Τα φάρμακα της κατηγορίας GLP-1, που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια για τον διαβήτη και την παχυσαρκία, ενδέχεται να έχουν έναν ακόμη, απρόσμενο ρόλο: Τη μείωση της κατανάλωσης και της επιθυμίας για αλκοόλ.
Νέα ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο Biological Psychiatry συγκεντρώνει τα μέχρι σήμερα κλινικά και παρατηρησιακά δεδομένα για τους αγωνιστές των υποδοχέων GLP-1 και τη διαταραχή χρήσης αλκοόλ. Οι ερευνητές χαρακτηρίζουν τα αποτελέσματα υποσχόμενα, τονίζοντας ωστόσο ότι χρειάζονται μεγαλύτερες και μακροχρόνιες τυχαιοποιημένες μελέτες πριν οι θεραπείες αυτές θεωρηθούν επιλογή για την αντιμετώπιση της εξάρτησης από το αλκοόλ.
Οι αγωνιστές GLP-1 μιμούνται μια φυσική ορμόνη που συμμετέχει στη ρύθμιση του σακχάρου και της όρεξης. Αρχικά χρησιμοποιήθηκαν για τον διαβήτη τύπου 2 και στη συνέχεια πέρασαν δυναμικά στη θεραπεία της παχυσαρκίας, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας να εκδίδει το 2025 τις πρώτες οδηγίες για τη μακροχρόνια χρήση τους κατά της παχυσαρκίας.
Τι έδειξαν οι κλινικές δοκιμές
Μέχρι σήμερα, σύμφωνα με την ανασκόπηση, έχουν πραγματοποιηθεί μόλις τρεις τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές που εξέτασαν τους αγωνιστές GLP-1 σε ανθρώπους με διαταραχή χρήσης αλκοόλ. Τα αποτελέσματα δείχνουν μείωση της αντίδρασης του εγκεφάλου σε ερεθίσματα που σχετίζονται με το αλκοόλ, αλλά και της ίδιας της κατανάλωσης, με τις ενδείξεις να είναι ισχυρότερες σε άτομα με υπέρβαρο ή παχυσαρκία.
Σε μία από τις σημαντικότερες δοκιμές, που δημοσιεύθηκε το 2026 στο The Lancet, συμμετείχαν 108 άνθρωποι με μέτρια έως σοβαρή διαταραχή χρήσης αλκοόλ και παχυσαρκία. Οι συμμετέχοντες έλαβαν για 26 εβδομάδες σεμαγλουτίδη ή placebo, παράλληλα με γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία.
Στην ομάδα της σεμαγλουτίδης οι ημέρες βαριάς κατανάλωσης μειώθηκαν από την αρχική μέτρηση κατά 41,1 ποσοστιαίες μονάδες, έναντι 26,4 μονάδων στην ομάδα του placebo. Καταγράφηκαν επίσης βελτιώσεις σε άλλους δείκτες κατανάλωσης και επιθυμίας για αλκοόλ. Οι ανεπιθύμητες ενέργειες ήταν κυρίως παροδικές γαστρεντερικές ενοχλήσεις ήπιας έως μέτριας έντασης και εμφανίστηκαν συχνότερα στην ομάδα της σεμαγλουτίδης.
Τα νέα δεδομένα προστίθενται στο αυξανόμενο επιστημονικό ενδιαφέρον γύρω από τις ενέσιμες και από του στόματος θεραπείες κατά της παχυσαρκίας, οι οποίες εξετάζονται πλέον και για πιθανές επιδράσεις πέρα από τον έλεγχο του βάρους και του σακχάρου.
Γιατί μπορεί να επηρεάζουν το αλκοόλ
Οι επιστήμονες εξετάζουν διάφορους πιθανούς μηχανισμούς. Τα μέχρι τώρα δεδομένα δείχνουν ότι οι αγωνιστές GLP-1 μπορεί να επηρεάζουν τα κυκλώματα ανταμοιβής του εγκεφάλου, τη σημασία που αποκτούν τα ερεθίσματα που συνδέονται με το αλκοόλ, αλλά και μεταβολικές διεργασίες και τη γαστρική κένωση.
Οι ερευνητές επισημαίνουν, πάντως, ότι η εικόνα παραμένει προκαταρκτική. Οι διαθέσιμες τυχαιοποιημένες δοκιμές είναι ακόμη λίγες και αρκετές έχουν επικεντρωθεί σε ανθρώπους με αυξημένο βάρος. Επομένως, δεν έχει ακόμη αποδειχθεί εάν το όφελος μπορεί να επεκταθεί στον ευρύτερο πληθυσμό με διαταραχή χρήσης αλκοόλ ούτε ποια θα ήταν η κατάλληλη διάρκεια και δοσολογία μιας τέτοιας θεραπείας.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.