Την ώρα που η Σεούλ δηλώνει ότι στηρίζει την Ουκρανία και συμμετέχει στις διεθνείς προσπάθειες άσκησης πίεσης στη Μόσχα για τον τερματισμό του πολέμου, δεκάδες χιλιάδες τόνοι καυσίμων φεύγουν από νοτιοκορεατικά λιμάνια με προορισμό τη Ρωσία - ακόμη και με δεξαμενόπλοια που τελούν υπό δυτικές κυρώσεις.
Ανάλυση στοιχείων λιμένων και δεδομένων παρακολούθησης πλοίων από τον Guardian αποκάλυψε ότι τον Ιούλιο και τον Αύγουστο περισσότεροι από 176.000 τόνοι καυσίμων, κυρίως ντίζελ, φορτώθηκαν σε διάφορα λιμάνια της Νότιας Κορέας σε επτά δεξαμενόπλοια τα οποία πραγματοποίησαν συνολικά 14 ταξίδια προς τη ρωσική Άπω Ανατολή, καθώς η Ρωσία προσπαθεί να αναπληρώσει τις απώλειες που έχουν προκαλέσει τα ουκρανικά πλήγματα στην εγχώρια δυνατότητα διύλισης πετρελαίου.
Τρία από τα πλοία τελούσαν υπό κυρώσεις από το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ ένα από αυτά παρέλαβε το φορτίο του μέσω μεταφόρτωσης από πλοίο σε πλοίο σε νοτιοκορεατικά ύδατα - μέθοδος που δυσκολεύει τον εντοπισμό της προέλευσης ενός φορτίου και επιτρέπει στα πλοία να αποφεύγουν την προσέγγιση σε λιμενικούς τερματικούς σταθμούς.
«Είναι σοκαριστικό ότι δεξαμενόπλοια που τελούν υπό κυρώσεις της ΕΕ φόρτωσαν καύσιμα σε λιμάνια της Νότιας Κορέας και μεταφέρθηκαν στη Ρωσία», σημειώνει ο Άιζακ Λέβι, αναλυτής στο φινλανδικό think tank Centre for Research on Energy and Clean Air (CREA). «Αυτό υπονομεύει το καθεστώς κυρώσεων και τη στήριξη της Νότιας Κορέας προς την Ουκρανία», προσθέτει.
Η δύσκολη ισορροπία της Σεούλ
Η Νότια Κορέα έχει αποστείλει στην Ουκρανία ανθρωπιστική βοήθεια και μη θανατηφόρο στρατιωτικό εξοπλισμό, όπως κράνη, αλεξίσφαιρα γιλέκα και οχήματα αποναρκοθέτησης, ενώ το 2023 δεσμεύθηκε να παράσχει στήριξη ύψους 2,3 δισ. δολαρίων, κυρίως υπό τη μορφή δανείων.
Ωστόσο, η Σεούλ επιδιώκει εδώ και καιρό να ισορροπεί μεταξύ της στήριξής της προς την Ουκρανία και της επιθυμίας της να βελτιώσει τις σχέσεις της με τη Ρωσία.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο άμεσης αποστολής όπλων στην Ουκρανία, ακολουθώντας την πάγια πρακτική της να μην προμηθεύει θανατηφόρα όπλα σε χώρες που βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση. Η Μόσχα, από την πλευρά της, έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον για αποκατάσταση των σχέσεων με τη Νότια Κορέα, περιλαμβανομένων και των εμπορικών δεσμών.
Παρότι το εμπόριο καυσίμων διεξάγεται με πλοία στα οποία έχουν επιβληθεί κυρώσεις από ορισμένους δυτικούς εταίρους της Σεούλ, δεν φαίνεται να παραβιάζεται η νομοθεσία της Νότιας Κορέας. Τα μέτρα που έχει λάβει η χώρα κατά της Ρωσίας βασίζονται κυρίως σε ελέγχους εξαγωγών προϊόντων όπως βιομηχανικά μηχανήματα, ηλεκτρονικά είδη και οχήματα.
Οι αποστολές καυσίμων, ωστόσο, ενδέχεται να ενισχύσουν την εικόνα της Σεούλ ως αδύναμου κρίκου στις προσπάθειες της Δύσης να ασκήσουν πιέση προς τη Ρωσία, σε μια περίοδο που οι σχέσεις με το Κίεβο δοκιμάζονται και από τη μεταφορά δύο Βορειοκορεατών αιχμαλώτων πολέμου στη Νότια Κορέα, μια διαδικασία που, σύμφωνα με τη Σεούλ, επρόκειτο να παραμείνει μυστική.
