Μια νέα έντονη πολιτική και θεσμική αντιπαράθεση έχει ξεσπάσει τις τελευταίες ημέρες στις ΗΠΑ με αφορμή τη World Liberty Trust Company, μια νέα τράπεζα κρυπτονομισμάτων που συνδέεται άμεσα με την οικογένεια Τραμπ.
Η εταιρεία απέκτησε υπό όρους τραπεζική άδεια από την ομοσπονδιακή αρχή των ΗΠΑ, που υπάγεται στην κυβέρνηση Τραμπ, την ώρα που ο ίδιος ο πρόεδρος και μέλη της οικογένειάς του διατηρούν σημαντικό οικονομικό συμφέρον σε αυτήν.
Συγκεκριμένα, οντότητα που συνδέεται με τον Τραμπ και μέλη της οικογένειάς του κατέχει περίπου το 38% της εταιρείας, ενώ επικεφαλής της ομοσπονδιακής εποπτικής αρχής, που της έδωσε την άδεια για έναρξη τραπεζικής δραστηριότητας, είναι πολιτικό πρόσωπο διορισμένο από τον ίδιο τον πρόεδρο.
Για τους επικριτές του Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump), η υπόθεση εγείρει πρωτοφανή ερωτήματα σύγκρουσης συμφερόντων, καθώς μια επιχείρηση που συνδέεται οικονομικά με τον πρόεδρο εισέρχεται σε μια αυστηρά ρυθμιζόμενη αγορά με την έγκριση της ίδιας διοίκησης της οποίας εκείνος προΐσταται.
Την ίδια ώρα, ορισμένοι προχωρούν ένα βήμα παραπέρα, σημειώνοντας ότι βασικό πλεονέκτημα της World Liberty είναι ότι μπορεί να λειτουργήσει ως «γέφυρα» για όσους επιδιώκουν να κερδίσουν την εύνοια του Λευκού Οίκου.
Οι Δημοκρατικοί μιλούν ανοιχτά για χαρακτηριστικό παράδειγμα διαφθοράς. Η World Liberty Financial και η ρυθμιστική αρχή εποπτείας των τραπεζών στις ΗΠΑ (Γραφείο του Ελεγκτή του Νομίσματος των ΗΠΑ - OCC), από την άλλη, απορρίπτουν τις αιτιάσεις περί προνομιακής μεταχείρισης, υποστηρίζοντας ότι η διαδικασία έγκρισης ακολούθησε τους προβλεπόμενους κανόνες και διεκπεραιώθηκε από μόνιμα στελέχη της υπηρεσίας - και όχι από τον επικεφαλής της Αρχής που είναι διορισμένος από τον Τραμπ.
Στον πυρήνα της αντιπαράθεσης βρίσκεται το ασυνήθιστο επιχειρηματικό μοντέλο, το οποίο, σύμφωνα με πέντε ειδικούς στα κρυπτονομίσματα που μίλησαν στον Guardian, διαθέτει δύο ιδιαίτερα χαρακτηριστικά: πολύ περιορισμένο κίνδυνο ζημιών για την ίδια την εταιρεία και, ταυτόχρονα, ένα αμφιλεγόμενο κίνητρο για όσους επιλέξουν να τοποθετήσουν χρήματα σε αυτήν - τη σύνδεσή της με τον Αμερικανό πρόεδρο και την οικογένειά του.
Μια «τράπεζα» χωρίς δάνεια και καταθέσεις
Παρά τον χαρακτηρισμό της ως τράπεζας, η World Liberty δεν θα λειτουργεί με τον συμβατικό τρόπο. Δεν θα δανείζει επιχειρήσεις ή ιδιώτες, δεν θα χορηγεί στεγαστικά δάνεια, ούτε θα εκδίδει πιστωτικές κάρτες, ενώ οι τοποθετήσεις σε αυτήν δεν θα καλύπτονται από την ομοσπονδιακή ασφάλιση καταθέσεων.
