Tην κρίσιμη σημασία της αντιμετώπισης των υψηλών τιμών της ενέργειας υπογραμμίζει στα συμπεράσματά του το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνεδρίασε την Πέμπτη.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες συζήτησαν τον αντίκτυπο της σημερινής γεωπολιτικής συγκυρίας στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, στην ενεργειακή ασφάλεια και στις τιμές της ενέργειας και των καυσίμων, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στους πολίτες, ιδιαίτερα στους πιο ευάλωτους, στη βιομηχανία και στην ευρύτερη οικονομία.
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει ότι η σημερινή κατάσταση απαιτεί επειγόντως μια συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση με στοχευμένα και προσωρινά μέτρα, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες των κρατών-μελών και διαφυλάσσοντας την ενιαία αγορά.
Παγκόσμια ανταγωνιστικότητα και ενέργεια
Ειδικότερα, οι ηγέτες της ΕΕ χαιρέτισαν την πρόθεση της Επιτροπής να παρατείνει το προσωρινό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις όσον αφορά τους βιομηχανικούς τομείς που είναι περισσότερο εκτεθειμένοι, να βελτιστοποιήσει τη δυναμικότητα και την αποδοτικότητα των διυλιστηρίων στην ΕΕ, καθώς και να συγκεντρώσει τη ζήτηση ενέργειας σε εθελοντική βάση.
Χαιρέτισαν επίσης την παρουσίαση της πρότασης της Επιτροπής για την αναβολή ορισμένων υποχρεώσεων που απορρέουν από τον κανονισμό για το μεθάνιο.
Οι ηγέτες της ΕΕ κάλεσαν την Επιτροπή να εξετάσει και, όπου κρίνεται απαραίτητο, να προτείνει περαιτέρω βραχυπρόθεσμα μέτρα για την αντιμετώπιση της εκτίναξης των τιμών της ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορετικές συνθήκες που επικρατούν στα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των διαφορών στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος.
Κάλεσαν επίσης το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να επιταχύνουν την τρέχουσα νομοθετική διαδικασία σχετικά με το αποθεματικό για τη σταθερότητα της αγοράς, με στόχο τον περιορισμό της υπερβολικής μεταβλητότητας των τιμών.
Οι ηγέτες τόνισαν ότι η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί καίριο παράγοντα για τη μείωση της εξάρτησης από τις ασταθείς αγορές ορυκτών καυσίμων, την επίτευξη στρατηγικής αυτονομίας, τη μείωση των τιμών της ενέργειας και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας. Ζήτησαν ταχύτερη ηλεκτροκίνηση και ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και πηγών ενέργειας χαμηλών εκπομπών άνθρακα, δικτύων και υποδομών αποθήκευσης, παράλληλα με μεγαλύτερη ενεργειακή απόδοση.
Στο πλαίσιο της αναθεώρησης του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ), οι ηγέτες της ΕΕ υπογράμμισαν την επείγουσα ανάγκη να διασφαλιστεί μια προβλέψιμη αγορά άνθρακα, η οποία θα στηρίζει τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα, θα παρέχει προστασία έναντι της «διαρροής άνθρακα», θα μειώνει τη μεταβλητότητα της τιμής του άνθρακα και θα αμβλύνει τον αντίκτυπό της στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος. Παράλληλα, τόνισαν τη σημασία της διατήρησης του ουσιαστικού ρόλου του ΣΕΔΕ στην κλιματική και ενεργειακή μετάβαση, μέσω της διατήρησης ενός σήματος τιμής άνθρακα που καθορίζεται από την αγορά και το οποίο δίνει ώθηση στις επενδύσεις και την καινοτομία. Κάλεσαν επίσης την Επιτροπή να επικαιροποιήσει την αξιολόγησή της σχετικά με τις επιπτώσεις του ΣΕΔΕ 2 (ETS2), εστιάζοντας ιδίως στον σχεδιασμό του και στις δικλείδες ασφαλείας.
Τέλος, κάλεσαν την Επιτροπή να επιδιώξει έναν διάλογο προσανατολισμένο στα αποτελέσματα σχετικά με τις παγκόσμιες μακροοικονομικές ανισορροπίες, να αξιοποιήσει αποτελεσματικά τα υφιστάμενα εργαλεία της ΕΕ και να ενισχύσει επειγόντως την εργαλειοθήκη της ΕΕ με νέα μέτρα.
Μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034
Οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν τα βασικά στοιχεία για έναν ισορροπημένο συμβιβασμό σχετικά με τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ —γνωστό ως πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ)—, με βάση το επικαιροποιημένο διαπραγματευτικό πλαίσιο που περιλαμβάνει συγκεκριμένα μεγέθη και παρουσιάστηκε από την ιρλανδική προεδρία.
Οι ηγέτες της ΕΕ κάλεσαν τον Πρόεδρο Αντόνιο Κόστα να προωθήσει τις διαπραγματεύσεις, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Τόνισαν ότι μια συμφωνία πριν από το τέλος του 2026 θα επέτρεπε την έγκριση των αναγκαίων νομοθετικών πράξεων εντός του 2027, διασφαλίζοντας έτσι ότι η χρηματοδότηση από την ΕΕ θα φτάνει στους δικαιούχους χωρίς διακοπή, από τον Ιανουάριο του 2028 και μετά.
Διεύρυνση της ΕΕ και μεταρρυθμίσεις
Παράλληλα, οι ηγέτες της ΕΕ υπογράμμισαν ότι η διεύρυνση αποτελεί μια γεωστρατηγική επένδυση στην ειρήνη, την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία, καθώς και έναν παράγοντα που συμβάλλει στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και στην προώθηση των κοινών ευρωπαϊκών αξιών.
Επισήμαναν την ανάγκη οι υποψήφιες χώρες να συνεχίσουν τις μεταρρυθμίσεις —ιδίως όσον αφορά το κράτος δικαίου—, σύμφωνα με τη διαδικασία προσχώρησης που βασίζεται στις ατομικές επιδόσεις. Από την πλευρά της, η ΕΕ οφείλει να προωθήσει εσωτερικές μεταρρυθμίσεις και να αντιμετωπίσει καίρια ζητήματα που αφορούν τις προτεραιότητες, τις πολιτικές και την ικανότητά της να δράσει σε περίπτωση περαιτέρω διεύρυνσης.
Χαιρέτισαν επίσης τις εργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη σχετικά με τη συνθήκη προσχώρησης του Μαυροβουνίου και έλαβαν υπόψη την πρόθεση της Προεδρίας του Συμβουλίου να εργαστεί για το προσωρινό κλείσιμο των εναπομεινάντων διαπραγματευτικών κεφαλαίων, υπό την προϋπόθεση ότι το Μαυροβούνιο θα υλοποιήσει τις αντίστοιχες μεταρρυθμίσεις.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
