Της Abby McCloskey, διευθύντριας οικονομικής πολιτικής στο American Enterprise Institute
Η OpenAI κυκλοφόρησε το ChatGPT για εφήβους, με διάφορα χαρακτηριστικά ασφαλείας. Αυτό όμως υποδηλώνει ότι το βασικό πρόβλημα με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης από τα παιδιά είναι η πρόσβασή τους σε επιβλαβές περιεχόμενο. Αν ήταν μόνο αυτό…
Μην παρεξηγηθώ. Οι περιπτώσεις υποβοηθούμενων από AI αυτοκτονιών, τα deepfakes και οι σεξουαλικά explicit συνομιλίες με παιδιά, ή για παιδιά είναι - για να το πω ευθέως - φρικτές.
Ως μητέρα, όμως, η μεγαλύτερη ανησυχία μου είναι τι κάνει η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην ικανότητα των εφήβων να σκέφτονται κριτικά και να αναπτύσσουν κοινωνικές δεξιότητες. Και ο μόνος τρόπος να αντιμετωπιστούν αυτές οι ανησυχίες δεν είναι να αλλάζουμε τις ρυθμίσεις της εφαρμογής, αλλά να περιορίσουμε συνολικά την έκθεση των παιδιών σε αυτήν.
Η νέα έκδοση του ChatGPT για εφήβους απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 13 έως 17 ετών. Περιλαμβάνει περιορισμούς περιεχομένου σχετικά με σεξουαλικά θέματα, βία και αυτοτραυματισμό. Υπόσχεται επίσης να περιορίζει τη χρήση της AI για τις σχολικές εργασίες, καθοδηγώντας τους μαθητές προς τα επόμενα βήματα αντί να τους δίνει απευθείας τις απαντήσεις.
Όλα αυτά είναι θετικά. Συμφωνώ με το 80% των Αμερικανών γονέων που υποστηρίζουν περισσότερους ελέγχους στη χρήση της AI από παιδιά, συμπεριλαμβανομένης της γονικής έγκρισης και των ειδοποιήσεων.
Όσον αφορά όμως την αποτελεσματικότητα αυτών των προστατευτικών μέτρων, δεν κρατάω την ανάσα μου. Έχουμε ήδη δει πόσο δύσκολο είναι να επιβληθούν ηλικιακοί περιορισμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Και η επαλήθευση ηλικίας για το ChatGPT για εφήβους δεν έχει νομική ισχύ.
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι μια έκδοση της εφαρμογής που διαφημίζεται ειδικά για εφήβους μπορεί να κάνει τους γονείς - ή τους εκπαιδευτικούς - να αισθάνονται πιο άνετα με την πρόσβαση των παιδιών στην AI. Αυτό θα μπορούσε να αυξήσει τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης από τους εφήβους. Ήδη μιλούν υπερβολικά πολύ με chatbots τεχνητής νοημοσύνης.
Και φυσικά, οτιδήποτε μπλοκάρει η OpenAI εξακολουθεί να είναι διαθέσιμο αλλού. Μια νέα έρευνα του Youth AI Safety Institute της Common Sense Media διαπίστωσε ότι το 63% των εφήβων χρησιμοποιούν AI συγκεκριμένα για να πάρουν απαντήσεις στις σχολικές τους εργασίες. Ερευνητές ζήτησαν από την Google Search να κάνει τις εργασίες τους - μαθηματικές ασκήσεις και εκθέσεις - και η υπηρεσία ολοκλήρωσε κάθε εργασία. Και αν εσείς ή το παιδί σας αναρωτιέστε, δεν υπάρχει τρόπος να απενεργοποιήσετε τον βοηθό τεχνητής νοημοσύνης της Google.
Ήδη ο εγκέφαλος των παιδιών μας αλλάζει εξαιτίας της έκθεσής τους σε αυτά τα εργαλεία. Μια πρόσφατη μελέτη από το Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ και το Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης εξέτασε 27.000 μαθητές ηλικίας 12 έως 18 ετών. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, μετά από έξι μήνες χρήσης AI, ο μέσος βαθμός των μαθητών στις εργασίες για το σπίτι αυξήθηκε. Όταν όμως ήρθε η ώρα των εξετάσεων, οι ίδιοι μαθητές έγραψαν 20% χειρότερα από τους συμμαθητές τους που δεν είχαν χρησιμοποιήσει AI.
