Εκκλησιαστικό «σεισμό» έχει προκαλέσει ο Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων Νεκτάριος, ο οποίος ταξίδεψε στη Μόσχα μεταφέροντας τη δεξιά χείρα του Αγίου Σπυρίδωνα, έπειτα από πρόσκληση του Πατριαρχείου Μόσχας και με άδεια της Ιεράς Συνόδου.
Η παρουσία του όμως στη ρωσική πρωτεύουσα και κυρίως η συλλειτουργία του με τον Πατριάρχη Κύριλλο προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις σε εκκλησιαστικούς κύκλους και φέρεται να απασχόλησαν ακόμη και το Μέγαρο Μαξίμου.
Ο Μητροπολίτης Νεκτάριος και μικρή αντιπροσωπεία της Μητρόπολης Κέρκυρας έφτασαν στη Μόσχα μέσω Βελιγραδίου. Μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα, ο ίδιος γνωστοποίησε ότι το λείψανο του Αγίου Σπυρίδωνα παραμένει στη Ρωσία και μεταφέρεται σε διαφορετικά σημεία από αντιπροσώπους της Μητρόπολης.
«Το χέρι του Αγίου παραμένει στη Μόσχα με άλλους εναλλασσόμενους αντιπροσώπους από τη Μητρόπολη Κέρκυρας», ανέφερε εκπρόσωπος της Μητρόπολης Κέρκυρας.
Η συλλειτουργία με τον Πατριάρχη Κύριλλο
Σύμφωνα με το Euronews, το γεγονός σημειώθηκε στις 19 Αυγούστου, στον Καθεδρικό Ναό του Σωτήρος Χριστού στη Μόσχα. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Πατριαρχείου Μόσχας, ο Νεκτάριος συλλειτούργησε με τον Πατριάρχη Κύριλλο και άλλους Ρώσους ιεράρχες και κληρικούς.
Κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, ο Έλληνας Μητροπολίτης ζήτησε από τον Κύριλλο να ευλογήσει το εκκλησίασμα με τη δεξιά χείρα του Αγίου Σπυρίδωνα. Στη συνέχεια του απένειμε την ανώτατη τιμητική διάκριση της Μητρόπολης Κέρκυρας, το Τάγμα του Χρυσού Σταυρού μετά του Αστέρος του Αγίου Σπυρίδωνα.
Από την πλευρά του, το Πατριαρχείο Μόσχας τίμησε τον Μητροπολίτη Νεκτάριο με το παράσημο του Οσίου Σεραφείμ του Σαρόφ Β΄ Τάξεως, αναγνωρίζοντας, όπως αναφέρεται, τη συμβολή του στην ενίσχυση των σχέσεων μεταξύ των Ορθόδοξων Εκκλησιών Ρωσίας και Ελλάδας.
Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε και η αναφορά του Νεκταρίου στον Κύριλλο, τον οποίο παρομοίασε με τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο.
Ο Μητροπολίτης Κέρκυρας επεσήμανε ότι γνώριζε τον νυν Πατριάρχη Κύριλλο ως μητροπολίτη Σμολένσκ και πρόεδρο του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας, παρομοιάζοντας αυτόν με τον μακαριστό Προκαθήμενο της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ελλάδος Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο.
«Είχα τη χαρά να σας γνωρίσω πριν και γίνεται Πατριάρχης, όταν ήσασταν Πρόεδρος του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων, επισκεπτότασταν τη μητρόπολή μας και τελούσατε τη Θεία Λειτουργία. Και τότε ακόμη Σας παρομοίωσα με τον Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο, ο οποίος σε δύσκολους καιρούς μπορεσε "να ορθοτομήσει τον λόγο της αληθείας" (Β΄ Τιμ. 2,15). Και εσείς πραγματικά "ορθοτομείτε τον λόγο της αληθείας" σαν πνευματικός μαγνήτης προσελκύοντας ανθρώπους, ιδιαίτερα νέους, στη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία, γεμίζοντας τις εκκλησίες της και επιστρέφοντας από τον αθεϊσμό στην πίστη», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Μητροπολίτης Κέρκυρας Νεκτάριος,
Η συνάντηση με τον Αντώνιο Βολοκολάμσκ
Μία ημέρα νωρίτερα, στις 18 Αυγούστου, ο Μητροπολίτης Κέρκυρας είχε επισκεφθεί το Τμήμα Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας και συναντήθηκε με τον επικεφαλής του, Μητροπολίτη Βολοκολάμσκ Αντώνιο.
Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης συνεργάτες των δύο πλευρών και ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της «Περιφερειακής Ενεργειακής Εταιρείας» Α.Β. Καρμάκοφ. Στο τέλος, οι παρευρισκόμενοι ασπάστηκαν τη δεξιά του Αγίου Σπυρίδωνα και αντάλλαξαν αναμνηστικά.
Ερωτήματα στην Αθήνα - Κύκλοι μιλούν για «πραξικόπημα»
Η συλλειτουργία με τον Πατριάρχη Κύριλλο προκάλεσε αντιδράσεις σε εκκλησιαστικούς κύκλους. Σύμφωνα με την «Καθημερινή», η κίνηση χαρακτηρίστηκε ακόμη και «πραξικόπημα», με εκκλησιαστικές πηγές να θέτουν ζήτημα σεβασμού προς την Ιερά Σύνοδο.
Το θέμα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, φέρεται να απασχόλησε και το Μέγαρο Μαξίμου.
Παράλληλα, εκτιμάται ότι μπορεί να συζητηθεί στη διήμερη συνεδρίαση της 12μελούς Διαρκούς Ιεράς Συνόδου, η οποία ξεκίνησε στις 25 Αυγούστου και ολοκληρώνεται σήμερα, 26 Αυγούστου. Ο Μητροπολίτης Νεκτάριος συμμετέχει στη συγκεκριμένη σύνθεση της Συνόδου
.Το βασικό ερώτημα που τίθεται είναι πώς ένας ιεράρχης της Εκκλησίας της Ελλάδος μπορούσε να συλλειτουργήσει με τον Κύριλλο, όταν το Πατριαρχείο Μόσχας έχει διακόψει την ευχαριστιακή κοινωνία με την Εκκλησία της Ελλάδος και ο Ρώσος Πατριάρχης δεν μνημονεύει τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο.
Εκκλησιαστική πηγή που μίλησε στην «Καθημερινή» υποστηρίζει ότι ο Μητροπολίτης Κέρκυρας «ουδέποτε έκρυψε τις σχέσεις που διατηρεί με τη Ρωσία», ενώ διατυπώνει ερωτήματα για τον ρόλο που πιθανόν διαδραμάτισαν στην απόφαση για την επίσκεψή του στη Μόσχα Ρώσοι ολιγάρχες που επισκέπτονται το νησί της Κέρκυρας.
Ο ίδιος κάνει λόγο για «πολύ απερίσκεπτη κίνηση», ενώ θεωρεί πολύ πιθανό το ζήτημα να απασχολήσει την διήμερη συνεδρίαση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου (στην οποία όπως προαναφέρθηκε μετέχει ο Μητροπολίτης Νεκτάριος ως μέλος της), θέτοντας ζήτημα διαφοροποίησης του Κερκύρας από την επίσημη γραμμή της Εκκλησίας της Ελλάδος και για ενέργειες που μπορούν να γίνουν αντικείμενο εκμετάλλευσης από την πλευρά της Μόσχας για εξυπηρέτηση της δικής της ατζέντας.
Η ρήξη Μόσχας – Αθήνας και Φαναρίου
Η αντιπαράθεση έχει βαθιές ρίζες.
Τον Οκτώβριο του 2019 το Πατριαρχείο Μόσχας διέκοψε την ευχαριστιακή κοινωνία με την Εκκλησία της Ελλάδος, μετά την αναγνώριση από την Αθήνα της Αυτοκέφαλης Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας. Έκτοτε ο Κύριλλος δεν μνημονεύει τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο.
Είχε προηγηθεί, τον Σεπτέμβριο του 2018, η διακοπή της μνημόνευσης του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου από τη Ρωσική Εκκλησία, μετά τη σύγκρουση γύρω από το ουκρανικό εκκλησιαστικό ζήτημα.
Οι σχέσεις επιδεινώθηκαν ακόμη περισσότερο μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Ο Βαρθολομαίος έχει κατηγορήσει τη Ρωσική Εκκλησία ότι φέρει ευθύνη για τη ρωσική επιθετικότητα, ενώ η Μόσχα έχει κατηγορήσει τον Οικουμενικό Πατριάρχη για διχαστικές πρακτικές και απόπειρα δημιουργίας νέου σχίσματος.
