Οι αρχές της Τουρκίας προχώρησαν την Πέμπτη σε σειρά μέτρων για τη θωράκιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, καθώς προβλήματα ρευστότητας σε ορισμένα μικρότερα επενδυτικά κεφάλαια δυσχέραναν την εξυπηρέτηση αιτημάτων εξαγοράς από πελάτες, μετά το ισχυρό sell-off που έπληξε το τουρκικό χρηματιστήριο νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα.
Η κεντρική τράπεζα αύξησε τη χρηματοδότηση μέσω πράξεων repo στα 300 δισ. λίρες και δεκαπλασίασε τα όρια δανεισμού των τραπεζών στη διατραπεζική αγορά χρήματος, προκειμένου να διασφαλίσει επαρκή ρευστότητα σε τουρκικές λίρες.
Παράλληλα, η εποπτική αρχή των κεφαλαιαγορών ανέστειλε τη διαπραγμάτευση και διέταξε την εκκαθάριση αρκετών επενδυτικών κεφαλαίων που διαχειρίζονται επτά εταιρείες διαχείρισης χαρτοφυλακίου, μεταξύ των οποίων οι Tera Portfoy, Pusula Portfoy και Hedef Portfoy, στην ηλεκτρονική πλατφόρμα επενδυτικών κεφαλαίων TEFAS.
Τα funds που πρόκειται να τεθούν σε εκκαθάριση έχουν συνολικό χαρτοφυλάκιο ύψους 891 δισ. λιρών, ή 21,4 δισ. δολαρίων, και περίπου 353.000 επενδυτές, σύμφωνα με πηγή με άμεση γνώση του θέματος.
Σε ξεχωριστό μέτρο για τη στήριξη των αγορών, το Συμβούλιο Κεφαλαιαγοράς μείωσε έως τις 2 Οκτωβρίου την ελάχιστη απαίτηση διατήρησης ιδίων κεφαλαίων στις συναλλαγές με περιθώριο ασφάλισης στο 20% από 35%, επιτρέποντας στις χρηματιστηριακές εταιρείες να εφαρμόζουν το χαμηλότερο όριο σύμφωνα με τις δικές τους πολιτικές διαχείρισης κινδύνου.
Πώς ξέσπασε η κρίση ρευστότητας
Αναλυτές ανέφεραν ότι, μετά τις αλλαγές στους κανονισμούς για τα επενδυτικά κεφάλαια τον Αύγουστο, οι απότομες πτώσεις σε μετοχές με χαμηλή εμπορευσιμότητα κατέστησαν δύσκολη την εξασφάλιση ρευστότητας για funds που κατείχαν τέτοιους τίτλους, αναγκάζοντάς τα να πουλήσουν βασικές συμμετοχές του χαρτοφυλακίου τους προκειμένου να αντλήσουν μετρητά.
Ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης της Τουρκίας υποχώρησε την Τετάρτη πάνω από 5%, επαναφέροντας στο προσκήνιο τις ανησυχίες για τις κεφαλαιαγορές της χώρας και εντείνοντας τους φόβους ότι οι πιέσεις ρευστότητας σε ορισμένα funds θα μπορούσαν να μεταδοθούν ευρύτερα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Μετά τα μέτρα της Πέμπτης, οι αγορές ανέκτησαν μέρος των απωλειών τους, με τον βασικό δείκτη να ενισχύεται κατά 2,6% στη συνεδρίαση. Παρ’ όλα αυτά, παραμένει χαμηλότερα κατά 6,9% από την αρχή της εβδομάδας, καταγράφοντας τη χειρότερη εβδομαδιαία επίδοση από τις 19 Μαρτίου 2025.
Ο τραπεζικός δείκτης της Τουρκίας, ο οποίος ξεκίνησε τη συνεδρίαση με άνοδο 0,3%, ενισχύθηκε στη συνέχεια και έφτασε να καταγράφει κέρδη έως 8%.
Οι αναλυτές υπογράμμισαν ότι δεν είναι ακόμη σαφές ποια κατεύθυνση θα ακολουθήσουν οι αγορές από εδώ και πέρα.
«Μια τόσο αποφασιστική αντίδραση από την CBRT, την κεντρική τράπεζα, και τις τουρκικές εποπτικές αρχές έδωσε κάποια ανάσα στους επενδυτές μετοχών - είναι ακόμη πολύ νωρίς για να πούμε ότι το sell-off έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του», δήλωσε ο Πιοτρ Μάτις, ανώτερος αναλυτής συναλλάγματος στην ITC Markets.
