Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν θα υποδεχθεί στη Μόσχα δεκάδες Αφρικανούς ηγέτες, καθώς το Κρεμλίνο επιδιώκει να ενισχύσει τους δεσμούς της Ρωσίας με την αφρικανική ήπειρο, η οποία έχει αποκτήσει αυξημένη στρατηγική σημασία για τη Μόσχα μετά την εισβολή της στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022.
Αντιπροσωπείες από 48 χώρες αναμένεται να συμμετάσχουν στην τρίτη Σύνοδο Κορυφής Ρωσίας–Αφρικής, που ξεκινά την Τετάρτη, εκ των οποίων οι 22 θα εκπροσωπηθούν από αρχηγούς κρατών, σύμφωνα με τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης. Όπως ανακοίνωσε το Κρεμλίνο, ο Πούτιν προγραμματίζει σειρά διμερών συναντήσεων με τους ηγέτες που θα επισκεφθούν τη Μόσχα, ενώ την Πέμπτη θα συμμετάσχει στην ολομέλεια της συνόδου.
Μεταξύ των ηγετών που αναμένεται να μεταβούν στη Μόσχα είναι ο πρόεδρος της Αιγύπτου, Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, ο πρόεδρος της Ρουάντα, Πολ Καγκάμε, ο πρόεδρος της Κένυας, Γουίλιαμ Ρούτο, και ο πρωθυπουργός της Αιθιοπίας, Άμπι Άχμεντ. Τη συμπροεδρία της συνόδου θα αναλάβει ο πρόεδρος του Μπουρούντι, Εβαρίστ Νταϊσιμιγιέ, ο οποίος είναι ο εν ενεργεία πρόεδρος της Αφρικανικής Ένωσης.
Το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι οι συμμετέχοντες στη σύνοδο σχεδιάζουν να υιοθετήσουν κοινή διακήρυξη, καθώς και ξεχωριστό ανακοινωθέν για την τεχνητή νοημοσύνη. Παράλληλα, αναμένεται να υπογραφούν και σειρά άλλων συμφωνιών.
Όπως σημειώνει το Bloomberg, για τον Πούτιν, η σύνοδος αποτελεί μια ακόμη ευκαιρία να αναδείξει τα όρια των δυτικών προσπαθειών για τη διπλωματική απομόνωση της Ρωσίας λόγω του πολέμου στην Ουκρανία. Παράλληλα, η Μόσχα επιδιώκει να ανακτήσει την επιρροή που είχε στην Αφρική, η οποία περιορίστηκε σημαντικά μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Τα σημαντικότερα κέρδη της Ρωσίας στην αφρικανική ήπειρο καταγράφονται κυρίως στο διπλωματικό πεδίο και στον τομέα της ασφάλειας. Αντίθετα, οι εμπορικές σχέσεις παραμένουν περιορισμένες και επικεντρώνονται σε μικρό αριθμό χωρών.
Η σύνοδος πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετές αφρικανικές κυβερνήσεις έχουν εκφράσει ανησυχίες για τις προσπάθειες στρατολόγησης πολιτών τους στις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις, με σκοπό να πολεμήσουν στην Ουκρανία. Το ζήτημα ενδέχεται να αποτελέσει σημείο τριβής στις συνομιλίες που διεξάγονται στη Μόσχα.
«Οι Αφρικανοί γνωρίζουν καλά ότι η παρουσία της Ρωσίας στην ήπειρο είναι σχετικά περιορισμένη, σε σύγκριση με την πολύ ισχυρότερη παρουσία της Κίνας, της Δύσης, ακόμη και της Ινδίας», δήλωσε ο Αλεξάντερ Μπάουνοφ, ανώτερος ερευνητής στο Carnegie Russia Eurasia Center. «Για τις αφρικανικές χώρες, η ανάπτυξη σχέσεων με τη Ρωσία αποτελεί έναν τρόπο να εξισορροπήσουν, ως έναν βαθμό, την πολύ ισχυρότερη παρουσία αυτών των δυνάμεων», πρόσθεσε.
Η Ρωσία έχει ενισχύσει αισθητά την παρουσία της στην ασταθή περιοχή του Σαχέλ, παρέχοντας στρατιωτική υποστήριξη στις κυβερνήσεις του Μάλι, της Μπουρκίνα Φάσο και του Νίγηρα. Παράλληλα, διατηρεί στρατιωτική παρουσία στην Κεντροαφρικανική Δημοκρατία.
