Του Vladimir Kara-Murza*
Ένα δημοφιλές σοβιετικό ανέκδοτο μιλούσε για έναν πανικόβλητο συνεργάτη που έτρεχε στο γραφείο του γενικού γραμματέα φωνάζοντας: «Σύντροφε Μπρέζνιεφ, έχω άσχημα νέα! Κάποιος διέρρηξε το θησαυροφυλάκιο του Κρεμλίνου και έκλεψε τα αποτελέσματα των εκλογών της επόμενης χρονιάς!». Ύστερα από μια σύντομη παρένθεση τη δεκαετία του 1990, όταν οι εκλογές στη Ρωσία ήταν ελεύθερες και ανταγωνιστικές, το παλιό ανέκδοτο έχει γίνει και πάλι επίκαιρο επί Βλαντίμιρ Πούτιν.
Ωστόσο, ενώ καμία εθνική εκλογική διαδικασία στα 26 χρόνια διακυβέρνησης του Πούτιν δεν έχει κριθεί από διεθνείς παρατηρητές ως ελεύθερη και δίκαιη, η προσχηματική «εκλογή» για το κοινοβούλιο που πραγματοποιήθηκε το περασμένο Σαββατοκύριακο κατέγραψε ένα νέο αρνητικό ρεκόρ: ήταν η λιγότερο ελεύθερη και η πιο αμφισβητήσιμη ως προς τη νομιμοποίησή της εκλογική διαδικασία στη σύγχρονη ιστορία της Ρωσίας.
Ακόμη και χωρίς να συνυπολογίσουμε τις διώξεις που ασκεί το κράτος - η χώρα έχει πλέον χιλιάδες πολιτικούς κρατουμένους - και τον κυβερνητικό έλεγχο των μέσων ενημέρωσης, η εκλογική διαδικασία ήταν παράνομη για τρεις αμιγώς τυπικούς λόγους.
Πρώτον, το μόνο πραγματικό κόμμα της αντιπολίτευσης, το Γιάμπλοκο, που είχε προεκλογικά ταχθεί υπέρ του άμεσου τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία, αποκλείστηκε εσπευσμένα από τις εκλογές, αφού το Κρεμλίνο αντιλήφθηκε ότι θα συγκέντρωνε υπερβολικά πολλές ψήφους. Έτσι, απέμειναν αρκετά ελεγχόμενα από το καθεστώς κόμματα να συναγωνίζονται μεταξύ τους για το ποιο θα εκφράσει πιο ένθερμα τη στήριξή του στον Πούτιν και στον πόλεμο.
Δεύτερον, οι εκλογές οργανώθηκαν στα παράνομα κατεχόμενα εδάφη της Ουκρανίας, γεγονός που τις καθιστά εξ ορισμού άκυρες.
Τέλος, παραβιάζοντας κατάφωρα τις δεσμεύσεις της ως μέλος του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), η Ρωσία αρνήθηκε να προσκαλέσει διεθνείς παρατηρητές για την παρακολούθηση της εκλογικής διαδικασίας.
Οι πρώτες αντιδράσεις της Δύσης στις προσχηματικές εκλογές της Ρωσίας ήταν κατηγορηματικές. Η Πέτρα Μπάιρ, πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης, που εκπροσωπεί βουλευτές από 46 ευρωπαϊκές χώρες, δήλωσε ότι «οι νοθευμένες εκλογές παράγουν ένα νοθευμένο κοινοβούλιο» και χαρακτήρισε τη νέα Δούμα της Ρωσίας «Δούμα-βιτρίνα».
Η Κάγια Κάλας, ύπατη εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας, αναφέρθηκε στις εκλογές ως «τις λεγόμενες εκλογές για τη Δούμα» και προανήγγειλε κυρώσεις σε βάρος των διοργανωτών τους.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Εσθονίας, Μάρκους Τσάχκνα, απέρριψε την εκλογική διαδικασία ως «ένα πολιτικό θέαμα σχεδιασμένο για να παγιώσει την εξουσία του Βλαντίμιρ Πούτιν».
Ο ελεύθερος κόσμος δεν πρέπει να περιοριστεί σε αυστηρές δηλώσεις. Αυτό που χρειάζεται τώρα είναι μια σαφής, επίσημη και δημόσια πολιτική μη αναγνώρισης του πλασματικού ρωσικού κοινοβουλίου από τις δημοκρατικές χώρες. Θα πρέπει να διακόψει κάθε επαφή με αυτούς τους μη νόμιμα εκλεγμένους εκπροσώπους από τη Μόσχα.
Οι αναγνώστες μπορεί να αναρωτηθούν: «Μα δεν ισχύει ήδη αυτό;» Η απάντηση ενδέχεται να τους εκπλήξει.
Μόλις πέρυσι, η Βαλεντίνα Ματβιένκο, πρόεδρος της ρωσικής Άνω Βουλής, η οποία είχε ψηφίσει υπέρ της έγκρισης της εισβολής στην Ουκρανία, έγινε δεκτή με λουλούδια κατά την άφιξή της στη Γενεύη για μια συνεδρίαση της Διακοινοβουλευτικής Ένωσης. Στη ρωσική αντιπροσωπεία που τη συνόδευε συμμετείχαν επίσης ο Πιότρ Τολστόι και ο Λεονίντ Σλούτσκι, δύο από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές του πολέμου στην Ουκρανία.
