Ένα από τα χαρακτηριστικά του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ είναι το πόσο εύκολα και μεγαλόφωνα περνάει τα μηνύματά του, μέσα από έναν καθημερινό καταιγισμό διαδικτυακών αναρτήσεων, συνεντεύξεων και αντιπαραθέσεων με τους δημοσιογράφους, σημειώνει το CNN.
Έτσι, η αποχώρηση της εκπροσώπου Τύπου Κάρολαϊν Λέβιτ που ανακοινώθηκε χθες μπορεί να φαίνεται ασήμαντη, όμως τελικά αποτελεί σημαντική προσωπική και πολιτική απώλεια. Το κενό που θα αφήσει θα αναδείξει τον ρόλο της ως σημαντικού μέλους του στενού κύκλου συμβούλων του προέδρου.
Ωστόσο, ήταν πολύ περισσότερα από μια απλή εκπρόσωπος Τύπου. Η Λέβιτ κατανοεί τη «λογική Τραμπ». Έχει πρωταγωνιστήσει κατά τη δεύτερη θητεία του στην επίθεση κατά των θεσμών της Ουάσιγκτον που ασκούν έλεγχο και λογοδοσία. Όπως ακριβώς και το αφεντικό της, έσπασε τα στερεότυπα της θέσης της. Και με το αδιάκοπο τρολάρισμα των δημοσιογράφων, ανέδειξε τις ρωγμές της παραδοσιακής δημοσιογραφίας στην εποχή των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Η Λέβιτ ανακοίνωσε την Τετάρτη στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι, μετά τη γέννηση του δεύτερου παιδιού της, την 1η Μαΐου, συνειδητοποίησε πως δεν μπορούσε να είναι η μητέρα που αξίζουν τα παιδιά της, ενώ ταυτόχρονα αφιέρωνε τον «συνεχή χρόνο, την ενέργεια και την προσοχή» που απαιτεί η δουλειά της. Ο Τραμπ, ίσως προσπαθώντας να μετριάσει το προσωπικό πλήγμα από την αποχώρηση της 28χρονης την οποία είχε επαινέσει ως μία από τις «πιο έμπιστες συνεργάτιδές» του, ανακοίνωσε ότι η Λέβιτ θα συνεχίσει να υπηρετεί ως εξωτερική σύμβουλος.
Ηράκλεια αποστολή
Το να είσαι εκπρόσωπος Τύπου του Τραμπ δεν είναι εύκολη δουλειά. Ο όρος «πειθαρχία στο μήνυμα» αποτελεί οξύμωρο σχήμα σε αυτή την κυβέρνηση. Κανείς, ούτε καν ο ίδιος ο πρόεδρος, δεν γνωρίζει τι θα πει από τη μια στιγμή στην άλλη. Αλλάζει πολιτική εν ριπή οφθαλμού, αντιφάσκοντας με τους κορυφαίους αξιωματούχους του αλλά και με τον ίδιο του τον εαυτό.
Ο Τραμπ είναι, εξάλλου, δεξιοτέχνης στη χειραγώγηση των μέσων ενημέρωσης. Επί δεκαετίες δαιμονοποιεί, κολακεύει και χειρίζεται τους δημοσιογράφους. Απολάμβανε τον ρόλο του «κακού» των ταμπλόιντ της Νέας Υόρκης τη δεκαετία του 1980, καθώς έχτιζε το εμπορικό του σήμα ως μεγιστάνας των ακινήτων και διασημότητα. Αντιλαμβάνεται ενστικτωδώς την ανάγκη των μέσων ενημέρωσης για διαρκώς εναλλασσόμενους τίτλους και τη χρησιμοποιεί ως εργαλείο αντιπερισπασμού.
Η λαχτάρα του Τραμπ για σύγκρουση, η περιφρόνησή του για την εθιμοτυπία και η προθυμία του να λέει εξωφρενικά πράγματα δημιούργησαν ένα εκρηκτικό μείγμα, την ώρα η πολιτική του άνοδος συνέπεσε με την έκρηξη των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Χρησιμοποίησε τη νέα τεχνολογία για να διοχετεύσει την εκρηκτική προσωπικότητά του στην πολιτική ζωή της χώρας, παρακάμπτοντας τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, τα οποία οι προκάτοχοί του χρησιμοποιούσαν ως δίαυλο επικοινωνίας.
Οπότε, ίσως να μην χρειάζεται καν άλλον εκπρόσωπο Τύπου.
