Η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να ασκήσει πιέσεις στον Καναδά και τη Βρετανία να αυξήσουν τη στήριξή τους προς την Ουκρανία, καθώς το Κίεβο βρίσκεται αντιμέτωπο με χρηματοδοτικό κενό ύψους 70 δισ. ευρώ για το επόμενο έτος.
Με τις ανάγκες της ουκρανικής οικονομίας να αυξάνονται και τη στάση της Ουάσινγκτον να παραμένει απρόβλεπτη, οι Βρυξέλλες στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε συμμάχους εκτός του μπλοκ αναζητώντας πρόσθετα κεφάλαια ώστε να συνεχιστεί η στήριξη της χώρας.
Σύμφωνα με πέντε αξιωματούχους της ΕΕ, μεταξύ των οποίων δύο στελέχη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και δύο Ευρωπαίοι διπλωμάτες, που μίλησαν στο Politico, οι επικείμενες σύνοδοι κορυφής ΕΕ - Καναδά στις 29 και 30 Οκτωβρίου και ΕΕ - Βρετανίας στις 20 Νοεμβρίου προσφέρουν στις Βρυξέλλες την ευκαιρία να θέσουν το ζήτημα σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε την Παρασκευή ότι η ΕΕ και τα κράτη-μέλη της καλύπτουν το 80% της εξωτερικής βοήθειας προς την Ουκρανία.
«Χρειαζόμαστε επειγόντως και άλλοι εταίροι να εντείνουν τις προσπάθειές τους», τόνισε.
Το χρηματοδοτικό κενό και τα 45 δισ. ευρώ που καθυστερούν
Η ΕΕ έχει ήδη δεσμευτεί να χορηγήσει δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2027, το οποίο προορίζεται να καλύψει περίπου των 2/3 των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας.
Οι Βρυξέλλες υπολόγιζαν ότι άλλοι εταίροι, μεταξύ των οποίων ο Καναδάς, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, η Αυστραλία και η Νορβηγία, θα συνεισέφεραν επιπλέον 45 δισ. ευρώ. Ωστόσο, μεγάλο μέρος αυτών των κεφαλαίων δεν έχει φτάσει ακόμη στο Κίεβο, καθώς οι κυβερνήσεις των χωρών αυτών δεν έχουν οριστικοποιήσει ή εκταμιεύσει τη στήριξη που ανέμεναν οι Βρυξέλλες.
Παρότι οι εκκλήσεις για ενίσχυση της Ουκρανίας δεν αποτελούν νέα εξέλιξη, το εκτιμώμενο κόστος για το 2027 έχει αυξηθεί σημαντικά, καθώς η εντατικοποίηση των ρωσικών επιθέσεων, η αύξηση του κόστους λόγω του πολέμου ΗΠΑ και Ισραήλ με το Ιράν και η μετατόπιση της Ουάσινγκτον προς τη Μόσχα, αναγκάζουν την Ευρώπη και τους υπόλοιπους συμμάχους να επωμιστούν ακόμη μεγαλύτερο μέρος του οικονομικού βάρους για τη στήριξη του Κιέβου.
Στο τραπέζι η Ουκρανία στις συνομιλίες με Λονδίνο και Οτάβα
Η προσπάθεια εξασφάλισης πρόσθετης χρηματοδότησης συμπίπτει με τις διαπραγματεύσεις που προετοιμάζουν οι Βρυξέλλες για την ενίσχυση των οικονομικών και αμυντικών δεσμών του μπλοκ με τη Βρετανία και τον Καναδά.
Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες και αξιωματούχους, δεν αναμένεται κάποια επίσημη συμφωνία που θα συνδέει τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας με την πρόοδο των διμερών διαπραγματεύσεων. Ωστόσο, η προθυμία των δύο χωρών να ενισχύσουν τη στήριξή τους προς το Κίεβο εκτιμάται ότι θα επηρεάσει το πολιτικό κλίμα μέσα στο οποίο θα διεξαχθούν οι συνομιλίες.
Οι αξιωματούχοι μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, λόγω της ευαίσθητης φύσης των διπλωματικών επαφών.
