Το ενδεχόμενο μιας νέας στρατιωτικής αναμέτρησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες προετοιμάζεται να αντιμετωπίσει το Ιράν, προειδοποιώντας ότι, σε περίπτωση επανέναρξης των εχθροπραξιών, οι επιθέσεις δεν θα περιοριστούν στη Μέση Ανατολή ούτε θα αφορούν αποκλειστικά στρατιωτικούς στόχους.
«Όλοι θα μείνουν άναυδοι», δήλωσε στα τέλη Σεπτεμβρίου ο Χοσεΐν Μοχέμπι, εκπρόσωπος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη διαθέτει νέους στόχους που δεν έχουν δεχθεί μέχρι σήμερα επίθεση.
«Ο πόλεμος δεν έχει τελειώσει. Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης έχει προετοιμαστεί για έναν μακροχρόνιο πόλεμο», ανέφερε ο ίδιος.
Σύμφωνα με το CNN, σχεδόν εννέα μήνες μετά την έναρξη του πολέμου από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν, η σύγκρουση παραμένει σε αδιέξοδο, χωρίς σαφή προοπτική οριστικής διευθέτησης. Η Ουάσιγκτον εξετάζει πρόσθετα στρατιωτικά και οικονομικά μέτρα για να πιέσει την Τεχεράνη, ενώ η ιρανική ηγεσία επιχειρεί να καταστήσει σαφές ότι μια νέα επίθεση θα μπορούσε να προκαλέσει ευρύτερη αποσταθεροποίηση.
Αμερικανικές βάσεις στη Βρετανία και τη Γερμανία στο ενδεχόμενο κλιμάκωσης
Η πιθανότητα επέκτασης της σύγκρουσης στην Ευρώπη αποτελεί ένα από τα σενάρια που εξετάζουν αναλυτές ασφαλείας.
Ο Φαρζίν Ναδίμι, ανώτερος ερευνητής στο Ινστιτούτο Washington, εκτίμησε μιλώντας στο CNN ότι, εάν η Τεχεράνη αποφάσιζε να χρησιμοποιήσει πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς εναντίον στόχων στην ευρωπαϊκή ήπειρο, μεταξύ των πιθανών στόχων θα μπορούσαν να βρίσκονται αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη Βρετανία, καθώς και η βάση Ράμσταϊν στη Γερμανία.
Η τελευταία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κόμβους των αμερικανικών στρατιωτικών επιχειρήσεων εκτός των ΗΠΑ.
Ο ίδιος, ωστόσο, διευκρίνισε ότι μια τέτοια ενέργεια θα συνιστούσε εξαιρετικά σοβαρή κλιμάκωση και θα αποτελούσε επιλογή για ένα πολύ προχωρημένο στάδιο της σύγκρουσης. Δεν υπάρχει, μέχρι στιγμής, επιβεβαίωση ότι το Ιράν έχει αποφασίσει να επιτεθεί σε ευρωπαϊκούς στόχους.
Οι ανησυχίες εντάθηκαν στις αρχές Οκτωβρίου, όταν οι ΗΠΑ απέσυραν τα βομβαρδιστικά μεγάλου βεληνεκούς που βρίσκονταν στη βρετανική αεροπορική βάση RAF Fairford, μεταφέροντάς τα πίσω στις αμερικανικές βάσεις τους, έπειτα από νέα, μη προσδιορισμένη απειλή.
Η εξέλιξη σημειώθηκε λίγες ημέρες μετά τη σύλληψη υπόπτων από τις βρετανικές αρχές στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενη συνωμοσία με στόχο τη συγκεκριμένη βάση. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ δήλωσε αργότερα ότι η υπόθεση ήταν πολύ πιθανό να συνδεόταν με τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης. Η Τεχεράνη έχει αρνηθεί οποιαδήποτε εμπλοκή.
Η απομάκρυνση των βομβαρδιστικών δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι επίκειται ιρανική επίθεση στην Ευρώπη, ωστόσο καταδεικνύει το επίπεδο ανησυχίας για πιθανές απειλές κατά αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων.
