Ηταν, όπως λέει, το ήσυχο και συνεσταλμένο παιδί που πίστευε πως, αν τηρείς τους κανόνες, όλα πηγαίνουν ομαλά μα τα Τέμπη ανέτρεψαν βίαια αυτή την πεποίθηση.
Η Μαρία Καρυστιανού μίλησε στην «Π» για την κόρη της, την έρευνα που θεωρεί ελλιπή, την απόφασή της να περάσει από τη διεκδίκηση της δικαίωσης στην πολιτική και την πεποίθησή της ότι η διακυβέρνηση χρειάζεται πρώτα ήθος, βούληση και λογοδοσία.
– Τι παιδί ήσασταν;
– Ήμουν πολύ ήσυχη και συνεσταλμένη. Προσπαθούσα πάντα να είμαι comme il faut, έτσι όπως πρέπει. Η οικογένειά μου και ειδικά η μητέρα μου ήταν αρκετά αυστηρή ως προς την κοινωνική συμπεριφορά, τα μαθήματα, το να είμαστε καλοί μαθητές. Υπήρχαν κανόνες στο σπίτι. Μεγάλωσα, λοιπόν, σε ένα περιβάλλον στο οποίο πίστευα ότι, αν υπακούς στους κανόνες που διέπουν την κοινωνία και τους ακολουθείς, όλα θα πηγαίνουν ομαλά.
– Η Ιατρική ήταν παιδικό όνειρο;
– Μάλλον ναι. Πάντα είχα αγάπη για το να βοηθάω τους άλλους. Μου άρεσε πολύ η προσφορά. Όταν, όμως, μπήκα στην Ιατρική Θεσσαλονίκης, διαπίστωσα πολύ νωρίς ότι υπήρχαν σοβαρά προβλήματα και στο εκπαιδευτικό σύστημα. Για μένα ήταν απογοητευτικό. Είχα φτάσει ακόμη και στο σημείο να σκέφτομαι να φύγω στο εξωτερικό, αλλά τελικά έμεινα.
Σήμερα μιλάω με συναδέλφους και με παιδιά τους που σπουδάζουν Ιατρική και μου λένε ότι τα πράγματα είναι χειρότερα. Και αναρωτιέμαι: πώς μπορούν να είναι χειρότερα; Μου δίνεται πολλές φορές η εντύπωση ότι σε αυτή τη χώρα, αντί όσο περνούν τα χρόνια να εξελισσόμαστε και να βελτιωνόμαστε, συμβαίνει το αντίθετο.
– Σας ενδιέφερε ποτέ η ενασχόληση με την πολιτική;
– Καθόλου, ειλικρινά. Θεωρούσα ότι στην πολιτική δεν είσαι ελεύθερος να κάνεις αυτά που θέλεις. Αν βρίσκεσαι σε θέση ευθύνης, θέλεις να κάνεις πράγματα και έρχονται κάποιοι και σου λένε «μέχρι εδώ μπορείς να κινηθείς, αυτό είναι το πλαίσιο», για μένα αυτό ήταν πάρα πολύ περιοριστικό.
Μαρία Καρυστιανού: «Δεν ξέρω από τι κάηκε η κόρη μου»
– Τριάμισι χρόνια μετά τα Τέμπη, αισθάνεστε ότι η Δικαιοσύνη πλησιάζει στην αλήθεια;
– Σε καμία περίπτωση.
Δεν ξέρω από τι κάηκε η κόρη μου. Αυτό για μένα είναι πραγματικά απίστευτο. Διασώθηκαν κάποια ηχητικά και έμαθα ότι η κόρη μου κάηκε ζωντανή, ότι ζούσε πριν καεί, ενώ είχα τελείως διαφορετικές διαβεβαιώσεις από τους ιατροδικαστές, ότι όλοι οι επιβάτες είχαν πεθάνει ακαριαία.
Ξαφνικά προέκυψε από το ηχητικό ότι κάποιοι άνθρωποι ήταν για τρία λεπτά εγκλωβισμένοι και περίμεναν να πεθάνουν. Κάηκαν ζωντανοί.
Και ακόμη δεν ξέρω από τι κάηκε.
– Ποιο θεωρείτε το μεγαλύτερο κενό της έρευνας;
– Δεν έγινε ποτέ, όπως έπρεπε, ο έλεγχος για το τι δημιούργησε την πυρόσφαιρα. Αυτό ζητούσαμε διαρκώς: να γίνει έρευνα.
Θεωρώ ότι υπήρξε μία ανάκριση με πολύ συγκεκριμένη στόχευση, η οποία άφηνε έξω σημαντικά κομμάτια της έρευνας. Ανάμεσά τους και το ζήτημα της πυρόσφαιρας.
