Αν η σχέση της Αμερικής με την Κίνα είναι η σημαντικότερη στον κόσμο, είναι ταυτόχρονα και η πιο απρόβλεπτη. Μπορεί ο πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) να προετοιμαστεί για σύγκρουση, διατηρώντας παράλληλα τις σχέσεις σε καλό κλίμα;
Ο Τραμπ μεταμόρφωσε την αντίληψη των Αμερικανών για την Κίνα κατά την πρώτη του θητεία, αναγνωρίζοντας με σαφήνεια ότι η Κίνα είναι ένας ανταγωνιστής τον οποίο οι ΗΠΑ πρέπει να αντιμετωπίσουν και με τον οποίο πρέπει να ανταγωνιστούν. Ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν σε μεγάλο βαθμό ακολούθησε αυτή την πολιτική γραμμή, διατηρώντας τους δασμούς στην Κίνα και υιοθετώντας σκληρή ρητορική για την Ταϊβάν.
Αυτή τη φορά, ο Τραμπ φαίνεται να επιδιώκει την αποκλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ των δύο πλουσιότερων και ισχυρότερων χωρών του κόσμου. Αυτό συνεχίστηκε και αυτή την εβδομάδα, όταν ο Τραμπ μίλησε τηλεφωνικά με τον Κινέζο ομόλογό του, Σι Tζινπίνγκ, σε μια συνομιλία που χαρακτήρισε «εξαιρετική». Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι συζήτησαν την αγορά αμερικανικού πετρελαίου και φυσικού αερίου από την Κίνα, καθώς και την αύξηση της δέσμευσής της να αγοράζει σόγια. Σύμφωνα με την αποτίμηση του προέδρου, συζήτησαν επίσης για το Ιράν, την Ταϊβάν και την Ουκρανία και τόνισε την ανάγκη να διατηρηθεί η «εξαιρετικά καλή» προσωπική τους σχέση.
Η αμερικανική εξωτερική πολιτική υπάρχει για να μεγιστοποιεί την ευημερία και την ελευθερία των Αμερικανών, αλλά ως παγκόσμια υπερδύναμη η Αμερική διαθέτει μια ασύγκριτη ικανότητα να βοηθά και άλλους σε όλο τον κόσμο. Ωστόσο, οι παραδοσιακές αμερικανικές ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη θρησκευτική ελευθερία φαίνεται ότι δεν αναφέρθηκαν στην πιο πρόσφατη συνομιλία.
Οι δύο ηγέτες θα μπορούσαν να συναντηθούν έως και τέσσερις φορές φέτος, ξεκινώντας από τον Απρίλιο. Ο Τραμπ παραμένει προσηλωμένος στις επιχειρήσεις και, σε μικρότερο βαθμό, στην ασφάλεια. Όμως η σχέση του με τον Σι δεν είναι σε κενό, και αρκετές παγίδες περιμένουν τον πρόεδρο ενόψει των επερχόμενων συνόδων κορυφής.
Η πρώτη πρόκληση είναι η σταθεροποίηση της σχέσης χωρίς να αποξενωθούν οι σύμμαχοι. Το δόγμα «Πρώτα η Αμερική» του Τραμπ και η προτίμησή του για μεγάλες διμερείς συμφωνίες μπορούν να ενοχλήσουν χώρες όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και οι Φιλιππίνες. Αυτές έχουν ευημερήσει υπό την αμερικανική πυρηνική ομπρέλα, αλλά ανησυχούν ολοένα και περισσότερο για μια αναξιόπιστη Αμερική, ιδίως αν αυτή φανεί να προσεγγίζει έναν περιφερειακό νταή, όπως το Πεκίνο.
Η Ταϊβάν, αν και δεν είναι επίσημος σύμμαχος βάσει συνθήκης, βασίζεται στη σιωπηρή αμερικανική υποστήριξη για να αποτρέψει μια κινεζική εισβολή. Πολλοί στο αυτοδιοικούμενο νησιωτικό δημοκρατικό κράτος φοβούνται ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει την Ταϊπέι ως διαπραγματευτικό χαρτί στις συνομιλίες με το Πεκίνο. Ωστόσο, ο πρόεδρος ενέκρινε στα τέλη του περασμένου έτους μια πώληση όπλων ύψους 11 δισ. δολαρίων προς την Ταϊβάν. Η προμήθεια πυραύλων, μη επανδρωμένων αεροσκαφών και οβιδοβόλων είναι εξίσου σημαντική με οτιδήποτε θα μπορούσε να πει ο Τραμπ.
