Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, παρουσίασε αναλυτικά τα οφέλη των νέων μέτρων για ελεύθερους επαγγελματίες και συνταξιούχους, αλλά και το δημοσιονομικό τους κόστος.
Σε ό,τι αφορά τους ελεύθερους επαγγελματίες, ανέφερε ότι περίπου 755.000 θα δουν από το 2027 μειώσεις φόρου συνολικού ύψους 402 εκατ. ευρώ, από τη φορολογική μεταρρύθμιση που έχει ήδη θεσμοθετηθεί και θα αποτυπωθεί στις φορολογικές δηλώσεις του επόμενου έτους.
Στην ελάφρυνση αυτή προστίθεται η νέα παρέμβαση στα τεκμήρια. Από τους περίπου 750.000 ελεύθερους επαγγελματίες, περίπου 400.000 υπόκεινται σήμερα σε τεκμήρια, επειδή το δηλωθέν εισόδημά τους είναι χαμηλότερο από το τεκμαρτό.
Από αυτούς, περισσότεροι από 200.000 επιβαρύνονται μόνο με το βασικό κριτήριο του κατώτατου μισθού και των τριετιών. Ωστόσο, περίπου 156.000 έχουν σημαντικές πρόσθετες επιβαρύνσεις από τα κριτήρια του τζίρου και της μισθοδοσίας, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να αυξήσουν το τεκμαρτό εισόδημα κατά 5.000, 10.000 ή ακόμη και 20.000 ευρώ.
Για τους «συνεπείς» επαγγελματίες, οι δύο συγκεκριμένες προσαυξήσεις καταργούνται ουσιαστικά, με βάση τα πραγματικά δεδομένα που διαθέτει πλέον η φορολογική διοίκηση.
Τα κριτήρια είναι τρία:
- διασύνδεση και αποστολή στοιχείων στο myDATA
- διασύνδεση POS με ταμειακές μηχανές και
- απουσία φορολογικής παράβασης την τελευταία πενταετία.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό, πάνω από 90% των ελεύθερων επαγγελματιών πληρούν τα συγκεκριμένα κριτήρια. Το κόστος της παρέμβασης ανέρχεται σε 170 εκατ. ευρώ το 2027.
Έτσι, μαζί με τα 402 εκατ. ευρώ της ήδη θεσμοθετημένης φορολογικής μεταρρύθμισης, η συνολική ελάφρυνση για τους ελεύθερους επαγγελματίες φτάνει τα 570 εκατ. ευρώ το 2027.
Παράλληλα, η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος παρέχει ελάφρυνση περίπου 250 εκατ. ευρώ, ενώ το 2028 προβλέπεται επιπλέον μείωση περίπου 85 εκατ. ευρώ από τη μείωση της προκαταβολής φόρου.
Επιπλέον, περίπου 34.000 ελεύθεροι επαγγελματίες με τρία παιδιά θα έχουν πρόσθετη ελάφρυνση περίπου 50 εκατ. ευρώ, ενώ προβλέπεται και νέα μείωση φόρου περίπου 130 εκατ. ευρώ το 2028.
Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, τα έσοδα από τον φόρο των ελεύθερων επαγγελματιών είναι λίγο πάνω από 2 δισ. ευρώ, επομένως η ελάφρυνση των 570 εκατ. ευρώ αντιστοιχεί μεσοσταθμικά σε περίπου 30% μείωση της φορολογικής τους επιβάρυνσης.
Συνταξιούχοι: 1,67 δισ. ευρώ περισσότερα το 2027
Για τους συνταξιούχους, το πρώτο μέτρο που έχει ήδη θεσμοθετηθεί είναι η αύξηση των συντάξεων με βάση τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη. Με βάση τις σημερινές προβλέψεις, η αύξηση υπολογίζεται σε 2,6%, με δημοσιονομικό κόστος περίπου 750 εκατ. ευρώ.
Το τελικό ποσοστό, ωστόσο, θα καθοριστεί με βάση τις επικαιροποιημένες μακροοικονομικές εκτιμήσεις του τελικού σχεδίου του προϋπολογισμού, που θα κατατεθεί στις 20 Νοεμβρίου 2026.