Η ΕΕ έχει θέσει το ζήτημα των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας για το 2027 και σε συναντήσεις με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, τις ομάδες των Επτά (G7) και των Είκοσι (G20), καθώς και με χώρες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
«Κατά τις συναντήσεις μου στην Μπανγκόκ, η ανάγκη εξασφάλισης οικονομικής στήριξης για την Ουκρανία το 2027 αποτέλεσε κεντρικό θέμα», δήλωσε στο Politico ο Ευρωπαίος επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις, αναφερόμενος στις συνόδου του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας την περασμένη εβδομάδα.
Όπως εξήγησε, ζήτησε «ευρεία κατανομή των βαρών» και υπογράμμισε τη σημασία να αναλάβει κάθε διεθνής εταίρος το μερίδιο ευθύνης που του αναλογεί, όσο η Ουκρανία συνεχίζει να αντιμετωπίζει τη ρωσική επιθετικότητα».
Η Ευρώπη έχει διαθέσει πάνω από 231 δισ. ευρώ
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και διπλωμάτες ξεκαθαρίζουν ότι η πρωτοβουλία δεν συνιστά κριτική προς τη Βρετανία ή τον Καναδά, δύο χώρες που συγκαταλέγονται στους σταθερούς υποστηρικτές της Ουκρανίας. Το βασικό επιχείρημα των Βρυξελλών είναι ότι οι οικονομικές ανάγκες του Κιέβου έχουν αυξηθεί.
Η Βρετανία αναφέρει ότι έχει δεσμεύσει συνολικά 25 δισ. λίρες για την Ουκρανία, ενώ ο Καναδάς έχει υποσχεθεί στρατιωτική βοήθεια ισοδύναμη με 5,4 δισ. ευρώ και άμεση χρηματοδοτική στήριξη ύψους 8,2 δισ. ευρώ.
Από την πλευρά τους, η ΕΕ και τα κράτη-μέλη της υποστηρίζουν ότι έχουν συνεισφέρει περισσότερα από 231 δισ. ευρώ σε στρατιωτική βοήθεια, δημοσιονομική στήριξη και εγγυήσεις, ενίσχυση των Ουκρανών που φιλοξενούνται σε ευρωπαϊκές χώρες, καθώς και έσοδα από δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, από την έναρξη του πολέμου.
Ανώτερος Ευρωπαίος διπλωμάτης χαρακτήρισε τη ευρωπαϊκή συνεισφορά πολύ μεγαλύτερο από το μερίδιο που αναλογεί στην ΕΕ.
Στέλεχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σημείωσε ότι η κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας έχει μετατραπεί σε «κεντρικό θέμα συζήτησης σε κάθε συνάντηση» με τους εταίρους που στηρίζουν το Κίεβο.
Οι εκλογές του 2027 και η αβεβαιότητα για την αμερικανική βοήθεια
Η ενίσχυση των προσπαθειών εξασφάλισης νέων πόρων για την Ουκρανία στην παρούσα χρονική συγκυρία κρίνεται ιδιαίτερα κρίσιμη δεδομένου η στήριξη της Ευρώπης αναμένεται να δοκιμαστεί από ένα μπαράζ εκλογικών αναμετρήσεων το επόμενο έτος.
Στη Γαλλία, η επικρατέστερη υποψήφια της ακροδεξιάς, Μαρίν Λε Πεν, έχει δεσμευτεί ότι θα τερματίσει τη βοήθεια προς την Ουκρανία εάν εκλεγεί πρόεδρος το 2027, ενώ στην Ιταλία, η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι βρίσκεται αντιμέτωπη με την πρόκληση του φιλορώσου Ρομπέρτο Βανατσίν ενόψει των εκλογών της επόμενης χρονιάς.
Οι επικείμενες εκλογικές αναμετρήσεις, σε συνδυασμό με την απρόβλεπτη στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στο Κίεβο, ενισχύουν την ανάγκη να αναζητηθούν πόροι πέρα από τους εθνικούς προϋπολογισμούς των ευρωπαϊκών χωρών. «Πρέπει να σκεφτούμε πιο ανοιχτά και πιο σφαιρικά», δήλωσε ανώτερος Ευρωπαίος διπλωμάτης.
