Γιατί τώρα, γιατί Γερμανία: Πίσω από τη σκληρή απάντηση του Βερολίνου στη Μόσχα

Η επίσημη απόδοση ευθύνης στη Ρωσία για την απόπειρα επίθεσης με drone στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε δεν ήρθε από το πουθενά. Ήταν το τελευταίο βήμα μιας πορείας που η γερμανική κυβέρνηση χτίζει μεθοδικά, δήλωση με δήλωση, από τις αρχές Αυγούστου.

Μια κλιμάκωση εβδομάδων

Όλα ξεκίνησαν στις 4 Αυγούστου, όταν εντοπίστηκε drone φορτωμένο με εκρηκτικά κοντά σε διάδρομο του αεροδρομίου, δίπλα σε ουκρανικό μεταγωγικό αεροσκάφος. Πέντε μέρες αργότερα, ο υπουργός Εσωτερικών Αλεξάντερ Ντόμπριντ προειδοποιούσε δημόσια ότι η Γερμανία δέχεται καθημερινά «υβριδικό πόλεμο», όχι κλασικό πόλεμο, αλλά μια συνεχή προσπάθεια ξένων δυνάμεων να αποσταθεροποιήσουν πολιτικά και κοινωνικά τη χώρα μέσω φόβου, κατασκοπείας και σαμποτάζ.

Οι έρευνες των αρχών έδειξαν ότι το drone έφερε περίπου 600 γραμμάρια εκρηκτικών με στόχο να προσγειωθεί στις δεξαμενές καυσίμων του ουκρανικού Antonov για να προκαλέσει αλυσιδωτή έκρηξη. Ένα σενάριο που αποφεύχθηκε οριακά λόγω τεχνικής αστοχίας στον μηχανισμό πυροδότησης.

Στις 25 Αυγούστου, ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προειδοποιούσε ότι όσοι κρύβονται πίσω από τις υβριδικές επιθέσεις θα «πληρώσουν το τίμημα». Τέσσερις μέρες μετά, σε συνέντευξή του σε γαλλικό μέσο, πήγε ένα βήμα παραπέρα: δήλωσε ανοιχτά ότι η Γερμανία βρίσκεται ήδη σε σύγκρουση με τη Ρωσία και ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν αποσταθεροποιεί μεγάλο μέρος της χώρας.

Στις 30 Αυγούστου, σε συνέντευξη στην ARD, προανήγγειλε ότι υπάρχει ευρεία συναίνεση εντός της κυβέρνησης για τον τρόπο απάντησης, συντονισμένη με την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ. Και χθες, 1 Σεπτεμβρίου, ήρθε η επίσημη απόδοση ευθύνης και η ανακοίνωση των μέτρων που περιλαμβάνουν: κλείσιμο του ρωσικού προξενείου στη Βόννη, τερματισμό της συμφωνίας για το Ρωσικό Σπίτι στο Βερολίνο, αυστηρότερους ελέγχους εισόδου για Ρώσους υπηκόους και πίεση στον ρωσικό «σκιώδη στόλο».

Οι επίσημες ανακοινώσεις του Βερολίνου δεν αποτελούν μια αιφνιδιαστική αντίδραση, αλλά το προδιαγεγραμμένο τελευταίο κεφάλαιο μιας στρατηγικής που χτιζόταν σταδιακά και δημόσια.

Ένα αεροδρόμιο, δύο επεισόδια

Το αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε δεν καθίσταται στόχος για πρώτη φορά. Τον Ιούλιο του 2024, ένα δέμα πήρε φωτιά μέσα σε container προορισμένο για φορτηγό αεροσκάφος της DHL. Ένα περιστατικό που ο ίδιος ο Ντόμπριντ είχε χαρακτηρίσει τότε ως υβριδική επίθεση «νέου επιπέδου κινδύνου». Το αεροδρόμιο έχει ιδιαίτερη στρατηγική αξία καθώς χρησιμοποιείται από τον γερμανικό στρατό και συμμάχους του ΝΑΤΟ για τη μεταφορά στρατιωτικού υλικού, ενώ αποτελεί βάση της ουκρανικής Antonov Airlines. Δύο περιστατικά στο ίδιο σημείο μέσα σε δύο χρόνια δείχνουν όχι κάτι τυχαίο, αλλά επαναλαμβανόμενο στόχο υψηλής συμβολικής και επιχειρησιακής αξίας.

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται εξάλλου στο έδαφος. Τον περασμένο μήνα, ρωσικά κατασκοπευτικά drones πάνω από γερμανικό έδαφος προκάλεσαν την αναστολή λειτουργίας του αεροδρομίου του Μονάχου, ταλαιπωρώντας περισσότερους από 10.000 επιβάτες. Ο Μερτς είχε δηλώσει τότε ότι η συχνότητα των παραβιάσεων του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου ήταν πρωτοφανής ακόμη και σε σύγκριση με τα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου.