Μαρία Καρυστιανού: «Ο Πρωθυπουργός θα ήθελα, βασικά, να αγαπάει τη χώρα. Θα ήθελα να αγαπάει πάρα πολύ τη χώρα»
Η λέξη «ξυλόλιο» δεν ήταν μια δική μας θεωρία. Υπήρχαν αναφορές από το Χημείο του Κράτους, πραγματογνώμονες και πορίσματα. Εμείς βλέπαμε αναφορές σε «ξυλόλιο», «εύφλεκτη ουσία», «αρωματικούς υδρογονάνθρακες» και πιέζαμε να γίνουν οι έλεγχοι που θεωρούσαμε απαραίτητοι.
Το βασικό μου ερώτημα παραμένει αναπάντητο.
– Πότε καταλάβατε ότι αυτή η προσωπική μάχη θα σας οδηγούσε τελικά στην πολιτική;
– Από πολύ νωρίς υπήρχαν συμπολίτες μου που μου έλεγαν ότι πρέπει να εμπλακώ στην πολιτική. Μου ακουγόταν τόσο ξένο, που ορισμένες φορές με ενοχλούσε κιόλας. Ήταν πολύ μακριά από τη δική μου στόχευση.
Όταν, όμως, είδα ότι δεν υπήρχε τίποτα άλλο που θα μπορούσα να κάνω, όταν ένιωσα ότι είχα εξαντλήσει οτιδήποτε νομικό μπορούσα να χρησιμοποιήσω για να οδηγηθούμε στην έρευνα και στις απαντήσεις που ζητούσα, άρχισα να βλέπω διαφορετικά τα πράγματα.
Μαρία Καρυστιανού: «Το μόνο λοιπόν που μπορούσε να με βοηθήσει στη δικαίωση ήταν να εμπλακώ η ίδια στην πολιτική»
Είχα μεγάλη εμπιστοσύνη και στους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Στην πορεία θεώρησα ότι και εκεί υπάρχουν ισχυρές πολιτικές επιρροές.
Είχα δώσει μια μεγάλη υπόσχεση στο παιδί μου, ότι θα κάνω τα πάντα. Το μόνο λοιπόν που μπορούσε να με βοηθήσει στη δικαίωση ήταν να εμπλακώ η ίδια στην πολιτική, αφού το θέμα μου ήταν αμιγώς πολιτικό.
– Από τη μάχη των Τεμπών μέχρι τη διεκδίκηση της διακυβέρνησης, όμως, η απόσταση είναι μεγάλη. Πιστεύετε ότι είστε έτοιμη να ηγηθείτε μιας κυβέρνησης;
– Το έχω σκεφτεί κι εγώ πολλές φορές.
Είμαι αυτοδημιούργητη. Δεν έζησα με τα χρήματα του πατέρα μου, ούτε μου άνοιγε πόρτες το όνομα του πατέρα μου, ούτε ανέλαβα μια έτοιμη επιχείρηση. Έπρεπε να εργαστώ και να επιβιώσω σε ένα δύσκολο επαγγελματικό περιβάλλον.
Τι θα ήθελα εγώ να έχει ο πρωθυπουργός της χώρας μου; Θα ήθελα, βασικά, να αγαπάει τη χώρα. Θα ήθελα να αγαπάει πάρα πολύ τη χώρα. Και αν αγαπάς τη χώρα, αγαπάς και τους πολίτες. Νοιάζεσαι γι’ αυτούς.
Θα ήθελα έναν άνθρωπο που να μην αισθάνεται ότι βρίσκεται σε ένα άλλο level και βλέπει τα πράγματα από ψηλά. Να είναι δίπλα στον πολίτη. Να έχει εργαστεί. Να έχει στηθεί στην Εφορία. Να έχει ανοίξει έναν λογαριασμό και να έχει πει: «Παναγία μου, πώς θα το πληρώσω αυτό;».
Γιατί ένας άνθρωπος που τα έχει βιώσει αυτά μπορεί να κατανοήσει τι συμβαίνει στην κοινωνία.
Θέλω επίσης έναν άνθρωπο που να μπορεί να προβλέπει καταστάσεις, να είναι ανιδιοτελής, να μη βάζει προσωπικές ή κομματικές σκοπιμότητες πάνω από το συμφέρον της χώρας. Να αγαπά τη Δικαιοσύνη και τη Δημοκρατία. Να έχει ήθος και αρχές.
Η αλήθεια και το ήθος είναι πράγματα που λείπουν σήμερα από την πολιτική ζωή της χώρας.