Θα δυσκολευτεί, όμως, να βρει τον συνδυασμό δεξιοτήτων της Λέβιτ, η οποία μιλά τη γλώσσα του MAGA μπροστά στις κάμερες πιο άπταιστα από οποιονδήποτε άλλον εκτός από τον ίδιο τον πρόεδρο. Οι ενημερώσεις Τύπου που έκανε μοιάζουν λιγότερο με προσπάθειες να εξηγήσει την πολιτική της κυβέρνησης ή να στείλει κωδικοποιημένα μηνύματα σε ξένους ηγέτες και περισσότερο με επιδείξεις της προκλητικής στάσης του Τραμπ.
Οι υποστηρικτές του προέδρου λατρεύουν τη Λέβιτ. Οι επιθέσεις της εναντίον γνωστών δημοσιογράφων θυμίζουν τις κραυγές εξέγερσης της πρώτης προεκλογικής εκστρατείας του Τραμπ. Σπάνια απαντά ευθέως σε μια ερώτηση, προτιμώντας να επιτίθεται στα κίνητρα ή στη νοοτροπία των δημοσιογράφων, οι οποίοι μετατρέπονται σε κομπάρσους στο σόου του Τραμπ.
Τον περασμένο μήνα, η Λέβιτ καθόταν δίπλα στον πρόεδρο στο δείπνο της Ένωσης Ανταποκριτών του Λευκού Οίκου, το οποίο είχε αναβληθεί μετά την απόπειρα ένοπλου να εισβάλει στην ετήσια εκδήλωση τον Απρίλιο. Εκείνη η βραδιά, την οποία ο Τραμπ πέρασε προσβάλλοντας τους δημοσιογράφους με βιτριολικούς και προσωπικούς χαρακτηρισμούς, θα αποτελέσει πλέον ένα συμβολικό αποχαιρετιστήριο στιγμιότυπο της θητείας της.
Ίσως και να μην είναι τυχαίο το γεγονός ότι η Λέβιτ ανακοίνωσε την παραίτησή της εν μέσω της θύελλας σχετικά με το αν ο Λευκός Οίκος χρησιμοποίησε δημοσιογράφους που επέβαιναν στο Air Force One ως «δόλωμα», στη διάρκεια της μυστικής πτήσης του προέδρου από την Τουρκία.
Σοβαρά ερωτήματα για την ελευθερία του Τύπου
Η θητεία της Λέβιτ θα μείνει στην ιστορία ως η καταστροφή της παλιομοδίτικης αντίληψης ότι ο Τύπος έχει ζωτικό ρόλο στην άσκηση ελέγχου και λογοδοσίας στους προέδρους.
Η ομάδα της ανέλαβε τον έλεγχο του συστήματος δημοσιογραφικής κάλυψης του προέδρου - του λεγόμενου press pool - το οποίο επί μακρόν διαχειριζόταν η ανεξάρτητη ένωση ανταποκριτών. Αποφάσιζε ποιοι θα μπορούσαν να παρευρίσκονται στις προεδρικές εκδηλώσεις και ποιοι θα πετούσαν με το Air Force One. Πρόσθεσε υπηρεσίες streaming, τοπικούς συντηρητικούς ραδιοφωνικούς παραγωγούς, podcasters και προσωπικότητες του MAGA στο μόνιμο σώμα των δημοσιογράφων που καλύπτουν το ρεπορτάζ του Λευκού Οίκου.
Οι επικριτές είδαν σε αυτό μια προσπάθεια να εισαχθούν προπαγανδιστές που θα αντιμετώπιζαν τον Τραμπ με επιείκεια. Οι υποστηρικτές του πανηγύρισαν για αυτό που θεωρούσαν καθυστερημένη αποδυνάμωση των μέσων ενημέρωσης της φιλελεύθερης ελίτ.
Σε μία τεράστια διαμάχη που συμπύκνωσε την περιφρόνηση της κυβέρνησης για τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, η Λέβιτ - κατόπιν εντολής του Τραμπ - απαγόρευσε στο Associated Press να συμμετέχει σε ορισμένες ενημερώσεις Τύπου του Λευκού Οίκου, ενώ δημοσιογράφος του πρακτορείου αποκλείστηκε από το Air Force One. Το AP, το οποίο έχει χιλιάδες πελάτες στις ΗΠΑ και σε ολόκληρο τον κόσμο, είχε αρνηθεί να αλλάξει το ύφος του ώστε να ευθυγραμμιστεί με το εκτελεστικό διάταγμα του Τραμπ που μετονόμαζε τον Κόλπο του Μεξικού σε «Κόλπο της Αμερικής».
