από τις συγκεκριμένες πολιτικές που θα ανακοινωθούν, θα αναμέναμε άνοδο του αμερικανικού νομίσματος τη νύχτα των εκλογών.
δ) Οι Ρεπουμπλικανοί διατηρούν τη Βουλή, αλλά χάνουν τη Γερουσία
Βουλή: Ρεπουμπλικανοί
Γερουσία: Δημοκρατικοί
Πιθανότητα Ebury: 1%
Επίδραση στο δολάριο ΗΠΑ: Ήπια αρνητική
Οι δημοσιονομικές επιπτώσεις θα ήταν παρόμοιες με εκείνες του άλλου σεναρίου διχασμένου Κογκρέσου: πολιτικό αδιέξοδο, με το Κογκρέσο να περιορίζεται στην έγκριση των απολύτως αναγκαίων νομοθετημάτων. Η διαφορά αφορά τη Fed, καθώς μια Δημοκρατική Γερουσία θα μπορούσε να μπλοκάρει τους διορισμούς του προέδρου στο Διοικητικό Συμβούλιο της Fed, γεγονός που ενδέχεται να περιορίσει τους φόβους για την ανεξαρτησία της.
Ωστόσο, θεωρούμε αυτό το αποτέλεσμα εξαιρετικά απίθανο. Είναι δυσκολότερο για τους Δημοκρατικούς να κερδίσουν τη Γερουσία από ό,τι τη Βουλή, και η εκλογική αριθμητική σημαίνει ότι ένα πολιτικό περιβάλλον αρκετά ισχυρό ώστε να τους δώσει τα αναγκαία κέρδη στη Γερουσία σχεδόν βέβαια θα τους έδινε και τη Βουλή. Αποδίδουμε λοιπόν στο σενάριο αυτό αμελητέα πιθανότητα, σε συμφωνία με το ιστορικό προηγούμενο: από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και μετά, το κόμμα του προέδρου σχεδόν ποτέ δεν έχει χάσει τη Γερουσία στις ενδιάμεσες εκλογές διατηρώντας ταυτόχρονα τη Βουλή.
Στις 29 Οκτωβρίου, στις 16.00, παρακολουθήστε το webinar της Ebury με όλες τις εξελίξεις στο θέμα αυτό. Δηλώστε συμμετοχή: https://us02web.zoom.us/webinar/register/WN_CululJg8TVe9-X8eXPginQ#/registration
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