Οι ΗΠΑ εξετάζουν τη χρήση της «μητέρας όλων των βομβών»
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει νέα στρατιωτικά σενάρια για την περίπτωση που αποφασίσει να επαναλάβει τις επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του CNN στις 15 Οκτωβρίου, το Πεντάγωνο έχει αναπτύξει σχέδια που περιλαμβάνουν την πιθανή χρήση της βόμβας GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast (MOAB), γνωστής ως «μητέρα όλων των βομβών».
Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συμβατική βόμβα του αμερικανικού οπλοστασίου, χωρίς πυρηνική γόμωση. Η ενδεχόμενη χρήση της εναντίον ενεργειακών υποδομών ή πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν θα αποτελούσε σημαντική κλιμάκωση, χωρίς να είναι βέβαιο ότι θα εξυπηρετούσε τους ευρύτερους στρατιωτικούς στόχους της Ουάσιγκτον.
Το CNN, επικαλούμενο Αμερικανούς αξιωματούχους που γνωρίζουν τις σχετικές συζητήσεις, ανέφερε ότι τα σχέδια αφορούν το ενδεχόμενο επανέναρξης των επιχειρήσεων, εφόσον δοθεί σχετική εντολή από τον Τραμπ. Το Reuters, μεταδίδοντας την πληροφορία, διευκρίνισε ότι δεν είχε επαληθεύσει ανεξάρτητα το δημοσίευμα.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δηλώσει ότι δεν προτίθεται να προχωρήσει σε νέα στρατιωτική δράση πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Ωστόσο, σύμφωνα με το CNN, συνεργάτες του Λευκού Οίκου δεν θεωρούν δεδομένο ότι η απόφαση αυτή είναι οριστική.
Από την πλευρά του, ο Ιρανός στρατιωτικός διοικητής Αλιρεζά Σεΐχ υποβάθμισε την απειλή, χαρακτηρίζοντας τα αμερικανικά όπλα «εργαλεία προπαγάνδας που έχουν σχεδιαστεί για να εκφοβίσουν τον ιρανικό λαό».
Στο στόχαστρο υποθαλάσσια καλώδια, data centers και εγκαταστάσεις τεχνητής νοημοσύνης
Η σημαντικότερη διεύρυνση των ιρανικών απειλών αφορά τις ψηφιακές και ενεργειακές υποδομές, από τις οποίες εξαρτώνται η λειτουργία των σύγχρονων οικονομιών και οι διεθνείς επικοινωνίες.
Στις 11 Οκτωβρίου, ο Μοχσέν Ρεζαΐ, επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, προειδοποίησε ότι σε περίπτωση επανέναρξης του πολέμου θα μπορούσαν να καταστραφούν υποθαλάσσια καλώδια, κέντρα δεδομένων, εγκαταστάσεις τεχνητής νοημοσύνης και άλλες υποδομές στην ευρύτερη περιοχή.
Ο Ιρανός αξιωματούχος υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν σημαντικά περιουσιακά στοιχεία στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και γύρω από το Στενό του Ορμούζ, τα οποία δεν έχουν συμπεριληφθεί μέχρι σήμερα στους στόχους της Τεχεράνης. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι αυτό θα μπορούσε να αλλάξει εάν ξεσπάσει νέος πόλεμος.
Οι δηλώσεις του μεταδόθηκαν από ιρανικά μέσα ενημέρωσης και αναπαράχθηκαν από διεθνή πρακτορεία και μέσα ενημέρωσης, μεταξύ των οποίων το Associated Press και το Al Jazeera.
Τα υποθαλάσσια καλώδια οπτικών ινών αποτελούν βασική υποδομή του παγκόσμιου διαδικτύου, μεταφέροντας τεράστιους όγκους δεδομένων μεταξύ ηπείρων. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της εταιρείας ερευνών TeleGeography που επικαλείται το Al Jazeera, πάνω από το 90% της χωρητικότητας μεταφοράς δεδομένων μεταξύ Ευρώπης και Ασίας διέρχεται από καλώδια στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η γεωγραφική συγκέντρωση αυτών των υποδομών σε σχετικά στενά θαλάσσια περάσματα δημιουργεί κινδύνους. Μια δολιοφθορά ή μια στρατιωτική ενέργεια θα μπορούσε να διακόψει συνδέσεις που εξυπηρετούν πολλές χώρες, ενώ οι επισκευές σε εμπόλεμες περιοχές είναι ιδιαίτερα δύσκολες.