Η βασική της δραστηριότητα θα είναι διαφορετική: θα μπορεί να εκδίδει απευθείας το USD1, το stablecoin της οικογένειας Τραμπ που είναι συνδεδεμένο με το δολάριο.
Σε αντίθεση με κρυπτονομίσματα όπως το bitcoin, των οποίων η τιμή παρουσιάζει μεγάλες διακυμάνσεις, τα stablecoins έχουν σχεδιαστεί ώστε να διατηρούν σταθερή αξία - συνήθως ένα δολάριο. Χρησιμοποιούνται ευρέως ως ενδιάμεσο μέσο για συναλλαγές σε πιο ριψοκίνδυνα κρυπτοπεριουσιακά στοιχεία.
Το κρίσιμο σημείο, ωστόσο, βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο το θεσμικό πλαίσιο επιτρέπει στον εκδότη ενός stablecoin να αποκομίζει κέρδη.
Βάσει της νομοθεσίας που υπέγραψε ο Τραμπ το 2025, οι εκδότες stablecoins δεν επιτρέπεται να καταβάλλουν τόκους στους κατόχους τους. Η ίδια η World Liberty, όμως, μπορεί να τοποθετεί τα χρήματα που εισπράττει από την έκδοση των USD1 σε ασφαλή και υψηλής ρευστότητας περιουσιακά στοιχεία, όπως αμερικανικά κρατικά ομόλογα, και να καρπώνεται τους τόκους.
Με άλλα λόγια, οι κάτοχοι του USD1 δεν αμείβονται για τα χρήματα που τοποθετούν, ενώ ο εκδότης του stablecoin μπορεί να αποκομίζει έσοδα από αυτά.
«Ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος να αγοράσεις επιρροή»
Αυτό οδηγεί, σύμφωνα με τους επικριτές, στο πιο δύσκολο ερώτημα για το επιχειρηματικό μοντέλο της World Liberty: γιατί να αγοράσει κάποιος το USD1, όταν στην αγορά υπάρχουν ήδη πολύ μεγαλύτερα και ευρύτερα χρησιμοποιούμενα stablecoins;
Οι ειδικοί που μίλησαν στον Guardian στρέφουν την προσοχή ακριβώς στους δεσμούς που έχει η εταιρεία με τον Λευκό Οίκο.
«Ο μόνος πραγματικός λόγος για να το κάνει κάποιος είναι επειδή θέλει να κατευνάσει τον Τραμπ, να κερδίσει την εύνοιά του ή με κάποιον τρόπο να τον βοηθήσει», σημειώνει ο Τζέιμς Έιντζελ, αναπληρωτής καθηγητής στη Σχολή Επιχειρήσεων McDonough του Πανεπιστημίου Georgetown.
Για κάποιον που τοποθετεί χρήματα στην εν λόγω τράπεζα, «αυτός είναι ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος για να αγοράσει επιρροή στην ομάδα του Τραμπ», προσθέτει.
Η World Liberty Financial απορρίπτει αυτή την ερμηνεία και υποστηρίζει ότι η απόκτηση τραπεζικού καταστατικού ενισχύει, αντί να αποδυναμώνει, την εποπτεία της.
«Οι επικριτές χάνουν την ουσία: Η World Liberty Financial επιδιώκει τη ρύθμιση και τη συνεχή εποπτεία, δεν προσπαθεί να τις αποφύγει», ανέφερε εκπρόσωπος της εταιρείας, προσθέτοντας ότι η εθνική τραπεζική άδεια θα διασφαλίσει «ισχυρή και μόνιμη ρυθμιστική εποπτεία» από το OCC, ακόμη και μετά τη λήξη της κυβέρνησης Τραμπ.
Το OCC, από την πλευρά του, υποστηρίζει ότι δεν τίθεται ζήτημα διαφθοράς ή προνομιακής μεταχείρισης, καθώς η αίτηση εξετάστηκε από μόνιμα στελέχη της υπηρεσίας και όχι από τον πολιτικά διορισμένο επικεφαλής της.
