Η οικονομική αναταραχή που προκάλεσε η Κίνα και συνέβαλε στον μετασχηματισμό της αμερικανικής πολιτικής πλήττει πλέον και την Ευρώπη.
Γιατί έχει σημασία: Η νέα πίεση που δέχεται η ευρωπαϊκή βιομηχανία αυξάνει την πίεση προς την Ευρώπη να υιοθετήσει το είδος της σκληρής στάσης απέναντι στην Κίνα που οι ΗΠΑ έχουν υιοθετήσει εδώ και χρόνια.
Πρόκειται για την επόμενη μεγάλη δοκιμασία σχετικά με το κατά πόσο η κινεζική εξαγωγική επέλαση θα οδηγήσει και άλλες μεγάλες οικονομίες σε μια πιο προστατευτική πολιτική, όπως αυτή που υιοθέτησαν οι ΗΠΑ.
Η Ευρώπη συζητά ενεργά, αν και μέχρι ποιο σημείο, θα ακολουθήσει το αμερικανικό μοντέλο, επιβάλλοντας ευρύτερους περιορισμούς στα κινεζικά προϊόντα.
Τι λένε: «Η έννοια του “China shock” (κινεζικού σοκ) γίνεται πλέον διεθνής», λέει στην Axios η πρώην επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Cecilia Malmström, αναφερόμενη στο κύμα κινεζικών εισαγωγών μετά την ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου το 2001, το οποίο έπληξε αρκετές αμερικανικές βιομηχανίες και κοινότητες.
«Αυτό που συμβαίνει στην ευρωπαϊκή βιομηχανία, με δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας στη μεταποίηση στη Γερμανία να χάνονται κάθε μήνα, αναγκάζει τους πολιτικούς να επανεξετάσουν τη στάση τους. Βρισκόμαστε μόλις στην αρχή αυτής της διαδικασίας», λέει ο Noah Barkin, ανώτερος σύμβουλος της ερευνητικής εταιρείας Rhodium Group.
«Θα ήθελαν πολύ να έχουν ένα εργαλείο όπως το Section 301 για τους δασμούς και θα ήθελαν πολύ να πάρουν το πράσινο φως από τα κράτη-μέλη για να το χρησιμοποιήσουν», προσθέτει ο Barkin, αναφερόμενος στην αμερικανική εμπορική νομοθεσία που χρησιμοποιήθηκε για την επιβολή ευρείας κλίμακας δασμών στην Κίνα και σε άλλους εμπορικούς εταίρους.
Η μεγάλη εικόνα: Τα κινεζικά εργοστάσια παράγουν πολύ περισσότερα προϊόντα απ’ όσα μπορεί να απορροφήσει η αδύναμη εγχώρια οικονομία της χώρας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα ένα τεράστιο κύμα εξαγωγών που ασκεί πρωτοφανή πίεση σε κρίσιμους ευρωπαϊκούς κλάδους.
Οι Κινέζοι κατασκευαστές μπορούν συχνά να προσφέρουν χαμηλότερες τιμές από τους Ευρωπαίους ανταγωνιστές τους, εν μέρει χάρη στη σημαντική κρατική στήριξη που λαμβάνουν σε ορισμένους κλάδους.
Η πίεση είναι ιδιαίτερα έντονη στη Γερμανία, της οποίας η οικονομία βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό στην πώληση αυτοκινήτων, μηχανημάτων και άλλων προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας στην Κίνα. Πλέον, οι κινεζικές εταιρείες κερδίζουν μερίδιο αγοράς σε πολλούς από τους ίδιους κλάδους που αποτέλεσαν τη βάση της γερμανικής οικονομικής επιτυχίας.
Το ενδιαφέρον στοιχείο: Οι αμερικανικοί δασμοί έχουν κάνει ελάχιστα για να περιορίσουν την κινεζική εξαγωγική μηχανή. Οι εξαγωγές της Κίνας έφτασαν πέρυσι σε επίπεδο-ρεκόρ, στα 3,8 τρισεκατομμύρια δολάρια, και αυξάνονται κατά 14% μέχρι τον Ιούλιο φέτος, παρότι οι αποστολές προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν σημαντικά.
