ΚΑΙΡΟΣ

Ο επιβλητικός Φάρος των Χανίων

Ο επιβλητικός Φάρος των Χανίων, αποτελεί έναν από τους παλαιότερους φάρους όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και ολόκληρου του κόσμου

Του Νικόλα Μπάρδη

Ακολουθώντας τα γραφικά και δαιδαλώδη σοκάκια των Χανίων, θα βρεθείς στο παλιό λιμάνι της πόλης, όπου δεσπόζει ένας από τους σπουδαιότερους και παλαιότερους φάρους όχι μόνο της χώρας μας, αλλά και ολόκληρου του κόσμου.

Ο Φάρος των Χανίων αποτελεί ένα αληθινό στολίδι και σήμα κατατεθέν της πόλης. Κατασκευάστηκε στο δεύτερο μισό του 16ου αιώνα, κατά την περίοδο 1595-1601, από τους Ενετούς. Αργότερα, το 1830, ανακατασκευάστηκε από τους Αιγύπτιους, όταν οι Άγγλοι είχαν αναθέσει την Κρήτη στον αντιβασιλέα της Αιγύπτου Μεχμέτ Αλή.

Ο πύργος του φάρου έχει ύψος 21 μέτρων, ενώ το ύψος από την επιφάνεια της θάλασσας είναι στα 26 μέτρα και το φως του φαίνεται σε μία απόσταση 7 μιλίων. Βρίσκεται χτισμένος πάνω σε μία οκταγωνική βάση, με ένα δεκαεξάγωνο μεσαίο τμήμα και η τελική διατομή του είναι κυκλική. Το υλικό κατασκευής της βάσης έχει την ίδια προέλευση και ποιότητα με τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για την ενετική οχύρωση της πόλης. Μάλιστα, στο εσωτερικό του διαθέτει σκάλα, που οδηγεί σε ένα μπαλκόνι με γυάλινο πυργίσκο.

Το Ενετικό Λιμάνι και η ανέγερση του Φάρου

Το λιμάνι της πόλης άρχισε να κατασκευάζεται από τους Ενετούς ανάμεσα στο 1320 με 1356 μ.Χ. Το έργο συνεχίστηκε για τους δύο επόμενους αιώνες, οπότε κατασκευάστηκε και ο φάρος, αλλά σε διαφορετική μορφή από τη σημερινή. Το έργο θύμιζε ναύσταθμο, προκειμένου να προστατέψει την πόλη από τους Τούρκους εισβολείς και τους πειρατές.

Γύρω στο 1595 – 1601 ανεγέρθη από τους Ενετούς ο πρώτος φάρος, που θεμελιώθηκε πάνω σε φυσικό βράχο και λειτουργούσε ως φρυκτωρία. Σε πηγές της εποχής διαβάζουμε ότι αναφερόταν ως «φανάρι».

Τα χρόνια που ακολούθησαν, και συγκεκριμένα από το 1645 μέχρι το 1830 που η Κρήτη πέρασε στην Τουρκοκρατία, οι Οθωμανοί δεν χρησιμοποιούσαν πια το λιμάνι των Χανίων, αλλά της Σούδας, με αποτέλεσμα ο φάρος της πόλης να εγκαταλειφθεί και να υποστεί μεγάλες φθορές, αφού κανείς δεν είχε αναλάβει τη συντήρησή του. Από το 1830 που ο Μεχμέτ Αλή της Αιγύπτου ανέλαβε τη διοίκηση του νησιού, έδωσε εντολή να καθαριστεί η λεκάνη του λιμανιού, να επισκευαστεί ο λιμενοβραχίονας και να ανακατασκευαστεί ο φάρος, ο οποίος έτσι απέκτησε μία δεύτερη ευκαιρία…

Οι εργασίες κόστισαν συνολικά 1.146.000 γρόσια, το λιμάνι απέκτησε νέα όψη και εξελίχθηκε σε μεγάλο εμπορικό κέντρο. Αυτήν την περίοδο κατασκευάστηκε και ο πύργος του φάρου, που ήταν αρκετά διαφορετικός από τον αρχικό και έμοιαζε αρκετά με μιναρέ. Πρόσφατες έρευνες που έγιναν στο ιστορικό αυτό κτίσμα για την αναστήλωσή του, έδειξαν ότι η βάση του φάρου που είναι ενετική χωρίζεται από τον υπόλοιπο φάρο με μία ξύλινη σχάρα.

Ο Φάρος ων Χανίων προστέθηκε στο Ελληνικό Φαρικό Δίκτυο μετά την Ένωση της Κρήτης με την ελεύθερη Ελλάδα, το 1913. Τον Μάιο του 1915 εγκαταστάθηκε και ένα σταθερό λευκό φως, που υποδηλώνει ότι είναι επίσημος φάρος στο ελληνικό δίκτυο.

Σήμερα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της πόλης των Χανίων, τοπόσημο του ενετικού λιμένα και πολυφωτογραφημένο μέρος, καθώς σε καθημερινή βάση χιλιάδες κλικ τουριστών τον αποθανατίζουν και τον «ανεβάζουν» στα social media, δείχνοντας την ομορφιά και την αρχοντιά του στα πέρατα της οικουμένης. Την ώρα, μάλιστα, που ο ήλιος δύει στο απέραντο γαλάζιο και ο πύργος του φάρου φωταγωγείται είναι μία από τις πιο όμορφες και μαγικές εικόνες που θα σας χαρίσει το ταξίδι στην Κρήτη.