Αυτό έρχεται να προστεθεί σε άλλες πρώιμες έρευνες που υποδεικνύουν μείωση των γνωστικών ικανοτήτων λόγω της χρήσης AI. Μια βιβλιογραφική ανασκόπηση του 2026, που εξέτασε 400 μελέτες από το Brookings Institution, όπου εργάζομαι ως συνεργάτης, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «οι κίνδυνοι από τη χρήση της γενετικής AI στην εκπαίδευση των παιδιών υπερτερούν των οφελών της».
Και αυτό χωρίς καν να εξετάσουμε τι κάνει η AI στις σχέσεις των παιδιών με τους γονείς τους και μεταξύ τους. Σε έρευνα του 2025 από την Thorn, έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό για την ασφάλεια των παιδιών, σχεδόν το ένα τρίτο (29%) των ανηλίκων δήλωσαν ότι έχουν στραφεί σε chatbots τεχνητής νοημοσύνης για καθοδήγηση σχετικά με ένα ευαίσθητο ή προσωπικό θέμα, μια εύκολη, χωρίς εμπόδια εναλλακτική λύση αντί να ζητήσουν τη συμβουλή των γονέων ή των συνομηλίκων τους.
Για να είμαστε δίκαιοι, βρισκόμαστε μόλις στην αρχή της κατανόησης του τι μπορεί να κάνει η AI στη γνωστική λειτουργία του ανθρώπου. Ίσως, τελικά να υπάρξουν τεράστια οφέλη, κάποιο μοναδικό πλεονέκτημα ειδικά για τα παιδιά. Προσπαθήστε όμως να το πείτε αυτό σε αυτή την κουρασμένη από τις μάχες γενιά γονέων. Την τελευταία δεκαετία χρειάστηκε να διαχειριστούμε τις σχέσεις των παιδιών μας με τα smartphones, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και την εκπαίδευση μέσω οθονών. Και τώρα έχουμε και την τεχνητή νοημοσύνη.
Κάθε φορά, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής, οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας και τα σχολεία έχουν επιλέξει την προσέγγιση «ας το δοκιμάσουμε και βλέπουμε», αντί να κινηθούν προληπτικά για την ασφάλεια. Και κάθε φορά, πλήθος δεδομένων που συγκεντρώθηκαν εκ των υστέρων επιβεβαίωσαν αυτό που η κοινή λογική μπορούσε να είχε προβλέψει: η εθιστική τεχνολογία και ο αναπτυσσόμενος εγκέφαλος αποτελούν έναν επικίνδυνο συνδυασμό.
Οπότε ναι, αν η OpenAI θέλει να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του προβλήματος που η ίδια δημιούργησε, αυτό αποτελεί πρόοδο. Θα υποστηρίξω οποιαδήποτε προσπάθεια επιβολής περισσότερων δικλίδων ασφαλείας στις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας όταν πρόκειται για παιδιά.
Αλλά ο πιο σίγουρος τρόπος για να προστατεύσουμε τα παιδιά από την AI, τόσο στα σχολεία όσο και στο σπίτι, είναι να περιορίσουμε εντελώς την πρόσβασή τους σε αυτήν, σε αυτή την κρίσιμη περίοδο τόσο για την ανάπτυξη της τεχνολογίας όσο και για την ανάπτυξη των ίδιων των παιδιών.
Στο σχολείο, έχει νόημα να επιστρέψουμε στις εξετάσεις με χαρτί και μολύβι. Οι εργασίες για το σπίτι θα πρέπει να γίνονται σε χαρτί ή, τουλάχιστον, σε μια συσκευή που μπορεί να μπλοκάρει την πρόσβαση στην AI, κάτι που σημαίνει ότι οι εταιρείες θα πρέπει να δώσουν στους γονείς και στους εκπαιδευτικούς τη δυνατότητα να το κάνουν.
Στο σπίτι, οι γονείς θα πρέπει να συνεχίσουν να προσπαθούν να καθυστερήσουν όσο το δυνατόν περισσότερο την προσωπική χρήση οθονών από τα παιδιά τους. Να επαναφέρουμε το διάβασμα, τον χρόνο έξω από το σπίτι και το παιχνίδι με φίλους.
Και πείτε με αντιδραστική, αλλά αντιμετωπίστε με ιδιαίτερο σκεπτικισμό τις εφαρμογές που έχουν σχεδιαστεί ειδικά για παιδιά.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