Αναπόφευκτα αναπτύσσονται εντάσεις ανάμεσα σε κάθε κυβέρνηση και τα μέσα ενημέρωσης. Οι σχέσεις μεταξύ της κυβέρνησης του Τζορτζ Μπους του νεότερου και των δημοσιογράφων ήταν συχνά τεταμένες. Η αντιπαλότητα μεταξύ δημοσιογράφων και συνεργατών του προέδρου Μπαράκ Ομπάμα διέψευδε τις συντηρητικές αντιλήψεις ότι οι δημοσιογράφοι ήταν προκατειλημμένοι υπέρ του. Και το γραφείο Τύπου του προέδρου Τζο Μπάιντεν ήταν ιδιαίτερα δύσκολο στις σχέσεις του με τους δημοσιογράφους. Όμως ο Τραμπ έχει απειλήσει τον συνταγματικό ρόλο του Τύπου στη δημοκρατία όσο κανένας άλλος πρόεδρος μέχρι σήμερα.
Ο Δημοκρατικός βουλευτής Τζέιμς Γουόκισοου δήλωσε την Τετάρτη στην εκπομπή του CNN «The Arena» ότι δεν αμφέβαλλε για την ειλικρίνεια της Λέβιτ όταν επικαλέστηκε οικογενειακούς λόγους για την αποχώρησή της. Πρόσθεσε όμως: «Είναι μια δύσκολη δουλειά. Για να είσαι εκπρόσωπος του Ντόναλντ Τραμπ, πρέπει καθημερινά να αρνείσαι συνειδητά την πραγματικότητα». Ο βουλευτής της Βιρτζίνια πρόσθεσε: «Νομίζω ότι η κληρονομιά της θα είναι η περαιτέρω υποβάθμιση της σχέσης μεταξύ του Λευκού Οίκου και του Τύπου».
Παρότι οι ενημερώσεις της Λέβιτ είναι τηλεοπτικές αναμετρήσεις σχεδιασμένες για τις κάμερες, μακριά από αυτές είναι συχνά πιο φιλική με τα μέλη των μέσων ενημέρωσης. Συνήθως είναι διαθέσιμη στους δημοσιογράφους και η σχέση εμπιστοσύνης της με τον Τραμπ σημαίνει ότι βρίσκεται στο ίδιο δωμάτιο με τον αρχηγό του κράτους σε κρίσιμες στιγμές. Αυτό το προνόμιο είναι σημαντικό για τους δημοσιογράφους και ενισχύει την αξιοπιστία των κορυφαίων εκπροσώπων Τύπου. Υπάρχουν, επομένως, φόβοι ότι με την αποχώρηση της Λέβιτ θα γίνει ακόμη δυσκολότερο για τους δημοσιογράφους να καταγράψουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων ενός απρόβλεπτου και σχεδόν ανεξέλεγκτου προέδρου.
Εκτός αν ο πρόεδρος επιλέξει αντικαταστάτη που βρίσκεται ήδη βαθιά στον στενό του κύκλο, ο διάδοχος της Λέβιτ μπορεί να μην έχει την αυθεντικότητα που την έκανε έγκυρη φωνή της κυβέρνησης. Συνήθως ο Λευκός Οίκος προετοιμάζει έναν ή περισσότερους αναπληρωτές εκπροσώπους Τύπου για την κορυφαία θέση, η οποία συνήθως εξαντλεί τους κατόχους της μέσα σε λίγα χρόνια. Η απουσία ενός εμφανoύς σχεδίου διαδοχής για τη Λέβιτ θα ενισχύσει τις εικασίες ότι ο Τραμπ μπορεί απλώς να αναλάβει ο ίδιος ολόκληρο το έργο.
Η Λέβιτ θα παραμείνει για πάντα ηρωίδα για τη βάση των υποστηρικτών του Τραμπ. Και η επιρροή της μπορεί να ξεπεράσει τη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ, καθώς οι ομάδες που εργάζονται στη Δυτική Πτέρυγα συχνά αξιοποιούν τα κεκτημένα. Ένας μελλοντικός πρόεδρος, Δημοκρατικός ή Ρεπουμπλικανός, μπορεί να διστάσει να επιστρέψει οικειοθελώς την εξουσία στα μέσα ενημέρωσης.
Στη δεύτερη θητεία του, ο Τραμπ συχνά μοιάζει να ασκεί την εξουσία με τρόπο που διασφαλίζει ότι τίποτα δεν θα είναι ποτέ ξανά το ίδιο. Είχε στη Λέβιτ έναν πιστό και αποτελεσματικό συνεργάτη, καταλήγει το CNN.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