Άγνωστος ο πωλητής των καυσίμων
Όπως επισημαίνει ο Guardian, δεν είναι σαφές ποιος ήταν ο ιδιοκτήτης ή ο πωλητής των καυσίμων, καθώς τα στοιχεία των νοτιοκορεατικών λιμένων δεν περιλαμβάνουν αυτές τις πληροφορίες.
Το δεξαμενόπλοιο Layla, το οποίο τελεί υπό κυρώσεις και είναι το μεγαλύτερο από τα 7 τάνκερ, πραγματοποίησε δύο ταξίδια από το νοτιοανατολικό λιμάνι της Ουλσάν προς το Βλαδιβοστόκ, στις 19 Ιουλίου και στις 10 Αυγούστου, μεταφέροντας συνολικά 57.000 τόνους ντίζελ. Στο πρώτο ταξίδι δήλωσε στις νοτιοκορεατικές αρχές ως προορισμό το Βλαδιβοστόκ, ενώ στο δεύτερο ανέφερε ότι κατευθυνόταν προς τη Νιιγκάτα της Ιαπωνίας.
Ένα ακόμη δεξαμενόπλοιο υπό κυρώσεις, το Astoria, με ρωσική σημαία, το οποίο υπόκειται και σε αυστραλιανές κυρώσεις, φόρτωσε σχεδόν 11.000 τόνους καυσίμων στην Ουλσάν την 1η Αυγούστου, δηλώνοντας ως προορισμό την Ιαπωνία, πριν τελικά πλεύσει προς το Βλαδιβοστόκ.
Το τρίτο δεξαμενόπλοιο υπό κυρώσεις, το Chongchon, δεν έδεσε ποτέ σε λιμάνι. Στις αρχές Αυγούστου παρέλαβε περίπου 26.000 τόνους καυσίμων από το Celeste I, δεξαμενόπλοιο που δεν τελεί υπό κυρώσεις, σε αγκυροβόλιο ανοικτά του νοτιοκορεατικού λιμανιού Γεοσού. Στη συνέχεια κατευθύνθηκε προς το Βλαδιβοστόκ, αν και είχε δηλώσει ως προορισμό τη Σιγκαπούρη.
Οι ιδιοκτήτες και οι διαχειριστές των τεσσάρων δεξαμενόπλοιων δεν ανταποκρίθηκαν στα αιτήματα του Guardian να σχολιάσουν τις αποκαλύψεις.
Γιατί η Ρωσία ψάχνει εναγωνίως καύσιμα
Η αυξημένη ανάγκη της Ρωσίας για εισαγόμενα καύσιμα συνδέεται άμεσα με τα ουκρανικά πλήγματα με drones, τα οποία έχουν προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στη λειτουργία των ρωσικών διυλιστηρίων. Η εγχώρια επεξεργασία αργού στη Ρωσία υποχώρησε τον Ιούνιο στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 20 και πλέον ετών, ενώ η παραγωγή ντίζελ έχει μειωθεί σχεδόν κατά 30% σε σύγκριση με πέρυσι, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (ΙΕΑ).
Η ουκρανική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών HUR υποστηρίζει ότι η Μόσχα αναγκάζεται πλέον να εισάγει προϊόντα καυσίμων για να τροφοδοτήσει τη «ρωσική πολεμική μηχανή» της.
Σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας ναυτιλιακών αναλύσεων Kpler, μεταξύ των αγοραστών περιλαμβάνονταν ο ελεγχόμενος από το Κρεμλίνο ρωσικός πετρελαϊκός κολοσσός Rosneft, που τελεί υπό κυρώσεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, τις ΗΠΑ, την ΕΕ και την Αυστραλία, καθώς και ο ρωσικός πετρελαϊκός όμιλος NNK. Ο ιδιοκτήτης του τελευταίου, Εντουάρντ Χουνταϊνάτοφ, και μία από τις εταιρείες του, η NNK-Oil, τελούν επίσης υπό βρετανικές κυρώσεις.