Μαρία Καρυστιανού: «Είμαι αυτοδημιούργητη. Δεν έζησα με τα χρήματα του πατέρα μου, ούτε μου άνοιγε πόρτες το όνομα του πατέρα μου, ούτε ανέλαβα μια έτοιμη επιχείρηση»
– Η διακυβέρνηση, όμως, απαιτεί και ειδικές γνώσεις: οικονομία, εξωτερική πολιτική, επενδύσεις. Πώς καλύπτεται η έλλειψη κυβερνητικής εμπειρίας;
– Το πρώτο για μένα είναι η αγάπη για την κοινωνία, γιατί αυτή δείχνει τη βούληση. Το δεύτερο είναι ακριβώς η πολιτική βούληση: τι θέλω να κάνω; Θέλω πραγματικά να βοηθήσω τη χώρα μου;
Και το τρίτο είναι η ικανότητα να επιλέξεις τους κατάλληλους ανθρώπους που θα σε συμβουλεύσουν, ώστε να πετύχεις αυτό που χρειάζεται.
Έτσι δουλέψαμε και το πρόγραμμά μας. Πήραμε ανθρώπους από κάθε κλάδο, ανθρώπους που βίωναν τα προβλήματα. Αυτοί έδιναν τις προτάσεις και τις λύσεις. Στη συνέχεια περνούσαν από τους τεχνοκράτες του οικονομικού επιτελείου, ώστε να κριθεί τι μπορεί να γίνει, τι δεν μπορεί να γίνει και με ποια σειρά πρέπει να εφαρμοστεί.
– Το πρόγραμμά σας είναι πλήρως κοστολογημένο;
– Έχουμε δεσμευτεί ότι είναι πλήρως κοστολογημένο και, όταν θα είναι η ώρα, θα παρουσιαστούν και τα νούμερα.
Θα μπορούσαμε να γίνουμε πολύ πιο αρεστοί λέγοντας πράγματα που δεν μπορούν να εφαρμοστούν. Θα σας πω ένα παράδειγμα. Στην πρώτη συζήτηση που είχα με τους οικονομολόγους μου, τους είπα: «Ο ΕΝΦΙΑ είναι ένας άδικος φόρος. Θέλω να καταργηθεί».
Μου απάντησαν ότι η πλήρης κατάργησή του δεν μπορεί να γίνει άμεσα και ότι μπορεί να υπάρξει σταδιακή μεγάλη μείωση σε βάθος τετραετίας. Το δέχθηκα.
Αυτό θέλω να πω: όσα παρουσιάζουμε πρέπει πραγματικά να μπορούν να εφαρμοστούν.
– Λέτε ότι ο διαχωρισμός Αριστεράς και Δεξιάς είναι παρωχημένος. Πού τοποθετείτε πολιτικά το εγχείρημά σας;
– Βάζουμε ως βάση και θεμέλιο της λειτουργίας του κράτους το κράτος δικαίου. Τη δικαιοσύνη, την αξιοκρατία, την κατάργηση των ακαταδίωκτων. Όλοι πρέπει να είναι ίσοι απέναντι στον νόμο και όλοι να λογοδοτούν, πολλώ δε μάλλον όταν βρίσκονται σε θέση ευθύνης.
Θέλουμε λογοδοσία και αξιολόγηση των πολιτικών, αλλά και συμμετοχή του κόσμου. Ο πολίτης πρέπει να μπορεί να βλέπει το πρόγραμμα που υλοποιεί κάθε υπουργείο και να αξιολογεί τον υπουργό. Θέλουμε να ακούμε τον πολίτη και να προσαρμόζουμε πολιτικές, όταν αυτό απαιτείται.
Μας ενδιαφέρουν οι ευάλωτες ομάδες, αλλά και πάρα πολύ η μεσαία τάξη. Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις αποτελούν τη ραχοκοκαλιά κάθε οικονομίας.
Μας ενδιαφέρει επίσης ο πολιτισμός, η παράδοση, η ταυτότητά μας και η πατρίδα μας. Θεωρούμε ιερή υποχρέωση του κράτους να προστατεύει την κυριαρχία και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, χωρίς να ακουμπάμε τα άκρα. Ούτε από τη μία πλευρά ούτε από την άλλη.
Μαρία Καρυστιανού: «Θέλω μια Δικαιοσύνη στην οποία κανένα τηλέφωνο δεν θα μπορεί να δίνει οδηγίες»
– Χρησιμοποιείτε πολύ τις έννοιες «κάθαρση» και «λογοδοσία». Ποιος πρέπει να αποφασίζει ποιος θα λογοδοτήσει; Η κυβέρνηση ή η Δικαιοσύνη;
– Η Δικαιοσύνη, αυτόνομα. Θέλουμε να της δώσουμε πλήρη ανεξαρτησία για να κάνει τη δουλειά της.
