Το χαοτικό κλείσιμο του αεροδρομίου του Ελ Πάσο το βράδυ της Τρίτης, 10/2, το οποίο οι αμερικανικές αρχές αρχικά απέδωσαν σε παραβίαση του εναέριου χώρου από drone μεξικανικού καρτέλ, έφερε στο προσκήνιο την αυξανόμενη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών από εγκληματικές οργανώσεις και τις αυξανόμενες εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών για το πώς θα αντιμετωπιστεί το ζήτημα.
Τον τελευταίο χρόνο, Αμερικανοί αξιωματούχοι ασφαλείας εκφράζουν όλο και μεγαλύτερη ανησυχία για τη χρήση drones από τα μεξικανικά καρτέλ, τα οποία κυρίως χρησιμοποιούν πρόχειρα τροποποιημένες εκδόσεις εμπορικών μοντέλων για να ρίχνουν πακέτα ναρκωτικών ή να επιτηρούν διαδρομές διακίνησης. Έχουν επίσης καταγραφεί περιστατικά, σε περιοχές του Μεξικού πιο μακριά από τα σύνορα με τις ΗΠΑ, όπου τα καρτέλ χρησιμοποίησαν τηλεχειριζόμενα αεροσκάφη για να ρίξουν εκρηκτικά σε φονικές επιθέσεις.
Η αυξανόμενη χρήση drones από τα μεξικανικά καρτέλ έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η τεχνολογία αυτή έχει μεταμορφώσει σημαντικά τον παραδοσιακό πόλεμο στα πεδία μαχών παγκοσμίως, κυρίως στην Ουκρανία.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι δεν έχει υπάρξει ποτέ επίθεση με drone μεξικανικού καρτέλ σε αμερικανικό έδαφος ή κατά αμερικανικών αρχών επιβολής του νόμου.
Αντιφατικές εκδοχές για το κλείσιμο
Ο υπουργός Μεταφορών των ΗΠΑ Σον Ντάφι, ο οποίος εποπτεύει την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (FAA), δήλωσε ότι η παρουσία drone μεξικανικού καρτέλ στον εναέριο χώρο των ΗΠΑ προκάλεσε την απαγόρευση πτήσεων στο Ελ Πάσο, η οποία αρχικά είχε προγραμματιστεί να διαρκέσει 10 ημέρες, αλλά τελικά περιορίστηκε σε επτά ώρες.
Ωστόσο, κυβερνητικοί και αεροπορικοί αξιωματούχοι, μιλώντας υπό καθεστώς ανωνυμίας, αργότερα αντέκρουσαν τον ισχυρισμό του Ντάφι, λέγοντας ότι η FAA έκλεισε τον εναέριο χώρο λόγω ανησυχιών ότι ένα σύστημα αντι-drone βασισμένο σε λέιζερ, το οποίο δοκιμαζόταν από τον αμερικανικό στρατό κοντά στην περιοχή, θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την εναέρια κυκλοφορία. Ειδικοί στην αεροπορία σημείωσαν επίσης ότι η θέαση drone κοντά σε αεροδρόμιο συνήθως οδηγεί σε σύντομη διακοπή της κυκλοφορίας και όχι σε παρατεταμένο κλείσιμο.
Η πρόεδρος του Μεξικού, Κλαούντια Σέινμπαουμ, εξέφρασε επίσης αμφιβολίες για την επίσημη αμερικανική εκδοχή, λέγοντας ότι δεν υπήρχαν πληροφορίες για drones στα σύνορα, όπου η πόλη Ελ Πάσο του Τέξας βρίσκεται ακριβώς απέναντι από τη μεξικανική Σιουδάδ Χουάρες, ούτε υπήρξαν επιπτώσεις στη μεξικανική πλευρά.
«Θα πρέπει να το εξηγήσουν», δήλωσε σε τακτική συνέντευξη Τύπου αναφερόμενη στις αμερικανικές αρχές.
Το γραφείο της Σέινμπαουμ δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχόλιο σχετικά με τις αυξανόμενες εντάσεις γύρω από τα drones των καρτέλ.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Άνα Κέλι, δήλωσε ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ «έχει αφήσει όλες τις επιλογές ανοιχτές», απαντώντας σε αίτημα για σχόλιο σχετικά με το κατά πόσο τα drones αποτελούν σημείο έντασης στις διμερείς σχέσεις.
«Παραβίαση, όχι επίθεση»
Τα μεξικανικά εγκληματικά δίκτυα χρησιμοποιούν φθηνά εμπορικά drones για περισσότερο από μία δεκαετία για επιτήρηση και μεταφορά λαθραίων αγαθών, σύμφωνα με τη Βάντα Φέλμπαμπ-Μπράουν, ειδική σε θέματα ασφάλειας.
