Την ανάγκη να προχωρήσει ταχύτερα η Ευρωπαϊκή Ένωση στην ενοποίηση των οικονομικών και χρηματοπιστωτικών αγορών της ανέδειξε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, μιλώντας σε εκδήλωση του Jacques Delors Centre της Hertie School στο Βερολίνο.
Στη συζήτηση με τη συνδιευθύντρια του Centre, Thu Nguyen, με αντικείμενο τις πηγές της μελλοντικής ευρωπαϊκής ανάπτυξης, ο κ. Πιερρακάκης έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη περιορισμού του κατακερματισμού των ευρωπαϊκών αγορών, τον οποίο χαρακτήρισε σημαντικό εμπόδιο για την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ.
Όπως ανέφερε, η συζήτηση στο Eurogroup πρόκειται να διευρυνθεί και σε ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα την οικονομική πορεία και τα δημόσια οικονομικά, όπως η τεχνολογία, η ενέργεια και οι φυσικοί πόροι.
Έμφαση στην Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων
Ως τομέα στον οποίο η Ευρώπη θα πρέπει να σημειώσει άμεσα πρόοδο υπέδειξε την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, η οποία ενσωματώνει τις προηγούμενες πρωτοβουλίες για την Ένωση Κεφαλαιαγορών και την Τραπεζική Ένωση.
Ο υπουργός τάχθηκε υπέρ μιας ισχυρότερης κοινής εποπτείας των κεφαλαιαγορών, με ενισχυμένο ρόλο της ESMA σε συνεργασία με τις εθνικές εποπτικές αρχές.
Παράλληλα, επικαλέστηκε εκτίμηση του ΔΝΤ, σύμφωνα με την οποία τα εμπόδια που εξακολουθούν να υφίστανται μεταξύ των κρατών-μελών λειτουργούν ουσιαστικά σαν «κρυφοί δασμοί», οι οποίοι φτάνουν συνολικά το 110%, ενώ στον μεταποιητικό τομέα ανέρχονται στο 44%.
Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η χρηματοπιστωτική ενοποίηση δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί μεμονωμένα. Κατά την άποψή του, απαιτείται παράλληλη πρόοδος στις τηλεπικοινωνίες, την ενέργεια και την τεχνολογία, ώστε οι διαπιστώσεις των εκθέσεων Draghi και Letta να μετατραπούν σε συγκεκριμένες πολιτικές.
Τα ευρωπαϊκά κεφάλαια που παραμένουν αναξιοποίητα
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο μεγάλο ύψος των ιδιωτικών αποταμιεύσεων που παραμένουν εκτός παραγωγικών επενδύσεων.
Όπως επισήμανε, τρισεκατομμύρια ευρώ βρίσκονται σε τραπεζικούς λογαριασμούς χωρίς να διοχετεύονται στην πραγματική οικονομία, την ώρα που η Ευρώπη καλείται να καλύψει ένα ετήσιο επενδυτικό κενό περίπου 1,2 τρισ. ευρώ για ανάγκες που αφορούν, μεταξύ άλλων, την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση αλλά και την άμυνα.
Ο υπουργός συνέδεσε το πρόβλημα τόσο με τη μικρότερη διάθεση ανάληψης επενδυτικού κινδύνου όσο και με τα θεσμικά και κανονιστικά εμπόδια που δυσχεραίνουν τη διοχέτευση των αποταμιεύσεων σε επενδυτικά προϊόντα και επιχειρήσεις.
Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε και στο ελληνικό πρόγραμμα για νεογέννητα και οικογένειες, που είχε ανακοινωθεί την προηγούμενη εβδομάδα. Με βάση το πρόγραμμα, για τα πρώτα 18 χρόνια ζωής κάθε παιδιού και για ποσό έως 1.200 ευρώ τον χρόνο, το Δημόσιο θα καταβάλλει ποσό ίσο με την επένδυση που πραγματοποιεί η οικογένεια στον συγκεκριμένο λογαριασμό. Οι οικογένειες θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέγουν επενδυτικό προφίλ ανάλογα με τον βαθμό κινδύνου.
«Χρειαζόμαστε μεγαλύτερες τράπεζες»
Στον τραπεζικό τομέα, ο πρόεδρος του Eurogroup ανέδειξε δύο βασικές αδυναμίες: την περιορισμένη διασυνοριακή ενοποίηση που ακολούθησε τη χρηματοπιστωτική κρίση και το χαμηλότερο επίπεδο τεχνολογικών επενδύσεων των ευρωπαϊκών τραπεζών σε σύγκριση με αμερικανικούς και κινεζικούς ομίλους.
