ΚΑΙΡΟΣ

Λειψοί: Ανάπτυξη με όρους ποιότητας και αυθεντικότητας

Οι Λειψοί έχουν αναδειχθεί σε πρότυπο ήπιας και βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης με έμφαση στη διαφύλαξη του φυσικού περιβάλλοντος και της αυθεντικής φυσιογνωμίας τους

Οι Λειψοί έχουν εξελιχθεί τα τελευταία χρόνια σε ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα ήπιας και βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης στο Αιγαίο. Την ώρα που πολλοί νησιωτικοί προορισμοί βρίσκονται αντιμέτωποι με τις επιπτώσεις του υπερτουρισμού και αναζητούν ένα πιο ισορροπημένο αναπτυξιακό μοντέλο, το μικρό νησί των Δωδεκανήσων ακολουθεί σταθερά μια διαφορετική πορεία. Με επίκεντρο τις δημόσιες υποδομές, τη συστηματική αξιοποίηση εθνικών και ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και τη διαφύλαξη της αυθεντικής του φυσιογνωμίας, οι Λειψοί επενδύουν σε ένα πρότυπο ανάπτυξης που συνδυάζει την πρόοδο με τον σεβασμό στον τόπο και την τοπική κοινωνία.

Η δήμαρχος Λειψών Ευαγγελίστρα Λαουντού μιλώντας στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων εξηγεί γιατί ο Δήμος και η τοπική κοινωνία θεωρούν ότι η ποιότητα αποτελεί τη σημαντικότερη «επένδυση» για το μέλλον του προορισμού. «Οι Λειψοί δεν προσπαθούν να γίνουν ένας ακόμη μαζικός προορισμός χωρίς μέτρο. Θέλουμε να παραμείνουμε ένας προορισμός για εκείνους που αναζητούν την αυθεντικότητα, την χαλάρωση, την ήπια διασκέδαση και την πραγματική επαφή με έναν τόπο. Πιστεύουμε ότι αυτό είναι το μεγαλύτερο συγκριτικό μας πλεονέκτημα και δεν έχουμε κανέναν λόγο να το θυσιάσουμε», τονίζει η δήμαρχος, εξηγώντας ότι η επιλογή αυτή δεν αποτελεί μόνο πολιτική της δημοτικής αρχής αλλά κοινή απόφαση της τοπικής κοινωνίας.

Η ίδια θεωρεί ότι η αυξανόμενη ανταπόκριση του κοινού στον προορισμό τα τελευταία έτη δεν είναι αποτέλεσμα συγκυριών αλλά μιας σταθερής στρατηγικής που εφαρμόζεται με συνέπεια. «Ο επισκέπτης σήμερα είναι πολύ πιο ενημερωμένος και πολύ πιο απαιτητικός. Αναζητά εμπειρίες, αυθεντικότητα και ποιότητα. Οι Λειψοί δεν χρειάζεται να δημιουργήσουν μια καινούργια ταυτότητα για να ανταποκριθούν σε αυτή τη ζήτηση. Αρκεί να προστατεύσουν εκείνη που ήδη διαθέτουν. Και αυτό καθιστά τον προορισμό γνήσιο και μοναδικό» αναφέρει χαρακτηριστικά. Στο πλαίσιο αυτό, η κυρία Λαουντού αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στις υποδομές, υπογραμμίζοντας ότι η τουριστική ανάπτυξη δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στη φυσική ομορφιά ενός τόπου. «Όταν μιλάμε για τουρισμό, στην πραγματικότητα μιλάμε για την καθημερινότητα των κατοίκων. Αν δεν υπάρχουν σύγχρονες υποδομές, επαρκής ύδρευση, σωστές λιμενικές εγκαταστάσεις και ποιοτικές δημόσιες υπηρεσίες, τότε δεν μπορεί να υπάρξει ούτε ποιοτικός τουρισμός. Γι' αυτό η προτεραιότητά μας ήταν και παραμένει η αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου χρηματοδοτικού εργαλείου» υπογραμμίζει.