Η Κίνα έχει αναπληρώσει μέρος αυτών των απωλειών σε άλλες αγορές, μεταξύ των οποίων και η Ευρώπη — αν και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εκτιμά ότι οι δασμοί της κυβέρνησης Τραμπ 2.0 εξηγούν μόνο ένα μέρος της συνολικής αύξησης των κινεζικών εξαγωγών.
Τρία στοιχεία δείχνουν την κατάσταση:
- Η Ευρώπη συσσωρεύει εμπορικά ελλείμματα με την Κίνα με ρυθμό-ρεκόρ, περίπου 1,15 δισ. δολάρια την ημέρα, κάτι που ο κορυφαίος αξιωματούχος της ΕΕ για το εμπόριο χαρακτηρίζει «σαφώς μη βιώσιμο».
- Η Γερμανία πλέον αγοράζει από την Κίνα περισσότερα μηχανήματα υψηλής τεχνολογίας και εξοπλισμό εργοστασίων απ’ όσα πουλά εκεί. Πρόκειται για αντιστροφή μιας τάσης που διαρκούσε μία δεκαετία. Το εμπορικό της ισοζύγιο σε αυτά τα προϊόντα πέρασε από πλεόνασμα 900 εκατ. δολαρίων σε έλλειμμα 600 εκατ. δολαρίων μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
- Οι εισαγωγές αυτοκινήτων από την Κίνα στην ΕΕ ξεπέρασαν για πρώτη φορά το 1 εκατομμύριο οχήματα πέρυσι, αυξημένες περίπου κατά 30% σε σχέση με το 2024, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση Κατασκευαστών Αυτοκινήτων.
Σε ευρύτερο πλαίσιο: Η Ευρώπη ήδη αντιδρά, επιβάλλοντας δασμούς στα κινεζικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα και νέους εμπορικούς φραγμούς σε κλάδους όπως ο χάλυβας και τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα.
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να προχωρήσουν ακόμη περισσότερο, μεταξύ άλλων παρέχοντας νέες εξουσίες στην ΕΕ ώστε να μπορεί να επιβάλλει γρήγορα δασμούς ή ποσοστώσεις σε κινεζικά προϊόντα, παρόμοιες με τα εργαλεία που χρησιμοποιούν οι ΗΠΑ.
Η Volkswagen, η οποία πριν από δύο χρόνια αντιτασσόταν στους ευρωπαϊκούς δασμούς στα κινεζικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα, πιέζει πλέον τους Ευρωπαίους policymakers να κινηθούν ταχύτερα για την προστασία της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας από τον κινεζικό ανταγωνισμό.
«Δεν έχουμε χρόνο για χάσιμο», δήλωσε τον περασμένο μήνα ο CEO της Volkswagen, Oliver Blume, προσθέτοντας ότι αναμένει από τους Ευρωπαίους policymakers να λάβουν μέτρα μέσα στη φετινή χρονιά.
Όταν ο επικεφαλής της μεγαλύτερης αυτοκινητοβιομηχανίας της Γερμανίας ζητά μεγαλύτερη προστασία από την Κίνα, αυτό, σύμφωνα με τον Barkin του Rhodium Group, «είναι ένα σημάδι ότι η κατάσταση έχει περάσει σε ένα νέο επίπεδο».
Συμπέρασμα: Οι ΗΠΑ απάντησαν στην οικονομική άνοδο της Κίνας επιβάλλοντας ολοένα και ευρύτερους εμπορικούς περιορισμούς. Η Ευρώπη βρίσκεται τώρα αντιμέτωπη με το ίδιο ερώτημα, αλλά δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι είναι διατεθειμένη να φτάσει τόσο μακριά.
«Το να “χτυπάμε” απλώς την Κίνα με τεράστιους δασμούς, αυτό δεν είναι ο ευρωπαϊκός τρόπος», λέει η Malmström.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.