Η Μόσχα εξακολουθεί να συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους προμηθευτές όπλων της Αφρικής, σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Ερευνών για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI). Ωστόσο, η θέση της έχει εξασθενήσει, καθώς οι παραδόσεις όπλων στην Αλγερία, έναν από τους μεγαλύτερους και ιστορικότερους πελάτες της Ρωσίας, έχουν μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Η Ρωσία επιχειρεί επίσης να αποκαταστήσει τις διπλωματικές και πολιτιστικές υποδομές της στην Αφρική, οι οποίες αποδυναμώθηκαν μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό, επαναλειτουργεί πρεσβείες και διευρύνει τα προγράμματα υποτροφιών, τις συνεργασίες μεταξύ πανεπιστημίων και τις εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες. Τα τελευταία χρόνια, η Μόσχα έχει επαναλειτουργήσει διπλωματικές αποστολές στην Μπουρκίνα Φάσο, τον Νίγηρα, την Ισημερινή Γουινέα, τη Σιέρα Λεόνε και το Τόγκο. Παράλληλα, ίδρυσε για πρώτη φορά πρεσβείες στο Νότιο Σουδάν, την Γκάμπια και τις Κομόρες, ενώ σχεδιάζει να ανοίξει ακόμη μία στη Λιβερία, σύμφωνα με την εκπρόσωπο του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα.
Η κόρη του Πούτιν, Κατερίνα Τιχονόβα, συμμετέχει επίσης στις προσπάθειες της Ρωσίας να ενισχύσει την παρουσία της στην Αφρική, μέσω του ιδρύματος Innopraktika, του οποίου ηγείται. Το ίδρυμα, σε συνεργασία με την κρατική τράπεζα Promsvyazbank, ανακοίνωσε τη δημιουργία ενός μόνιμου οργανισμού συνεργασίας Ρωσίας–Αφρικής, με στόχο την υποστήριξη των ρωσικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην αφρικανική ήπειρο.
Τον Μάρτιο, το ίδρυμα Innopraktika συμμετείχε στην ίδρυση ενός ρωσικού τεχνολογικού κόμβου στο Dar es Salaam, με στόχο να καταστεί η Τανζανία πύλη εισόδου για τις ρωσικές εταιρείες τεχνολογίας στην αγορά της Ανατολικής Αφρικής.
Η οικονομική παρουσία της Ρωσίας στην Αφρική παραμένει πολύ πιο περιορισμένη σε σχέση με την πολιτική της επιρροή, γεγονός που δείχνει ότι το ενδιαφέρον του Κρεμλίνου για την ήπειρο έχει κατά κύριο λόγο γεωπολιτικό χαρακτήρα.
«Το 70% αυτού του εμπορίου συγκεντρώνεται σε επτά ή οκτώ χώρες», δήλωσε πέρυσι ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, σε συνέντευξή του. «Είναι απαραίτητο να διευρυνθεί το φάσμα των εμπορικών μας εταίρων».
Ο Λαβρόφ δήλωσε τον Ιούνιο ότι το εμπόριο της Ρωσίας με την Αφρική πλησιάζει τα 30 δισ. δολάρια ετησίως. Το ποσό αυτό είναι χαμηλότερο από τη συνολική ετήσια εμπορική αξία των συναλλαγών της Ρωσίας με τη γειτονική Λευκορωσία, μια χώρα με πληθυσμό μικρότερο των 10 εκατομμυρίων κατοίκων. Παράλληλα, υπολείπεται κατά πολύ του όγκου εμπορίου μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Αφρικής, ο οποίος ανήλθε σε σχεδόν 355 δισ. ευρώ το 2024, σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, πάντως, καταγράφεται ταχεία ανάπτυξη. Σύμφωνα με τη ρωσική πρεσβεία στην Γκάνα, το διμερές εμπόριο αυξήθηκε σε περισσότερα από 800 εκατ. δολάρια το 2024, από 247 εκατ. δολάρια το 2022.
Οι Ρώσοι εξαγωγείς διστάζουν να προχωρήσουν σε σημαντικές επενδύσεις, λόγω της έλλειψης ώριμων επενδυτικών σχεδίων και αξιόπιστων πληροφοριών σχετικά με το κόστος, τις αγορές, το κανονιστικό πλαίσιο και τους κινδύνους. Αυτό αναφέρει έκθεση του Κέντρου Αφρικανικών Σπουδών της Ανώτατης Σχολής Οικονομικών της Μόσχας, ενός ιδρύματος που συμβουλεύει τη ρωσική κυβέρνηση για τη χάραξη περιφερειακής πολιτικής.
«Με την πάροδο των ετών, έχει καταστεί σαφές ότι η ρητορική στήριξη της Ρωσίας και η αντιιμπεριαλιστική της ρητορική μεταφράζονται σε πολύ περιορισμένη πραγματική χρηματοδοτική συνεισφορά», δήλωσε ο Μπάουνοφ. «Δεν πρέπει να συγχέουμε το ενδιαφέρον για τη Ρωσία - ή τη συμμετοχή σε εκδηλώσεις της - με την άνευ όρων υποστήριξή της».
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