Παράλληλα, έχει ήδη θεσμοθετηθεί η λύση στο ζήτημα των συντάξεων χηρείας, με κατάργηση της μείωσης κατά 50% στις περιπτώσεις όπου καταβάλλονται δύο εθνικές συντάξεις από το ίδιο δικαίωμα. Το κόστος ανέρχεται σε 16 εκατ. ευρώ το 2026 και 48 εκατ. ευρώ το 2027 σε πλήρες έτος.
Στο μεταξύ, η μόνιμη ενίσχυση των συνταξιούχων αυξάνεται σε 400 ευρώ καθαρά, από 300 ευρώ, και επεκτείνεται από τον Νοέμβριο του 2026 στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, χωρίς εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια.
Η διεύρυνση προσθέτει περίπου 270.000 νέους δικαιούχους. Το ίδιο ποσό θα λαμβάνουν και όσοι λαμβάνουν σύνταξη λόγω θανάτου και είναι άνω των 60 ετών.
Η ενίσχυση επεκτείνεται επίσης σε συνταξιούχους αναπηρίας και δικαιούχους αναπηρικών επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ, χωρίς ηλικιακό όριο, καθώς και σε ανασφάλιστους υπερήλικες.
Συνολικά, οι δικαιούχοι ανέρχονται σε περίπου 2,2 εκατομμύρια, εκ των οποίων περίπου 2 εκατομμύρια είναι συνταξιούχοι, 172.000 δικαιούχοι αναπηρικών επιδομάτων και περίπου 50.000 ανασφάλιστοι υπερήλικες.
Το συνολικό ποσό που θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο ανέρχεται σε περίπου 880 εκατ. ευρώ.
\Συνολικά, μαζί με τις παρεμβάσεις στις συντάξεις χηρείας και τις υπόλοιπες αλλαγές, το κόστος των μέτρων για τους συνταξιούχους διαμορφώνεται σε περίπου 895 εκατ. ευρώ το 2026 και 1,67 δισ. ευρώ το 2027, συμπεριλαμβανομένου του κόστους των αυξήσεων στις συντάξεις.
Ενδεικτικά παραδείγματα:
- Συνταξιούχος με ετήσιο φορολογητέο εισόδημα 10.000 ευρώ και μηνιαίο καθαρό εισόδημα 823 ευρώ θα έχει όφελος 208 ευρώ από την αύξηση 2,6% και άλλα 400 ευρώ από την ενίσχυση του Νοεμβρίου, δηλαδή 608 ευρώ ετησίως.
- Με φορολογητέο εισόδημα 14.000 ευρώ και καθαρή σύνταξη 1.086 ευρώ, το συνολικό όφελος φτάνει τα 684 ευρώ.
- Με φορολογητέο εισόδημα 20.000 ευρώ και καθαρή σύνταξη 1.476 ευρώ, το όφελος ανέρχεται σε 774 ευρώ.
- Για φορολογητέο εισόδημα 24.000 ευρώ και καθαρή σύνταξη 1.716 ευρώ, το συνολικό όφελος φτάνει τα 849 ευρώ.
Δημόσιοι υπάλληλοι: Αυξήσεις έως το 2028 και επαναφορά του δώρου Χριστουγέννων
Για τους δημοσίους υπαλλήλους, η αύξηση των μισθών θα συνδεθεί με την αύξηση του κατώτατου μισθού στον ιδιωτικό τομέα.
Με βάση το βασικό σενάριο, ο μισθός των δημοσίων υπαλλήλων θα αυξηθεί συνολικά κατά 80 ευρώ μικτά τον μήνα έως τον Ιανουάριο του 2028, σε δύο δόσεις: 40 ευρώ από την 1η Απριλίου 2027 και άλλα 40 ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2028.
Το δημοσιονομικό κόστος του μέτρου ανέρχεται σε 382 εκατ. ευρώ το 2027 και σε 859 εκατ. ευρώ το 2028, σε πλήρες έτος.
Παράλληλα, μετά από 15 χρόνια, επανέρχεται από τον Δεκέμβριο του 2027 το επίδομα εορτών Χριστουγέννων για τους δημοσίους υπαλλήλους, ύψους 500 ευρώ μικτά. Το ποσό είναι συντάξιμο και υπόκειται σε ασφαλιστικές εισφορές και φόρο εισοδήματος.
Το ετήσιο δημοσιονομικό κόστος του μέτρου ανέρχεται σε 433 εκατ. ευρώ.
