ΚΑΙΡΟΣ

Ανατροπή από σήμερα στον Εξωδικαστικό: Ποιοι αποκτούν πρόσβαση στις 420 δόσεις 

Your browser doesn’t support HTML5 audio

Πως προστατεύεται η α’ κατοικία μέσω του μηχανισμού- Διευρύνεται ο αριθμός των δικαιούχων καθώς ορίζονται υψηλότερα εισοδηματικά όρια

Του Βαγγέλη Δουράκη 

«Ανοίγει» από σήμερα η περίμετρος των δικαιούχων για προσφυγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό: Κάτι που πρακτικά σημαίνει πως περισσότεροι οφειλέτες θα έχουν την ευκαιρία να ρυθμίσουν τα χρέη τους σε έως 420 δόσεις. Και αυτό γιατί στον Μηχανισμό θα μπορούν να ενταχθούν πλέον και εκείνοι που έχουν χρέη άνω των 5.000 ευρώ, δικαίωμα το οποίο διατηρούσαν μέχρι και τώρα μόνον όσοι είχαν οφειλές που ξεπερνούσαν τα 10.000 ευρώ. 

Η εξέλιξη αυτή εκτιμάται πως θα δώσει διέξοδο σε περισσότερους από 1 εκατ. οφειλέτες που διατηρούν «ανοιχτούς λογαριασμούς» με τράπεζες, servicers, ασφαλιστικά ταμεία, εφορία ακόμη και με Δήμους και τα χρέη τους κινούνται στην περιοχή των 5.000 με 10.000 ευρώ.

Ποιοι αποκτούν δικαίωμα στις 240 δόσεις 

Η περίμετρος των δικαιούχων ήδη είχε διευρυνθεί μία φορά μετά την αναπροσαρμογή των εισοδηματικών ορίων κάτι που έδωσε το «προνόμιο» που είχαν μέχρι πρότινος πολύ λίγοι ευάλωτοι οφειλέτες -να ρυθμίζουν δηλαδή τα χρέη τους μέσω Εξωδικαστικού χωρίς να μπορούν να τους «μπλοκάρουν» τη ρύθμιση οι τράπεζες και οι servicers- σε μεγαλύτερο αριθμό οφειλετών. 

Αυτή τη στιγμή τη δυνατότητα να περιληφθούν στην κατηγορία των ευάλωτων νοικοκυριά με εισόδημα από 14.000 έως 42.000 ευρώ. Πλέον, τα όρια αυτά διαμορφώθηκαν σε 14.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, σε 21.000 ευρώ για δύο μέλη, 28.000 ευρώ για τρία μέλη, 35.000 ευρώ για τέσσερα μέλη και 42.000 ευρώ για πέντε μέλη και πάνω. 

Επίσης, προσαρμόστηκαν και τα περιουσιακά όρια, που κυμαίνονται από 240.000 ευρώ μέχρι 360.000 ευρώ, ανάλογα με τον αριθμό μελών της οικογένειας.
Έτσι, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι χαμηλώνει στα 5.000 ευρώ από 10.000, το «κατώφλι» ένταξης στον εξωδικαστικό ο αριθμός εκείνων που θα μπορούν να ρυθμίσουν τα χρέη τους μέχρι και σε 420 δόσεις, διευρύνεται σημαντικά. 

Η υπαγωγή στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, ακόμη και για το κατώτατο όριο των 5.000 ευρώ, συνοδεύεται από τα ίδια πλεονεκτήματα που ίσχυαν μέχρι τώρα για τους μεγαλύτερους οφειλέτες:

  • Με την οριστική υποβολή της αίτησης στην πλατφόρμα, «παγώνει» αυτόματα κάθε ενέργεια αναγκαστικής είσπραξης ή δέσμευσης από την ΑΑΔΕ ή τους ιδιώτες πιστωτές.
  • Το χρέος μπορεί να σπάσει σε έως και 240 δόσεις (20 έτη) για οφειλές προς το Δημόσιο και έως 420 δόσεις (35 έτη) προς τις τράπεζες και τα funds.
  • Εφόσον το επιτρέπουν τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια του οφειλέτη, ο αλγόριθμος μπορεί να προτείνει «κούρεμα» επί των προσαυξήσεων ή και του βασικού κεφαλαίου που κυμαίνεται από 75% έως και 100% ανάλογα με το εάν πρόκειται για βασική οφειλή ή προσαυξήσεις. 