Ρεκόρ εισαγωγών τον Αύγουστο
Τον Αύγουστο, η Ρωσία εισήγαγε δια θαλάσσης 368.000 τόνους πετρελαϊκών προϊόντων, ποσότητα υπερεπταπλάσια σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα και η υψηλότερη σε μηνιαία βάση από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler που ανέλυσε το CREA.
Οι 112.000 τόνοι, ή το 31% του συνόλου, προήλθαν από τη Νότια Κορέα, που ήταν ο δεύτερος μεγαλύτερος προμηθευτής της Μόσχας μετά την Ινδία.
Οι φορτώσεις στα νοτιοκορεατικά λιμάνια άρχισαν να αυξάνονται απότομα τον Ιούλιο, την ίδια περίοδο που ο πρόεδρος της χώρας, Λι Τζε Μιουνγκ, δεσμεύθηκε σε σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία να διαθέσει 100 εκατ. δολάρια για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Έρευνα εμπορικού συνδέσμου το 2025 έδειξε ότι σχεδόν το 80% των νοτιοκορεατικών επιχειρήσεων που είχαν διακόψει τις εξαγωγές προς τη Ρωσία μετά την έναρξη του πολέμου ήταν ανοιχτές στο ενδεχόμενο επανέναρξης των εμπορικών συναλλαγών.
Τον Μάρτιο, όταν ο πόλεμος με το Ιράν έκλεισε το Στενό του Ορμούζ, η Νότια Κορέα επέβαλε ανώτατα όρια στις εξαγωγές ορισμένων καυσίμων και εισήγαγε ρωσική νάφθα στο πλαίσιο των εξαιρέσεων που θέσπισαν οι ΗΠΑ.
Την 1η Οκτωβρίου, το Ηνωμένο Βασίλειο εξαίρεσε προσωρινά τα υφιστάμενα συμβόλαια φυσικού αερίου της Νότιας Κορέας από την απαγόρευση παροχής θαλάσσιων υπηρεσιών για ρωσικό LNG, η οποία τίθεται σε ισχύ τον Ιανουάριο του 2027.
Τι απαντά η Σεούλ
Όταν κλήθηκε να σχολιάσει, το υπουργείο Εξωτερικών της Νότιας Κορέας δεν αναφέρθηκε συγκεκριμένα ούτε στις αποστολές ούτε στα δεξαμενόπλοια που τελούν υπό κυρώσεις.
Σε ανακοίνωσή του περιορίστηκε να αναφέρει ότι, ως «υπεύθυνο μέλος της διεθνούς κοινότητας, η κυβέρνηση στηρίζει και συμμετέχει ενεργά στις διεθνείς προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία και την επίτευξη ειρηνικής ανάκαμψης».
Το υπουργείο σημείωσε ακόμη ότι έχει διευρύνει τους ελέγχους εξαγωγών προς τη Ρωσία βάσει του νόμου περί εξωτερικού εμπορίου, πέραν των στρατηγικών προϊόντων, σε 1.402 μη στρατηγικά είδη που θεωρούνται υψηλού κινδύνου ως προς την πιθανή χρήση τους για στρατιωτική χρήση, και ότι εφαρμόζει αυστηρά τους σχετικούς περιορισμούς.
Η κυβέρνηση, πρόσθεσε, ότι «συνεχίζει να παρακολουθεί την εφαρμογή των ελέγχων εξαγωγών προς τη Ρωσία και, όπου απαιτείται, λαμβάνει μέτρα σύμφωνα με τους σχετικούς νόμους και κανονισμούς».
Το βρετανικό υπουργείο Εξωτερικών δεν ανταποκρίθηκε στις ερωτήσεις του Guardian σχετικά με τη χρήση νοτιοκορεατικών λιμανιών από δεξαμενόπλοια που τελούν υπό βρετανικές κυρώσεις, ούτε διευκρίνισε αν το ζήτημα των αποστολών έχει τεθεί στις αρχές της Σεούλ.
Εκπρόσωπος του υπουργείου δήλωσε ότι «το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει σταθερά προσηλωμένο στην αποτελεσματική παρακολούθηση της εφαρμογής των κυρώσεών μας και στη συνεργασία με διεθνείς εταίρους για την αύξηση της οικονομικής πίεσης στη Ρωσία και τη μείωση των εσόδων που χρηματοδοτούν τον παράνομο πόλεμό της κατά της Ουκρανίας».
Πηγή: skai.grΔιαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.