Στο ίδιο πλαίσιο, το Πατριαρχείο Μόσχας είχε δημιουργήσει μια άτυπη «μαύρη λίστα» ιεραρχών που αναγνώρισαν την αυτοκεφαλία της Ουκρανικής Εκκλησίας, αλλά και έναν περιορισμένο κατάλογο μητροπολιτών της Εκκλησίας της Ελλάδος που είχαν εκφράσει διαφωνίες.
Ανάμεσά τους βρισκόταν ο Μητροπολίτης Κέρκυρας, ένας από τους τρεις ιεράρχες που δεν είχαν υπερψηφίσει την αναγνώριση του ουκρανικού αυτοκεφάλου.
Τι απαντά ο Μητροπολίτης Νεκτάριος
Ο ίδιος υποστηρίζει ότι δεν υπήρξε καμία αυθαίρετη ενέργεια. Σε συνέντευξή του στον «Εθνικό Κήρυκα» ανέφερε ότι κατέθεσε στην Ιερά Σύνοδο την πρόσκληση του Πατριάρχη Κυρίλλου και ζήτησε επίσημη άδεια για το ταξίδι, την οποία και έλαβε.
«Αφού είχα την άδεια, αφού ο κόσμος το ζητάει», είπε, εξηγώντας ότι ο Άγιος Σπυρίδωνας δεν περιορίζεται στην Κέρκυρα αλλά αποτελεί έναν «οικουμενικό Άγιο» για την Ορθοδοξία.
Για το γεγονός ότι η Μόσχα δεν μνημονεύει τον Ιερώνυμο, υποστήριξε ότι από τη στιγμή που η Εκκλησία της Ελλάδος και η Σύνοδος είχαν εγκρίνει την επίσκεψη, ο ίδιος δεν είχε λόγο να την αρνηθεί.
Ανέφερε επίσης ότι μετέφερε στη ρωσική πλευρά τον χαιρετισμό του Αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, ο Κύριλλος κατά τη Θεία Λειτουργία δεν μνημόνευσε συγκεκριμένο Προκαθήμενο, αλλά χρησιμοποίησε τη φράση «πάσης Επισκοπής Ορθοδόξων», ώστε, όπως εκτίμησε, να μην τον φέρει σε δύσκολη θέση.
Ο Νεκτάριος άφησε ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο να διαδραματίσει διαμεσολαβητικό ρόλο εφόσον του ζητηθεί, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Ευχαρίστως».
Η θέση της Ιεράς Συνόδου
Άλλος ιεράρχης που μίλησε στην «Καθημερινή» υποστήριξε ότι η έγκριση τέτοιων αδειών αποτελεί συνήθως τυπική διαδικασία και ότι δεν εξετάζονται αναλυτικά όλες οι παράμετροι μιας επίσκεψης.
Για ένα τόσο ευαίσθητο ταξίδι, ωστόσο, θα έπρεπε, σύμφωνα με την ίδια πηγή, να είχε προηγηθεί λεπτομερής ενημέρωση για το πρόγραμμα και τους σκοπούς του.
Ανώνυμος εκπρόσωπος της Ιεράς Συνόδου δήλωσε στο Euronews ότι «δεν υπάρχει κανένα θέμα» και επιβεβαίωσε πως ο Μητροπολίτης Κέρκυρας είχε λάβει άδεια για τη μετάβασή του στη Ρωσία.
Την ίδια ώρα, η Μητρόπολη Κέρκυρας δεν είχε δημοσιεύσει στην επίσημη ιστοσελίδα της αναλυτική ενημέρωση για το ταξίδι.
Το Euronews ανέφερε επίσης ότι επιχείρησε να επικοινωνήσει με τον ίδιο τον Μητροπολίτη, χωρίς να καταστεί δυνατή η επικοινωνία μέχρι τη δημοσίευση του ρεπορτάζ, ενώ ζήτησε σχόλιο και από το υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων.
Το υπουργείο είχε ασχοληθεί και στο παρελθόν με αντίστοιχη υπόθεση, όταν είχε αποκαλυφθεί η προγραμματισμένη συμμετοχή Ελλήνων πανεπιστημιακών σε συνέδριο για τον ελληνικό πολιτισμό στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Λομονόσοφ της Μόσχας. Η συμμετοχή τους τελικά ακυρώθηκε.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