Η στρατηγική αυτή συνοδεύεται από συγκεκριμένα αποτελέσματα, σύμφωνα με την κυρία Λαουντού. Ο Δήμος Λειψών ολοκλήρωσε την απορρόφηση του συνόλου των εγκεκριμένων χρηματοδοτήσεων των προγραμμάτων «ΦιλόΔημος» και «Αντώνης Τρίτσης», συνολικού ύψους περίπου 4,5 εκατ. ευρώ, ενώ εξασφάλισε επιπλέον χρηματοδοτήσεις ύψους 2,1 εκατ. ευρώ για νέα έργα που αφορούν, μεταξύ άλλων, την αναβάθμιση των δικτύων ύδρευσης και τη δημιουργία κατοικιών για γιατρούς και εκπαιδευτικούς. Παράλληλα, προχωρά ο σχεδιασμός για τον νέο λιμένα στη θέση Καβί, έργο πνοής με προϋπολογισμό που υπερβαίνει τα 5,2 εκατ. ευρώ, το οποίο αναμένεται να ενισχύσει σημαντικά την προσβασιμότητα του νησιού και τις προοπτικές του τουρισμού. «Τα έργα αυτά δεν σχεδιάζονται αποκλειστικά για τους επισκέπτες. Σχεδιάζονται για να αναβαθμίσουν ουσιαστικά την ποιότητα ζωής στους Λειψούς. Γιατί ένας τόπος που λειτουργεί καλύτερα για τους ανθρώπους που ζουν μόνιμα σε αυτόν, λειτουργεί καλύτερα και για τους φίλους του και για όσους τον επισκέπτονται. Αυτή είναι η φιλοσοφία μας και θεωρώ ότι δικαιώνεται στην πράξη» επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η κυρία Λαουντού. Η δήμαρχος στέκεται ιδιαίτερα στη σημασία της συνέχειας. Όπως αναφέρει, ένας μικρός νησιωτικός δήμος δεν έχει την πολυτέλεια να αλλάζει στρατηγική κάθε λίγα χρόνια. «Η ανάπτυξη απαιτεί συνέπεια, συνεργασία και υπομονή. Τα έργα χρειάζονται χρόνο, οι χρηματοδοτήσεις απαιτούν σωστή προετοιμασία και τα αποτελέσματα δεν έρχονται από τη μια ημέρα στην άλλη. Η δική μας ευθύνη είναι να συνεχίσουμε αυτή την προσπάθεια, να ολοκληρώσουμε όσα έχουν ήδη ξεκινήσει και να σχεδιάσουμε την επόμενη ημέρα» υπογραμμίζει.

Η ίδια εστιάζει ιδιαίτερα και στον τρόπο που μπορεί να αποτιμηθεί η επιτυχία ενός τουριστικού προορισμού τονίζοντας: «Δεν μας ενδιαφέρει να μεγαλώσουμε χωρίς όρια. Μας ενδιαφέρει να διατηρήσουμε την ποιότητα που κάνει τους ανθρώπους να επιστρέφουν. Οι Λειψοί δεν θέλουν να γίνουν κάτι διαφορετικό. Θέλουν να παραμείνουν αυτό που είναι, να εκπέμπουν την αύρα αυθεντικότητας που τους χαρακτηρίζει».

Οι ελεύθερες παραλίες ως στρατηγική επιλογή

Παράλληλα, η δήμαρχος αναφέρεται σε μία από τις πιο χαρακτηριστικές επιλογές του νησιού, η οποία, όπως τονίζει, εκφράζει ολόκληρη την τοπική κοινωνία. «Έχουμε αποφασίσει ότι οι παραλίες μας πρέπει να παραμείνουν ελεύθερες και ο φυσικός τους χαρακτήρας αναλλοίωτος. Δήμος, επαγγελματίες και κάτοικοι έχουμε επιλέξει να μην ακολουθήσουμε το μοντέλο της εκτεταμένης ανάπτυξης με πισίνες, ούτε της κατάληψης των παραλιών από αχανείς και ανεξέλεγκτες σειρές οργανωμένων ξαπλωστρών και ομπρελών. Πιστεύουμε ότι αυτό ακριβώς αναζητούν οι επισκέπτες που επιλέγουν τους Λειψούς και αυτό είναι το συγκριτικό πλεονέκτημα που οφείλουμε να διαφυλάξουμε» λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η δήμαρχος Λειψών.