Παράλληλα, η ΕΕ καλεί και την ουκρανική κυβέρνηση να αναζητήσει μεγαλύτερη στήριξη από συμμάχους εκτός του μπλοκ. «Αυτό είναι το πρώτο επόμενο βήμα που πρέπει να εξασφαλίσουν από τους εταίρους τους», ανέφερε αξιωματούχος της Επιτροπής.
Οι Βρυξέλλες δεν θέλουν να ακολουθήσουν την τακτική Τραμπ
Οι πρέσβεις των κρατών-μελών της ΕΕ αναμένεται να συζητήσουν την Τετάρτη για τις επικείμενες συνόδους κορυφής με τον Καναδά και τη Βρετανία, με τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας να περιλαμβάνεται στην ατζέντα, σύμφωνα με δύο διπλωμάτες.
Όπως εξήγησε ανώτερος διπλωμάτης, οι Βρυξέλλες επιδιώκουν, «χωρίς να δείχνουν με το δάχτυλο» συγκεκριμένες χώρες, να αξιοποιήσουν την περίοδο πριν από τις συνόδους για να εξασφαλίσουν ευρύτερη υποστήριξη. Ωστόσο, η ΕΕ δεν σκοπεύει να «αντιγράψει τον Τραμπ», συνδέοντας ρητά την ευνοϊκή μεταχείριση των εταίρων της με την οικονομική συνεισφορά τους προς την Ουκρανία.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει ακόμη καθορίσει τι ακριβώς θα ζητήσει από τους εταίρους της ούτε πώς τα ενδεχόμενα αιτήματα θα μπορούσαν να συνδεθούν με τις διαπραγματεύσεις για το εμπόριο και την άμυνα. Σύμφωνα με τον ίδιο διπλωμάτη, οι Βρυξέλλες πρέπει ακόμη να αποφασίσουν «σε ποιον βαθμό θα συνδέσουν αυτά τα ζητήματα μεταξύ τους».
Καναδάς: Η αμυντική συνεργασία και το πρόγραμμα SAFE
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν πρότεινε τον περασμένο μήνα, κατά την ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης, να γίνει ο Καναδάς το πρώτο «συνδεδεμένο μέλος» της ΕΕ. Η σύνοδος κορυφής του Οκτωβρίου στο Μόντρεαλ θεωρείται ευκαιρία για την περαιτέρω επεξεργασία της πρότασης.
Η Οτάβα θα συμμετάσχει στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα SAFE, το οποίο χρηματοδοτεί κοινές αμυντικές προμήθειες, παρέχοντας στις καναδικές επιχειρήσεις προνομιακή πρόσβαση στις συμβάσεις που χρηματοδοτούνται από αυτό. Σύμφωνα με έναν από τους Ευρωπαίους διπλωμάτες, η στενότερη αμυντική συνεργασία και η πρόσβαση στη βιομηχανική αγορά θα μπορούσαν να αποτελέσουν μέρος της ευρύτερης συζήτησης για τη στήριξη της Ουκρανίας.
Σε δήλωσή της στο Politico, η Κάθριν Σεριέ, εκπρόσωπος του Γραφείου του Ιδιωτικού Συμβουλίου του Καναδά, τόνισε ότι η Οτάβα «είναι και παραμένει σταθερός υποστηρικτής της Ουκρανίας». Όπως ανέφερε, ο Καναδάς έχει δεσμεύσει σχεδόν 26 δισ. καναδικά δολάρια σε στρατιωτική, χρηματοδοτική, αναπτυξιακή και ανθρωπιστική βοήθεια.
«Ο Καναδάς συνεχίζει να στέκεται στο πλευρό της Ουκρανίας και να συνεργάζεται με τους διεθνείς εταίρους για την αντιμετώπιση των αναγκών της», πρόσθεσε.
Βρετανία: Οι εμπορικές διαπραγματεύσεις και το «Made in Europe»
Η σύνοδος κορυφής ΕΕ - Βρετανίας αναμένεται να προωθήσει την επανεκκίνηση των σχέσεων με την Ένωση, την οποία έχει υποσχεθεί ο πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ.