Στα μέτρα για τους δημοσίους υπαλλήλους περιλαμβάνονται επίσης η μείωση φόρου για τους τρίτεκνους και η επιστροφή δύο ενοικίων ετησίως για εκπαιδευτικούς, νοσηλευτές και γιατρούς.
Η αύξηση των 40 ευρώ και το επίδομα Χριστουγέννων θα εφαρμοστούν οριζόντια, καλύπτοντας ένστολους, στρατιωτικούς, αστυνομικούς, πυροσβέστες, λιμενικούς, εκπαιδευτικούς, μέλη ΔΕΠ, γιατρούς και νοσηλευτές.
Συνολικά, το κόστος των μέτρων για τους δημοσίους υπαλλήλους το 2027 ανέρχεται σε περίπου 815 εκατ. ευρώ.
Ιδιωτικός τομέας: Κατώτατος μισθός 1.000 ευρώ και μείωση εισφορών
Για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα, ο στόχος παραμένει η αύξηση του κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ τον Ιανουάριο του 2028, ενώ με τρεις τριετίες ο μισθός θα φτάνει τα 1.300 ευρώ.
Η αύξηση θα γίνει σε δύο στάδια, την 1η Απριλίου 2027 και την 1η Ιανουαρίου 2028. Από τα 650 ευρώ του 2021, ο κατώτατος μισθός θα έχει αυξηθεί συνολικά κατά 54%.
Η αύξηση του κατώτατου συμπαρασύρει και συνδεδεμένα επιδόματα, όπως το επίδομα ανεργίας και μητρότητας, καθώς και αμοιβές που συνδέονται με τον κατώτατο μισθό.
Παράλληλα, από την 1η Απριλίου 2027 μειώνονται κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα οι ασφαλιστικές εισφορές, με ολόκληρη τη μείωση να αφορά την πλευρά του εργαζομένου. Η παρέμβαση αφορά την εισφορά υπέρ ανεργίας της ΔΥΠΑ, με το κράτος να καλύπτει μέσω του προϋπολογισμού την αντίστοιχη απώλεια εσόδων της υπηρεσίας.
Το δημοσιονομικό κόστος ανέρχεται σε 163 εκατ. ευρώ το 2027 και 218 εκατ. ευρώ το 2028, σε πλήρες έτος.
Τρίτεκνοι: Μηδενικός φορολογικός συντελεστής έως τις 20.000 ευρώ
Ειδική φορολογική ελάφρυνση προβλέπεται για τους τρίτεκνους. Ο φορολογικός συντελεστής μηδενίζεται για εισόδημα έως 20.000 ευρώ, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αυξάνεται τυπικά το αφορολόγητο.
Η αλλαγή οδηγεί σε φορολογική ελάφρυνση και για υψηλότερα εισοδήματα. Ενδεικτικά, τρίτεκνος με εισόδημα 30.000 ευρώ μπορεί να έχει όφελος περίπου 1.800 ευρώ.
Συνολικά, από τους περίπου 152.000 τρίτεκνους, οι 87.000 που βρίσκονται πάνω από το σχετικό εισοδηματικό όριο θα επωφεληθούν από τη νέα φορολογική ρύθμιση.
Από αυτούς, περίπου 34.000 είναι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι οποίοι δεν είχαν αντίστοιχη μείωση φόρου και θα δουν όφελος από το πρώτο ευρώ εισοδήματος.
Το πρώτο έτος, το κόστος της φορολογικής ελάφρυνσης για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα υπολογίζεται σε 55 εκατ. ευρώ, ενώ για τους τρίτεκνους ελεύθερους επαγγελματίες προβλέπονται επιπλέον 50 εκατ. ευρώ, μέσω των φορολογικών δηλώσεων του 2028 για τα εισοδήματα του 2027.
Αγρότες: Μηδενικός φόρος έως τις 20.000 ευρώ - Όφελος έως 2.900 ευρώ
Ανάλογη παρέμβαση προβλέπεται και για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, με μηδενικό φορολογικό συντελεστή έως τις 20.000 ευρώ.
Η ρύθμιση αφορά και αγρότες με υψηλότερα εισοδήματα, καθώς ο μηδενικός συντελεστής έως τις 20.000 ευρώ οδηγεί σε σημαντική μείωση του συνολικού φόρου.
