ΚΑΙΡΟΣ

Κινεζικοί δορυφόροι «βλέπουν» για το Ιράν: Πώς βελτίωσε τη στόχευση αμερικανικών βάσεων και πλοίων

Από τη φονική επίθεση στην Ιορδανία έως τα drones στο Στενό του Ορμούζ, οι νέες τακτικές της Τεχεράνης και ο ρόλος Κίνας και Ρωσίας

Δορυφορικές εικόνες υψηλής ανάλυσης και πληροφορίες που παρέχονται από κινεζικές ομάδες φαίνεται να έχουν ενισχύσει σημαντικά την ικανότητα του Ιράν να εντοπίζει και να πλήττει αμερικανικούς στόχους στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με πρόσφατες εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών που περιγράφονται σε ρεπορτάζ του CNN από τέσσερις πηγές με γνώση του θέματος.

Η υποστήριξη αυτή έχει βοηθήσει την Τεχεράνη τόσο να απειλεί πλοία στο Στενό του Ορμούζ όσο και να πραγματοποιεί με μεγαλύτερη ακρίβεια επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στην περιοχή.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η βελτίωση των ιρανικών δυνατοτήτων στόχευσης τους τελευταίους μήνες είναι αξιοσημείωτη και αποδίδεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων, μεταξύ των οποίων η πρόσβαση σε κινεζικά γεωχωρικά δεδομένα, η ρωσική υποστήριξη και η πολεμική εμπειρία που έχουν αποκτήσει οι ιρανικές δυνάμεις.

Η επίθεση στην Ιορδανία

Ιδιαίτερα σημαντική θεωρείται η επίθεση του Ιουλίου σε αμερικανική βάση στην Ιορδανία, όπου σκοτώθηκαν τρεις Αμερικανοί στρατιωτικοί.

Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η ακρίβεια του πλήγματος ήταν σε επίπεδο που, χωρίς την πρόσβαση σε συγκεκριμένα δεδομένα πληροφοριών, θα ήταν δύσκολο να επιτευχθεί από το Ιράν. Η Wall Street Journal είχε ήδη αποκαλύψει ότι αμερικανικές υπηρεσίες συνέδεαν κινεζικής προέλευσης δορυφορικές εικόνες με την επίθεση στη βάση Muwaffaq Salti στην Ιορδανία.

Παράλληλα, το CNN αναφέρει ότι τα κινεζικά γεωχωρικά δεδομένα έχουν ενισχύσει την ικανότητα του Ιράν να παρακολουθεί τις κινήσεις πλοίων στο Στενό του Ορμούζ, αυξάνοντας τις πιθανότητες επιτυχίας των ιρανικών drones και πυραύλων.

«Άγκιστρο» για τα πλοία στο Στενό του Ορμούζ

Στο Στενό του Ορμούζ, η Τεχεράνη έχει προσαρμόσει τις επιχειρησιακές της τακτικές αξιοποιώντας τις πληροφορίες για την κίνηση των πλοίων.

Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, το Ιράν μπορεί να περιμένει μέχρι τα πλοία να φτάσουν σε ένα συγκεκριμένο γεωγραφικό σημείο και στη συνέχεια να εξαπολύει μεγάλο αριθμό drones που αναζητούν θερμικές υπογραφές. Ο ίδιος περιέγραψε την τακτική ως ένα είδος «άγκιστρου», καθώς τα drones δεν χρειάζεται να διαθέτουν ιδιαίτερα προηγμένα συστήματα πλοήγησης για να αποτελέσουν απειλή.

Δύο άλλες πηγές ανέφεραν ότι τα συγκεκριμένα drones είναι σχετικά απλά και δεν διαθέτουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν σύνθετους ελιγμούς κατά την πτήση. Η αξιοποίηση, όμως, των πληροφοριών για τη θέση και την κίνηση των πλοίων επιτρέπει στο Ιράν να επιλέγει με μεγαλύτερη ακρίβεια τη στιγμή της εκτόξευσης.

Με άλλα λόγια, η αποτελεσματικότητα δεν προκύπτει τόσο από την προηγμένη τεχνολογία των ίδιων των drones όσο από την καλύτερη πληροφόρηση για το πού και πότε πρέπει να χρησιμοποιηθούν.

Δεκάδες αναχαιτίσεις σε μία επιχείρηση

Η ένταση των επιχειρήσεων στο Στενό του Ορμούζ είναι ιδιαίτερα υψηλή.

Σε πρόσφατη επιχείρηση συνοδείας, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, οι αμερικανικές δυνάμεις αναχαίτισαν περισσότερους από 12 ιρανικούς πυραύλους και κατέρριψαν σχεδόν 20 drones. Παράλληλα, πραγματοποίησαν επιθετικές επιχειρήσεις εναντίον περίπου 60 στόχων στην ευρύτερη περιοχή του στενού.

Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει, σύμφωνα με τις αμερικανικές εκτιμήσεις, τη σταδιακή προσαρμογή των ιρανικών δυνάμεων σε έναν πόλεμο στον οποίο η Τεχεράνη προσπαθεί να διατηρήσει την πίεση στις αμερικανικές δυνάμεις και να απειλεί τη ναυσιπλοΐα.

Κίνα και Ρωσία στο πλευρό της Τεχεράνης

Η πληροφοριακή υποστήριξη από την Κίνα έρχεται να προστεθεί στην τεχνική και στρατιωτική βοήθεια που, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, παρέχουν στην Τεχεράνη τόσο το Πεκίνο όσο και η Μόσχα.

Η βοήθεια αυτή αφορά μεταξύ άλλων συστήματα καθοδήγησης πυραύλων και drones, ενώ αμερικανικές υπηρεσίες έχουν εκτιμήσει ότι η Ρωσία έχει επίσης συμβάλει στην ενίσχυση της ικανότητας του Ιράν να εντοπίζει και να πλήττει αμερικανικές εγκαταστάσεις.

Το CNN είχε μεταδώσει πρόσφατα ότι ρωσικοί κατασκοπευτικοί δορυφόροι πιθανότατα παρείχαν στην Τεχεράνη σημαντικό πλεονέκτημα σε επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στόχων, μεταξύ άλλων στη βάση Prince Sultan στη Σαουδική Αραβία.

Ωστόσο, τουλάχιστον σε ορισμένες περιπτώσεις, Αμερικανοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι τα κινεζικά δεδομένα αποτέλεσαν κρίσιμο παράγοντα.

«Υπάρχει λόγος που η στόχευσή τους έχει βελτιωθεί και αυτό οφείλεται σε κάποια βοήθεια», ανέφερε μία από τις πηγές στο CNN. «Το να έχεις ανθρώπους στο πεδίο της μάχης βοηθά, αλλά βοηθάει και αυτό σε πολύ μεγάλο βαθμό».

Η κινεζική πρεσβεία στην Ουάσινγκτον και Ιρανοί διπλωματικοί αξιωματούχοι δεν απάντησαν στα αιτήματα του CNN για σχόλιο πριν από τη δημοσίευση του ρεπορτάζ.

Το Πεκίνο απορρίπτει τις κατηγορίες

Η Κίνα έχει αρνηθεί ότι παρέχει παράνομη στρατιωτική υποστήριξη στο Ιράν.

Ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών Γκουό Τζιακούν, όταν κλήθηκε να σχολιάσει τις σχετικές πληροφορίες, δήλωσε ότι η Κίνα «εκπληρώνει πάντα αυστηρά τις διεθνείς υποχρεώσεις της» και αντιτίθεται στην «εκμετάλλευση της σύγκρουσης για να ρίξουν λάσπη στην Κίνα».

Παράλληλα, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αποφύγει μέχρι στιγμής να κατηγορήσει ευθέως την κινεζική κυβέρνηση ότι παρέχει στο Ιράν πληροφορίες που χρησιμοποιούνται για στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Όταν ρωτήθηκε μετά την επίθεση στην Ιορδανία εάν η Κίνα παρείχε στοχευμένη βοήθεια στην Τεχεράνη, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο απέφυγε να απαντήσει ευθέως.

«Τίποτα από όσα έχει κάνει η Κίνα δεν έχει αλλάξει με κανέναν τρόπο την πορεία... των συγκρούσεων που έχουμε με το Ιράν», δήλωσε ο Ρούμπιο, προσθέτοντας ότι σε ορισμένες περιπτώσεις το Πεκίνο ήταν «αρκετά συνεργάσιμο».

Οι αμερικανικές κυρώσεις στις κινεζικές εταιρείες

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιχειρήσει να περιορίσει την πρόσβαση του Ιράν σε κινεζικές εμπορικές δορυφορικές εικόνες.

Τον Μάιο, οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις σε τρεις κινεζικές δορυφορικές εταιρείες, υποστηρίζοντας ότι είχαν παράσχει εικόνες που «επιτρέπουν τις στρατιωτικές επιθέσεις του Ιράν εναντίον των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή».

Παρά τα μέτρα αυτά, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Τεχεράνη έχει καταφέρει να προσαρμόσει τις τακτικές της και να αξιοποιήσει την πρόσβαση σε πληροφορίες από το εξωτερικό.

Το Ιράν προσαρμόζει τις τακτικές του

Καθώς η σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχει εισέλθει στον έβδομο μήνα, οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών διαπιστώνουν ότι η Τεχεράνη προσαρμόζει διαρκώς τον τρόπο με τον οποίο επιχειρεί.