Ο Σι έμαθε πέρυσι ότι η κυριαρχία της χώρας του στα κρίσιμα ορυκτά αποτελεί ένα μοναδικά ισχυρό μοχλό πίεσης. Την προηγούμενη φορά, οι Κινέζοι χρησιμοποίησαν αυτή την επιρροή για να πείσουν τον Τραμπ να υποχωρήσει από εξοντωτικούς δασμούς. Θα δοκιμάσει άραγε το ίδιο τέχνασμα στην πολιτική για την Ταϊβάν;
Όταν ο Τραμπ είδε τον Σι στα τέλη Οκτωβρίου, η Κίνα συμφώνησε να καθυστερήσει για έναν χρόνο τους περιορισμούς στις εξαγωγές σπάνιων γαιών. Οι ΗΠΑ τώρα ξεκινούν ένα πρόγραμμα ταχείας ενίσχυσης της εφοδιαστικής αλυσίδας κρίσιμων υλικών, δημιουργώντας ένα μπλοκ εμπορίας κρίσιμων ορυκτών με συμμάχους για να αντιμετωπίσουν τον κινεζικό στραγγαλισμό της αγοράς.
Εκπρόσωποι από δεκάδες ευρωπαϊκές, ασιατικές και αφρικανικές χώρες συναντήθηκαν την Τετάρτη με κορυφαίους Αμερικανούς αξιωματούχους για να συζητήσουν τη διασφάλιση σταθερού εφοδιασμού. Αυτό συνέβη δύο ημέρες αφότου ο Τραμπ ανακοίνωσε σχέδια για τη δημιουργία ενός στρατηγικού αποθέματος σπάνιων γαιών, με την ονομασία Project Vault, χρησιμοποιώντας 10 δισ. δολάρια σε δάνεια από την Export-Import Bank και 1,67 δισ. δολάρια σε ιδιωτικά κεφάλαια.
Ο Τραμπ θέλει να μειώσει το εμπορικό έλλειμμα της Αμερικής με την Κίνα, αν και δεν είναι σαφές κατά πόσο οι πολιτικές αποφάσεις στην Ουάσιγκτον μπορούν να το επιτύχουν, ή αν πρόκειται καν για έναν επιθυμητό στόχο πολιτικής. Ένα ακόμη ζήτημα είναι ότι η κυβέρνηση παραμένει αναποφάσιστη ως προς το τι ακριβώς θέλει να πουλήσει στους Κινέζους για να μειώσει το έλλειμμα.
Πέρυσι, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι επιτρέπει στη Nvidia να πουλά προηγμένα τσιπ στην Κίνα. Δύο μήνες αργότερα, ωστόσο, οι τελικές εγκρίσεις παραμένουν σε εκκρεμότητα. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχει χρησιμοποιήσει μια διαδικασία ελέγχου ασφαλείας για να καθυστερήσει τις πωλήσεις. Θέλουν οι ΗΠΑ να εμποδίσουν την Κίνα στην αρχή της κούρσας της τεχνητής νοημοσύνης ή να επικεντρωθούν στο να τρέξουν όσο πιο γρήγορα γίνεται και απλώς να κερδίσουν με τις δικές τους δυνάμεις;
Ταυτόχρονα, η συνεργασία με έναν κομμουνιστή δικτάτορα για την προώθηση των αμερικανικών συμφερόντων δεν απαιτεί την αγνόηση των αμερικανικών αξιών. Ο Τραμπ δήλωσε ότι ζήτησε από τον Σι την απελευθέρωση του υπέρμαχου της δημοκρατίας στο Χονγκ Κονγκ, Τζίμι Λάι, ο οποίος κρατείται άδικα, και μπορεί να συνεχίσει να πιέζει για την απελευθέρωσή του καθώς προχωρούν οι διαπραγματεύσεις. Μπορεί επίσης να πιέσει για πρόοδο στη θρησκευτική ελευθερία και για την απελευθέρωση αμέτρητων άλλων πολιτικών κρατουμένων.
Σε αυτή την κρίσιμη χρονιά για μια κρίσιμη σχέση, η κυβέρνηση Τραμπ δεν θα κερδίσει σε κάθε ζήτημα. Ωστόσο, δεν υπάρχει λόγος να διαπραγματεύεται με τον ίδιο της τον εαυτό - εγκαταλείποντας προληπτικά τις απαιτήσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα ή υποχωρώντας στη στήριξη των συμμάχων - πριν καν αρχίσουν οι συνομιλίες με τον Σι και τους συμβούλους του.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.