Έχουμε νόμους και έχουμε καλούς δικαστικούς λειτουργούς. Πιστεύω ότι η πλειοψηφία των δικαστικών λειτουργών πιέζεται και δυσκολεύεται να κάνει τη δουλειά της ελεύθερα. Θέλω μια Δικαιοσύνη στην οποία κανένα τηλέφωνο δεν θα μπορεί να δίνει οδηγίες.
Για εμάς τέτοιες πρακτικές είναι κόκκινο πανί. Δεν έχουν καμία σχέση με τη Δημοκρατία, την ελευθερία του λόγου και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
– Αν μετά τις εκλογές απαιτηθούν συνεργασίες, με ποιον θα μπορούσατε να κυβερνήσετε;
– Εμείς μιλάμε για πλήρη κατάργηση του άρθρου 86, για πλήρη λογοδοσία και για έλεγχο ακόμη και δικαστικών λειτουργών που δεν έχουν κάνει σωστά τη δουλειά τους.
Πείτε μου ένα κόμμα που να έχει βάλει όλα αυτά ως προαπαιτούμενα και σε τόσο κεντρική θέση στο πρόγραμμά του. Εγώ δεν βλέπω τέτοιο κόμμα. Επομένως, πώς μπορούμε να συνεργαστούμε;
– Δηλαδή αποκλείετε συνεργασία με τα σημερινά μεγάλα κόμματα;
– Με κανένα συστημικό κόμμα.
– Και αν το εκλογικό αποτέλεσμα δεν δώσει αυτοδυναμία;
– Να μην προδικάσουμε το αποτέλεσμα.
Θεωρώ ότι ο κόσμος έχει αντιληφθεί σε μεγάλο βαθμό τι συμβαίνει και ότι χρειάζεται καθαρούς και έντιμους ανθρώπους για να διοικήσουν τη χώρα.
Είμαι πάρα πολύ αισιόδοξη ότι αυτή τη φορά, αντί να επιλέξει ένα παλιό σύστημα, θα εμπιστευτεί συμπολίτες του, ανθρώπους της κοινωνίας που έρχονται με τις καλύτερες προθέσεις.
Την επόμενη ημέρα, πάντως, το βέβαιο είναι ότι η χώρα πρέπει να έχει σωστή, δίκαιη και δημοκρατική διακυβέρνηση, μακριά από τη διαπλοκή.
Μαρία Καρυστιανού: «Δεν αντέχω την προδοσία. Θαυμάζω την ταπεινότητα»
Κλείνοντας, ζητήθηκε από τη Μαρία Καρυστιανού να απαντήσει σε μερικές προσωπικές ερωτήσεις για να τη γνωρίσει καλύτερα ο κόσμος.
-Υπάρχει κάποιο πρόσωπο, κάποιος άνθρωπος, κάποια προσωπικότητα, ζωντανός ή μη, που να σας έχει επηρεάσει; Μπορεί να είναι πολιτικός, μπορεί και να μην είναι, ή κάποιος που θαυμάζετε για τη δουλειά του, τη σκέψη του, τις ιδέες του.
Δύο ονόματα μου έρχονται κατευθείαν στο μυαλό. Θα σας πω τον Κολοκοτρώνη και τον Καποδίστρια.
-Βουνό ή θάλασσα;
Βουνό
-Να διαβάσετε ένα βιβλίο ή να δείτε μια ταινία;
Να διαβάσω ένα βιβλίο.
-Πρωινός ή βραδινός τύπος;
Πρωινός, 100%.
-Καφές ή τσάι;
Μόνο καφές.
-Εκτός της Θεσσαλονίκης, σε ποια άλλη πόλη θα μπορούσατε να ζείτε;
Θα μπορούσα γενικά να ζήσω στην Κρήτη. Σε οποιαδήποτε πόλη της Κρήτης.
-Σκύλος ή γάτα;
Σκύλος.
-Αν μπορούσατε να καλέσετε κάποιο πρόσωπο για δείπνο –και τώρα αφαιρώ τον Κολοκοτρώνη και τον Καποδίστρια– ποιον άλλον θα επιλέγατε;
Θα καλούσα την Ειρήνη Παπά.
-Ποιο χαρακτηριστικό δεν αντέχετε στους ανθρώπους και ποιο θαυμάζετε σε μια προσωπικότητα;
Δεν αντέχω την προδοσία. Θαυμάζω την ταπεινότητα.
-Τι δεν θα κάνατε ποτέ για να γίνετε πρωθυπουργός;
Τι δεν θα έκανα ποτέ; Δεν θα πρόδιδα.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