Το μέγιστο όφελος φτάνει περίπου τα 2.900 ευρώ. Ένας αγρότης με εισόδημα 30.000 ή 40.000 ευρώ μπορεί να δει μείωση φόρου έως αυτό το ποσό.
Συνολικά, περίπου 47.000 από τους 235.000 αγρότες βρίσκονται στην κατηγορία που επωφελείται από τη συγκεκριμένη παρέμβαση. Πρόκειται για αγρότες με καθαρό εισόδημα άνω των 10.000 ευρώ, οι οποίοι, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, δηλώνουν το 56% του συνολικού εισοδήματος και της συνολικής παραγωγής της χώρας.
Ενδεικτικά παραδείγματα:
- Αγρότης χωρίς τέκνα με ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ πληρώνει σήμερα φόρο 1.183 ευρώ, ο οποίος μηδενίζεται.
- Αγρότης με δύο τέκνα και εισόδημα 20.000 ευρώ πληρώνει σήμερα 1.540 ευρώ φόρο, ο οποίος επίσης μηδενίζεται.
- Αγρότης χωρίς τέκνα με εισόδημα 30.000 ευρώ πληρώνει σήμερα 5.083 ευρώ και με τη νέα ρύθμιση θα πληρώνει 2.183 ευρώ, έχοντας όφελος 2.900 ευρώ.
Στόχος της παρέμβασης είναι, σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, να ενισχυθούν οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, να παραμείνουν στην παραγωγή, να προσελκυστούν νέοι αγρότες και να δοθούν κίνητρα για αύξηση της δηλωμένης αγροτικής παραγωγής.
Επιχειρήσεις: Σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος
Για τις επιχειρήσεις προβλέπεται σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, με προτεραιότητα στην περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη.
Το 2027 προβλέπεται η κατάργησή του στην περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, ενώ στην Αττική θα υπάρξει μείωση κατά 50%. Το 2029 το τέλος επιτηδεύματος θα έχει καταργηθεί πλήρως και στην Αττική.
Το δημοσιονομικό κόστος ανέρχεται σε 82 εκατ. ευρώ το 2027, 138 εκατ. ευρώ το 2028, 195 εκατ. ευρώ το 2029 και 201 εκατ. ευρώ το 2030.
Η σταδιακή εφαρμογή στην Αττική συνδέεται με την προσπάθεια να δοθούν κίνητρα στις επιχειρήσεις της περιφέρειας να παραμείνουν εκτός Λεκανοπεδίου, καθώς περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις της χώρας είναι συγκεντρωμένες στην Αττική.
Επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις
Θεσπίζονται επίσης επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό, ένα βασικό αίτημα της μεταποίησης και της βιομηχανίας.
Ο χρόνος απόσβεσης μειώνεται από τα 10 στα 6 χρόνια, με συντελεστές 10% την πρώτη διετία, 15% τη δεύτερη και 25% την τρίτη.
Το μέτρο επιτρέπει στις επιχειρήσεις να αναγνωρίζουν νωρίτερα τη δαπάνη της επένδυσης και να μειώνουν αντίστοιχα το φορολογητέο εισόδημά τους, λειτουργώντας παράλληλα ως κίνητρο για ταχύτερη ανανέωση του μηχανολογικού εξοπλισμού.
Το δημοσιονομικό κόστος ξεκινά από 48 εκατ. ευρώ το 2030 και αυξάνεται στα 125 εκατ. ευρώ το 2031, 300 εκατ. ευρώ το 2032 και 530 εκατ. ευρώ το 2033.
Μείωση προκαταβολής φόρου για τις επιχειρήσεις
Προβλέπεται επίσης μείωση της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως, από το φορολογικό έτος 2028, έως ότου διαμορφωθεί στο 50% από 80% σήμερα.
Η μείωση θα εφαρμοστεί σταδιακά, με το δημοσιονομικό κόστος της πρώτης μείωσης κατά 5 μονάδες να ανέρχεται σε περίπου 373 εκατ. ευρώ και να αυξάνεται σταδιακά έως τα 500 εκατ. ευρώ το 2034.