Οι Δημοκρατικοί, ωστόσο, επισημαίνουν ότι το ίδιο το γεγονός παραμένει χωρίς ιστορικό προηγούμενο: εν ενεργεία πρόεδρος των ΗΠΑ να έχει οικονομικό συμφέρον σε τραπεζική επιχείρηση που εγκρίνεται και εποπτεύεται από υπηρεσία της δικής του κυβέρνησης.
Η περίεργη αλληλουχία των εξελίξεων
Την αντιπαράθεση τροφοδοτεί ακόμη περισσότερο η περίεργη αλληλουχία εξελίξεων που προηγήθηκε.
Το USD1 κυκλοφόρησε από τη World Liberty Financial τον Μάρτιο του 2025, μόλις δύο μήνες μετά την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Περίπου τέσσερις μήνες αργότερα, ο πρόεδρος υπέγραψε το νέο θεσμικό πλαίσιο για τα stablecoins, το λεγόμενο «Genius Act».
Σε εκδήλωση στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ υποστήριξε ότι πριν από την επιστροφή του στην εξουσία οι «νέες χρηματοοικονομικές τεχνολογίες», συμπεριλαμβανομένων των κρυπτονομισμάτων, ήταν αντιμέτωπες στις ΗΠΑ με «ασφυκτικούς κανονισμούς, σκληρούς περιορισμούς και εργαλειοποίηση».
Αναφερόμενος στον Genius Act, πρόσθεσε ότι «τον ονόμασα από εμένα», υποστηρίζοντας ότι η νομοθεσία άνοιξε τον δρόμο «για την ευρεία υιοθέτηση stablecoins που συνδέονται με το δολάριο». «Και αυτό λειτούργησε πολύ καλά», πρόσθεσε.
Ο νόμος, που υπογράφηκε τον Ιούλιο του 2025, προβλέπει ότι οι εκδότες stablecoins δεν μπορούν να καταβάλλουν τόκους στους κατόχους τους και ότι τα αποθεματικά τους θα πρέπει να τοποθετούνται σε περιουσιακά στοιχεία όπως μετρητά ή βραχυπρόθεσμα αμερικανικά κρατικά ομόλογα.
Έξι μήνες αργότερα, η World Liberty υπέβαλε αίτηση στο OCC, δηλώνοντας ως έναν από τους στόχους της την «προώθηση της ευρείας υιοθέτησης του USD1».
Στις 14 Αυγούστου, το OCC έδωσε τελικά υπό όρους έγκριση, απορρίπτοντας τις ενστάσεις περί σύγκρουσης συμφερόντων.
Η υπηρεσία τόνισε ότι οι αποφάσεις για τέτοιου είδους αιτήσεις λαμβάνονται από μόνιμο προσωπικό βάσει εκχωρημένων αρμοδιοτήτων και ότι η αίτηση της World Liberty αξιολογήθηκε σύμφωνα με όλες τις νομοθετικές, κανονιστικές και πολιτικές προϋποθέσεις.
«Ήθελε μια τράπεζα και οι ρυθμιστικές αρχές την ενέκριναν»
Οι επικριτές δεν πείθονται. Ο Πάτρικ Γούντολ, διευθύνων σύμβουλος της Americans for Financial Reforms, υποστηρίζει ότι το OCC υπερέβη τις νόμιμες αρμοδιότητές του προκειμένου να χορηγήσει υπό όρους τραπεζική άδεια σε εταιρεία που ελέγχεται από την οικογένεια Τραμπ.
Ακόμη πιο αιχμηρός ο Τζέρεμι Κρες, καθηγητής Νομικής και ειδικός στην τραπεζική ρύθμιση στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν σημειώνει ότι «ο πρόεδρος Τραμπ ελέγχει τη διαδικασία τραπεζικής εποπτείας» και προσθέτει: «Ήθελε μια τράπεζα και έτσι οι τραπεζικές ρυθμιστικές αρχές ενέκριναν την τράπεζά του. Αυτό είναι πρωτοφανές».