Δεν είναι μόνο γερμανικό πρόβλημα

Η γερμανική κλιμάκωση εντάσσεται σε ένα πολύ ευρύτερο ευρωπαϊκό μοτίβο. Την ίδια περίοδο, η Πολωνία ανακοίνωσε ότι απέτρεψε απόπειρα δολοφονίας εναντίον Αμερικανού πολίτη ουκρανικής καταγωγής, ενώ ρωσικά drones που εισέβαλαν στον πολωνικό εναέριο χώρο καταρρίφθηκαν με στήριξη του ΝΑΤΟ. Περιστατικό για το οποίο ο Μερτς μίλησε για «νέα ποιότητα επιθέσεων». Στην Εσθονία διερευνάται πιθανή ρωσική εμπλοκή σε πυρκαγιά εργοστασίου αμυντικού υλικού, ενώ η Λετονία έχει δηλώσει πως η Ρωσία βρίσκεται ήδη σε ενεργό υβριδικό πόλεμο εναντίον της περιοχής.

Πρόσφατη μελέτη του βρετανικού Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (IISS), που εξέτασε 144 περιστατικά με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε 12 χώρες του ΝΑΤΟ και την Ιρλανδία, κατέληξε πως καμία ευρωπαϊκή κυβέρνηση δεν είχε μέχρι πρότινος αποδώσει δημόσια και ρητά τέτοιο περιστατικό στη Ρωσία, με την απόδοση ευθυνών να παραμένει αργή και κατακερματισμένη σε επίπεδο ηπείρου. Αυτό αναδεικνύει τη χθεσινή γερμανική κίνηση σε κάτι παραπάνω από εθνικό μέτρο. Με άλλα λόγια, λειτουργεί ως προηγούμενο, ένα από τα πρώτα ξεκάθαρα «test case» δημόσιας απόδοσης ευθύνης στην Ευρώπη, με δυνητική επιρροή στο πώς θα αντιδράσουν και άλλες χώρες σε ανάλογα περιστατικά.

Παράλληλα, η σκληρή γερμανική στάση μεταφράζεται σε άμεση πίεση προς την ΕΕ για την επιβολή νέου πακέτου κυρώσεων, με επίκεντρο τον ρωσικό «σκιώδη στόλο» δεξαμενόπλοιων στη Βαλτική και την επιβολή αυστηρών ταξιδιωτικών περιορισμών σε Ρώσους διπλωμάτες εντός της ζώνης Σένγκεν.

Το εσωτερικό γερμανικό στοίχημα

Ο Μερτς, από την ανάληψη των καθηκόντων του τον Μάιο του 2025, έχει σταδιακά σκληρύνει τη στάση του απέναντι στη Μόσχα, αυξάνοντας τη στρατιωτική στήριξη προς το Κίεβο και δεσμευόμενος για ενίσχυση της αμυντικής ετοιμότητας της Ευρώπης. Παράλληλα, όμως, έχει κρατήσει μέχρι στιγμής σε αναμονή ορισμένες βασικές στρατιωτικές δεσμεύσεις -χαρακτηριστικότερη η υπόθεση των πυραύλων Taurus προς την Ουκρανία- παρά τις αρχικές του υποσχέσεις.

Η αντίφαση αυτή ανάμεσα στη σκληρή ρητορική και την πιο συγκρατημένη πρακτική στάση σε ορισμένα ζητήματα αποτυπώνει και τη δύσκολη ισορροπία που καλείται να διαχειριστεί ο Μερτς: να εμφανίζεται αποφασιστικός απέναντι στη Μόσχα, χωρίς να υπερβεί τα όρια που θέτει η γερμανική κοινωνία, ο κυβερνητικός συνασπισμός και η ευρύτερη ευρωπαϊκή στρατηγική για την Ουκρανία. Η σημερινή απόφαση δείχνει ότι, τουλάχιστον στο πεδίο του υβριδικού πολέμου, το Βερολίνο είναι πλέον διατεθειμένο να περάσει από τις προειδοποιήσεις σε συγκεκριμένες πράξεις.

Η απάντηση της Μόσχας 

Η Μόσχα πάντως από την πλευρά της έκανε λόγο για «αστήρικτη υστερία», προαναγγέλλοντας άμεσα συμμετρικά αντίποινα που ενδέχεται να περιλαμβάνουν το κλείσιμο γερμανικών διπλωματικών αποστολών ή δομών στη Ρωσία.

Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.