Παλιές ανησυχίες επιστρέφουν στο προσκήνιο
Η Επιτροπή Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, το ανώτατο συντονιστικό όργανο της Τουρκίας για τους κινδύνους στον χρηματοπιστωτικό τομέα και την αντιμετώπιση κρίσεων, ανέφερε μετά τη συνεδρίασή της την Πέμπτη ότι τα προβλήματα εντοπίζονται σε συγκεκριμένο τμήμα της αγοράς επενδυτικών κεφαλαίων και είναι «προσωρινού και διαχειρίσιμου χαρακτήρα», αποκλείοντας την ύπαρξη ευρύτερων διαρθρωτικών κινδύνων.
Η αναταραχή επανέφερε μακροχρόνιες ανησυχίες σχετικά με τη συγκέντρωση και τις πρακτικές συναλλαγών στο τουρκικό χρηματιστήριο.
Ο πάροχος χρηματιστηριακών δεικτών MSCI είχε δηλώσει τον Ιούνιο ότι εξακολουθεί να ανησυχεί για τη διαφάνεια της μετοχικής σύνθεσης και για συντονισμένες συναλλαγές στην τουρκική αγορά μετοχών, προσθέτοντας ότι θα μπορούσε να επανεξετάσει τη μεταχείριση της αγοράς εάν οι αρχές δεν σημείωναν αξιόπιστη πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις.
Η Tera Portfoy ήταν αυτή που πυροδότησε το sell-off της Τετάρτης. Η εταιρεία, η οποία διαχειρίζεται περιουσιακά στοιχεία περίπου 13,7 δισ. δολαρίων, ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι αδυνατούσε να ανταποκριθεί στις πληρωμές εξαγορών στα αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς και μετοχών που διαχειρίζεται, μία ημέρα αφότου η Pusula Portfoy είχε αναφέρει αντίστοιχες δυσκολίες.
Ο Τζεμάλ Ντεμιρτάς, γενικός διευθυντής ερευνών στην Ata Invest με έδρα την Κωνσταντινούπολη, δήλωσε ότι το μήνυμα της Επιτροπής Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας πως «οι αγορές δεν θα αφεθούν να αντιμετωπίσουν μόνες τους το πρόβλημα» στήριξε την ανάκαμψη της Πέμπτης, προσθέτοντας ότι τα επόμενα μέτρα πολιτικής θα είναι καθοριστικά.
«Αυτό που γίνεται τώρα παραπέμπει σε μια ευρύτερη παρέμβαση και όχι σε μια προσωρινή λύση», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η διαδικασία φαίνεται να κινείται προς θετική κατεύθυνση από την άποψη της συνολικής σταθερότητας της αγοράς.
Ο φόβος της μετάδοσης
Για τους επενδυτές, το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η μετάδοση των πιέσεων σε μια χώρα που έχει βιώσει και στο παρελθόν περιόδους έντονης αναταραχής στις χρηματοπιστωτικές αγορές.
«Η πραγματική έκταση των διασυνδεδεμένων δανείων, των εξασφαλίσεων και της πιθανής μετάδοσης είναι πάντα δύσκολο να προβλεφθεί, όμως αυτό δεν φαίνεται να σχετίζεται ιδιαίτερα με τις μακροοικονομικές συνθήκες και δεν θα πρέπει να δημιουργήσει συστημικό κίνδυνο», δήλωσε ο Χασνάιν Μαλίκ, επικεφαλής γεωπολιτικού κινδύνου και στρατηγικής για τις μετοχές αναδυόμενων αγορών στην Tellimer.
Σε ξεχωριστή παρέμβαση, η τραπεζική εποπτική αρχή της Τουρκίας επέτρεψε στις τράπεζες που είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης προσωρινή ευελιξία στους υπολογισμούς κεφαλαιακής επάρκειας για τα προγράμματα επαναγοράς ιδίων μετοχών.
Ο Βίκτορ Σάμπο, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην Aberdeen, δήλωσε ότι η αναταραχή στις μετοχές φαίνεται προς το παρόν να έχει περιοριστεί και ότι είναι απίθανο να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη στο ευρύτερο πλαίσιο οικονομικής πολιτικής της Τουρκίας.
«Δεν ανησυχώ όσο παραμένουν σε ισχύ το καθεστώς συναλλάγματος και η οικονομική ομάδα - και εφόσον δεν προκηρυχθούν πρόωρες εκλογές», πρόσθεσε.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