Το OCC απαντά ότι διαβουλεύτηκε με έμπειρους κυβερνητικούς αξιωματούχους αρμόδιους για ζητήματα δεοντολογίας, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η διαδικασία συμμορφώνεται με όλα τα σχετικά πρότυπα και τις πολιτικές.
Το μικρό μερίδιο του USD1 και το μεγάλο ερώτημα
Το USD1 εξακολουθεί πάντως να αποτελεί μικρό παίκτη σε μια αγορά που κυριαρχείται από γίγαντες. Αυτήν τη στιγμή βρίσκονται σε κυκλοφορία Tether αξίας περίπου 183 δισ. δολαρίων, ενώ η αξία των υπό κυκλοφορία USDC της Circle ξεπερνά τα 70 δισ. δολάρια. Αντίθετα, η αξία των USD1 που βρίσκονται σε κυκλοφορία είναι περίπου 4 δισ. δολάρια.
Η World Liberty υποστηρίζει ότι το stablecoin της χρησιμοποιείται ευρέως και ότι είναι το δεύτερο μεγαλύτερο, τόσο σε κεφαλαιοποίηση όσο και σε όγκο συναλλαγών, μεταξύ όσων συμμορφώνονται με τον Genius Act.
Το Tether, που παραμένει ο αδιαμφισβήτητος ηγέτης της αγοράς, δεν συμμορφώνεται με τον συγκεκριμένο νόμο. Έτσι, το USD1 μπορεί τεχνικά να βρίσκεται στη δεύτερη θέση μεταξύ των συμβατών stablecoins, εξακολουθεί όμως να αντιπροσωπεύει ένα πολύ μικρό κομμάτι της συνολικής αγοράς.
Το νόμισμα έλαβε πάντως ιδιαίτερη προβολή από τον Λευκό Οίκο τον Ιούνιο, όταν σε αγώνα UFC στο νότιο προαύλιο ανακοινώθηκε ότι ορισμένοι αθλητές θα λάμβαναν μπόνους σε USD1.
Για τους ειδικούς, ωστόσο, το βασικό ερώτημα παραμένει: ποιο ουσιαστικό κίνητρο έχει κάποιος να επιλέξει το USD1 αντί για πολύ πιο εδραιωμένα stablecoins;
«Δεν βλέπω κάποιον καλό λόγο για τον οποίο θα ήθελε κάποιος να χρησιμοποιήσει το stablecoin του Τραμπ, όταν άλλα χρησιμοποιούνται πολύ περισσότερο», σημειώνει ο Έιντζελ. «Ο μόνος λόγος που μπορώ να δω είναι η προσπάθεια να κερδίσει κάποιος την εύνοια της κυβέρνησης Τραμπ».
Ο Κρες εκτιμά ότι κάποιοι ενδέχεται να αγοράζουν το USD1 λόγω πολιτικής ή συναισθηματικής ταύτισης με τον Τραμπ και το κίνημα MAGA (Make America Great Again). Άλλοι, όμως, μπορεί να το αντιμετωπίζουν ως μέσο προσέγγισης της κυβέρνησης.
Ο Γούντολ υποστηρίζει ότι η ίδια η φύση του εγχειρήματος καθιστά το stablecoin «μοναδικά κατάλληλο» για όσους επιδιώκουν να κερδίσουν την εύνοια του Λευκού Οίκου.
Ακόμη πιο κατηγορηματικός εμφανίζεται ειδικός στην τραπεζική των κρυπτονομισμάτων, ο οποίος ζήτησε να μην κατονομαστεί λόγω των σχέσεών του με το OCC. «Οι άνθρωποι μπορούν να αγοράσουν μεγάλες ποσότητες USD1 και στη συνέχεια να πουν στην κυβέρνηση ή στον ίδιο τον Τραμπ ότι το έκαναν», αναφέρει και προσθέτει: «Και ο Τραμπ κερδίζει χρήματα από αυτό».
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.