Στέγαση: Επιστροφή ενοικίου, «Σπίτι μου 3» και κίνητρα για κλειστά ακίνητα - Πού καταργείται ο ΕΝΦΙΑ

Στη στεγαστική πολιτική επικεντρώθηκε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, παρουσιάζοντας ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων με στόχο τη στήριξη των νοικοκυριών, την αύξηση των διαθέσιμων κατοικιών και τη διευκόλυνση της ιδιοκατοίκησης.

Στα μέτρα περιλαμβάνονται η διευρυμένη επιστροφή ενοικίου, η διπλή επιστροφή για εκπαιδευτικούς, γιατρούς και νοσηλευτές που υπηρετούν στην περιφέρεια, καθώς και η εισαγωγή νέου ενδιάμεσου φορολογικού συντελεστή 25% για τα εισοδήματα από ακίνητα.

Παράλληλα, μέσω προγραμμάτων ανακαίνισης παλαιών κατοικιών και φορολογικών κινήτρων για την κατασκευή νέων κατοικιών με ευνοϊκότερους όρους όταν αυτές διατίθενται για μακροχρόνια μίσθωση, επιχειρείται να αυξηθεί το διαθέσιμο απόθεμα.

Για την περίοδο 2027-2030 προβλέπονται ακόμη:

• απαλλαγή φόρου για κενά ακίνητα που θα επιστρέψουν στη μακροχρόνια μίσθωση,
• μείωση φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων,
• απαλλαγή ΦΠΑ στα νέα κτίρια,
• συνέχιση, το 2027, του περιορισμού νέων βραχυχρόνιων μισθώσεων σε δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.

«Σπίτι μου 3»: Αυξάνονται ηλικιακά και εισοδηματικά όρια

Κεντρικό εργαλείο της νέας στεγαστικής πολιτικής αποτελεί το «Σπίτι μου 3», με συνολικά διαθέσιμα κεφάλαια 2 δισ. ευρώ. Το πρόγραμμα διευρύνεται σε σχέση με το «Σπίτι μου 2», με σημαντικές αλλαγές:

• το ανώτατο όριο ηλικίας αυξάνεται από 50 στα 55 έτη,
• το μέγιστο ποσό δανείου αυξάνεται από 190.000 σε 230.000 ευρώ, με το όριο χρηματοδότησης να παραμένει στο 90%,
• η ανώτατη εμπορική αξία του επιλέξιμου ακινήτου αυξάνεται από 250.000 σε 300.000 ευρώ,
• για τις πολύτεκνες οικογένειες, στο όριο των 150 τ.μ. προστίθενται 10 τ.μ. για κάθε παιδί άνω των τεσσάρων,
• το εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται σε 35.000 ευρώ για το ζευγάρι, με προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε παιδί, έναντι 5.000 ευρώ στο προηγούμενο πρόγραμμα.

Έτσι, μια τετραμελής οικογένεια μπορεί πλέον να ενταχθεί στο πρόγραμμα με εισόδημα έως 49.000 ευρώ.

Σύμφωνα με τον κ. Παπαθανάση, το προηγούμενο πρόγραμμα «Σπίτι μου 2» ολοκληρώθηκε με περίπου 14.100 πολίτες να έχουν αγοράσει κατοικία, ενώ σε πολλές περιπτώσεις η μηνιαία δόση του δανείου ήταν χαμηλότερη από το αντίστοιχο ενοίκιο.

ΕΝΦΙΑ: Απαλλαγή σε ακόμη 131 οικισμούς

Από το 2027 ο ΕΝΦΙΑ καταργείται σε ακόμη 131 οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους. Ειδικά για τη Δυτική Μακεδονία, το όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους, στο πλαίσιο της ειδικής ρήτρας που συνδέεται με τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση.

Συνολικά, περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες ακινήτων αναμένεται να επωφεληθούν, ενώ η απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ θα καλύπτει πλέον 12.855 οικισμούς.

Η κυβέρνηση συνδέει το μέτρο με την προσπάθεια συγκράτησης του πληθυσμού στην περιφέρεια, τη στήριξη της μικρής ιδιοκτησίας και την αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης.

