ΚΑΙΡΟΣ

Η κλιματική αλλαγή «ψήνει» τους ωκεανούς της Ευρώπης, διαπιστώνουν οι επιστήμονες

Your browser doesn’t support HTML5 audio

Η υπερθέρμανση του πλανήτη είναι ο βασικός παράγοντας πίσω από τους φετινούς θαλάσσιους καύσωνες, με σοβαρές επιπτώσεις στα οικοσυστήματα

Οι θάλασσες της Ευρώπης υπερθερμαίνονται και η κλιματική αλλαγή ευθύνεται γι’ αυτό, δήλωσαν την Τετάρτη, 19 Αυγούστου ερευνητές, προειδοποιώντας ότι οι θαλάσσιοι καύσωνες απειλούν τα οικοσυστήματα και τις παράκτιες κοινότητες.

Ο Ατλαντικός και η Μεσόγειος είναι πολύ θερμότεροι από το κανονικό, με ορισμένες περιοχές των θαλασσών γύρω από την Ευρώπη να φτάνουν αυτή την εβδομάδα έως και 6 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον μέσο όρο.

Ο ένοχος είναι η κλιματική αλλαγή, σύμφωνα με μελέτη της κοινοπραξίας επιστημόνων World Weather Attribution, η οποία δημοσιεύθηκε την Τετάρτη. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη αποτελεί τον βασικό παράγοντα για τις φετινές υψηλές θερμοκρασίες των θαλασσών.

Η έκθεση δημοσιεύεται σε ένα καλοκαίρι που χαρακτηρίζεται από θερμοκρασιακά ρεκόρ, ξηρασίες και πυρκαγιές - φαινόμενα που, σύμφωνα με τους ίδιους επιστήμονες, έχουν επιδεινωθεί από την κλιματική αλλαγή. Στη θάλασσα, οι υψηλές θερμοκρασίες βλάπτουν τα θαλάσσια είδη, ευνοούν την αύξηση των πληθυσμών μεδουσών και αυξάνουν τον κίνδυνο καταστροφικών καταιγίδων αργότερα μέσα στη χρονιά.

«Αυτό το καλοκαίρι έχουμε δει πραγματικά εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες στις θάλασσες γύρω από την Ευρώπη», δήλωσε η Catherine Gregory, κλιματολόγος στο Πανεπιστήμιο της Βέρνης και μέλος της ερευνητικής ομάδας.

«Μέχρι τον Ιούλιο, η μέση θερμοκρασία ολόκληρης της Μεσογείου ήταν λίγο πάνω από 27°C, η υψηλότερη τιμή που έχει καταγραφεί ποτέ για τον Ιούλιο», πρόσθεσε. «Έχουμε μια μέτρηση από σημαδούρα δυτικά της Μαγιόρκας που κατέγραψε πάνω από 33°C σε ανοιχτή θάλασσα... και έχουμε δει παρόμοιες ακραίες συνθήκες και στον Βόρειο Ατλαντικό».

Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν μεθόδους που έχουν αξιολογηθεί από άλλους επιστήμονες (peer review) για να αναλύσουν τέσσερις περιοχές: την Ανατολική και τη Δυτική Μεσόγειο, τον Ατλαντικό γύρω από τον Βισκαϊκό Κόλπο και την Ιβηρική Χερσόνησο, καθώς και τις θάλασσες γύρω από την Ιρλανδία και τη δυτική Βρετανία.

«Διαπιστώνουμε ότι οι συνθήκες θαλάσσιου καύσωνα τον Ιούλιο είναι οι πιο ακραίες που έχουν καταγραφεί για τη Δυτική Μεσόγειο, την περιοχή της Κελτικής Θάλασσας και την περιοχή του Βισκαϊκού Κόλπου και της Ιβηρικής Χερσονήσου», δήλωσε η Gregory.

Οι επιστήμονες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η κλιματική αλλαγή έκανε και τις δύο περιοχές της Μεσογείου 2°C θερμότερες, ενώ αύξησε τη θερμοκρασία των υδάτων γύρω από την Ιβηρική κατά 1,4°C και των θαλασσών γύρω από την Ιρλανδία κατά 1,3°C.

Η υπερθέρμανση του πλανήτη έχει επίσης αυξήσει δραματικά την έκταση των θαλάσσιων καυσώνων, διαπίστωσαν οι ερευνητές συγκρίνοντας τις φετινές συνθήκες με μια προσομοίωση ενός κόσμου χωρίς κλιματική αλλαγή.

Φέτος, το 90% του Βισκαϊκού Κόλπου και το 80% της Δυτικής Μεσογείου παρουσίασαν εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες. Χωρίς την υπερθέρμανση του πλανήτη, το ποσοστό θα ήταν μόλις 40% και στις δύο περιοχές.

Η διαφορά είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου το 70% των θαλασσών επηρεάστηκε από θαλάσσιο καύσωνα φέτος, ενώ σε έναν κόσμο χωρίς την υπερθέρμανση του πλανήτη το ποσοστό θα έπεφτε στο 9%. Γύρω από την Ιρλανδία, η έκταση θα μειωνόταν από 80% σε 30%.

Οι ωκεανοί απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος της επιπλέον θερμότητας που παράγεται από την καύση ορυκτών καυσίμων. Τα θερμότερα νερά αναγκάζουν ορισμένα είδη να μετακινούνται προς ψυχρότερες θάλασσες, ενώ όσα δεν μπορούν να μετακινηθούν, όπως τα κοράλλια και τα θαλάσσια λιβάδια, κινδυνεύουν με μαζική εξαφάνιση.

«Έχουμε αυτό που αποκαλούμε νικητές και χαμένους. Πολλά είδη μειώνονται σε αφθονία ή εξαφανίζονται εντελώς, ενώ άλλα αυξάνονται και εξαπλώνονται», δήλωσε ο John Bruno, οικολόγος από το Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας στο Chapel Hill και ένας από τους συντάκτες της μελέτης.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, ψαράδες έχουν εντοπίσει χταπόδια να εξαπλώνονται προς τον βορρά καθώς τα νερά θερμαίνονται, καταστρέφοντας τα αλιεύματα οστρακοειδών λόγω της μεγάλης κατανάλωσης καβουριών.

Στη Γαλλία, οι μέδουσες, οι οποίες ευνοούνται από τις υψηλότερες θερμοκρασίες, φράζουν τα συστήματα εισαγωγής νερού πυρηνικών σταθμών παραγωγής ενέργειας.

Πέρα από τις επιπτώσεις στα οικοσυστήματα και την αλιεία, οι θαλάσσιοι καύσωνες αυξάνουν και την απειλή ακραίων καιρικών φαινομένων για τις παράκτιες κοινότητες. Οι επιστήμονες σημείωσαν ότι οι πολύ θερμές επιφανειακές θάλασσες ενισχύουν τον επικίνδυνο συνδυασμό υψηλής θερμοκρασίας και υγρασίας στις ακτές, ενώ παράλληλα συσσωρεύουν υγρασία που μπορεί να τροφοδοτήσει ισχυρές καταιγίδες, όπως αυτές που προκάλεσαν τις φονικές πλημμύρες στη Βαλένθια το 2024.

«Διαπιστώνουμε ότι όταν έχουμε πολύ υψηλές θερμοκρασίες στην επιφάνεια της θάλασσας, αυτές παρέχουν επιπλέον ενέργεια στις καταιγίδες», δήλωσε η Gregory. «Και παράλληλα έχουμε την πρόσθετη επιβάρυνση κατά τη διάρκεια των καυσώνων στην ξηρά».
 

Πηγή: skai.gr