Η τεχνολογία είναι πρόχειρη, είπε, αλλά έχει παρ’ όλα αυτά προκαλέσει αιματοχυσία στο Μεξικό. Ορισμένες από τις μεγαλύτερες εγκληματικές οργανώσεις, ιδιαίτερα το Καρτέλ Νέας Γενιάς Χαλίσκο (Jalisco New Generation Cartel), έχουν εξοπλίσει εμπορικά διαθέσιμα drones με αυτοσχέδιες βόμβες ή άλλους εκρηκτικούς μηχανισμούς για να επιτίθενται σε μεξικανικές δυνάμεις ασφαλείας και πολίτες, κυρίως σε κεντρικές περιοχές του Μεξικού, συμπεριλαμβανομένης της πολιτείας Μιτσοακάν, πρόσθεσε.
Στα σύνορα, τα καρτέλ χρησιμοποιούν κυρίως drones για να ρίχνουν ναρκωτικά από αέρος ή να κατασκοπεύουν Αμερικανούς συνοριοφύλακες, ώστε να τους αποφεύγουν καλύτερα κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων λαθρεμπορίου. Το Πεντάγωνο έχει δηλώσει ότι υπάρχουν περισσότερες από 1.000 παραβιάσεις από drones κατά μήκος των συνόρων ΗΠΑ–Μεξικού κάθε μήνα.
«Είναι παραβίαση, όχι επίθεση», δήλωσε ο Σκοτ Μπράουν, πρώην επικεφαλής ειδικός πράκτορας της Υπηρεσίας Ερευνών Εσωτερικής Ασφάλειας (HSI) στην Αριζόνα, όπου συμμετείχε στις προσπάθειες αντιμετώπισης drones κατά μήκος των συνόρων. «Υπάρχει σαφής διαφορά.»
Οι αμερικανικές και μεξικανικές αρχές συνεργάζονται για την αντιμετώπιση της αύξησης των drones στην παραμεθόρια περιοχή· νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, αξιωματούχοι από το Νέο Μεξικό και τη γειτονική μεξικανική πολιτεία Τσιουάουα συναντήθηκαν για να συζητήσουν αυτούς τους κινδύνους.
Απειλή ή πρόσχημα;
Το κλείσιμο του εναέριου χώρου έρχεται εν μέσω επανειλημμένων δηλώσεων του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ότι επιθυμεί να χρησιμοποιήσει αμερικανική στρατιωτική δύναμη εναντίον των μεξικανικών καρτέλ, τα οποία, όπως λέει, «κυβερνούν το Μεξικό».
Η Σέινμπαουμ έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε μονομερής αμερικανική ενέργεια σε μεξικανικό έδαφος θα αποτελούσε σοβαρή παραβίαση της κυριαρχίας της χώρας της και θα ξεπερνούσε μια «κόκκινη γραμμή». «Την τελευταία φορά που οι Ηνωμένες Πολιτείες ήρθαν στο Μεξικό με επέμβαση, πήραν τη μισή επικράτεια», δήλωσε τον Νοέμβριο, αναφερόμενη στον Μεξικανοαμερικανικό Πόλεμο του 1846–1848.
Η κυβέρνηση Τραμπ κρούει ολοένα και περισσότερο τον κώδωνα του κινδύνου για τα drones των καρτέλ ως απειλή.
«Όταν άκουσα για το κλείσιμο του αεροδρομίου, η ανησυχία μου ήταν: μήπως αυτό αποτελεί πρόσχημα για αντεπίθεση από τις ΗΠΑ;» είπε ο Μπράουν.
Ο Στίβεν Γουίλομπι, διευθυντής του προγράμματος αντιμετώπισης drones στο Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, κατέθεσε στο Κογκρέσο τον Ιούλιο ότι «είναι μόνο θέμα χρόνου πριν Αμερικανοί ή στελέχη των αρχών επιβολής του νόμου γίνουν στόχος στην παραμεθόρια περιοχή».
Ωστόσο, ο Κάρλος Πέρες Ρικάρτ, Μεξικανός ειδικός σε θέματα ασφάλειας, αμφισβήτησε έναν τέτοιο χαρακτηρισμό.
«Δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι τα καρτέλ θα επιτίθεντο στις ΗΠΑ με drones, δεν έχει νόημα για αυτούς», είπε.
«Όμως μια τέτοια αφήγηση εξυπηρετεί τα συμφέροντα του Τραμπ στη δημιουργία δικαιολογίας για στρατιωτική δράση.»
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.