Στην ατζέντα περιλαμβάνονται συμφωνίες για την κινητικότητα των νέων, τα τρόφιμα και το εμπόριο δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων. Ο Μπέρναμ έχει δηλώσει ότι η υφιστάμενη κατάσταση «δεν είναι αρκετά καλή» και επιδιώκει να φέρει τη Βρετανία πιο κοντά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το Λονδίνο θέλει οι βρετανικές επιχειρήσεις να αναγνωρίζονται ως ευρωπαϊκές στο πλαίσιο της προτεινόμενης Πράξης για την Επιτάχυνση της Βιομηχανίας (Industrial Accelerator Act), η οποία προβλέπει προτιμησιακή μεταχείριση των προϊόντων που κατασκευάζονται στην Ευρώπη στις δημόσιες συμβάσεις και στη βιομηχανική στήριξη.
Βρετανοί αξιωματούχοι ανησυχούν ότι οι επιχειρήσεις της χώρας τους θα μπορούσαν να βρεθούν σε μειονεκτική θέση, παρά τους στενούς δεσμούς μεταξύ των βρετανικών και ευρωπαϊκών εφοδιαστικών αλυσίδων.
Τρεις Βρετανοί αξιωματούχοι δήλωσαν την Τρίτη ότι δεν έχουν ενημερωθεί για κάποιο αίτημα προς τη Βρετανία να αυξήσει τη βοήθεια προς την Ουκρανία με αντάλλαγμα την ένταξη των επιχειρήσεών της στις ευνοϊκές διατάξεις της συγκεκριμένης νομοθεσίας.
Τέταρτος αξιωματούχος της ΕΕ ανέφερε ότι η Ουκρανία αναμένεται να περιληφθεί στην κοινή δήλωση της συνόδου κορυφής με τη Βρετανία, αλλά με τρόπο που θα αποτυπώνει τις προσπάθειες και των δύο πλευρών για τη στήριξη του Κιέβου, αντί να παρουσιάζεται ως απαίτηση των Βρυξελλών για περισσότερη βοήθεια.
Πιέσεις και στην Ιαπωνία
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει επίσης να πείσει την Ιαπωνία να αυξήσει τη συνεισφορά της στην Ουκρανία. Ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος εκτίμησε ότι το Τόκιο υστερεί ως προς τη χρηματοδοτική στήριξη που παρέχει το 2026.
Ωστόσο, πρόσωπο που γνωρίζει τις θέσεις της ιαπωνικής κυβέρνησης απέρριψε την εκτίμηση ότι η χώρα δεν ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις της. Όπως ανέφερε, η Ιαπωνία έχει ήδη διαθέσει περίπου 20 δισ. δολάρια για τη στήριξη της Ουκρανίας, ενώ θα μπορούσε να υπάρξει περιθώριο πρόσθετης βοήθειας εφόσον το ζητήσει το Κίεβο.
Παράλληλα, το Τόκιο επιδιώκει διαβεβαιώσεις ότι οι ιαπωνικές επιχειρήσεις θα διατηρήσουν την πρόσβασή τους στην ευρωπαϊκή αγορά. Οι ανησυχίες σχετίζονται με τις διατάξεις «Made in Europe» της Πράξης για την Επιτάχυνση της Βιομηχανίας, οι οποίες θα μπορούσαν να θέσουν τις ιαπωνικές εταιρείες σε μειονεκτική θέση.
Η αντιπροσωπεία της Ιαπωνίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν απάντησε σε αίτημα του Politico να σχολιάσει το θέμα.
Η Αυστραλία, από την πλευρά της, δηλώνει ότι δεν έχει λάβει μέχρι στιγμής αίτημα για πρόσθετη χρηματοδότηση της Ουκρανίας το 2027. Σύμφωνα με Αυστραλό αξιωματούχο, η Καμπέρα πιθανότατα βρίσκεται χαμηλότερα στη λίστα των χωρών από τις οποίες η ΕΕ θα ζητήσει ενίσχυση της βοήθειας, εφόσον περιλαμβάνεται σε αυτήν.
Ο λόγος είναι ότι ο πρωθυπουργός και ο υπουργός Εξωτερικών της Αυστραλίας συναντήθηκαν τον περασμένο μήνα με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, ανακοινώνοντας πρόσθετη χρηματοδότηση και συμφωνία ασφαλείας.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.