Η κυρία Λαουντού θεωρεί ότι η επιλογή αυτή δεν αφορά μόνο την προστασία του περιβάλλοντος αλλά συνολικά την ταυτότητα του προορισμού. Όπως αναφέρει: «Οι Λειψοί δεν είναι ένας τόπος που προσπαθεί να εντυπωσιάσει με τεχνητές παρεμβάσεις. Η ομορφιά του βρίσκεται στο φυσικό τοπίο, στις μικρές αποστάσεις, στην απλότητα και στην αίσθηση ελευθερίας που προσφέρει στον επισκέπτη από την πρώτη στιγμή που φτάνει στο νησί. Αυτά δεν πρέπει να τα θεωρούμε δεδομένα. Πρέπει να τα προστατεύουμε καθημερινά. Και με το τρόπο αυτό ίσως όχι μόνο πετύχουμε το καλύτερο για το νησί μας, αλλά βάλουμε το "λιθαράκι" μας για μια διαφορετική και πιο βιώσιμη προσέγγιση του τουρισμού σε εθνικό επίπεδο. Δεν θεωρούμε καθόλου τυχαία την Κοινή Υπουργική Απόφαση που υπέγραψαν πρόσφατα οι υπουργοί Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης και Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου για τις ‘‘απάτητες παραλίες'', στις οποίες απαγορεύονται ομπρέλες, ξαπλώστρες, αναψυκτήρια και γενικά κάθε είδους οικονομική δραστηριότητα. Οι Λειψοί είναι ο δήμος της χώρας που κατακτά την κορυφή πανελληνίως με συνολικά 23 απάτητες παραλίες».

Σύμφωνα με την κυρία Λαουντού, η διεθνής προβολή που γνωρίζουν τα τελευταία χρόνια οι Λειψοί αποτελεί απόδειξη ότι η στρατηγική αυτή αποδίδει. «Οι συνεχείς αναφορές του νησιού σε διεθνή μέσα ενημέρωσης και οι διακρίσεις που έχει λάβει δεν αντιμετωπίζονται ως αυτοσκοπός, αλλά ως φυσική συνέπεια της επιλογής να επενδύσει στην αυθεντικότητα και στην ποιότητα. Η αναγνωρισιμότητα είναι σημαντική γιατί φέρνει τους Λειψούς πιο κοντά σε ανθρώπους που ίσως δεν γνώριζαν το νησί μας. Αυτό όμως που έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία, είναι ότι όσοι έρχονται εδώ βρίσκουν αυτό ακριβώς που περίμεναν και αναχωρούν με τις καλύτερες εντυπώσεις. Η αξιοπιστία ενός προορισμού είναι το σημαντικότερο κεφάλαιό του. 'Αλλωστε οφείλουμε να επισημάνουμε πως τα τελευταία χρόνια οι Λειψοί έχουν επιτύχει σημαντικές αυξήσεις της επισκεψιμότητας, πράγμα που σημαίνει πως η ποιότητα εν τέλει μπορεί να φέρει ανάπτυξη» τονίζει η κυρία Λαουντού.

Η τοπική κοινωνία και το μοντέλο της αυθεντικής φιλοξενίας

Αναφορικά με τη φιλοσοφία που διέπει τις σχέσεις του νησιού με τους επισκέπτες, η κυρία Λαουντού επισημαίνει: «Δεν θέλουμε ο επισκέπτης να αισθάνεται ότι βρίσκεται σε έναν απρόσωπο τουριστικό προορισμό. Θέλουμε να γνωρίσει τον τόπο, τους ανθρώπους του, τις παραδόσεις του, τη γαστρονομία του και τον τρόπο ζωής του. Αυτή η προσωπική σχέση είναι που κάνει πολλούς να επιστρέφουν ξανά και ξανά στους Λειψούς». Η ίδια εξηγεί μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι το στοιχείο αυτό οφείλεται κυρίως στην ίδια την τοπική κοινωνία. «Οι επαγγελματίες του τουρισμού, οι κάτοικοι, οι παραγωγοί και οι άνθρωποι της καθημερινότητας είναι οι καλύτεροι πρεσβευτές του νησιού. Η φιλοξενία στους Λειψούς δεν είναι μια υπηρεσία που αγοράζει ο επισκέπτης. Είναι κομμάτι της κουλτούρας μας και αυτό δεν μπορεί να αντικατασταθεί από καμία επιτηδευμένη πολυτέλεια. Υπό το πρίσμα της προστασίας του περιβάλλοντος και την αυθεντικότητας, Δήμος και τοπική κοινωνία δημιουργούν και παρέχουν μοντέρνες και καλαίσθητες υπηρεσίες».