Όπως υποστήριξε, η Ευρώπη χρειάζεται μεγαλύτερα τραπεζικά σχήματα, τα οποία θα έχουν τη δυνατότητα να προσφέρουν περισσότερη χρηματοδότηση στις επιχειρήσεις, να αυξήσουν τη ρευστότητα στην οικονομία και παράλληλα να επενδύσουν περισσότερο στην τεχνολογία.
Η μεγαλύτερη κλίμακα, σύμφωνα με τον ίδιο, θα μπορούσε να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών τραπεζών διεθνώς και να έχει άμεσο αντίκτυπο στη χρηματοδότηση επιχειρήσεων και πολιτών.
Πανευρωπαϊκή προσέγγιση για το φάσμα και το 6G
Ο κ. Πιερρακάκης στάθηκε επίσης στον κατακερματισμό της ευρωπαϊκής τηλεπικοινωνιακής αγοράς.
Έκανε σύγκριση ανάμεσα στην ευρωπαϊκή διαδικασία ανάπτυξης του 5G, η οποία πραγματοποιήθηκε μέσω διαφορετικών εθνικών δημοπρασιών φάσματος, και στο αμερικανικό μοντέλο, όπου εφαρμόστηκε ενιαία διαδικασία.
Για την επόμενη γενιά τεχνολογίας, το 6G, αλλά και για το διαστημικό φάσμα, έθεσε προς διερεύνηση την ιδέα πανευρωπαϊκών ή, τουλάχιστον, συγχρονισμένων δημοπρασιών με κοινό πλαίσιο κανόνων.
Σύμφωνα με την πρότασή του, τα έσοδα θα μπορούσαν να μοιράζονται μεταξύ του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της ΕΕ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, ώστε μέσω μόχλευσης να χρηματοδοτούνται επενδύσεις στο ευρωπαϊκό τεχνολογικό οικοσύστημα.
Ως παράδειγμα ανέφερε τη δημοπρασία φάσματος για το 5G στην Ελλάδα, από την οποία το 25% των εσόδων κατευθύνθηκε στη δημιουργία επενδυτικού ταμείου για το οικοσύστημα της συγκεκριμένης τεχνολογίας.
Νέο μοντέλο για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό
Σε ό,τι αφορά το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ο υπουργός υποστήριξε ότι η χρηματοδότηση θα πρέπει να συνδέεται περισσότερο με μεταρρυθμίσεις και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Ως παράδειγμα παρέπεμψε στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, σημειώνοντας ότι η συγκεκριμένη δομή υποχρέωσε τα κράτη-μέλη να συνδέσουν τη χρηματοδότηση με συγκεκριμένους στόχους και μεταρρυθμίσεις, ενισχύοντας έτσι το οικονομικό και πολιτικό αποτύπωμα των πόρων.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η συζήτηση για τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό δεν θα πρέπει να περιοριστεί στο ύψος του, αλλά να εξετάσει νέες πηγές ευρωπαϊκών εσόδων και μηχανισμούς μόχλευσης.
«Ανησυχία, όχι συναγερμός» για το χρέος
Σε ερώτηση σχετικά με το ενδεχόμενο μιας νέας κρίσης κρατικού χρέους στην Ευρωζώνη, ο κ. Πιερρακάκης απάντησε ότι υπάρχει ανησυχία, χωρίς ωστόσο η κατάσταση να βρίσκεται σε επίπεδο «συναγερμού».
Όπως εξήγησε, οι θεσμοί που δημιουργήθηκαν μετά την προηγούμενη κρίση χρέους λειτουργούν ως δίχτυ ασφαλείας. Δεν μπορούν, όμως, να αντικαταστήσουν τις εθνικές δημοσιονομικές και αναπτυξιακές πολιτικές.
Ο ίδιος έδωσε έμφαση στην ανάγκη κάθε ευρώ δημόσιας δαπάνης να παράγει μετρήσιμο αποτέλεσμα, ενώ ανέφερε ότι το Eurogroup θα εξετάσει και το ζήτημα της άμυνας, δεδομένης της σημαντικής δημοσιονομικής και οικονομικής του διάστασης, αλλά και της δυνατότητας εξοικονόμησης πόρων μέσω κοινών προμηθειών.