Νωρίτερα φέτος, μια ρωσική αντιπροσωπεία με επικεφαλής, συμβολικά, τον Βιατσεσλάβ Νικόνοφ - βουλευτή του κόμματος Ενωμένη Ρωσία του Πούτιν και εγγονό του Βιατσεσλάβ Μολότοφ, υπουργού Εξωτερικών του Ιωσήφ Στάλιν - επισκέφθηκε την Ουάσιγκτον και έγινε δεκτή διακομματικά στο Καπιτώλιο. Οι Αμερικανοί οικοδεσπότες της αντιπροσωπείας συζήτησαν μάλιστα τη δημιουργία ειδικής κοινοβουλευτικής ομάδας για τη Ρωσία στη Βουλή των Αντιπροσώπων, προκειμένου να θεσμοθετηθούν οι επαφές με τη Μόσχα.
Η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΟΑΣΕ εξακολουθεί να περιλαμβάνει Ρώσους «βουλευτές» μεταξύ των μελών της στον επίσημο ιστότοπό της. Και παρότι προς το παρόν οι Ρώσοι αντιπρόσωποι δεν συμμετέχουν με δική τους επιλογή, τίποτα δεν θα τους εμπόδιζε να εξοφλήσουν τις οφειλόμενες εισφορές τους και να συμμετάσχουν στην προσεχή ετήσια σύνοδο στο Βελιγράδι της Σερβίας, όπου οι Ρώσοι πολίτες δεν χρειάζονται καν βίζα για να εισέλθουν.
Οι υποστηρικτές της συνέχισης των επαφών με τους ανθρώπους του Πούτιν στο ρωσικό κοινοβούλιο επικαλούνται συνήθως την ανάγκη για «διάλογο με τη Ρωσία». Αλλά με ποιον προτείνουν να γίνει αυτός ο διάλογος;
Σε κάθε αυταρχικό καθεστώς, οι βουλευτές δεν εκπροσωπούν πραγματικά την κοινωνία τους. Στην περίπτωση της Ρωσίας, όμως, η απόσταση ανάμεσα στην κοινή γνώμη και στα επίσημα εκλογικά αποτελέσματα είναι πραγματικά εντυπωσιακή. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση - με όλες τις απαραίτητες επιφυλάξεις που απαιτούνται όταν πρόκειται για δημοσκοπήσεις σε μη ελεύθερες χώρες - η πλειονότητα των Ρώσων πολιτών επιθυμεί να τερματιστεί ο πόλεμος στην Ουκρανία. Ωστόσο, αυτή τη θέση δεν την ασπάζεται κανένας από τους 450 νεοεκλεγέντες, υποτίθεται, βουλευτές της Δούμας.
Μια δημοσκόπηση που πραγματοποιήθηκε λίγο πριν από την ημέρα των εκλογών έδειξε ότι το Γιάμπλοκο θα λάμβανε το 25% των ψήφων, έναντι 32% για την Ενωμένη Ρωσία, εάν είχε συμπεριληφθεί στο ψηφοδέλτιο.
Αν οι βουλευτές των δημοκρατικών χωρών θέλουν να έχουν πραγματικό διάλογο με τη ρωσική κοινωνία, υπάρχει καλύτερος τρόπος από το να συζητούν με τους ανθρώπους του Κρεμλίνου. Τον τελευταίο χρόνο, τα δύο βασικά κοινοβουλευτικά όργανα της Ευρώπης - η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - έχουν θεσπίσει πλαίσια συνεργασίας με εκπροσώπους της ρωσικής κοινωνίας των πολιτών και της φιλοδημοκρατικής αντιπολίτευσης.
Την περασμένη εβδομάδα, η γερουσιαστής Τζιν Σαχίν από το Νιου Χάμσαϊρ, η κορυφαία Δημοκρατική στο πλευρό της μειοψηφίας στην Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, απευθύνθηκε σε διάσκεψη υποστηρικτών της ρωσικής δημοκρατίας, εκφράζοντας την αλληλεγγύη και τη στήριξή της. Έχει προ πολλού έρθει η ώρα να δημιουργηθεί ένα αντίστοιχο πλαίσιο διαλόγου με τη Ρωσία που δεν εκπροσωπεί ο Πούτιν - μια «Κοινοβουλευτική Ομάδα για μια Ελεύθερη Ρωσία», ως αντίβαρο στην προτεινόμενη από τον Νικόνοφ «Κοινοβουλευτική Ομάδα για τη Ρωσία» - στο Κογκρέσο των ΗΠΑ, αλλά και στα κοινοβούλια άλλων δημοκρατικών χωρών σε ολόκληρο τον κόσμο.
Τον επόμενο μήνα, ο Πούτιν γίνεται 74 ετών, έχοντας ήδη ξεπεράσει το μέσο προσδόκιμο ζωής των ανδρών στη Ρωσία. Η πολιτική αλλαγή στη Ρωσία δεν είναι μόνο αναπόφευκτη, αλλά βρίσκεται και στο ορατό μέλλον. Είναι σημαντικό για τη Δύση να οικοδομήσει γέφυρες με εκείνους που ενδέχεται να αποτελέσουν τους πρωταγωνιστές και τους ηγέτες αυτής της αλλαγής.
*Ο Vladimir Kara-Murza είναι τακτικός αρθρογράφος στην Washington Post. Ρώσος πολιτικός, συγγραφέας και ιστορικός, φυλακίστηκε στη Ρωσία από τον Απρίλιο του 2022 έως τον Αύγουστο του 2024, επειδή μίλησε ανοιχτά κατά του πολέμου στην Ουκρανία. Το 2024 τιμήθηκε με το Βραβείο Πούλιτζερ στην κατηγορία σχολιασμού.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.