Στόχος είναι να συνεχίσει να απειλεί αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις και άλλα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή, ενώ ταυτόχρονα επιχειρεί να αυξήσει την πίεση προς την Ουάσινγκτον και τους συμμάχους της.

Μία από τις πηγές που γνωρίζουν τις πρόσφατες αξιολογήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών ανέφερε ότι το Ιράν καταφέρνει να καταρρίπτει αμερικανικά MQ-9 Reaper με μεγαλύτερη συχνότητα, ενώ συνεχίζονται οι προειδοποιήσεις για δραστηριότητα ιρανικών drones.

«Βελτιώνονται επειδή ουσιαστικά τους έχουμε δώσει περισσότερο χρόνο για να εκπαιδευτούν», ανέφερε άλλη πηγή, προσθέτοντας ότι η Κίνα έχει παράσχει επίσης βοήθεια στο Ιράν σε συστήματα αεράμυνας.

Οι χαμηλές πτήσεις προβληματίζουν την Ουάσινγκτον

Ένα ακόμη ζήτημα που προκαλεί ανησυχία στους Αμερικανούς αξιωματούχους είναι η ικανότητα του Ιράν να επιχειρεί με πυραύλους και drones σε χαμηλό και μεσαίο ύψος.

Τα αμερικανικά συστήματα αεράμυνας έχουν σχεδιαστεί σε μεγάλο βαθμό για την αντιμετώπιση πιο σύνθετων απειλών και υψηλότερων τροχιών, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετες απαιτήσεις για την προστασία των αμερικανικών στρατιωτικών και διπλωματικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ αναγκάζονται να αναπτύξουν πρόσθετες αμυντικές δυνατότητες σε ορισμένες εγκαταστάσεις της περιοχής.

Η ικανότητα του Ιράν να πλήττει αμερικανικές βάσεις δεν είναι καινούργια. Η Τεχεράνη είχε πραγματοποιήσει επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στόχων το 2020, μετά τη δολοφονία του Ιρανού στρατηγού Κασέμ Σουλεϊμανί με εντολή του Τραμπ κατά την πρώτη προεδρική του θητεία.

Αυτό που έχει αλλάξει, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, είναι η ακρίβεια της στόχευσης.

Ζημιές σε βάσεις από το Κουβέιτ έως την Ιορδανία

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του γενικού επιθεωρητή του Πενταγώνου, οι ιρανικές επιθέσεις κατά τους πρώτους μήνες του πολέμου προκάλεσαν ζημιές ή κατέστρεψαν εκατοντάδες κτίρια και εγκαταστάσεις σε αμερικανικές βάσεις στο Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Ομάν και την Ιορδανία.

Οι επιθέσεις αυτές οδήγησαν σε σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο επιχειρούν οι αμερικανικές δυνάμεις στην περιοχή.

Η CENTCOM, η Κεντρική Διοίκηση των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων, προχώρησε σε μετακινήσεις προσωπικού, στρατιωτικού εξοπλισμού και εγκαταστάσεων αποθήκευσης, καθώς οι αμερικανικές δυνάμεις δέχονταν επιθέσεις από το Ιράν και τις ένοπλες οργανώσεις που υποστηρίζει.

Η κρίσιμη σημασία των κινεζικών εξαρτημάτων

Πέρα από τις πληροφορίες και τις δορυφορικές εικόνες, σημαντική ανησυχία στην Ουάσινγκτον προκαλεί η δυνατότητα του Ιράν να αναπληρώνει τα στρατιωτικά του αποθέματα, αξιοποιώντας κινεζικά εξαρτήματα διπλής χρήσης.

Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε χαρακτηριστικά ότι χωρίς τα κινεζικά ανταλλακτικά «δεν θα ήταν τόσο πιθανό να συνεχίσουν να πολεμούν», υπογραμμίζοντας τη σημασία της κινεζικής βιομηχανικής εφοδιαστικής αλυσίδας για την ικανότητα της Τεχεράνης να διατηρεί τις στρατιωτικές της δυνατότητες.

Ωστόσο, ένας άλλος Αμερικανός αξιωματούχος σημείωσε ότι η δυνατότητα του Ιράν να ανασυγκροτεί το στρατιωτικό του απόθεμα ήταν ήδη αντικείμενο προηγούμενων εκτιμήσεων των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών.

Κατά την ίδια εκτίμηση, η κατάσταση συνδέεται και με την απόφαση του Τραμπ να τερματίσει τις αμερικανικές πολεμικές επιχειρήσεις προτού ολοκληρωθεί το σύνολο των στόχων που είχαν τεθεί από τον αμερικανικό στρατό.
 

Πηγή: skai.gr