«Κανόνες» για ένταξη στον Εξωδικαστικό  

Υπάρχουν πάντως και κάποιοι κανόνες που δεν μπορεί κάποιος να τους «σπάσει».

Συγκεκριμένα:

  • Η ελάχιστη μηνιαία δόση στην πλατφόρμα ορίζεται στα 50 ευρώ.
  • Ο εξωδικαστικός αφορά αποκλειστικά σύνολο χρεών που ξεπερνούν τα 5.000 ευρώ. Οφειλές έστω και ένα ευρώ κάτω από αυτό το όριο (πχ 4.999 ευρώ) παραμένουν εκτός πλατφόρμας και πρέπει να αντιμετωπιστούν μέσω της Πάγιας Ρύθμισης ή της έκτακτης ρύθμισης των 72 δόσεων.
  • Ο οφειλέτης δεν … επιλέγει δόσεις, αλλά αποδέχεται ή απορρίπτει τη λύση την οποία του προτείνει η πλατφόρμα, με βάση το οικονομικό προφίλ του. 
  • Πριν ξεκινήσει η διαδικασία ο οφειλέτης θα πρέπει να συναινέσει να διασταυρωθούν τα στοιχεία εισοδήματος και περιουσίας του, προκειμένου ο αλγόριθμος της πλατφόρμας να υπολογίσει πόσα μπορεί -και πρέπει- να δίνει κάθε μήνα ώστε να αποπληρώσει την οφειλή του. 

Τι αλλάζει στην προστασία της πρώτης κατοικίας 

Μέσω του εξωδικαστικού θα μπορεί κάποιος να «προστατεύει» και την α’ κατοικία του καθώς θα δίνεται μια «δεύτερη ευκαιρία» στους οφειλέτες: Το νέο «μοντέλο» προστασίας που περνά μέσα από τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό θα επιτρέπει σε όσους έχουν χρέη να επιλέγουν να διατηρήσουν στην κατοχή τους την κύρια κατοικία τους «θυσιάζοντας» όμως την υπόλοιπη περιουσία τους.

Έτσι, προκειμένου να «προστατεύσει» την κύρια κατοικία του ο εκάστοτε οφειλέτης θα πρέπει να αποδεχτεί την ρευστοποίηση άλλων δευτερευόντων ακινήτων. Εντούτοις, πέρα από το ότι θα διατηρεί στην κατοχή του την πρώτη του κατοικία, θα πληρώνει και χαμηλότερες δόσεις σε σχέση με το παρελθόν. 

Συγκεκριμένα, εκείνοι που υποβάλλουν αίτηση ρύθμισης στην πλατφόρμα του Εξωδικαστικού Μηχανισμού εφόσον επιλέξουν την προστασία της πρώτης τους κατοικίας, θα διαπιστώσουν πως το ύψος του «κουρέματος» και οι μηνιαίες δόσεις θα υπολογίζονται αποκλειστικά βάσει της αξίας της κατοικίας και των εισοδημάτων του οφειλέτη, και όχι σύμφωνα με το σύνολο της περιουσίας του. 

Στοιχείο που υιοθετείται για πρώτη φορά και οδηγεί σε χαμηλότερα ποσά μηνιαίων δόσεων. 

Κατ’ αυτόν τον τρόπο η επιλογή διατήρησης της κύριας κατοικίας με ταυτόχρονη ρευστοποίηση των λοιπών περιουσιακών στοιχείων για την αποπληρωμή των χρεών μέσω ηλεκτρονικού πλειστηριασμού, συνιστά μια «δεύτερη ευκαιρία» για τους οφειλέτες, από την στιγμή βεβαίως που διαθέτουν και άλλη περιουσία πέρα από την οικία που διαμένουν.

Σε κάθε περίπτωση, ο οφειλέτης θα μπορεί είτε να αποδεχθεί τη ρύθμιση που θα προκύπτει ή και να την απορρίψει. 

Εάν την αποδεχτεί θα υπογραφεί σύμβαση η οποία θα προβλέπει τη σταδιακή αποπληρωμή της αξίας της πρώτης κατοικίας, θα πρέπει να γνωρίζει όμως πως η διατήρησή της θα εξαρτάται από τη συνεπή τήρηση των όρων.