Το οικονομικό επιτελείο χαρακτηρίζει την παρέμβαση μέρος ενός τετραετούς σχεδίου για τις επιχειρήσεις. Το 2027 θα ενεργοποιηθούν τέσσερα μέτρα: η μείωση των τεκμηρίων και του φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις, η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος στην περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, η έναρξη των επιταχυνόμενων αποσβέσεων και νέο πρόγραμμα ύψους 1,5 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Το 2028 θα ακολουθήσουν η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις και η μείωση κατά 50% του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα στην Αττική. Το 2029 θα ξεκινήσει η σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα και καταργείται πλήρως το τέλος επιτηδεύματος στην Αττική.
Νέα μέτρα κοινωνικής πολιτικής
Στο πακέτο περιλαμβάνονται και νέες παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής όπως:
Τιμαριθμοποίηση αναπηρικών επιδομάτων: Τα αναπηρικά επιδόματα του ΟΠΕΚΑ, καθώς και τα σχετικά επιδόματα του e-ΕΦΚΑ, θα αυξάνονται με τον ίδιο τρόπο όπως οι συντάξεις, με βάση την προβλεπόμενη αύξηση 2,6%. Η παρέμβαση αφορά περίπου 218.000 πολίτες. Το δημοσιονομικό κόστος ανέρχεται σε 47 εκατ. ευρώ το 2027 και αυξάνεται κατά περίπου 40 εκατ. ευρώ κάθε χρόνο. Το μέσο ετήσιο όφελος για το 2027 υπολογίζεται περίπου στα 220 ευρώ, με σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τον συνδυασμό επιδομάτων που λαμβάνει κάθε δικαιούχος.
Βρεφονηπιακοί σταθμοί: Αυξάνεται κατά 10% το ποσό αποζημίωσης για τα voucher των βρεφονηπιακών σταθμών, ενώ αυξάνονται κατά 2.000 ευρώ τα εισοδηματικά όρια για όλες τις κατηγορίες δικαιούχων. Παράλληλα, καταργούνται τα εισοδηματικά κριτήρια για τους τρίτεκνους, όπως έχει ήδη γίνει για τις πολύτεκνες οικογένειες. Το κόστος του μέτρου ανέρχεται σε 37 εκατ. ευρώ και στόχος είναι αφενός να αυξηθεί η διαθεσιμότητα θέσεων μέσω της συμμετοχής περισσότερων ιδιωτικών σταθμών και αφετέρου να διευρυνθεί ο αριθμός των δικαιούχων.
Αύξηση επιδόματος γέννησης για πολύτεκνες οικογένειες: Αυξάνεται το επίδομα γέννησης για οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα παιδιά. Για το τέταρτο παιδί το επίδομα αυξάνεται από 3.500 σε 4.500 ευρώ, για το πέμπτο από 3.500 σε 5.500 ευρώ και για το έκτο από 3.500 σε 6.500 ευρώ. Δηλαδή, από το τέταρτο παιδί και μετά προστίθενται 1.000 ευρώ για κάθε επιπλέον παιδί. Η ρύθμιση ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2026 και αφορά περίπου 2.500 πολύτεκνες οικογένειες που απέκτησαν παιδί μέσα στο 2026 και θα λάβουν την επιπλέον διαφορά.
Συντάξεις θανάτου και εξαρτώμενα τέκνα: Στον προσδιορισμό του εξαρτώμενου τέκνου για τη φορολογία εισοδήματος δεν θα συνυπολογίζονται πλέον στο όριο των 3.000 ευρώ τα εισοδήματα από συντάξεις θανάτου που λαμβάνει το παιδί. Η αλλαγή αφορά περιπτώσεις όπου ένα παιδί έχει χάσει τον έναν γονέα και λαμβάνει σύνταξη θανάτου, με αποτέλεσμα να υπερβαίνει το όριο των 3.000 ευρώ και να χάνει την ιδιότητα του εξαρτώμενου τέκνου. Με τη νέα ρύθμιση, η σύνταξη θανάτου δεν θα προσμετράται στο συγκεκριμένο όριο.
Φοιτητικό επίδομα σίτισης
Αυξάνεται, τέλος, το φοιτητικό επίδομα σίτισης στα πανεπιστήμια από τα 2 ευρώ ημερησίως και τα 2,45 ευρώ στην περιφέρεια στα 3 ευρώ την ημέρα.
Στόχος είναι η βελτίωση των παρεχόμενων γευμάτων και η δυνατότητα συμμετοχής περισσότερων εστιατορίων στο πρόγραμμα. Το δημοσιονομικό κόστος ανέρχεται σε 27 εκατ. ευρώ.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