Παράρτημα 3: Νέοι οικισμοί που μηδενίζεται ο ΕΝΦΙΑ

Φόρος μεταβίβασης 15% για αγοραστές από τρίτες χώρες

Από 1η Ιουλίου 2027 αυξάνεται από 3% σε 15% ο φόρος μεταβίβασης για την αγορά κατοικίας από πολίτες τρίτων χωρών, εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σημειώνεται πως η αλλαγή δεν αφορά πολίτες της ΕΕ.

Στόχος, σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, είναι να περιοριστούν οι στρεβλώσεις που προκαλεί η εξωτερική επενδυτική ζήτηση σε περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση και να ενισχυθεί η θέση των μόνιμων κατοίκων στην αγορά κατοικίας.

Δημόσιες επενδύσεις: Ενισχύεται το πρόγραμμα έως το 2030

Σημαντική αύξηση προβλέπεται και στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, με τον κ. Παπαθανάση να επισημαίνει ότι το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 είναι υπερδιπλάσιο από το αντίστοιχο πρόγραμμα της περιόδου 2021-2025.

Σε σχέση με τον πολυετή δημοσιονομικό προγραμματισμό προστίθενται:

• 300 εκατ. ευρώ το 2026,
• 1,05 δισ. ευρώ το 2027,
• 1,45 δισ. ευρώ το 2028.

Το εθνικό σκέλος του προγράμματος αυξάνεται από 3,3 σε 3,6 δισ. ευρώ το 2026. Μαζί με το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος των 6,2 δισ. ευρώ και τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, το συνολικό ύψος για το 2026 φτάνει τα 16,7 δισ. ευρώ.

Το συνολικό όριο του προγράμματος διαμορφώνεται σε:

• 11 δισ. ευρώ το 2027, από 9,9 δισ.,
• 12,2 δισ. ευρώ το 2028, από 10,7 δισ.,
• 13,2 δισ. ευρώ το 2029,
• 14,2 δισ. ευρώ το 2030.

Οι πρόσθετοι πόροι κατευθύνονται σε σχολεία, νοσοκομεία, αντιπλημμυρικά έργα, μεταφορές, ψηφιακές υπηρεσίες, ενεργειακές αναβαθμίσεις και τοπικές υποδομές.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο εθνικό σκέλος, καθώς, όπως σημείωσε ο αναπληρωτής υπουργός, δεν είναι όλα τα έργα επιλέξιμα για ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.

Παράλληλα, στόχος είναι να ολοκληρωθεί χωρίς απώλειες το Ταμείο Ανάκαμψης και να διασφαλιστεί ότι δεν θα δημιουργηθεί επενδυτικό κενό μετά την ολοκλήρωσή του.

Μικρομεσαίες επιχειρήσεις: Νέα χρηματοδότηση 1,5 δισ. ευρώ

Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις δημιουργείται νέο δανειοδοτικό και εγγυοδοτικό πρόγραμμα ύψους 1,5 δισ. ευρώ, με πόρους που ανακατευθύνονται από το Ταμείο Ανάκαμψης μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Παράλληλα παραμένει ενεργό το Ταμείο Επιχειρηματικότητας, το οποίο επιδοτεί το 40% του επιτοκίου και παρέχει κρατική εγγύηση για το 80% του δανείου.

Τα δύο νέα εργαλεία αναμένεται να κινητοποιήσουν συνολικά 5 δισ. ευρώ σε νέα δάνεια και επενδύσεις:

• 2,2 δισ. ευρώ μέσω συγχρηματοδοτούμενων δανείων,
• 2,8 δισ. ευρώ μέσω δανείων εγγυοδοσίας.

Τα νέα προγράμματα θα ενεργοποιηθούν ενώ το Ταμείο Επιχειρηματικότητας θα συνεχίσει να λειτουργεί έως τις αρχές του 2027.

Τα επιτόκια διαμορφώνονται σε 0,35% για μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις και σε 1% για μεσαίες επιχειρήσεις.