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αυθεντικότητας αποτελεί, σύμφωνα με τη δήμαρχο, η γαστρονομία. «Δεν προσπαθούμε να δημιουργήσουμε μια εικόνα που δεν μας εκφράζει. Τα τοπικά τυριά, τα παραδοσιακά αρτοσκευάσματα, τα φρέσκα ψάρια και θαλασσινά, οι οικογενειακές συνταγές και ο ιδιαίτερος βραβευμένος οίνος των Λειψών αποτελούν μέρος της καθημερινότητάς μας. Ο επισκέπτης γνωρίζει την πραγματική ζωή του τόπου και αυτό είναι που κάνει την εμπειρία του ξεχωριστή. Το ίδιο ισχύει και για την πολιτιστική ταυτότητα του νησιού. Η παράδοση που συνδέει τους Λειψούς με τη μυθική Ωγυγία της Καλυψούς, τα τοπικά πανηγύρια, η Παναγιά του Χάρου, αλλά και η στενή σχέση των κατοίκων με τη θάλασσα και την ιστορία του τόπου, συνθέτουν μια εμπειρία που δεν δημιουργήθηκε για τον τουρισμό, αλλά αποτελεί ζωντανό στοιχείο της τοπικής κοινωνίας. Δεν παρουσιάζουμε την παράδοσή μας ως τουριστικό αξιοθέατο. Είναι ο τρόπος με τον οποίο μεγαλώσαμε και συνεχίζουμε να ζούμε. Αν αυτό συγκινεί τους επισκέπτες, είναι γιατί είναι αληθινό» υπογραμμίζει η κυρία Λαουντού.

Παράλληλα, η δήμαρχος εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξη για την πορεία της εφετινής τουριστικής περιόδου. Όπως επισημαίνει, τα πρώτα μηνύματα είναι θετικά, ωστόσο θεωρεί ότι απαιτείται συνεχής προσπάθεια και προσαρμογή στις νέες συνθήκες της διεθνούς τουριστικής αγοράς. «Δεν θεωρούμε τίποτα δεδομένο. Κάθε χρονιά ξεκινά από την αρχή. Παρακολουθούμε τις εξελίξεις, ακούμε τις ανάγκες της αγοράς και συνεχίζουμε να εργαζόμαστε ώστε οι Λειψοί να παραμένουν ένας προορισμός που προσφέρει ποιότητα και αυθεντικές εμπειρίες. Τα τελευταία χρόνια οι Λειψοί έχουν κάνει σημαντικά βήματα για την ενίσχυση της εξωστρέφειας. Έλληνες και Ιταλοί αποτελούν κύριες αγορές, ωστόσο το ενδιαφέρον διευρύνεται και σε πλήθος ακόμη χωρών όπως Μ. Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Σκανδιναβία και άλλες» τονίζει χαρακτηριστικά.

Η ίδια ξεκαθαρίζει ότι οι νέες προκλήσεις δεν αλλάζουν τη βασική κατεύθυνση του Δήμου. Αντίθετα, ενισχύουν την ανάγκη να παραμείνει σταθερός στις αρχές που έχουν διαμορφώσει τη σημερινή εικόνα του νησιού. «Η μεγαλύτερη ευθύνη μας είναι να μη χάσουμε την ισορροπία που έχουμε κατακτήσει. Θέλουμε να συνεχίσουμε να βελτιώνουμε τις υποδομές, να αξιοποιούμε κάθε διαθέσιμη χρηματοδότηση και να στηρίζουμε τους ντόπιους επαγγελματίες με κάθε διαθέσιμο δυνατό μέσο, χωρίς να αλλοιώσουμε τα χαρακτηριστικά που κάνουν τους Λειψούς να ξεχωρίζουν» αναφέρει η κυρία Λαουντού.

Τέλος, εστιάζοντας στον ρόλο της τοπικής κοινωνίας, τον οποίο θεωρεί καθοριστικό για την επόμενη ημέρα του προορισμού, η δήμαρχος Λειψών υπογραμμίζει: «Τίποτα από όσα έχουμε πετύχει δεν θα μπορούσε να γίνει μόνο από τον Δήμο. Οι σημαντικές αποφάσεις για το μέλλον του νησιού είναι αποτέλεσμα μιας κοινής αντίληψης που έχουμε διαμορφώσει όλοι μαζί. Αυτή η συνεργασία μάς επιτρέπει να σχεδιάζουμε με αυτοπεποίθηση, να προστατεύουμε όσα αγαπάμε και να δημιουργούμε προοπτικές για τις επόμενες γενιές. Και ίσως αυτό να αποτελεί το σημαντικότερο μήνυμα των Λειψών προς τη σύγχρονη τουριστική αγορά».

Πηγή: ΑΠΕ - ΜΠΕ