Το ψηφιακό ευρώ και ο στόχος του 2029
Σημαντική θέση στην τοποθέτησή του είχε και το ψηφιακό ευρώ, το οποίο ο υπουργός συνέδεσε με την προσπάθεια ενίσχυσης του διεθνούς ρόλου του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος.
Όπως ανέφερε, ο σχεδιασμός προβλέπει ανάπτυξη του ψηφιακού ευρώ έως το 2029. Παράλληλα, παρουσίασε την ευρωπαϊκή προσέγγιση ως συνδυασμό της ρύθμισης της ιδιωτικής χρηματοοικονομικής καινοτομίας μέσω του MiCA και της δημιουργίας ενός ψηφιακού δημόσιου νομίσματος.
Η Ελλάδα ως παράδειγμα μεταρρυθμίσεων
Αναφερόμενος στην ελληνική οικονομία, ο κ. Πιερρακάκης υποστήριξε ότι η εμπειρία της χώρας δείχνει πως «οι μεταρρυθμίσεις αποδίδουν».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, το δημόσιο χρέος είχε διαμορφωθεί κοντά στο 210% του ΑΕΠ μετά την πανδημία, ενώ η πρόβλεψη για το 2026 το τοποθετεί περίπου στο 138% του ΑΕΠ. Παράλληλα, εκτίμησε ότι το 2029 θα βρίσκεται κάτω από το 120% του ΑΕΠ.
Αναγνώρισε, πάντως, ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές πιέσεις στο κόστος ζωής και ότι η αύξηση των μέσων μισθών παραμένει ζητούμενο, καθώς πολλά νοικοκυριά εξακολουθούν να δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις καθημερινές τους ανάγκες.
Για τη Γερμανία, ο υπουργός ανέφερε ότι εξακολουθεί να αποτελεί «τη βιομηχανική ατμομηχανή της Ευρώπης», υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι «η Ευρώπη χρειάζεται τη Γερμανία και η Γερμανία χρειάζεται την Ευρώπη».
Χρηματιστήριο Αθηνών και ευρωπαϊκοί «πρωταθλητές»
Στο πλαίσιο της συζήτησης για την ευρωπαϊκή ενοποίηση, ο κ. Πιερρακάκης αναφέρθηκε στην απόκτηση του Χρηματιστηρίου Αθηνών από τη Euronext, καθώς και στην απόκτηση ποσοστού άνω του 30% της Alpha Bank από τη UniCredit.
Τα χαρακτήρισε παραδείγματα της προσπάθειας δημιουργίας ευρύτερων ευρωπαϊκών δικτύων και σημείωσε ότι μια μικρομεσαία εισηγμένη επιχείρηση μπορεί, μέσω μιας μεγαλύτερης ευρωπαϊκής αγοράς, να αποκτήσει πρόσβαση σε σημαντικά μεγαλύτερη δεξαμενή ρευστότητας.
Κατά τον ίδιο, αυτή ακριβώς η δυνατότητα καταδεικνύει την ανάγκη η Ευρώπη να μετακινηθεί από τη λογική των εθνικών αγορών προς τη δημιουργία ευρωπαϊκών «πρωταθλητών».
Η στρατηγική της Ευρώπης απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη
Τέλος, αναφερόμενος στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ο υπουργός υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν είναι ρεαλιστικό να επιδιώξει πρωταγωνιστικό ρόλο σε κάθε επιμέρους τεχνολογία.
Χρησιμοποίησε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα την αγορά του cloud, όπου περίπου τα δύο τρίτα της ευρωπαϊκής αγοράς ελέγχονται από τους τρεις μεγάλους αμερικανικούς hyperscalers. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες κατέχουν συνολικά περίπου 24%, ενώ καμία μεμονωμένη ευρωπαϊκή εταιρεία δεν ξεπερνά το 2%.
Για τον λόγο αυτό, τάχθηκε υπέρ μιας πιο στοχευμένης στρατηγικής, με έμφαση σε κλάδους όπου η Ευρώπη διαθέτει ήδη ισχυρές επιχειρήσεις και τεχνολογικά πλεονεκτήματα.
Μεταξύ των εταιρειών που ανέφερε ήταν οι Ericsson, Nokia, ASML και SAP, ενώ ειδικά για την AI υποστήριξε ότι θα πρέπει να επιλεγούν συγκεκριμένα «κάθετα» πεδία, στα οποία οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις μπορούν να φτάσουν στην τεχνολογική αιχμή, αντί οι διαθέσιμοι πόροι να διασκορπίζονται σε μεγάλο αριθμό διαφορετικών κατευθύνσεων.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.