Στόχος είναι η χρηματοδότηση επενδύσεων για ψηφιακό μετασχηματισμό, ενεργειακή αναβάθμιση, αύξηση της παραγωγής και δημιουργία ή διατήρηση θέσεων εργασίας.

Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο: 5,3 δισ. ευρώ για την πράσινη μετάβαση

Από το 2026 ενεργοποιούνται δύο νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, με στόχο η πράσινη μετάβαση να μην επιβαρύνει δυσανάλογα τα ευάλωτα νοικοκυριά.

Από τα συνολικά 5,3 δισ. ευρώ του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, παρουσιάστηκε ένα πρώτο πακέτο δράσεων ύψους 1,2 δισ. ευρώ, το οποίο περιλαμβάνει:

• 2.350 κοινωνικές κατοικίες για περίπου 7.000 ευάλωτους πολίτες, με προϋπολογισμό 435 εκατ. ευρώ,
• ενεργειακή και λειτουργική αναβάθμιση 15 φοιτητικών εστιών, που αφορούν περίπου 5.600 φοιτητές, με 226 εκατ. ευρώ,
• αύξηση του επιδόματος θέρμανσης για 780.000 δικαιούχους, με προϋπολογισμό 340 εκατ. ευρώ,
• κοινωνικό leasing ηλεκτρικού αυτοκινήτου για 12.500 νοικοκυριά, ύψους 174 εκατ. ευρώ,
• κάλυψη στο 100% της προμήθειας ατομικών μέσων μετακίνησης για 13.200 άτομα με αναπηρία, με προϋπολογισμό 51 εκατ. ευρώ.

Για τα μέσα μετακίνησης των ατόμων με αναπηρία, μέχρι σήμερα η επιδότηση για τους ασφαλισμένους ανερχόταν στο 50%, ενώ πλέον η κάλυψη αυξάνεται στο 100% και επεκτείνεται και στους ανασφάλιστους.

Νέο πακέτο 630 εκατ. ευρώ για τις μετακινήσεις

Ένα δεύτερο πακέτο δράσεων του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, συνολικού ύψους 630 εκατ. ευρώ, αφορά τις μεταφορές.

Προβλέπονται:

• 10 εκατ. ευρώ για μεταφορές κατά παραγγελία σε Αττική και Θεσσαλονίκη,
• 44 εκατ. ευρώ για 100 προσβάσιμα ηλεκτρικά λεωφορεία και πλατφόρμα μεταφορών κατά παραγγελία σε 18 ημιαστικές περιοχές, με έμφαση στους ηλικιωμένους και τα άτομα με αναπηρία,
• 219 εκατ. ευρώ για οχήματα και υποδομές ασφαλούς μεταφοράς περίπου 11.000 μαθητών με αναπηρία,
• 289 εκατ. ευρώ για την αγορά ή μίσθωση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων, με επιδότηση έως 50.000 ευρώ ανά όχημα, με στόχο να στηριχθούν και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις,
• 68 εκατ. ευρώ για την αντικατάσταση περισσότερων από 3.000 ταξί, με επιδότηση 20.000 ευρώ ανά ηλεκτρικό ταξί και 29.000 ευρώ για προσβάσιμα ταξί.

Στο ίδιο πλαίσιο περιλαμβάνονται και άλλα έργα που ξεκινούν το 2026 και το 2027, μεταξύ άλλων η ανακαίνιση και αναβάθμιση των συστημάτων μέσων σταθερής τροχιάς.

Ο κ. Παπαθανάσης έκλεισε την παρουσίασή του υπογραμμίζοντας ότι το σύνολο των παρεμβάσεων συνθέτει ένα σχέδιο με κοινωνικό και αναπτυξιακό πρόσημο, με έμφαση στην οικογένεια, τους νέους, τη στέγη, την περιφέρεια, τα ευάλωτα νοικοκυριά και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Όπως ανέφερε, στόχος είναι η ανάπτυξη να δημιουργεί ευκαιρίες, η προστασία να φτάνει σε όσους τη χρειάζονται και η ενίσχυση της οικονομίας να επιστρέφει στην κοινωνία.

Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.