Αντίστοιχα, τα κέντρα δεδομένων υποστηρίζουν τραπεζικές συναλλαγές, υπηρεσίες υπολογιστικού νέφους, εμπορικές δραστηριότητες και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Ακόμη και χωρίς την πλήρη καταστροφή ενός κέντρου, η διακοπή της ηλεκτροδότησης, της ψύξης ή των τηλεπικοινωνιακών συνδέσεων μπορεί να καταστήσει αδύνατη τη λειτουργία του.
Η απειλή δεν είναι εντελώς καινούργια. Τον Μάρτιο, ιρανικά μέσα ενημέρωσης είχαν αναφερθεί σε αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες και υποδομές υπολογιστικού νέφους ως πιθανούς στόχους. Οι νέες δηλώσεις, ωστόσο, διευρύνουν το πεδίο της απειλής, συνδέοντας ρητά τις ψηφιακές υποδομές με την ενδεχόμενη επανέναρξη των εχθροπραξιών.
Σμήνη drones και νέες στρατιωτικές δυνατότητες
Παράλληλα με τις απειλές για επέκταση των στόχων, στρατιωτικοί αναλυτές εξετάζουν το ενδεχόμενο το Ιράν να επιχειρήσει να αξιοποιήσει πιο εξελιγμένα συστήματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Σύμφωνα με τον Ναδίμι, η Τεχεράνη θα μπορούσε να επιδιώξει την ανάπτυξη συντονισμένων σμηνών drones, εξοπλισμένων με κάμερες και συστήματα επικοινωνίας που θα τους επιτρέπουν να ανταλλάσσουν δεδομένα, να προσαρμόζουν τις διαδρομές τους και να επιχειρούν με στόχο να δυσκολεύουν την αναχαίτισή τους.
Ο ειδικός επισήμανε, ωστόσο, ότι το Ιράν δεν έχει επιδείξει μέχρι σήμερα τέτοιες δυνατότητες σε επιχειρησιακό επίπεδο, παρότι έχει συζητήσει την ανάπτυξη αντίστοιχων τεχνολογιών.
Άλλες πιθανές κατευθύνσεις περιλαμβάνουν την εξέλιξη πυραύλων κρουζ με υπερηχητικές ταχύτητες, καθώς και συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου που θα μπορούσαν να παρεμβάλλουν στρατιωτικές επικοινωνίες και δορυφορικά συστήματα επιτήρησης.
Την περασμένη εβδομάδα, λογαριασμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης ανέφεραν ότι πραγματοποιήθηκαν στρατιωτικές ασκήσεις σε διάφορες περιοχές του Ιράν, μεταξύ των οποίων και ταυτόχρονη εκτόξευση 30 βαλλιστικών πυραύλων.
Οι πρόσφατες δηλώσεις Ιρανών διοικητών υποδηλώνουν επίσης μια πιο επιθετική προσέγγιση, η οποία αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο προληπτικών πληγμάτων αντί της αναμονής μιας νέας αμερικανικής επίθεσης. Πρόκειται, ωστόσο, για εκτιμήσεις σχετικά με τη στρατιωτική κατεύθυνση της Τεχεράνης και όχι για επιβεβαίωση ότι έχει ληφθεί απόφαση για συγκεκριμένη επιχείρηση.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και οι κίνδυνοι για τις υποδομές του Κόλπου
Οι χώρες του Κόλπου έχουν ήδη υποστεί τις συνέπειες της σύγκρουσης, με το Ιράν να στρέφει επιθέσεις εναντίον στρατιωτικών και πολιτικών στόχων στην περιοχή.
Σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Άμυνας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων που επικαλείται το CNN, περισσότερα από 2.500 ιρανικά βλήματα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν εκτοξευθεί εναντίον της χώρας, αριθμός μεγαλύτερος από εκείνον που καταγράφεται για οποιαδήποτε άλλη χώρα, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ. Οι αρχές των Εμιράτων υποστηρίζουν ότι σχεδόν όλα αναχαιτίστηκαν.
Οι επιθέσεις έχουν επηρεάσει και πολιτικές υποδομές. Το Ντουμπάι έχει βρεθεί μεταξύ των στόχων, ενώ εγκαταστάσεις ύδρευσης στο Κουβέιτ έχουν επίσης δεχθεί πλήγματα. Παράλληλα, οι περιορισμοί στη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ έχουν επιβαρύνει τις εξαγωγές πετρελαίου και έχουν εντείνει την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές.
Η απειλή κατά των data centers και των υποθαλάσσιων καλωδίων προσθέτει μία ακόμη διάσταση στους κινδύνους για τα κράτη του Κόλπου, τα οποία επενδύουν σημαντικά ποσά σε τεχνολογικές υποδομές, ψηφιακές υπηρεσίες και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Ο Άλι Αλ Νουαΐμι, πρόεδρος της Επιτροπής Άμυνας, Εσωτερικών και Εξωτερικών Υποθέσεων του Ομοσπονδιακού Εθνικού Συμβουλίου των ΗΑΕ, δήλωσε την περασμένη Πέμπτη ότι η χώρα του είναι πλέον καλύτερα προετοιμασμένη για μια ενδεχόμενη επανάληψη των εχθροπραξιών.
«Δεν θέλουμε πόλεμο. Αλλά αν ξεκινήσει σήμερα, είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι να αντιμετωπίσουμε οποιαδήποτε απειλή από ό,τι ήμασταν στις 28 Φεβρουαρίου», ανέφερε.
Οι πολίτες του Ιράν φοβούνται νέους βομβαρδισμούς
Πίσω από τις στρατιωτικές προειδοποιήσεις, οι κάτοικοι της Τεχεράνης προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο να αρχίσουν ξανά οι βομβαρδισμοί.
Ένας 70χρονος κάτοικος της ιρανικής πρωτεύουσας δήλωσε στο CNN ότι έχει αποθηκεύσει νερό και έχει φορτίσει τις εξωτερικές μπαταρίες του, καθώς θεωρεί πιθανή την επανέναρξη των επιθέσεων ανά πάσα στιγμή.
«Κάθε μέρα και κάθε νύχτα περιμένουμε να αρχίσουν ξανά οι βομβαρδισμοί», ανέφερε.
Μια μητέρα δύο παιδιών περιέγραψε τον φόβο που αισθάνεται όταν στέλνει τα παιδιά της στο σχολείο, περνώντας από δρόμους όπου είναι ορατή η παρουσία των Φρουρών της Επανάστασης και παραμένουν ενεργές στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Άλλοι κάτοικοι δήλωσαν ότι το ενδεχόμενο ενός νέου πολέμου αποτελεί πλέον καθημερινό θέμα συζήτησης. Οι μαρτυρίες τους αποτυπώνουν την αβεβαιότητα που επικρατεί μετά τις προηγούμενες επιθέσεις και τις νέες απειλές για κλιμάκωση.
Η αποτροπή μπορεί να οδηγήσει σε νέα κλιμάκωση
Ο Άλι Βαέζ, αναπληρωτής διευθυντής του προγράμματος για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική στη Διεθνή Ομάδα Κρίσεων (International Crisis Group), εκτιμά ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να αποτρέψει μια νέα αμερικανική επίθεση, προβάλλοντας το πιθανό κόστος της.
«Η Τεχεράνη θέλει να καταστήσει σαφές ότι ο επόμενος γύρος θα διεξαχθεί σε ένα πολύ ευρύτερο πεδίο μάχης, με λιγότερους περιορισμούς και ενδεχομένως πιο θανατηφόρες συνέπειες», ανέφερε στο CNN.
Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η στρατηγική αυτή ενέχει κινδύνους: τα μηνύματα που η ιρανική ηγεσία θεωρεί αποτρεπτικά θα μπορούσαν να εκληφθούν στην Ουάσιγκτον ως πρόκληση, αυξάνοντας την πιθανότητα μιας νέας σύγκρουσης.
Έτσι, ενώ οι δύο πλευρές διατηρούν ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης των στρατιωτικών επιχειρήσεων, η αντιπαράθεση δεν αφορά πλέον μόνο πυραύλους, αεροπορικές βάσεις και ενεργειακές εγκαταστάσεις. Οι ψηφιακές υποδομές, τα δίκτυα επικοινωνιών και τα κέντρα τεχνητής νοημοσύνης αναδεικνύονται σε πιθανούς στόχους, με συνέπειες που θα μπορούσαν να ξεπεράσουν κατά πολύ τα γεωγραφικά όρια της Μέσης Ανατολής.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
